Дін – қоғам ішіндегі рухани күш

Жоспар

І Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

ІІ Негізгі бөлім .
2.1 Дін . қоғам ішіндегі рухани күш ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 5
2.2 Діннің социологиялық құрлымы мен қызметтері ... ... ... ... ... ... ... 8
2.3 Ислам . әлемдік деңгейдегі дін ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..20

ІІІ Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 24
Кіріспе
Діннің әлемдік деңгейдегі азаматқа тән ойлау жүйесінен шет қалмайтындығын қазіргі заман болмысы айқын аңғартып отыр, себебі дінсіз қоғам болмайды. КСРО кеңістігінде кезінде коммунистер басшылығымен дінсіз, социолисттік мемлекет құрылды, атеизм үстемдік құрған сондай қоғамда өмір сүрдік.
Ол заманда атеизм мемлекенттік идеология қызметін атқарды. Дінсіздік деген жақсылық деген сөздің баламасына айналды. Сондай қоғамда өмір сүрдік, білім алдық бірақ толығымен атеист кетпедік деуге болады, себебі қоғамның дінсіз болуы мүмкін емес екен.
Есте болатын жай, Қазақсатанда ислам діні дәстүр, қажет десеңіз ұлттық дәстүр, ғұрып арқылы сақталады. Сондықтан, бүгінде дінді дәстүрден ажыратуға тырысушылық ел санасына дағдарыс әкелетін іс. Бүкіл адамзат баласының тарихын сұрыптап қарастырсақ, өткен тарихта – ешқандай қоғам дінсіз болмаған. Қоғамда діни сана үнемі болып келеді. Дін мен қоғам бір – бірінен ажырамайтын феномендер. Дінсіз қоғамның өзі дінге қатысты атеизм арқылы білдіріп отырады.
Турасын айтсақ, атеизмнің өзіде дінді жоққа шығара алмағандықтан бір шарасы. өрғкениетті деп саналатын батыс елдерінде де, бізде де дін мемлекеттен ажыратылған, бірақ, ол қоғамнан ажыратылмайды. Дін қоғамдық құбылыс, ал қоғам мелекеттің субстанциясы.
Жер – біреу, күн – біреу, ай біреу, жұлдыздар ортақ. Адамзат баласына ортақ дүниелер көп, оның дене мүшелері бірдей, сөз сөйлеудің жүйесі ортақ, тек тілдері мен түрлері ғана басқа. Айта берсек, адамзатқа ортақ нәрсе көп. Біз қазір ортақ көліктерді пайдаланамыз, ақпараттық қоғам жағдайында электрондық пошта, ұялы телефон – соның бәрі ортақ. Олай болса, біздің ойлау жүйемізде, діни жүйеде не ортақ екен? Ол ортақ өркенниетке, адамзаттың болашағына қалай қызмет етеді екен? Осы мәселелер ізгілік жолындағы адамзат баласын толғандырып отыр. өйткені осы кезге дейін біз бүкіл дүние жүзінің халықтарын дін – дінге бөліп, бөлек – бөлшектепе келдік. Тіпті өткен тарихтарға көз жүгірсек, дін үшін қырғын соғыстардан миллиондаған адамдар апат болды. Қасірет кешті. Адамзатқа мұндай істерді азайтуда, не мүлдем жоюда діндер бір ортақ келісімге келе ала ма?
        
        І
Кіріспе.....................................................................
.................................3
ІІ Негізгі бөлім .
2.1 Дін – ... ... ... ... социологиялық ... ... ... - ... ... әлемдік деңгейдегі азаматқа тән ... ... ... қазіргі заман болмысы айқын аңғартып отыр, себебі дінсіз
қоғам болмайды. КСРО ... ... ... ... ... ... ... атеизм үстемдік құрған сондай қоғамда ... ... ... ... идеология қызметін атқарды. Дінсіздік
деген жақсылық деген сөздің баламасына айналды. Сондай қоғамда өмір ... ... ... ... атеист кетпедік деуге болады, себебі қоғамның
дінсіз болуы ... емес ... ... жай, ... ислам діні дәстүр, қажет десеңіз
ұлттық ... ... ... ... ... ... дінді дәстүрден
ажыратуға тырысушылық ел ... ... ... іс. ... ... ... ... қарастырсақ, өткен тарихта – ешқандай қоғам
дінсіз болмаған. Қоғамда діни сана ... ... ... Дін мен ... бір ... ... ... Дінсіз қоғамның өзі дінге қатысты атеизм
арқылы білдіріп отырады.
Турасын айтсақ, атеизмнің өзіде дінді жоққа шығара алмағандықтан бір
шарасы. ... деп ... ... елдерінде де, бізде де дін
мемлекеттен ажыратылған, бірақ, ол қоғамнан ажыратылмайды. Дін ... ал ... ... ...... күн – ... ай ... жұлдыздар ортақ. Адамзат
баласына ортақ ... көп, оның дене ... ... сөз ... ... тек тілдері мен түрлері ғана басқа. Айта ... ... ... көп. Біз ... ... ... пайдаланамыз, ақпараттық қоғам
жағдайында электрондық пошта, ұялы телефон – соның бәрі ортақ. Олай болса,
біздің ойлау ... діни ... не ... ... Ол ортақ өркенниетке,
адамзаттың болашағына ... ... ... ... Осы мәселелер ізгілік
жолындағы адамзат баласын толғандырып отыр. өйткені осы ... ... ... ... ... ... дін – ... бөліп, бөлек – бөлшектепе
келдік. Тіпті өткен тарихтарға көз жүгірсек, дін үшін ... ... ... апат болды. Қасірет кешті. Адамзатқа мұндай істерді
азайтуда, не мүлдем жоюда діндер бір ортақ келісімге келе ала ... - ... ... ... ... қоғамда болсын діндердің айырықша орны бар. Мысалы, орыс
қоғамында ... ... ... ... ... ... зор ... табиғи жағдай. Баршамыз осы мақсатта жұмыс істеуіміз
ққажет. Бізді болашақ ... Мен ... елі - ... ... ... ұнатам. Мәңгілік болу үшін не керек? руханият соның ішінде дініміз
таза болғаны ... ... ... ... ... Еуропа, Шығыс Азия
елдерінің қатарына кіруге тек әлеуметтік – ... ... ... ме? ... елдер арасында енсемізді тік ... елді ... ... – рухани өзегіміз – дінімізбен ... ... ... ... ... ме? Бұл ... ... қазіргі уақытта толық «иә»
деп ... бере қою ... та ... ... ... сананың дінсіз
кемелденуі толығымен бола қоятын іс емес. Құран Кәрімді ... ... жеке ... жан - ... туралы жақсы, жетік білеміз деуге ... ... ... ... ... етіп ... ғалымдар ілімді
тануда, әлемді тануда Құран Кәрімді ... ала ... ... да
қоғамды да адастырып алу қауіпіміз бар екенін мойындайтын да мезгіл келді.
Сондықтан, біз бұдан былай қоғамға ... ... ... ... ... ... мемлекет қызметшісін дайындауды қолға алуымыз қажет.
Сөздің қысқасы, ... ... ... ... ... ... ... жетпіс жыл бойы атеизм ... ... бір ... ... ... да мүмкін, бірақ Құран Кәрімді
меңгерген малайлықтарға, ... ... ... бәсекеге қабілетті жиырма
төрт елдің қатарына енуге Ислам діні еш ... ... ... ... діни сенім негізінде ғана оқыту қалай ... ... ... Ал егер сол ... ... ... білімін,
мемлекеттік үлгідегі дипломын алып шықса, мемлекеттік қызметтерде, яғни
жоғарғы және жергілікті ... ... ... ... комитетінде
де, өзге құқықтық мекемелерде де, кеңесші қызметін ойдағыдай атқара алар
еді. Ғылыммен ұштасқан діни ілім ... ... ғана ... ... ... да ... Мемлекет, қоғам және ел деген ұғымдар бар. Мемлекеттің саясатын
Президент жүргізіп отыр. ... ... ... байланыстар орнату,
мемлекеттілікті нығайту одан ары жүргізілуде. Үкметте атқару шараларшын
орындауда. Қалған ... ... Ал сол ... ... күш – ... пен үкімет халықтың хакл – күйі мен олардың рухани – мәдени және
қоғамдық белсенділігін ... ... ... керек. Өкінішке орай,
егемен елге лайық зиялылық бізде толық пісіп жетілген жоқ. ... ... ... деп, ұлт ... ... ... соға береміз. Ұлт
мәселесі ... ... ... ... ... ... қол жеткізген біздің мүддеміз биік болуы керек. ол ... дін, діл және ... ... кемелдендіретін мұсылман зиялылары
болмақ. Сонда мұсылман зиялылары деп ... ... Олар ... пен
әділеттілік жолындағылар, олар ілім, ғылым игерген білікті мамандар. Мұндай
азаматтарға корупция және тағы басқа әділетсіздіктер жат ... ... – ел ... 2003 жылы ... әлемдік және дәстүрлі ұлттық діндер
басшыларының ... ... ... ... ... бастауы боды десек
қателғеспейсіз. Оның көңілімізді ... ... ... ... басты
ерекшелігі, мұсылманы басым елде өтуі – ... ... ... Алланың тыныштығына бөлген халықты басқарған Президентінің ізгі
бастамасының жүзеге асуы дер едік.
Діндер ішіндегі ең соңғысы, ең ...... Ол ... ... ақ, ... сары деп нәсіліне бөлмейтін, байлығына, мансап - дәрежесіне
қарамай бүкіл адамзаттың құқық теңдігін жоғары қоятын шынайы дін, ... 254 ... 2 ... ... 172 ... 1,5 ... Ислам, 86
мемлекетте 750 млн. будда дінің ұстанатындар тұрады. Қалғандары иуда және
басқа дін өкілдері ... ... ... ... орны мен ... аса ... ... Қазақстан хылқының 70 пайызы мұсылман дінін, 20 пайызы
христиан дінін, қалғаны басқа дін ... ... ... ... кезімізде негізгі діндердің ғана өкілдері болған
Қазақстанда 1995 жыл басында дінип конференциялар 30 – ға ... ... 60 тан ... айтуда. Ел Президенті Жолдауының басты мұраты ... ... ... ... мен ... ... 1992 жылы
15 қаңтарда ... ... ... ... мен діни ... ... өзгерістер енгізетін уақыт әлде қашан жетті. Оған себеп –
салдар жеткілікті. ... ...... баға ... көтермейді
дегенмен бір кезде елдің қас – қабағын бақсақ, енді басқалы недеп қалады
деп ... ... ... кейінгі саңырауқұлақтардай қаптап
кеткен діни ағымдардың залалы халықтар арасында іріткі ... ... ... ... ... ... ... социологиялық құрылымы мен қызметтері.
Дін қоғамдық үлкен жүйенің бір ... ... ... Философия
ғылымының қағидасы бойынша, кез келген өмір сүретін құбылыстың, ол үлкен
бе, әлде кіші ме, бәрі бір ... ... ... Ал ... де өзіндік
біртұтас жүйесі бар екені сөзсіз. Діннің ... өте ... ... ... ... өте күрделі. Ол негізінен үш ... ... діни ... діни ... және діни ... сана діннің негізгі элементтерінің бірі екені ... ... ... ... ... формаларының бірі екені туралы және ... ... ... ... ... ... Енді осы діни
сананың өзіне, оның деңгейлеріне және оның қызметтеріне тоқталайық.
Діни санан екі деңгейдегі құбылыстардан құралады. ... ... ... ... ал ... ... діни парасат, ақыл – ой
құбылыстары, яғни діни идеология.
Діни психология дегеніміз белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... жиынтығы. Гегель
философиясын да, діннің де мақсаты біреу, ол абсалютты тану болып табылады.
ол үшін ... ... ... ... ал дін ... ... ... дегеніндей, діни психологияның таным ... ... ... ... ... діни психология қалыптасқаннан
кейін адамдардың жан дүниесінің үлкен күшіне айналады. ... ... діни ... оның ... ... ... ... өте қиынға түседі.
Діни социология ғылымы дін иелерін адамның діни психологиясының осы
табиғатын ... ... ... ... ... белгілі бір тәртіпке, жүйеге келтірілген
діни ойлардың жиынтығы. Діни идеология діни ... ... ... идеаларының жүйесі. Діни идеологияның қоғамдық
болмысты, адамдарды ... ... ... құралы негізінен діни
мазмұнды түсініктер мен ұғымдар болып табылады. ... ... ... ... ... уағызы және Мұхаммед пайғамбардың Медениедегі
умма қауымдастығы жарғысыә лдогикалық сабақтастық пен ...... ... мен ұғымдардан тұрады. Олар кейінен ұлы ... ... ... болды. Ұлы діндердің діни ... ... , ... „ және ... ... Діни сана ... адамдарды қоршаған дүниені діни психологиядан гөрі тереңірек және
толығырақ бейнелейді. Сондықтан ол діни сананың жоғарғы ... ... ... ... ... ... қалыптастырылып, жетілдіріліп
отыратындықтан, стихиялы түрде қалыптастыратын діни психология мен
салыстырғанда әлде ... ... ... ... өзгерген өмірге сәйкес
тұрғыда кемелдендіріліп отырады. Біз діни ... ол ... ... ... ... пен ... бағыттарының және қазіргі кездегі
діндер иелерінің ... ...... ... ... ... элементі – “ діни мінәжат „ ... ... ... ... ... ... ... өмірінде және қоғам
өмірінде үлкен орын ... “ Діни ... ... белгілі бір
объектілерге (олар өмірде болулары да мүмкін немесе а мүмкін ... ... да ... ... ... ... ... жалбарыну
сөздерімен практикалық дене қимылының жиынтығы „. Діни мінәжаттарды діни
ғибараттарды дін ... ... ... ... ... Сонымен
қатар дінді ұстанатын жеке адамдарда өздерінің құлшылық іс - ... ... ... Діни ... ... көп ... Мысалы, әлем
діндерінің бірі – ислам дінінде ... оқу мен ... ... ... ... дін ... ... діни салттарды орнату сияқты ғибадат етудің
көптеген түрлері бар. Християн дінінің, ... оның ... ... шіркеулерінде ғибадат етуінің түрлері сан қилы келеді. Олардың
ішінде ... діні ғана ... ... тек жеке ... ... ... ... білдірумен шектеуді қоймайды. Протестант діні
жеке адамдардың құдайға деген құштарлығына – ... дін ... ... да кедергілер болмауы керектігін ескертеді. Діни
ғибадатты мүлдем ... ... ... ... ... ... ... келгенде проваславие діні ерекше
орын алады. Кейбір тарихи мәліметтердің айтуына қарағанда, ежелгі ... ... ... ... ... оның ұлы князі Владимер ғибадат
жасауының тартымдылығы үшін православие діні таңдап ... ... ... ... ... ... ... олардың жаңа қалыптаса
бастаған мемлекетіне сан түрліықпалдарын жүргізген шығыс Рим империясының –
Визиянтияның саясаты көпшілікке ... ... ... ... ... өте ... ... Ол театрландырылған спектакль
іспетті өтеді. Шіркеу іші зерленген заттар мен ... ... ... ... ... иіс май ... оның иісі аңқиды, әдемі
дауысты діни хорлар ән салады, алтын – ... ... ... ... ... мінәжатқа қатысқан адамдардың көңілі сергіп, өмірге деген
құлшыныстары өсіп, құдайға ... ... ... ... ... ... элементі – діни ұйымдар. Діни
ұйымдарға ең ... ... ... храмдар, синагогалар жатады.
Сонымен қатар діни секталар, діни оқу ... діни ... ... т. с. ... мешіттер діндердің бір шама дербестігі бар институттары ... ... мен ... ... бір ... ... адамдардың
мінәжаттарын ұйымдастыруға көмектеседі, оларға жағдай жасайды, оларды
күнделікті күйбең тіршіліктен біраз ... ... да ... ... бағыттауға жол ашады. Адамдар мінәжат кезінде екі дүниенің ... ... ... ... ... кешіруді,алға қойған
мақсаттарын орындауға көмек беріуін сұрайды.
Дінді ұстанатын қарапайым халықтар ... ... ... ” деп ... үйін” дін иелері архитектуралық тұрғыдан мықты
және эстетикалық тұрғыдан барынша тартымды құрылысқа ... ... ... ... ... шіркейлер мен мешіттердің мың ... бар, олар ... ... ... баға ... ... Мысалы, Франциядағы әйгілі ... ... ... ... соборы, Сауд Аравиясындағы Меккенің
ұлы мешіті, Туркиядағы Сұлтан Сүлеймен мешіті және тағы басқалары ...... ... ... ... діни ... діни саясаттарыменкеліспеушілік негізінде пайда болған адамдардың діни
бірлестіктері. Олар ... сол ұлы ... ... ... ... ... ... көрсеткендерден, қуғынға ұшыраған діндар
адамдардан құрылып отырған.
Әлемдік діндердің әр қайсысында ... ... бар. ... ... ... секталардың бірі, “ суфизм „ деп аталады. “ Суфи „ деген
араб тілінде “ ақ ... ... ...... ... ... айтуы бойынша, бұл дүние өздерінің өзгермелеріне және
тұрақсыздылығына байланысты шын ... ... шын ... ... ғана ... ал шын ... ... өзінің тұрақтылығы және мәңгілігіне
байланысты тек ... ғана ... ... ... шын ... болып табылатын бұл дүниеден кетуге, шын дүниенің өзі ... ... ... ... ... ... ... өмірінің мәні оның
өмір сүруінің мақсаты сол құдай болмысымен сіңісіп, жоқ болып ... ... араб ... ... ... Иран жерінде пайда
болды. Иран жерінде суфистердің көбі ақын – ... ... ... ... ... Руми көрнекті суфист болған адам. Ол «Адам баласының
мақсаты ... ... ... ... ... болымысымен араласып кету»
деп жырлаған. Суфизм кейіннен түркітектес тайпалармен халықтар арасында
пайда ... ... ... ... ... бірі және солардың
ішіндегі ең көрнектісі Қожа Ахмет Яссауи болды. Ол ... ... ... ... «Хикмет» деген дастанында өлең сөзбен жырлаған адам.
Дін құрылымының ббұл элементтерінде діни баспа, діни оқу орындары,
әйелдер, ... діни ... діни ... және діни ... ... мен ... партиялары жатажы. Діни баспалар, діни кітаптар
және діни бағыттардағы медреселер және діни ... – діни ... ... ... ... ... ... Мысырдағы Әл – Азхар
университеті діни жоғары білім ошақтары ... ... ... ... ... Қазақстан оРеспубликасында ислам университеті
ашылды. Елімізде «Қазақстан ... ... ... ... жұмыс
жасауда. Енді діни мүліктер, діни байлықтар мәселелеріне келсек, олар ең
алдымен шіркеу, ... храм ... ... ... ғимараттардан (ол
ғимараттар ішінде баға жетпес бейнелеу және өнер туындылары жинақталған),
дін иелеріндегі ... жер ... және банк ... діни ... ... Бұл ... алғанда, католик және православие
шіркеулері аса бай мекемелер болып табылады. Ал, ... ... ... ... ... кем ... Діни ... көптеген қоғамдардың
экономикалық байлығының үлке,н бір саласы болып табылады. Ол байлықтардың
иелері – дін иелері – ол ... ... ... ... ... ... дін ... өздерінің негізгі діни элементтері болып
табылатын – діни санаға, діни ... және діни ... ... екінші сөзбен айтқанда, «Қоғам үйінйң» басынан аяғына дейін
барлық қабаттарына қатысты болатынын көрдік. ... ... ... ... – ол ... ... біте қайнасып, жатқан іргері құбылыс болып
табылады.
Дін ... ... ... ... ... ... өзінің
қоғамдағы қызметтері де зерттейтін ғылым екені белгілі. Сөз ... айта ... ... ... ... мынандай логикалық түйін
бар: дүниеде не нәрсе болмасын, олардың әрқайсысының ең алдымен дүниеде бар
болуы керек, ... ... ғана ... - ол ... қимыл әрекеттері
туралы сөз болмақ. Біздер енді діндердің ... ... ... ... ғана ... діннің функциональді қызметтерін ашып ... ... адам ... ... ... атқарактын қызметтері сан
алуан, көп қырлы және көп бағытты болып табылады.
Дін құрылымының негізгі элементтерінің барлығы ... адам ... ... үлкен роль атқарады. Оның әр қайсысының өзіндік болмыстарына
сәйкес әр ... ... ... ... ... да ... діни сана адамдардың жан дүниесін баурап алғаннан кейін, міндетті
түрде олардың қимыл - әрекеттеріне әсер ... ол ... ... ... ... да белгілі. Ал, діни ғибадаттар жасалар
алдында адамдар алдын ала не нәседен ... ... ал не ... ... екендіктерін ойластырып алулары тиіс.
Діни социологияның негізін ... бірі ... ... ... қызметтерін зеріттеу, талду қажеттіліктерін дін
социологисының арнайы ғылымға айналуының басты шарты ретінде қарады.
Діннің қызметтері ... алты ... алты ... ... ... ... бағыты – дүгиеге көз қарастық қызметі. Дүниеге
көз қарас адамдардың, олардың қауымдастықтардың құдай туралы, дүние ... ол ... ... адамдардың орны туралы ... ... ... Дін – ... ... де, ... жаратқан алып күш,
теңдесі жоқ құдірет, яғни – абсоглют күш деп түсіндірді. Дүние мен ... ... ... тек сол ... ... және ақыр ақыр ... абсолютке тәуелді болады дейді. Осылайша дін дүниенің діни келбетін,
дінир бейнесін, діни суретін жасайды. Сол ... сол ... ... ... дүниеге көзқарасы қалыптасады. Олардың әлеуметтік мінез –
құлықтарының сипаты анықталады. Дүниеге көз қарас ... ... ... ... ... ... ... шешкенде, өздерінің
дүниеге көзқарасын басшылыққа алады.
Діннің қызметтерінің екінші бағыты /функциясы/ ... ... ... сана ... ... ... формалары сияқты, айталық
адамгершілік (этикалық) сана, көркемдік (эстетикалық) сана, құқылық саналар
сияқты, өзінің ... ... ... Ол жүйеге ең алдымен –
отбасының, оның мүшелерімен туған – ... ... ... нормалары жатады. Содан, кейін елдің, тайпаның, халықтың, тіпті
халықтардың да қасиетті деп ... әдеп – ... арғы – ... ... бабалардың сайып – қыран ерліктері, және өткен тарихтың ұлы тұлғаларының
өнеге - ... ... Ақыр ... ... ... ... тылсым
күштер бейнелері - әулие, періште, құдай бейнелері жатады.
Құндылықтар жүйесінде ізгілік ұғымы бірінші орында тұрады. Ізгілік
деген ұғым ... ... ... бірі ... ... ... философтар ертеден – ақ көп шұғылданып келген.
Философия ғылымдарының данышпандарының бірі Сократ – ... ... ... ... негәіздерінің бірі болып табылады. Ізгілік қоғам ... ... ... ... ... мәселен, ел билеушілер үшін ... ... ... үшін – ... ал ... ... үшін ... деп атап көрсеткен. Ол өмірдің ең жоғарғы ізгілігі – көктегі
құдайдың және жердегі ел билеушінің ... ... ... ... ... ... ... ішіндегі ең алғашқысы – будда дінінің негізін қалаушы
Будда өзінің Бенарес ... ... ... – қасіреттен құтқаратын күш
– ізгілік. Адамдар қайткен күнде де «ізгі шешім, ізгі сөз, ізгі іс, ... ізгі ... ... керек.» Ізгілік адамдарды әбден баурап алған
жағайда ғана олар ... ... ... ... ...... ... («Діннің көрнекті тарихы» 2том, 62 – 63 беттер).
Діннің ... осы ... ... ... ... және ... – құлықтарын құндылықтпар жүйесіне сәйкестендіріп және
қадағалап отырады. Олардың түсініктерінің ... мен ... ... ... осы құндылықтарға сай келсе, онда олар «жақсы» деп
бағаланып, ал сай ... онда олар ... деп ... қызметтерінің үшінші бағыты – реттеушілік қызметтері. Діни
сана, қоғамның құықтық санасы сияқты, ... бірі мен ... яғни ... ... ... ... дейінгі барлық қарым
– қатынастарын реттеп отырады. Ол ... ... ... ... ... ... ... түсініктері жатады. Сол
діни түсініктер ... ... ... реттеп, отыратын
ережелерден, нормалардан, принсптерден тұрады. Сол ережелер мен ... ... ... ... деп, ал олар ... ... ... есептеліп отырылады.
Діннің қызметтерінің төртінші бағыты - өтемпаздық қызметтері болып
табылады. Қандай ... ... ... ... өмірлерінің
төрт құбылысы тең бола бермейді. Адамдардың әрқайсысының өмірінде ... ... ... болады. Ол мәселелер біреу де- кедейліктен
құтыла алмау, екіншісінде – ... қол ... ... – ел
билеушілік дәрежесіне жете алмау, төртіншісінде ауру сырқаттан қорлық көру,
енді біреулерде не ... ... ... алсада ылғида сәтсіздікке ұшырауы
тағы осы сияқтылар. Абай ... ... ... ... ... өкініп өтеді»
деп айтқандай, әркімнің әйтеуір бір ... ... ... ... адам ... ... оның көңіл құсы құйқылжып, шартарапқа
ұшып жүргесін, әркімде шешуге тырысады. Сол тырысушылық ... ... – мыс ... ... ...... әулиенің көмегімен шешуге
ұмтылыс туғызады. Дін ... ... ... бұл ... ... Осылайша діннің қияли - өтемпаздық қызметтері жүзеге асады. Мысалы
Иусус Христостың Нагорный уағызында (бұл уағыздың ... ... ... ... ... болғаны белгілі) былай делінеді: ... ... шат - ... ... ... олар қалайда жұбанады. Шындыққа
аш көзденегендер мен шөлеркегендер шат – шадыман болсын, өйткені олар ... ... ... шат – шадымен болсын өйткені оларға
кешірім жасалады.».
Діннің осы өтемпаздық қызметтерін жинақтай келе ... ... ... ... ... ... өз ... өзіміз ие болып
қалғанымызға үшкіршілік айтамыз (өз жерлеріне өздері ие бола алмай қаншама
жұрт қан ... жүр), ... ... ... ... сан рет
қайталау керек дейміз: «Шыдамды, көреген момындар шат – ... ... олар ... ... ... ... жаралған ауыт күшті
тікелей қарсы тұрып жеңуге болшмайды, оны тек ақылмен және, Иусус Христос
айтқандай асқан ... ғана ... ... ... тағы бір ... (функциясы) – топтастыру
қызметтерінен тұрады. Дін, дін ... діни ... ... ... ... ... ... ұйымдастырып жатады. Ол мақсаттан
алғашқысында негізінен этностардың ... ... ... ... араласып жоқ болып кетпеу сияқты қажеттіктерінен және сол үшін
өздеріннің жеке мемлекеттерін құрып, оны ... оны ... ... ... ... ... ... тарих ғылымы көрсеткендей,
ол этностар ол мемлекеттер басқа ... ... ... олардың жерлерін
иемденіп, оларға өздерінің өмір салттарын тану қызметтерінен де тұратыны
белгілі. ... ... ... ... ... католик шіркеуінің ең
жоғарғы лауазым иесі ... ... Рим ... орта ... ... елдерінің әскерлерін мұсылман елдеріне қарсы
ұйымдастырған 8 крест жорықтарын ... ... ... елдерінің ислам
діни басшыларының қатысуымен ұйымдастырылған «газзоват» соғыстарыда ... ... мен ... әр бір қоғам ішіндегі, әрбір мемлекет ішіндегі
белгілі бір зәру ... ... ... ... - әлеуметтік мәселелер
түрліше діни конференциялардың өзара келзіспеушілік мәселелері де, ... ... ... ... мәселелерді де т. б.
болулары мүмкін) шешуге де ... діни ... ... ... қимыл әрекеттерін ұйымдастырып отыратыныда аян. ... ... ... қызметтері оң бағыт ала бастады. әлемдік
діндердің тарих бойына жүргізіп келетін ... кер ... ... ... ... кез – ... қоғамның, кез – келген мемлекеттің,
тіпті бүкіл адамзат қауымдастығының алдында тұрған зәру ... ... оң ... шешуге аракласа бастады. Олар ең алдымен ядролық соғыс
қаупін азайтуға экологиялық ... ... ал апат ... ... ... ... ... жер шарын кеулеп бара жатқан кедейлікке қарсы
тұруға, ... пен ... ... ... от басы ... ... және діни ... өзара араздықтарын бәсенсітуге
байланысты қозғалыстар ұйымдастыруға ... ... ... ... ... Иоан ... ІІ, православия шіркеуінің Патриархиялық Алексий ІІ -нің
және Қазақстан Республикасының бас ... ... ... ... ... саясаттарын алуға болады. Иоан Павел ІІ Рим папасы болғаннан бергі
жиырма ... жуық ... ... ... дүние жүзін аралап, жүзден астам
елдерде болып, елдердің барлығында от басын нығайту, ... ... ... ... ... ... діни айырмашылықтар мен
нәсілшілдікке жол ... ... ... жүр. ... ... ... бұл ... иесінің саясаты сол көтерілген
мәселелер бірте – бірте оң ... ... ... халықтар
арасында сенім туғызады. Патриарх ... ІІ ... ... ... ... ... мемлекеттерге айналғаннан бірі Орта Азия мен
Қазақстан республикаларын ... онда ... ... ... ... ... ... сияқты словиян халықтарының өкілдерін жергілікті
халықтармен шынайы достық орнатуға, бір – ... өз ара ... ... ... ... ... саяси – әлеуметтік тыныштықты
сақтауға шақырумен келді. ... ... пен ... бір ... ... саясатында жатыр. Қазақстан Республикасының бас мұфтиі
Абсаттар Дербісәлі қажы билік басына ... бері ... ... ... оқу – ... ... ... көтеріп келеді.
Қоғамымыздың қайта түлеп, рухани жаңаруына басқада ... ... ... ... ... де ... бар ... сөзсіз.
Діни социологияның басқада ғылымдар сияқты өзінің ... ... ... оның өзінің күрделі структуралық құроалымы болатынын, яғни
қоғамдық өмірде алатын орты бар ... және ... ... жүргізетін
қызметтері бар екенін көрсеткенен кейін, осы ғылымның өзіне тән ... бар ... ... ... өзінің зеріттеу жұмыстарында көптеген басқада
қоғамдық ғылымдардың, соның ішінде әсіресе социология ғылымдарының ... ... ... мен ... ... Дін ... ... мен тәсілдері баршылық.
Діни социологияның басқа да қоғамдық ғылымдардың көпшілігімен ... ... ... ең ... «Септіілік байланыстар
методы» және «зеріттеудің тарихи методы» жататынын ... ... ... ... ... ғылымдармен ортақ метоттары бар. Оларға
«Құрылымдық – функциональдік метод» пен «Салыстырмалы методтар» жатады. ... ... ... ... мен ... ... «діни құрылымдық – функциональдік методы» қалыптастырды. Ал енді
діни ... тек ... ғана тән ... методтары да бар оларға
«діни сұрақтар қою методы», ... ... ... ... ... методы» және «діни социологиялық методтары» жатады.
Дін социология жас ғылымдардың бірі ... ... Оның ... ... дами ... ... 150 жылдай болды. Осы ... ол ... ... осы ... ... ... Қазіргі кезде дін
социологиясы қоғамдағы арнайы ғылымдардың біріне айналды. Оның ... оның ... ... ... ... ...... және басқада саяси зерттеулерінде пайдаланып
келді.
Дін ... ... жүзі ... ... ... таралуы
туралы болжамдары өте қызықты және олар негізінен расталып ... ... 100 ... ... 1987 жылы ... ... ... бір кітапша
да дүниежүзілік діндердің өсуі труралы мынандай ... ... ... онда 1900 ... 2000 ... ... ... дінін (оның
негізгі үш шіркеуін қосқанда) ұстанатыцн адамдардың саны 200 миллионнан – 1
миллиард 200 ... ... ... ... ұстанушылар (индуизм мен бірге
қосқанда) 330 миллионнан – 1 миллиард 218 ... ... ... ... айтпағымыз - дін социологиясының болашағы
үлкен, ... ... және одан да ... дін салаларындағы өзгерістердің
бәрін жинақтап, ... ... олар ... ... қортындыларын
жасап, ол қорытындыларды қоғамның сұранысына байланысты көпшілік әлеуметке
жеткізіп отыру қазіргі заманның өмір талптарының бірі ... ... ... ... ... қатарында ғалымдардың есептеуінше, әлем халықтарының 1.5 млрд.
өкілдері бар. Қазақ халқыда ... ... ... ... Ислам діні,
отандық ғалымдардың айтуынша, Қазақстандағы ... он үш ... ... ... ... ... ... өмір тұрмысын және болашағын
исламнан тыс қарастыру мүмкін ... ... ... ... ... енген ислам
мәдениеті, дүниетанымы, тіптен философиясы біздің әдет – ғұрыптарымызға,
ұлттық ... ... бір ... ... ... ... молынан
сіңген. Ұлттық философиямыздың негізгі ұғымдарына талдау жасағанымызда,
біз ислам дүние танымынан ... ұғым - ... тап ... ... ... дінінің қазіргі қоғамдағы орны туралы ... оның ... ... ... ... ... ... орнын анықтауымыз қажет. Бұл күрделі мәселе. Неге
десеңіз, исламның қазіргі қоғамдағы орны ... ... ... ... оның ... ... ... саясаттандыру төңірегіндегі
әрекеттерде.
Негізінде дін мен саясат екі бөлек феномендер. Дін адамның ұятында,
арында яғни оның иманында. Ұят жоқ ... иман жоқ. Сол ... ... ... иман ... ... Ұят пен ар ... негіздері. Ұяты, ары бар жан
Жаратушысын танып, иман келтірмек. Саясат болса, ол адамдардың ... ... ... ... ... өмір ... тәсілі. Саясатта үнемі ұят,
ар, иман мәселелрі сақтала бермейді. Саяси мүлде, мақсат ... ... ... ... ... өріс алатын жері – осы саясатта. Дінде
өтірік айту, ... ... ... ... өтірік мақсатқа жетудің бір
тәсілі болып кетуі де ... ... ... ... Дін мен ... ... ... абзал. Дін саясатқа жанасып кетсе – ақ, өз ... ... ... әлем ... ... және бүгінгі күнде де
теократиялық мемлекеттер бар. Сондықтан Дін мен Саясаттың байланысы ... ... ... болып тұр.
Саясаткер дінді өз мақсаттарына әр қилы тәсілдермен қолданып келеді.
Бүгінде солай еткілері келеді. Егемен Қазақстан ... ... ... ... яғни дін ... бөлек, бірақ дін қоғамнан тыс
бола аламайды.
Дін қоғам мәселесі. Осы тұста араға сындай қағылып ...... еніп ... Оған ... керек. Жалпы дін мен саясат мәселесі өте
күрделі. ... ара – ... ... ... ... ... қалады, себебі
саясатпен қоса дінге идеология арадасып кетеді. Идеолонияның жүрген жерінде
аратанытушылық боллмай қоймай ды. Қазіргі ... – ут – ... ... ... ... ... ... Бұл ғылыми талдаудан
гөрі құқық қорғау мекемелері жұмысын қажет ететін істер.
Дін дегеніміз – адамның шексіз ... ... ... ... ... ... ... білім саласы адамның бүкіл ғаламдық
болмыспен байланысын дін ... айта ... Діни сана – ... ... ... ... ... жаратылыстың жаратқандарын
зеріттейді. Ал дін ... иесі ... ... ... пән ... жаратқан кереметтерін зеріттейдалы діни ойшылдар түсінігі мен
зиялы қауым өкілдерінің арасында әрине, сөзсіз сапалық ... ... ... Біз ... оқу роны ... ... дінді мәдени
феномен деп оқып танимыз. Бұл дін ... ... ... ... Адам ... Хауа – Ана ... ... аңыз деп қарастырамыз, мәселені осылай
қойғанда әрине дін біз үшін дүние таным.
Адамзат кең ... Адам – ... бері ... ... ... ... жоқ, дін туралы түсініктер өзгеріп отыр. Соның нәтижесінде ... ... ... адамзатқа Мұхаммед (с.ғ.с.) пайғамбар келеді. Ол
адамзат өкілі ретінде дүниеге келместен оның Нұры ... ... Бұл ... ... Яссауйдің «Диуана Хикметінде » ... бар. Бұл ... ... ... (с.ғ.с.) Нұры оның адам болып келуінен ақ ... Нұр – ... ... ілім ... ... ғалымдарының жазғандары бар.
Біз Адам – Атадан бері ислам жолындамыз ... бері ... ... ... адам бұзылып, оны ... Хақ ... елші ... ... ... ... Осы ... ата – бабаларымыздың діні емес, бұрын біз Көк Тәңірге сенгенбіз,
біздің дініміз тәңірлік, ... ... сол ... ... ... ... арылайық, қайлтадан біз тәңірлікке келейік деген сынды пікірлер
бар. Ямен бұны ... ... ... ... ... ... ... танымы бар. Осылай бола отырып айтпағым өткен уақыт қайта
оралмайды. Заман ... еш ... ... ... ... сол – тың
өзгерістерге қатысты. Өткен идеялардың қайта көрініс ... ... ... ... Яғни ол идеалық ағым – ой сананың қайта жаңғыруы деген
сөз. Біз, әрине, сөз жоқ, «көк түріктің бел ... біз ... ... ... ... біз ... дінде болдық дегенді айта алмаймын.
Түркілік дүниетаным – ашық ... ... Иә, ... ... ... ... рас. ... өте келе дүние танымымыздың кемелденуіне
байланысты біз Мұхаммед (с.ғ.с.) ... ... ... ... VIII – IX ... ... осы ... ұстап келе жатырмыз. Оныңда мың
жылдық тарихымыздың аржағында жатқан көне тарихқа қайта оралу – ... Бұл, бір. ... ... тұтастығы дегенге назар аударайық.
Дүниетанымдық ... ... мен ... ... ... ... ... жоқ. Мен бұл жерде діни әдет – ... ... ... ... ... жоқ. ... ... тұтастылықта, бірлікте, халқымыз
Алла мен Тәңірді қатар айтады, бұл ... ... мен ... ... ... аңғартпай ма?! Бұл арнайы зерттеулерді ... ... ... мен ... арасындағы байланыстан, тіптен
генетикалық тұтастылықтан ұлттық ойлау мәдениетіміздің ... ... емес деп ... кім айта ... ... ... кезде біз
оған мәдени тұрғыдан, мұра тұрғысынан қарап, ... ... ... ... ... ... тұрағы ретінде қабылдауымыз
керек деп есептеймін. Оны исламға кереғар етіп ... ... жоқ ... ... ... ... ... мынандай анықтама береді «Тәңір ол
- ұлы». Яғни, ұлы деген сөз – тәңірді еш ... ... ... ... ... Алла ... ... мәнісі Алла туылмаған, тумаған,
оны ешкім мен салыстыруға болмайды. Осы ойлар мазмұндас емес пе? Алланың
қайда ... ... ... де, ... да тұрағы, мекені белгісіз.
Исламның философтары: «Жаратушы оның жаратқандары арқылы ... ... ... не? ... Жаратушыны жаратқандары арқылы танысақ, ... ... Ал ... тану үшін оның ... ... ... Оның ... кім анықтайды. Компазитор әуенмен, ақын
образбен, суретші қаламымен анықтайды. ... ... ... дәлелмен зеріттеп білмек, бірақ Жаратушының ... тану ... ... Біздің танып, біліп жатқандарымыз
өзгермелі дүниенің өзгерістері ғана.
Діннің өрбитін, өсетін, өнетін көркейетін жерлері – бір ұлттың, ... сол ... ... ... ... Сол ... сүріп
жатқан адамдардың тұрмысына ... кету ... ... ... сондай
әлеуметтік мәселе ішінде жүреді. Сондықтан дін ... ... тыс – ... ... сол ... ... ұлттық мәселені кірістірмеу керек деген
мәселе теріс пікір. Біз қазақтармыз, арғы ... ... ... ... түркілік, қазақтық дүние танымызға қарасты болды. Өзімізге
тән әдетіміз, ғұрыпымыз, салтымыз бар. ... ... мен ... ... енлі оларды бір – бірінен аршудың еш қажеті жоқ.
Діннің төл мәдениетке қатыстырған жөн. Бұл ... ... біз ... жол таба ... ... вахавизм Сауд
Арабиясының мемлекеттік діні. Бұл ... Ол ... ... ... ... қалыптасқан.
Қорытынды.
Қазақстанда қазіргі ислам діні даму үстінде. Заман талабына сай
Қазақстан мұсылмандарының III құрылтайында жаңа дін басы ... ... араб тілі мен ... да ... ... ... ... профессор -
Әбдісаттар қажы Дербісәлі Қазақстан ... діни ... ... діни ... ... ... оны өркениетті жолмен жүргізе
бастады. ... ... имам ... білімін арттыру міндеттерін
бірінші кезекке қойды. Діни басқарма ... ... игі ... ... қазір ислам дұшпандары да мойындап отыр. Әрине, алғашқыда дін
тұтқасы дүмшелер қолына ... ... ... ... діни іс шараларды
аз уақытта түзету оңай болған жоқ. Дінмен ... ...... ... ... бас мүфти дін ... ... ... үшін аянбай еңбек етіп келеді. Жоғары білімді, білікті имандарды
тәрбиелеп, ... ... таяз ... ... ... Алға ... да көп, ... да аз емес.
Біріншіден – парламент қоғамдық ұйым мен діни ұйымдардың ара жігін
ажырататын заң қабылдауы қажет, екіншіден – діни ... ... ... ... үкімет жанына діни үйлестіру ... ... ... ... ... діни ... мамандармен
толықтыру, әртүрлі секталарды шеттен қаржыландырып отырған ... ... ... ... ... танытып жатқан медия холдинг фирмаларды
анықтап қызметтеріне тиім салуы қажет. Мемлекеттің үйымдардың ... ... ... ... ... сараптаудан өткізу және дін,
конференция, ... ... ... ... беру қажет. Жастар мен жұмысты
жандардырып оқу бағдарламаларына ... ... ... ... ... қамтамасыздардыру жолға қою ләзім.
«Адам ажалсыз өлмейді, әйтсе де ажалсыз өлмеймін деп ... ... - ... екен ... Сағди. Осыны әрқашан жанымызда
ұстасақ.
Пайғамбарда “Адамдардың жақсысы ... деп ... соң ол ... ... адам - ... деп ... берген екен. Адамға кім жақсылық
жасаса, оның мұсылман болу мүмкіндігі мол. Ислам – ... ... ... жол. Біз ... ... ... нарық және өркениет» атты
бағдарлама бойынша жұмыс істеп ... ... ... ... ... батыс елдеріндегі діндердің, нарық және өркениет үрдестерін
қарастырып зерттеудеміз. Осы ... орай ... ... ... ойымыз, мәселені жан – жақты талдап сараптап еліміздің 10 –
11 оқушыларына арналған «дін ... және ... » атты ... жазу ... оқу ... ... пән ... 1992 жылы қабылданған «Діни сенім
бостандығы және діни ... ... заң ... ... ... бар. Мойындау керек, бұл заң еліміз тәуелсіздігін жаңа алған,
егемендік аяғынан енді енді ... келе ... қиын ... қабылданды. Ол
кезде біз демократияны жаңа – жаңа игеріп, ... ... ... тыңдап жүрген кезіміз. Енді бұл заң сөзсіз қайта қаралуы ... ... Біз дін ... ... дін ... ... ... көбісі
елімізге деген жақсы ниеттен тумаған демек әңгіме елімізге деген ұлттық
қауіпсіздік мәселесіне ... ... Бір ... ... бұл ... ... ... Парламентке қайтадан ұсынған жөн.
Сонымен қатар бізге осы заманмен қоса, ... ... заң ... ... ... туралы заң. Бұл туралы сөз болып отырған заңда арнайы баптар
жоқ. Миссионерлік ... ... заң ... ... интеллигенциясы деген тек қана молдалар, имам – хатибтер
емес, оқыған білікті ғалымдар мен ұстаздардың ішінен ... ... ... ... ... ... ... үлкен мәселе. Дінді дұрыс түсіну және
дұрыс түсіндіру қажет. Сондай ... ... ... ... бірі ... дінге кетіп жатыр. Дінді көбіміз
түсінбейміз, түсінбеген соң ... ... Сол үшін ... ... ... ... ... татарларда 1920 жылдары жадизм деген
болған. Олар сол ... ... ... ... ... ... ... салмағын арттыруды көздеген. Бізде солар сияқты ... да ... ... ... ислам дінінің тұғырын мызғымайтын етуіміз
қажет. Кез ... ... ... ... пен бір ... ... шектеу жоқ.
Қазіргі кезде Қазақ қоғамы ішінде дін ... ... ... ... ... – сол ... біреу – оң жаққа бөлініп алған. Мысалы оның
біреуі «Дін деген ... онда ... ... ... жоқ» ... ... Оның ар жағы вахавизмде жатыр. Екінші біреулері «біз сопы ... ... ... ше бұл ... ... емес ... ... Елімізде,
Құдайшға шүкір мұфти - хазірет Абсаттар Дербісәлі қажы ... діни ... бар. Сол діни ... ... ... сай ... Мен дін мәселесінде ортоадамын. Ислам діні қоғамды
бұзуға оны бөлшектеуге жұмыс ... ...

Пән: Дін
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 24 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қоғам және жеке тұлға14 бет
Қоғамдық қатынастардың мәселелері10 бет
Қоғам және жеке адамның қалыптасуындағы конфликтінің мәні7 бет
Іздеу есептерінің шешілімі6 бет
Ірі қара малына қойылған негізгі ветеринарлық санитарлық талаптар21 бет
Ірі қараға арналған қорпа-жайға қойылатын санитариялық-гигиеналық талаптар18 бет
Абай Құнанбаев4 бет
Абай Құнанбайтың өмірі мен шығармашылығы7 бет
Биологиялық белсенді заттар4 бет
Вирустардың жіктелу принциптері. Олардың номенклатурасы. Вирустардың көбеюінің биогенетикалық ерекшеліктері және көбею сатылары12 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь