Бастауыш мектепте музыка пәнін оқытудың маңызы

Кіріспе
1. Бастауыш сыныпта музыкалық тәрбие берудің мақсаты мен міндеттері.
2. Мектептегі музыка сабағы және оның ерекшеліктері.
3. Мемлекеттік стандарт және бағдарламаға шолу.
4. Музыка қабылдау
5. Вокалдық жұмыс
6. Тақырыптылық және балалар шығармашылығы
7. Музыка сауаттылығы
Қорытынды.
Қолданылған әдебиеттер
Кіріспе

Жалпы музыкалық білім беру жүйесі жас ұрпақты музыка өнеріне баулып, олардың жан жақты мәдениетті, білімді, ақылды да сымбатты болып өсуі үшін, ең жоғары мүмкіндіктерді қолдануды мақсат тұтады. Еліміз егемендік алып, өз шаңырағымызды тіктеген тұста ұлттық өнерімізді, мәдениетімізді, білімімізді жаңғыртып, ұрпақтан –ұрпаққа жеткізу міндеті қойылды.
Бүгінде білім саласына көптеген өзгерістер, жаңалықтар енгізіліп, авторлық бағдарламалар, әдістемелік жинақтар шығармашылық ізденіспен дамып келеді. Музыка саласында да дәстүрлі халық музыка байлығын, Қазақстан сазгерлері шығармаларын насихаттау жаңа қырынан алға қойылып, жаңартылған музыка бағдарламалары жасалуда.
Бастауыш сынып оқушыларының эстетикалық талғамын қанағаттандыра отырып, олардың музыка өнері жөніндегі түсінігін кеңейтуде, ой -өрісін дамытуда заман талабына сай құрылған музыка сабағының маңызы зор.
Мектептегі музыка сабағы оқушыларды әсемдік әлемінің таңғажайып сырын терең түсініп, көркемдік атаулыны шынайы сезінуге, одан рухани ләззат, әсер алуға, өмір жайлы ой толғауға, ізгілікті мұрат мақсаттарға жетелеп, өнегелі істерге баулыйды. Осы маңызды міндеттерді орындау үшін баланың бойындағы қабілетті дамыту керек. Ал жалпы музыкалық қабілетті дамыту үшін музыка пәнінің мұғалімі « сегіз қырлы бір сырлы» болуы тиіс. Ол- әнші, музыкант, актер, әдебиетші, тарихшы – қысқасы, ғылымның әр саласынан хабардар болғанда ғана, бүгінгі күн талабына сай ұстаз бола алады.
Жалпы білім беретін мектептің музыка сабақтары білім берудің, тәрбие берудің маңызды саласы болып табылады. Музыка пәнінің мақсаты – қоғамның әлеуметтік сұранысына жауап бере отырып, оқушыларды халықтық ( ұлттық) музыкаға баулу. Сол арқылы өз халқына деген патриоттық сезімін ояту, ұлттық тәлім –тәрбие беру.
Музыка – құдіретті күш, жан дүниені ерекше әсерге бөлеп, адамды сәулелі өмірге жетелейтін сиқырлы өнер. Музыка тағдыры, жалпы музыка мәселесі тек сазгерлер мен музыканттардың, әншілер мен орындаушылардың, музыка зерттеушілері мен өнер қайраткерлерінің ғана жанашырлығын қажет етпейді.
Қолданылған әдебиеттер

1. Сүлейменова Р.Ә., Жұмалиева Г.Ғ. Музыка пәнін оқытудың әдістемесі ( бастауыш сыныптарға арналған) Астана : Фолиант, 2008

2. 1-4 сыныптарға арналған «Музыка» оқулықтары. Алматы: Атамұра 2009-2011.
        
        ҚАЗІРГІ  ЗАМАН ГУМАНИТАРЛЫ-ТЕХНИКАЛЫҚ ИНСТИТУТЫ
Р Е Ф Е Р А Т
Тақырыбы: Бастауыш мектепте музыка пәнін
оқытудың маңызы
Қабылдаған: Жуманбаева ... ... ... ... ... ... беру ... жас ұрпақты музыка өнеріне
баулып, олардың жан жақты мәдениетті, білімді, ақылды да ... ... ... ең жоғары мүмкіндіктерді ... ... ... ... алып, өз шаңырағымызды тіктеген тұста ... ... ... ... ... –ұрпаққа жеткізу міндеті
қойылды.
Бүгінде білім саласына көптеген ... ... ... ... ... ... шығармашылық ізденіспен дамып
келеді. Музыка ... да ... ... ... байлығын, Қазақстан
сазгерлері шығармаларын насихаттау жаңа қырынан алға қойылып, ... ... ... сынып оқушыларының эстетикалық талғамын ... ... ... ... ... ... ... ой -өрісін
дамытуда заман талабына сай құрылған музыка сабағының маңызы зор.
Мектептегі музыка сабағы ... ... ... таңғажайып
сырын терең түсініп, көркемдік атаулыны шынайы сезінуге, одан ... әсер ... өмір ... ой ... ... ... мақсаттарға
жетелеп, өнегелі істерге баулыйды. Осы маңызды міндеттерді орындау үшін
баланың бойындағы қабілетті ... ... Ал ... музыкалық қабілетті
дамыту үшін музыка пәнінің мұғалімі « сегіз қырлы бір сырлы» болуы тиіс. Ол-
әнші, музыкант, ... ... ...... ... әр ... болғанда ғана, бүгінгі күн талабына сай ұстаз бола алады.
Жалпы білім беретін мектептің музыка сабақтары білім берудің, тәрбие
берудің ... ... ... ... ... ... мақсаты – қоғамның
әлеуметтік сұранысына жауап бере отырып, оқушыларды халықтық ( ... ... Сол ... өз ... деген патриоттық сезімін ояту, ұлттық
тәлім –тәрбие беру.
Музыка – құдіретті күш, жан дүниені ерекше әсерге бөлеп, адамды сәулелі
өмірге ... ... ... Музыка тағдыры, жалпы музыка мәселесі тек
сазгерлер мен ... ... мен ... ... мен өнер ... ғана ... ... етпейді.
1. Бастауыш сыныпта музыкалық тәрбие берудің мақсаты мен міндеттері.
Жалпы орта білім беретін мектептердегі оқу – ... ... мен ... ... мәселесі – бүгінгі таңда алдыңғы қатарда тұрған
маңызды істердің бірі.
Еліміз егемендік алып, ... ... ... ... ... ... беру саласына да түбегейлі өзгерістер мен ... ... ... ... ... ... ... түбегейлі мақсат – міндеттерін ... ... ... де ... орны ... ... ... рухани байлығын, әсемдігін, терең сезімін, музыкалық сауатын
қалыптастыруды шығармаларды тыңдау, музыканы ... ... ... жүзеге
асыру үшін музыка пәні мұғалімдерінің алдына көптеген міндеттер жүктейді.
Бастауыш сыныптарда музыка пәнін оқытудың басты міндеті және ... ... ... түрлі көрнекілік іс - әрекеттерге қатыстыра отырып,
балалар жүрегіне халық ... ... ... оны ... ... ...... мүмкіндіктер туғызу.
Балалар музыка сабағынан өзін қоршаған ... ... ... ... үйлесімді сезінуге тиіс болса, ұстаз осыларға ... ... ... ... дәстүрін таныта білетін
тәрбиенің әдістемелік ... ... ... ... өмір мен ... музыка сабағын тығыз байланыстыра
ұстау, оқу тәрбие жүйесіндегі басты және ... ... ... керек.
Өйткені, өзімізді қоршаған табиғат, күнделікті еңбек, ... ... ... ... ... ауыз әдебиеті, ойын сауық, салт –дәстүр, ... ... беру мен ... ... мақсаты болып табылады.
Бастауыш сыныптарда музыкаға тәрбиелеу міндеттері:
1. Оқушылардың музыка сабақтарына деген ынтасын арттыру, музыканы ... ... оны өмір ... ... ... ... Оқушылардың жоғары көркемдік талғамын, өнер шығармаларын тек ... ... ... білу қабілетін қалыптастыру, оларды
бейнеленген түрлі құбылыстарды салыстыра білуге музыкалық шығармалардың
сипатына, ... мен ... және ... ... ... ... ... сипатын танытатын жанрлар, саздар, ырғақтық,
тембрлік ерекшеліктер туралы және оларды музыка пәнінің бағдарламасында
белгілі бір ... ... ... ... ... ... ... өнермен қарым-қатынасындағы түрлі практикалық
тәсілдерін игеруді қалыптастыру.( Ән айту ... ... ... ... ... шығармашылық қабілеттерін қалыптастыру). Көркем
бейнелерді қабылдау негізгі музыка болып ... ... әр ... біріктіру нәтижесінде жүзеге асады. Бұл –оқушылардан түрлі ... ... ... ... даму ... болуын талап
етеді.
4. Музыка сабақтарында оқушылардың музыкалық –шығармашылық дағдыларын
дамыту. Ол музыкалық білім ... ... ... ... бойындағы
өнердің әр саласына деген бейімділігін қалыптастыру болып табылады.
2. Мектептегі музыка сабағы және оның ... ... ... ... әсемдік әлемінің таңғажайып сырын терең
түсініп, көркемдік атаулыны шынайы ... одан ... ... ... өмір ... ой ... ... мұрат-мақсаттарға жетелеп өнегелі
істерге баулыйды.
Музыка сабағы мектептегі басқа пәндерге қарағанда оқушыларға ... ... ... ой өрісінің дамып, шығармашылығының қанаттануына зор
ықпал ... ... ... ... ... тек қана ән ... музыка тыңдап
қана қоймайды, ғылым –білімнің әр саласынан мағлұмат ... ... ... ... ... негізін қалыптастырады. Музыка сабағында
оқушылар еркін ойлап, қиялдап, өз қиялдарының нәтижесін ... ... ... ... ... ... ... іскерлікке деген ынтасы
артып отыруы үшін ... әр ... ... да жүйелі ұйымдастыруы
қажет.
Дұрыс ұйымдастырылған музыка сабағы ... ... ... ... ... ... қаланып, саналы, тәртіпті,
ақылды болып өсуі қалыптасады.
Музыка сабағы ... ... ... ән ... ... ... ... сауаты;
Осы негізгі іс -әрекеттерді жүзеге асыру үшін ... ... ... ... ... ... ... музыкалық ойындар
қолданылады. Әр іс- әрекетті ұйымдастыру барысында кіріспе ... ... ... тығыз байланыстыра, жымдастыра отырып
сабақтың негізгі ... сай ... етіп ... ... ... ... ... өзі осы бірнеше іс - ... ... ... ... ... ... ... : « Күмбірлеген күміс
күй » болса, ... ... да, ... ән де осы ... ... керек. Әрине күй тақырыбы болған соң, күйді орындайтын музыкалық
аспаптар ... оның шығу ... және осы ... ... күйшілер
туралы кіріспе әңгіме арқылы күйші композиторлардың шығармалары тыңдалады.
Тақырыптың бірізділігі мен ... ... ... ... ... ... сабағы басқа пәндердей емес көбінесе ауызша, практикалық түрде
оқушылардың есту, ... ... ... ... ... ... терең бойлап, түсініп қабылдауға,
талғамын арттыруға, эмоциялық сезімдерін ... жан ... ... болып өсуіне зор ықпал ететін музыка ... ... Ал осы ... сабағын баланың мектепке ... ... ... ... ... музыкалық тәрбие беру музыка пәні ... ... ... ... ... ... және   бағдарламаға  шолу.
Егеменді, бостандық  алған  Қазақстан  республикасының  білім  беру 
саласында, педагогикалық  тәжірибенің  ... ... ... ... жаңартуда, адамның  жаңа  қоғамға  ... ... ... жан - ... ... ... өз  мәдениетін, өз тілін, ... ... ... ... ...... ... негізі  мен  оның  өмірімен  байланысы жайлы  ... ... ... ... көрсетілген  басты 
мәселелерді, музыкалық, тәжірибелік  іскерліктері  мен ... ... ... ... ... ... ... таза  болуы, ырғақты  сезіне  білу, вокалды - ... ... ... ... халық  және композиторлардың 
ән - күйлер, қазіргі  уақытқа  сай  профессионалды музыкалық  шығармалар,
жергілікті  сазгерлердің  ән - ... ... ... ... ... ... мектептерде  музыка  сабағының  негізгі  мақсаты:
оқушылардың  бойында  рухани  ... аса  ... әрі  ... – музыкалық  мәдениетті  қалыптастыру.  Балалардың  ... ... ... ... әр  ... ұлт  ... бір – ... достық  сезімдерін  оятады  және  оны жетілдіреді.  Бағдарламаның 
мақсаты  ... ... ... әлеміне  бой  ұрғызу.
Тақырыптың  жүйе  принципі  ... ... ... ... ... ... эстетикалық  тәрбиені  сабақтың 
негізіне  айналдыру  ... ... ... қабылдауын  дамытуға
көмектеседі.  Музыкалық  тәжірибе  жинақтау  мен  ... ... ... ... ... музыка  туралы  түсініктерін
қалыптастырады.  Бағдарлама  ән  мен  ... би  мен  ... ... ... ... ... ... білу, қызығушылығын  арттыру,
ән  орындауға, тыңдауға  дағдыландыру, музыканың  өмірмен  ... ... ... ... ... ... қабілетін 
дамыту – сезімталдық, есту  ... ... ... ... ... ... музыкаға шығармашылықпен  қарау, ән  айту  мәдениетін, оны 
әдемі, ашық  дауыспен  ... ... оқу – ... процесінің  негізгі іс - әрекеттерін 
қамтиды, олар:
- міндеті,
- ... ... ... ... сабақты  ұйымдастыра  білу.  Ертеде  музыка  сабағы 
үш  бөлімнен  тұратын: ән  айту, музыка  тыңдау, ... ... ... ... ... ... ... сабағы  болғасын, мұғалімге  үлкен  
міндет, талап  қойылады.
Бағдарлама  тақырыптылыққа  байланысты, оқушылардың   ... ... - ... музыканы толғаныспен  қабылдау, оны  түсіну,
шығарманың  көркемділігін, сюжетін, құрылымын, ... ... ... музыкалық  шығарманы  тұтас  қабылдау.
Тақырыпқа  байланысты  мұғалімнің  ... ... ... байланысты  белгілеу  және  де  сабақта  әр  түрлі  музыкалық 
материалға  бірқалыпта  көшу, ән  айту  бола  ма, ... ... ... ... ... ашу  ма, ... - ... сурет  салу, ойындар 
өткізу  сабақтың  тақырыбына  ... ... ... ... баулу.
Сонымен,  бағдарламаның  ең  негізі  тақырыптылық.  
1 сынып:
1. Музыка қандай сезімді  білдіреді? ... ... ... қандай  сыр  шертеді? (бала және ертегі)
3.  Музыка  қалай  толғайды? (бала шығармашылығы)
4.  ... ... ... ... және аңыз)
Бұл  тақырыптар  бір - бірімен  тығыз  ... ... ... ... ... ... ... көркемдік  бейнемен 
танысу, мәнерлік  әдісімен  танысу, мазмұны  мен  мәнерлік  арасындағы 
байланыспен  танысу.
Оқушылардың  жас  ерекшелігіне, педагогика - ... ... - ... ... 2 - 3  ... 2 - 3  қысқаша  әндер  үйреніп,
оның  мазмұнына  байланысты  ... ... би  ... ... ... Сондықтан  сабақтың  құрылысы: әңгіме  арқылы, сұрақ ... ... ... ... ән  ... ... тыңдау, музыкалық 
қимылдар  жасау, билеу, қарапайым  ырғақты  үйрену. Бірінші  сынып  баласы
- ойын  баласы.  Оның  өмірі  әлі  де  ...... ... ... ... ... осыған  ... ... ... ... байланысты  орындау, билеу,
2    сынып:
1. Музыкадағы  төрт  жанр: ән, би, күй, марш.
2. Музыка  ненi, қалай  бейнелейдi, суреттейдi?
3. Жанрлар  бiздi  қайда  ... ... тiлi  ... ... ... -  1сынып  оқушыларына  қойылатын  міндеттермен  
сипаттас, сабақтас  ... ... ... әрі  ... ... ... дамиды.  Музыканы  саналы  түрде  
қабылдап, терең  сезіне  білуіне, әнді  ... ... ... ... - 2  ... ... тәжірибелі  бала, мектептің сабаққа  
қойылатын  талабын  біледі, ... ... ... оқи, жаза 
алатындықтары  музыка  сабағында  қойылатын   талаптарды  шешуге  жағдай 
жасайды. ... ... ... өте   қызықты  өткізуге  толық 
мүмкіндік  бар.  Оқушылар  ұжымды  түрде  ... ... ... өз  ойын  жинақтау, шығарманы  талдайды, ән әуенінің  ... ... ... мен  ... ... ... байланыстыру, шығарманы 
түсініп   қабылдау, ... ... ... - ... ... Ән 
үйрену  кезінде  «Ән  айту қалпын» сақтау.Нотаның  жазылу ... ... ... ... ... ... ... жүргізіледі.
2 сынып  оқушыларының  дене  құрылысы  шымыр, қуатты  келеді, ... ... ... ... Ақыл - ... ... да  ... жоғары.  Назары  мен  есте   ... ... ... ... ... пікірі  қалыптасады.  Музыка 
арқылы  тұлға  ... ... ... түрлерін  талап  
етеді.                           
   
3 сынып 
1. Ән, күй, би,  марш - ... ... ... ... Интонация - ол  дән, музыка  мен  тіл  ... ... ... ... оны ... ... ... суреттеу 
интонациясы  т. б.
3. Музыканың  дамуы.  Интонация  мен  даму - музыканың  негізі  ... Даму – ол  ... ... - ... ойы  ... ...  
4. Музыка  дегеніміз: ол  музыкалық  образдың  мазмұнын  түсіну.  Ол 
музыка  орындаушылық  шеберлігінің  дамуы.  Мажор – ... ... ... ... ... ... ... Музыка  дегеніміз - ол ... ... - ... ... ... саз, ... т.б.  Музыка 
дегеніміз - ол  интонацияның  және  дамуының  қарама - қарсылығы, оның 
сипаты, музыканың  ... ... 2 - 3  ... сипаты. Рондо.
Вариация.  Күрделі  жанрлар: увертюра, соната, сюита, симфония, концерт.
 
4 сынып.
  4  сыныпқа  оқушы  қандай  музыкалық  ... ... ... қойылатын  талаптарға  ілесе  ала  ма?  Музыкалық  қабілеті әрі 
қарай  дамиды ма? Ән  ... ... ... ... ... қандай? Нота 
сауатын  қаншалықты  игерді?  Қазақ  халқының  салт - ... ... ... ... орны  қандай?  Әр  халықтың музыка  тілінің 
бірлігімен  байланысы  бар  ма? – ... ... ... алатындай 
білімін  жетілдіріп, ұлттық  негізінде  тәлім – тәрбие  беру т.б.т.с..
Сонымен, 4  сыныптағы  музыка  сабағының  тақырыптары: 
1 тоқсан:  Негізгі ... ... ... ... ... ішінде  халық
әндері  мен  ... ... ... ... ... ... халқының  аспаптық  музыкасы. 
2 тоқсан: Қазақ халықы мен өзге халықтың  музыкасының  арасында ... ... және ... Отанымның тарихы. Ұлтаралық бірлестігі мен 
музыка. Музыка және патриоттық  тәрбие).      
3 тоқсан:  Әлемдегі  барлық  елдердің  музыкаларының  арасында  ... ... салт - ... - ... мұрасы, жаңа  музыкалық  дәстүрлер,
музыка  және  интерұлтаралық  шығармалар.
4 тоқсан: Негізгі тақырып: Композитор – орындаушы – ... ... ... ... рухани байлығы, достық және  орындаушылық  ... ... ... ... ... қабылдау   
      
Баланы  музыка  тыңдауға, тыңдай отыра оны саналы түрде  ... ... ... ... ... ... күрделі  міндеттердің
бірі. Музыканы  қабылдау - сабақта қолданылатын  іс ... Ол  ...... ... хормен  ән  айту, музыкалық 
білімділігін  арттыру, нота  сауаты,  ырғақ, музыкалық  қимылдар, аспапта 
ойнау, ... ... - ... күрделі  процесс.Шындықтың 
көркемдік  бейнесін, сәулесін  сезіну, ести  және  толғана  ... ... ... ... ... ... ... әсер  етеді.  Олар 
шығармаларды  ойнатып  көңіл - күйін  жеткізеді.  Шығармалардың  негізгі 
түйіні  өмірдегі  ... ... ... байланысып,
астасып  жатады. Сондықтан, оқушыларды  қызықтыру  керек, сабақтың 
тақырыбына  сай, болып  ... ... ... ... - қатынасты 
дамыту, музыканың  жайын,  сұлулығын  түсініп, ... ... ... ... ... ... қалыптастырып, музыкаға
құштарлықты, ынталықты дамыту.Музыканы  қабылдағанда - сапалы  түрде,
образдардың  сипатын  түсіну, идеялық ... ... ... байланысты музыканы  қабылдаудағы  мақсаты, тәсілдері,
әдістері  т. б.  шаралар, ... ... ... ... ... тыңдағанда  оның  түрлерін  анықтау:
  - Қарлығаш (қазақ  халық әні )
       - ... жыры ... әні - ... мен  ана ... қарым -
қатынасы).
       - Қамажай - ән, би. Марш. Би. Полет  шмеля  (ертегісін  еске 
түсіру).    
       - Вальс.  Түн  ортасы ... ... ... ... ата  ... ... туралы).
       - Ақсақ  құлан  (аңызды оқып, елестету) ... ... ... қойылатын  талап - балаларға  әр  ... ... ... ... бір - ... ... ... Әннің,
күйдің, бидің, марштың музыкасын анықтайды да, өздерінің ізденуін, ойлануын
ұйымдастыру. ... ... ... әр  ... ... ... өзгешелігіне  қарай  айқындауға  талаптандыру.
Тыңдалатын  шығармалар  сабақ  ... ... ... жас  ерекшеліктеріне сәйкес болуы шарт. Берілген музыкалық 
шығармалар – балалардың  ой - өрісін, ... ... да  әрі  ... ... лайықталған!
3 сынып: 
Ән, күй, би, марш  жанырларына  сүйене  отырып, музыканың сипаты 
әуенділік, екпінділік, ырғақтылық, ... да  ... тән  ... ... ... ... жазылмаса  да, өте  әуенді, сазды, би  ырғағы,
марш екпінді  болып  келеді.
Интонация  тақырыбын  түсіндіру өте  ... ... ... ... етеміз. Балаларға ең алғаш рет интонация тақырыбын музыкадағы 
әуенділік, марш  ... би ... ... ... есту – ... арқылы  қалыптасады.  Осыны  өмірмен
байланыстыру, ... ой ... ... алысу.
Музыканың  дамуы. Музыка  интонациясының  түрлі  өзгеріске  ұшырайтындығын
байқайды, тыңдаған  музыкадан  «өмірдің  даму  заңдылықтарын»  байқайды. 
Даму - ол ... ... ... ... ...  
Музыканың  құрлысы (формасы):  негізгі  міндет  - музыканың  ... – бір, екі, үш  ... ... ... ... ... ... ерекшелігін  қабылдау  сипатын  ажырату. Тыңдалатын
шығармалар композиторлардың  қолтаңбасын  дәлме - дәл  ... ... ... алған музыкалық тәрбие  жұмысының қортындылануы.
Мәдинеттілігін, талаптарын, мақсаттарын  қалай  ... ... ... ... ... білім  беретін  ... ... ... жүйелі  түрде  терендете  түседі.   4
сыныптағы  өтілетін  тақырыптар  мазмұнының  идеясын  топтастыруға  болады 
(2топ):  
1)  халық  өміріндегі  ... ... ... ... ... ... халық аспаптық музыкасы, халық музыкасы мен  ... ... және ... ... ... музыка  және 
патриоттық  тәрбие, халық  салт - ...... ... ... жергілікті  ақын - сазгерлері).
2).  Әртүрлі  ұлттармен  байланыс  жасаудағы  музыканың  ... ... ... мен  ... ... музыкасының  арасында  шекара  жоқ,
ұлтаралық  бірлестігі   және  музыка, ... ... ... тәрбие,
әлемдегі  барлық  елдердің  музыкаларының  арасында  шекара  жоқ,
интерұлтаралық ... ... ... ... рухани  байлығы, әлем -
халықтарының   шығармалары  (әндері). 
      
5. Вокалдық  жұмыс
Музыка  сан  алуан  жанрларға  бөлінеді.  Ондағы ... ... ... ... Ән ... жан сезімін  оятып, жүректің  нәзік  қылын  қозғайды  «Ән 
миллиондардың жүрегін  біріктіреді »  Л. Бетховен.
Әннің  эмоциялық ... өте ... ... көркемдігі және 
мазмұндылығымен  балалар  жанын  баурап, олардың  ақыл - ой, сана ... ... ... ... - ... қалыптасуына  әсер  етеді.
Әнді  орындау  барысында  қандай  мақсат  қойылады? ... ... ... ... іс әрекеті қалыптасады, оның  ішінде  хормен 
орындағанда  оқушының  музыкалық  мәдениеті  тұрақтап, ... ... ... ... ... ... ... бейнелеу образын  көрсетедi.
Әндер  әртүрлі  болады: халықтық, композиторлық, балалар  әні,  бесік жыры,
той - ... ... ... ... ... ... сазды
т.с.т.б. 
Әндер  өмірмен  байланысты  болған  соң  көңілді - жадыраңқы, жабығыңқы -
қапалы, албырт, жалынды, қайғылы, ойлы, айбынды т.б. ... ... ... Ән  ... кезінде  тік  тұр  немесе  тік  отыр.
-  Иығыңды  көтерме  (демалғанда).
- Хорда  ән  ... ... ... ... ... ... ... керек.
-  Әнде  не  туралы  айтылатынын  ойла, мәнерлеп  айтуға  тырыс т.с.
Сондықтан, хормен  орындау - ... ... ... ... ... мен  ... берудің  ең   ықпалды  құралы.
Ескере кететін  бір  жай: бастауыш  сынып  оқушылары  ән  ... ... ... ... ... ... ... емес,
белгілі  бір  мазмұны  бар  әуендер  арқылы  тезірек  қабылдайды .
Мысалы: ... ... ... ... Қандай  жақсы  гүл. Апорт  деген 
тәтті  алма .
6. Тақырыптылық  және  балалар  шығармашылығы 
Бастауыш сынып оқушылары қиялшыл болып ... ... ... и т. д.)Ән  айтқанда, музыка  тыңдағанда, ырғақтық  ... ... ... ... сол  ... ... дәл  ... Осы қасиет шығармашылық  қабілетті  дамытуға  ықпалын  тигізеді.
Шығармашылық балалардың  ойын  ұштап (заострить) қиялын  ... ... ... ... Шығармашылық  әрине 
негізгі  түрде  емес, ол  музыка саладағы  ізденіс, іздене  ... ... ... ... ... жүзеге  асады, мұғалім  оған  музыканы  түсіну, ойлау 
мүмкіндігін  бақылап ... ... ... ... ... музыкалық материалдарды терең түсінуге және ... ... ... жасайды. Шығармашылық  қарапайым  ән 
әуендерін  айтқанда  ұсынылған  сөз  ... ән  ... ... ... түрлі  сипаттағы  музыканы  орындағанда ( марш, би, ... ... ... ... сипатын  жеткізетін  мәнерлі  қимылдар  жасағанда, бір 
ерекше  ырғақ  тапқанда,  музыка  туралы  пікір  алысқанда т. с. ... ... ... ... келеді.
7. Музыка  сауаттылығы
Музыка  сауаты, нота  үйрету  бірінші  ... ... ... орындалатын  әндер, тыңдалатын  музыкалық  шығармаларға 
байланысты, сөз  мәтінін  жаттау, шығармалардың  ... ... сөз ... ... ... ... алғаш  рет  музыкалық  сөз – терминдермен,
ұғымдармен  танысады.  Мысалы  дыбыстың  биіктігі, ... ... ... ... неше  дауыс, оркестр, аспаптармен  танысу  т.с.с. 
Әуеннің  жүрісі  ... ... бір  ... ... ... қарапайым  сипаттама  беру:  көңілді, мұңды, ... ... ... ... ... ... ... т.с.с. 
Сондықтан, бірінші  сынып  балаларына  берілетін  мәлімет  өте  үлкен 
және  тікелей  музыкалық  сауаттылыққа  ... ... ... білім  беру  жұмысы  оқушы  мектеп  табалдырығын  аттаған  күннен 
басталады.
«Музыкалық  ... ... ... ... деңгейі  қаншалықта  нота  сауатын  игергендігі  анықталмайды, әрине,
нота  сауатын  білу  оны  жандандыра  түседі» - Д. Кабалевский.  ... ... ... ... ... – музыка  мен 
өмірдің  байланысын  ашып  көрсетуге  басты  бағдар  сілтесе, нота  сауаты 
тікелей  оны  ... ... ... ... ... Сондықтан,
музыкалық  сауаттылық  түсінігін шартты түрде екі  топқа бөліп қарастыруға
болады:
алғашқысы – музыкалық  құралдарына  байланысты  ... ... ... ... ... динамика, саз, бояу, құрылысы  т.с.с.
Екінші  топқа  көлемдірек, бейнелеу – суреттеу  ұғымдар  (жан 
сезімі  ... ... ... ... ... ... жанрлар  туралы  түсінік  (опера, симфония, балет, концерт, сюита,
увертюра, ... ... ... ... музыкалық  сауатқа  келер  болсақ,
мысалы:  регистр -  жоғары, төмен, ортаңғы  дыбыстарды  ажырату, түсінігін 
кеңейту.  Оны  мұғалім  ... ... ... ... ... ... ... немесе  түсіру, секіртпелі, біргелкі  т.б. ұғымдарды 
игереді. Бұл ұғымдарды ән айтқанда, музыка  тыңдағанда  пысықтап  ... ... ...... ... ... мысалы:  қандай 
регистрдегі  дыбыстарды  айтып  жатырмыз?  Қай  ... ... ... Әуеннің  жүрісі  қандай? 
Музыкада  7  нота  ғана  бар  немесе  12  дыбыс  бар  екенін  түсіну,
олардың  ... ... ... (октава  деген  түсінік). 
Ноталардың  ... ... ... ... ... т.б. 
ұғымдармен  танысады, оларды  көрнекілік  арқылы  білгені  жөн  (клавиатура
– фортепиано, ...... ақ – ... тілдер – сырнайда  т.б.).  Осы
көрнекілік арқылы есту  сезімі  дамиды.  Неге  бес  сызық, неге  қысқаша 
қосымша  сызықтар, ... ... ... ... ... ... Дыбыс –
ноталарды  игерген  соң, оның  өлшемін, ... ... не?  ... соң, ең  ... сөз  «саз»  деген  ұғым.  Саз – боялған  зат 
сияқты  (мысалы  екі  сурет: қияр, сәбіз, ... – бір  ... ... ... екіншісі – формасы  және  боялған – ұғым, формасы 
бірдей, айырмашылығы  бояуда).
Мажор – ... ... ... ... – күйіміз  көтеріңкі 
болса, ал, минор – ... ... ... ... ... ... ... минор  әрқашан  мұңды  деген  болмайды.  Мажор 
сазында  қайғылы, мұңды  әуендер  естіледі, ал, минор  сазында – ... ... ... ... ... туралы  оқушыларға  түсіндіруді  дыбыстар  ... ... ... ... ... ... ... басқа 
(биіктігі, бояуы, күші, ұзақтылығы)  дыбыстар  бір – ... ... ... ... ... ... ... бар 
екенін  түсінуі  тиіс.  Тұрақсыз  дыбыстар  тұрақты  дыбыстарға  бағынышты,
тіленіп  тұрады.  Ең  ... ең  ... ... бар  ... Қандай  да  болсын  ән, ... ... ... ... Ал, ... дыбыстар  болса, онда  ән, шығарма 
аяқталмаған, бітпеген  сияқты  болып  естіледі.  Оқушыларға  саз, саздың 
тұрақты, ... ... ... ... ... ... болады.  «Бір  үлкен  бес  қабат  үйде  тату – ... от  ... ... ... ... ... жеті  баласы  бар  екен.  Шешесі 
үлкен  ұлын  ДО, екінші  қызын  РЕ, үшінші  ұлын  МИ,  төртінші  қызын  ... ... ... ... ... ... ЛЯ, СИ  деп  атапты. 
Ағайындылар  бір  бірімен  өте  тату – тәтті  тұрыпты, дегенмен  де  РЕ  ... ға, ФА  ... МИ - ге, ЛЯ  ... СОЛЬ - ға  ... ықыласпен 
қарайды.  Әсіресе, ішіндегілердің  ең  үлкені  ДО  бәріне  де  сүйеніш 
бола  біледі  екен.
Осы  ... ...... (ДО,  МИ,  ... қыздары 
тұрақсыз  (РЕ,  ФА,  ЛЯ,  СИ)  ... ... ... ... ... ... Мұғалімнің  көмегімен  мажор, минор 
тоникалық  үш  дыбыстылықтарын  айтып  үйренеді.  Үш  ... ... ... ... ... Үш  ... ... дыбыс 
арқылы  альтерация  таңбаларымен  танысады: бемоль, диез, бекар.  
Саз  ... ... өте  ... ... ол  сабақтан –
сабаққа, сыныптан – сыныпқа  бірте – бірте түсіндіріледі.
Дыбыс  ұзақтылығы  ... ... ... ... екіншісі  қысқа  және  бір –
бірін  алма – кезек  ... ... ... ... ... ... ... жөн.  Ширектік  жәй  болса, сегіздік  тез  немесе 
буындармен  салыстыру:  та – ти – ... ... ).  ... ... ... ... ... деген  ұғымдарды  түсіндіріп,
кейін  іштей  сезінеді  (внутреннее  чувство).
Әннің  өлшемін  2/4 – тен  ... ... ... ... ... екі – екіден; құлақ, көз, қол, аяқ, ал  неге  сол  қол, оң  ... аяқ, оң  аяқ  ... ... түсіндірсе  такт, такт  сызығы  ... ... ... ... ... ... қатты, бірде  жай 
айтылады, естіледі.  Сондықтан, оларды  білу  үшін, бір  тиянақты  санға 
келтіру  үшін  такт  ... ... ... ... т.с.с.
Музыка  сауаты  балаларға  тікелей  тыңдалатын, ... ... ... ... ... ... ... бірден  өз 
санасына  қабылдайды.
Қорытынды.
Әр адамның бойында өзіне тән қасиет болады, әрине ол өз ата – ... ата ... әр ... әр ... ... мүскін. Ал сол қасиетті,
сол қабілетті одан әрі дамытпаса ол ... ... ... Бала ... ... ... ... қабілеттерін дамыту, тәрбиелеу ұзтаздың
міндеті.
Музыка сауатымен таныстыру кезінде оқушылардың оны ... ... ... ... тығыз байланыста болатын жанды өнер екендігін түсіндіру
қажет.
Музыканы ести білу 1-4 сыныптарға халық музыкасын ... не ... ... ... ... ... ... айтуда, халық
күйлерін, классикалық музыка ... т.б. ... ... ... ықпал етеді. Ән айту кезінде және музыка
тыңдағанда оқушылар біртіндеп музыкалық ... ... ... мен ... күиі ... ... арқылы музыканың көркемдік
құралдарымен – темп, дыбыс ... ... ... ... ... жанры және құрылысы, музыкалық аспаптармен ... ... ... ... хор ... мағлұмат алады. Оқушылардың
білімдері сыныптан сыныпқа көшкен сайын толығып, ұлғайтыла ... ... ... ... және ... ... танып білуі іс
жүзінде жүзеге асырылады.
Тыңдаған шығармалардағы ... ... ... ер адам ... үні мен
әйел адам дауыс үнінің ... ... ... әр ... аспаптардың
үндерініңбояуын (тембрін) салыстыру арқылы жүргізіліп отырады. Мысалы,
домбыра мен қобыз үнін ... ... көп ... жеке ... ... ... арқылы сезіндіруге болады.
Музыкалық тәрбие беруде негізгі көрнекілік – ол музыкалық шығарманың
өзі ... ... ... ... есту арқылы қалыптасады, сондықтан есту
қабілетін дамыту музыка тыңдау арқылы жүзеге асып, ... ... ... ... ... ... ... жалпы
музыканың жанрлары, музыкалық ... ... ... ... өмірі мен шығармашылығы туралы мағлұматтар алады.
« Егер де өнерден ләззат алғың ... онда ... ... мен ... ... ... ... Сүлейменова Р.Ә., Жұмалиева Г.Ғ. Музыка пәнін оқытудың әдістемесі (
бастауыш сыныптарға арналған) ... : ... ... 1-4 ... ... ... ... Алматы: Атамұра 2009-
2011.
Мазмұны
Кіріспе
1. Бастауыш сыныпта музыкалық тәрбие берудің мақсаты мен міндеттері.
2. Мектептегі ... ... және оның ... Мемлекеттік стандарт және бағдарламаға шолу
4. Музыка қабылдау
5. Вокалдық жұмыс
6. Тақырыптылық және балалар шығармашылығы
7. Мемлекеттік ... және ... ... ...

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жасөспірімдерге эстетикалық тәрбие берудің мәселелері47 бет
Мектеп жасына дейінгі баланың эстетикалық тәрбиесі46 бет
Халықаралық ядролық қауіпсіздікті қамтамасыз етілуіндегі қоғамдық-саяси ұйымдардың алатын орны теоретикалық-әдіснамалық мәселелері103 бет
Балаларды санға үйретуге ақыл-ойдың әдістері25 бет
Болашақ педагогты жеткіншектердің көркемдік мәдениетін қалыптастыруға даярлау82 бет
Дүниетану пәні4 бет
Заем шарты туралы17 бет
Информатикадан сыныптан тыс жұмыстар әдістемесі4 бет
Кәсіби қазақ тілінің маңызы мен міндеттері5 бет
Смиттің зерттеу әдісі және пәні5 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь