Құқықтың қалыптасуы жэне даму тарихы



Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 36 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге
Таңдаулыға:   
Тегін:  Антиплагиат

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






БӨЛШ. КӘСІПКЕРЛІК (ШАРУАШЫЛЫҚ) ҚҰҚЫҚТЫҢ ЖАЛПЫ БвЛІМІ
1-тақырып. Кәсіпкерлік (шаруашылык) қүкықка кірісік Такырып бойынша сұрақтар:
1.1. Кәсіпкерлік (шаруашылық) құқықтың қалыптасу жэне даму тарихы.
1.2. Кәсіпкерлік (шаруащылық) құқықтың қазіргІ заманғы түсІнігі.
1.3. Косіітксрлік (шаруашылық) күқықтьгң пайда болу және д"аму кезеҢдері.
Порматшпік матсриал:
Қазақ КСР-інің 1963 ж. жслтоксяннын 28-індегі Азаматтық кодексі. Қаз.ак КРС-ін.ің Жоғаргы Кеңесінің вёдомостары. 1964. № 2. (Қосымша; 1-223-баптары ҚР Жогарғы Кеңесіиің І994 ж. желтоқсанның 27-індегі № 269-ХІІ қаулысьша сэйкес кушін жоііды. Азаматтық кодекс (Ерекше бөлім) 1999 ж. шілденід 1-індегі № 410-1 ҚР Заңына сэйкес күшін жойды).
Қачак КСР-інің 1963 ж. желтоқсанның 28-індегі Азаматшқ іс жүргізу крдексі Қазақ КСР Жоғарғы Кеңёсі және Үкіметінің ведомостары. 1964. № 2 (1999 ж. шілдспің 13-індегі № 412-1 ҚР Заңына сэйкес күшін жойды).
1994 ж. желтоқсанның 27-індег і Қазақстан Республикасыиың Азаматтық кодексі (Жалпы бөлім). ҚР Жоғарғы КеңесІнің ведомостары. 1994. № 23-24 (косымша)! 282-бап; 1999 ж. шілденің 1-індегі ҚР Азаматгык кодексі (Ерекше болімі)- № 409-1. ҚР Парламентінің всдомостары. 1999. № 16-17. 642-бап.
Қазақ КСР-іиің 1990 ж. желтоқсанның і 1-індегі № 391-XII Шаруашы-лық кызмсттің еркіндігі жэңе Қазақ КСР-інде кәсітткерліктің дамуы туралы Заңі.і. Қазақ КСР Жоғарғы КенесіпІң ведомостары. 1990. № 51. 483-бап (2004 ж. жёлтоқсаиның 20-ьпідагьг № 12-111 ҚР Заңына сэйкес күшІн жоііды).
Қязак, КСР-інің 1990 ж жслтоксанның 15~індегі Мсншік туралы Зады. Қазақ КСР Жоғарғьі Кеңесінің ведомостары. 1991. № I. 18-бап (ҚР Жогаргы Кеңесініи 1994- ж. желтоксанның 27-індегі № 269-ХП қаулысына сәйкес кушін жойды).
Қазақ КСР-інің І99І ж. маусымның 21-індегі № 690-ХІІ Шаруашылық серіктестІктерІ және акционерлік қоғамдар туралы Заңы. Қазақ КСР Жо-ғаргы Кеңесінің ведомостары. 1991. № 26. 343-бап (ҚР Президентінің 1995 ж. мамырды.ң 2-індсгі заң күші бар № 2257-Жарлығьша сэйкес күшін жойды).
Қазақ КСР-інің 1991 ж, маусымның 22-індегі Мемлекет иелігінеи шыгару және жскешслендіру туралы Заңы. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің ведомостары. 1991. Л[г] 27. 349-бап. (ҚР Президентінің 1995 ж. желтоқсанның 23-індегі заң күші бар № 2721-Жарлығыпа сэйкес күшін жойды).
1992 ж. қаңтардың 14-індегі Л[1]^ ! 124-ХП Банкроттық туралы ҚР Зацы. ҚР Жоғарғы Ксцссініц ведомостары. 1992. № 4. 78-бап (ҚР Президентінің 1995 ж. сэуірдің 7-індеі'і ^Ү^ 2175-Жарлыгымен күшін жойды).
1992 ж. қаңтардьш 14-індегі № 1126-ХП Мемлскеттік ауылшаруашылық кзсіпорындарыиың мүлкін жскешелендірудің ерекшеліктері туралы ҚР Заңы. ҚР Жоғарғы КсңесІшң всдомостары. 1992. № 4. 80-бап (2004 ж. желтоқ-сакның 20-ындағы № 12-Ш КР Заңына сэйксс кушін жойды).
1992 ж. шілденін. 3-індегі Қазақстан Республикасындағы сактандьіру туршіы ҚР Заңы: ҚР Жоғарғы Кёңесінің ведомостары. 1992. № 16. 390-бап (ҚР Президентінің 1995 ж. қазанның 3-індегі заң күші бар № 2476-Жарлығына сэйкес күшін жойды).
1993 ж. казанның 22-індегі Қазақстан Республикасьшдағы сэулет жон.е қала кұрылысы туралы ҚР Заңы, ҚР Жоғарғы Кенесініц ведомостары. 1993. № 19. 453-бап, (2001 ж. шілденің Іб-ындағы № 243-П ҚР Заңьша сзйкес күшін жойды).
1995 ж. сэуірдің 7-індегі ҚР Президентінің заң куші бар Банкрслтьщ туралы № 2173-Жарлығы. ҚР Жоғаргы Ксңесінің ведомостары. 1995:: № 3-4. 29-бап (1997 ж. қаңтардың 21-індегі № 68-1 ҚР Заңына сзйкес кушш жойды).
І995 ж. желтоқсанггың 23-індегі ;Ү 2721 Жекешеяендіру туралы ҚР Заңы. ҚР Жоғарғы Кеңесінің ведомостары. 1995. № 24. ! 63-бап,
1997 ж. қаңтардыц 2І-індегі № 67-1 Банкроттық туралы ҚР Заңы. ҚР Парламентінің ведомостары. 1997. № 1-2. 7-бап.
1998 ж. сзуірдің 22-індегі № 220-1 Шектеулі және қосымша жауагС-; кершілігі бар серіктестіктер туралы ҚР Заңы. ҚР Парламентінін ведомос-тары. 28.04.1998. №5-6(2271).
2000 ж. желтоқсанның 18-індегі Хн 126-П Сақтандыру қызметі туралы[1] " ҚР Заны. ҚР Парламентінің ведомостары. 2000. № 22. 406-бап.
2001 ж. шілденін )6-ындағы № 242-11 Қазақстан Реепубликасындағы [ соулет, қала құрылысы жэне құрылыс қызметі туралы ҚР Заңы. ҚР , :■ Парламентінің ведомостары. 2001. № 17-18. 243-бап.
2003 ж. мамырдьщ ІЗ-індегі № 415-11 АкииоперлІк когамдар туралы \ К? Заңы. Казахстанская правда. 2003. № 141-142 (24081-24082).
2006 ж. каңтардың 31-індсгі № 124-ПГ Жскс гсэсіпкерлік туралы ҚР.[1]. Ч-щы. '7 Казахстанская правда. 07.02.2006. № 27 (24998).
КР Үкіметінің 1996 ж. сэуірдің 19-ьшдагы № 478~ші Қазақстан Респуб-цикасы аумагында сактандыру кызметін лнцензияяау туралы Ережелерді . бскіту туралы қаулысы. ҚР ПУАЖ. І996. Ка п. 14і-бап (ҚР Үкшетінің ,'001 ж. мамырдьгң 24-індегі № 706-қаулысына сзйкес күшін жойды).
ҚР Жогарғы сотының 2000 ж. соуірдің 28-індегі Қазақстан Респуб-лнкасы ссггтарының баикроттық туралы заңдарды қолдануының ксйбір млсслелері туралы № 3-нормативтік қаулысы (Қосымшаны қараңыз).
ҚР Жогарғы сотының 2004 ж. маусымнын 18-індегі Қызметін завдарды йрсокел бүзг отырып жүргізетін заішы түлғаларды таратудың согтык ^яжірибссі іуралы № 5-нормативтік каулысы (Қосымшаны қараңыз).
Әдебиет:
В.С-Лшхт. Предпринимательское право: жоғары оку орындарының сту-адіи ісрше арпалған оқулык. - М.: Гуманит. ВЛАДОС баспа орталығы. 1999. И.В.Догшшое. Предпринимательское праяо: оку құралы. - М.: ПРИОР,
ИЛ.Ершова, Т.М.Иванова. Предпринимательское право: оқу қу_ралы. І'у ііЧіпііі. іолыкгырмлып екінші басылуы. -М.: Юриспруденция, 2000.
С.Э.Жшишский. Предпринимательское право (правовая основа предпри-нимательской дсятельности): ЖОО студенттеріне арналған оқу құралы. - М.: Норма баспасы, 2006.
Н.Ю.Круглова. Хозяйстеенное право. - М., 2006.
В.К-Мсшутов. Хозяйствеш-юе право. Таңдамалы еңбектср. - Екатерйн-бург: бизнес, меиеджмент и право, 2008.
В.С.Мартемьяноа. Хозяйствеиное право: 2 томдык оқулық. - VI.. 1994.
Н.Н.Возиесенстя жэне басқалары. Предпринимателъское (хозяйствен-ное) право. В.В.Лаптевтің, СС.Занковскийдің басшылыгымсн. - М.: Волтсрс
Клувер, 2006.
В.С.Белых, Г.Э.Берсункаее, С.И.Винниченко жәие басқалары. Предпри-нимательское право России: окулык. Жауапты ред. В.С.Белых. - М.: Проспект, 2008.
Предпринимательское ираво Российской Федерации. Жауапты ред.
ЕЛ.Губин, П.Г.Лахно. - М.: Юристъ, 2006.
Хозяйствеиное право: оқулық. В.В.Лаптевтің басшылығымен. - М.:
Юридическая литература, 1983.
Хозяйственное право: оку құралы, В.П.Грибановтың, О.А.Красавчи-ковтің басшылығымен. - М.: Юридическая литература, 1977.
Тапсырмалар:
1-тапсырма. Қала прокуроры мемлекет мүддесін қоргап, Қазэкспорт ЖТАҚ-ының қү_рылтайшылық қү-жаттарын және мемлекеттік тіркелуін жарамсыз деп тану туралы талаппеп сотқа жүгінді. Іс материалдарыііан белгілі болғандай, мемлекеттік мүлік жөніндегі қалалык комитетгің 1994 жылғы наурыздың 31-індегі қаулысымен Қазсыртқықұрылыс өпдірістік бірлсстІгі жарғы капиталы 6 533 988 теңге құрайтып Қазқү.рылыскү_раетыру АҚ-ы болып қайта қүрылған. Жарғыға сэйкес дауыс беру құқығынсыз артық-шылықтары бар акциялар түріндегі акциялардың 10%-ы еңбек ұжымына ақысыз берілген, ал 90%-ы иедену, пайдалану жэне басқару кұқығымен Қазқұрылысмоптаж АҚ-ына берілген акциялардың мсмлекеттік пакетін
кұрайтын болып болінген.
1994 жылдың 22 жслтоқсанында Қазқү-рылыскұрастыру АҚ-ы жэне Интерсервис ШЖК-і Қаззкспорт ЖТАҚ-ын құру туралы шарт жасасып, жарғы қабылдайды, ал 1994 жылғы желтоқсанның 23-інде бұл кұжаттарды Қазақстан Респубикасы Қаржы министрлігінде тіркеуден өткізеді.
Оның үстіне, жарғылық құжаттың 3 жэне 4-тармақтарында жэне ЖТАҚ жарғысының 7.1 жэпс 7.3-тармақшаларында оның (ЖТАҚ-тың) мүлкі бастап-қыда құрылтайшылардың салымдары есебінен құрылатыны көзделген. К^рылтай құжаттарына сэйкес, Қазқұрылысқұрастыру АҚ-ы жаңадан кұрылғаи Қазэкспорт ЖТАҚ-ының жарғылық қорына оның кайта қү.рылуы барысында мемяекет жарғылык корға енгізген мүлікті акциялардың мемлекеттік пакетін иеленушіиің (мемлекеттік мүлік жөніндегі қалалық комитеттің.) кслісімінсіз беріп жіберген.
Қалалык сот талапты қараудан бас тарту туралы шешім шығарған, бірақ қалалық сот төрағасының каулысымен бірінші сатыдағы (инстанция) сот шешімінің күші жойьшып, тараптарды бастапқы жағдакға келтіре отырып, төмендегі мән-жайларга: 1) Қазақ КСР-інің 1991 ж. маусымның 21-Індегі Шаруашылық серіктестіктері жэне акционерлік қогамдар туралы Заңының
(Қазақстан Республикасының 1993 ж. сәуірдің 12-індегі Заңьшда түзетілген) 70-бабына және 72-бабының 2-тармағына сэйкес, жарғылық капиталды азанту АҚ-тың жалпы жиналысынын ғана құлыретінс жататындығына; 2) Қазак КСР-інің 1991 ж. сэуірдің 21-індегі Шаруаіиылық серіктестіктері жэне акциоиерлік қоғамдар туралы Заңының 9-бабы 4-тармағыыа сэйкес, қаты-сушыларға мүлік тек пайдалануға берілғен жағдайларда, салым көлемі және, тиісінше, қатысушының үлесі бұл мүлікті пайдалану үшін кұрылтайшмлык қүжаттарда көрсетілген серіктестіктің қызмет ету мерзіміне тұтастаЙ немесе қатысушылар келіскен басқадай мерзімге есептелгсн жалдау ақысына қатысты анықталатындығына; 3) Қазақ КСР-інің 1990 ж. желтоқсанның 15-індегі Мен~ шік туралы Заньша (1993 ж. 9 сзуірдс түзетілген ҚР Заңына) сэйкес, меншік песінің иемесе ол уэкілеттік бергсн түлғаиың талабы боііыыша мемлскеттік басқару органының мұіідай актісі жарамсыз болып табылатындығына байланысты талапты қанағаттандыру туралы шешім қабылданады.
Дау тушн кезде қолданыста болгаи зацдарды эерттеп біліңіз жэие сот шешіміне негіздеме беріңіз. Брі салада қолдаиыльш жүрген ҚР заңдарының талаптарын ескере отырып, қазіргі уақыт жйгдайында сот шешшІ озгере ме?
2-тапсырма. Сот шешімімен үлттық компания банкрот болып танылды, ал конкурстық басқарушы болып И.И.Островский тағайындалды. Кэсіпо-рындарды кайта құру жэне тарату жөніндегі агенттік (ары қарай - Агенттік) АҚ-ы конкурстық басқарушының тағайындалуына, яғни Агенттіктің пікірі бойыыша, оның банкроттық туралы заңдарды өрескел бұза отырып тағайындалғанына байланысты соттың орын алган шешімдерінің күшін жого туралы мзселе көтереді.
іс материалдарынан белгілі болғандай, Мемлекеттік мүлікті жэне активтерді басқару департаменті 1997 ж. тамыздың 1-інде ұлттық компанияны гарату туралы қаулы қабылдаған, тарату комиссиясы қүрылған, белгілі бір жүмыстар атқарылған, 1997 ж. желтоқсанның 1-і карсаңындағы жай-күй бойынша тарату өндірісі материалдары негізінде аралық тарату теңгерімІ эзірленген.
Борышкер өзін банкрот деп тану жөнінде сотқа жүгінбеген. Мемлекет. нііш бюджетке төленетін міндетті төлемдер және бюджеттен тыс корлар ГюІіынша кредит беруші атынан арыз жазып, ^лттык компания берген ҚР Қаржы министрлігінің сенімхаты негізінде сотқа Агепттік жүгінгеп.
Банкроттық туралы ҚР Заңының 89-бабында конкурстық ондіріс ісін қирпу барысында соттың конкурстык басқарушьшы бекітетіні немесе ілсаііі.інлайтыны белгіленген. Оның үстіне, соттың конкурстық басқарушы ніімдидатурасы жөнінде кредит берушілер жиналысының шешімін бекіту міпдеті оны сайлау талаптардың жалпы сомасының 23-сінен кем емес бөлігін біЯДІрстІй кредат берушілердің келісімімен болған жағдайда туындайды.
Сотта кредит берешегінің жалпы сомасыыың 13-інен кем бөлігін Сиіщірстіп Агенттіктің кеңесу дауысын алатын кұқығы бар артықшылықтар И8ЛСНГСН крсдит беруші болып табылатыны белгілі болды, сол себепті ол усі.інган үміткердің кредит берушілердін басқа тобы ұсынған үміткер алдында іі!гмк.шылығы жоқ, сондықтан Агенттіктің ұсынуы бойынша жэне кредит Пі'1'ушшср үсьшған үміткерлердің ішінен сот кредит берушілер ү.сынған уМІТКСрДІ таңдады.
Кредігг бсрушілер тізіліміне жасалған талдау жияалыста дауьтс қү-қығы Гіііі комкурстык кредит берушілер талаптарының жалпы сомасыныц жартысынан көбін сотқа уміткер үсынған кредит берушілер тобынын иеленетінін көрсетті. Сот қаулысы шығатын күн қарсаңында крсдит берушілердің жалпы жиналысында сайланғаң кредит бсрушілер комитеті сот тағайындаған үміткерді қолдады. Іс матерналдарында И.И.Островскийдің конкурстық басқарушы бола алмайтынын дәлелдейтін айгақтар жоқ.
Конкурстық басқарушыиы тагайындау кезшде қолданыспш болгап заңдарды зерттеп біліңіз эісәче сот шешіміне негіздеме беріціз. Егер И.И.Островскийдің банкроттық шараларыпда мүлік жәпе толеуге қабілетсіз борышкерлерді басқару бойынша қызметті жүзсге асырут лицензиясы болмагшш белгілі болса, сот шешші озгере ме? Қаііргі заман жагдайында бұл салида қолданылып жүргт ҚР заңдары талаптарын ескере отырып, сот шешімі ңандай болуы мүмкін еді?
3-тансырма. Соттың 1997 ж. қыркүйектің 12-індегі шешімімен Солтүс-тік АҚ-ы тарату өндірІсі қозғала отырып, банкрот болып танылды. 1997 ж. казанның 8-інде банк 1997 ж. 6 мамырдағы сот шешіміне, кредит шартгарына жэне кепіл шарттарына сілтеме жасай отырып, банктің талаптарын 2-ксзектегі крсдит бсрушілер тізіліміне 4 465 895 теңге сомасымен енгізу туралы конкурстық басқарушы Р.Т.Мариковке өтініш жасады.
Конкурстық басқарушы шешімімен банктің талаптары 5-кезектегІ кредит берушілер тізіліміне енгізілген, өйткені соттың борыш сомасын беру туралы шешімінде кепілдің бар екендігіне сілтеме жасалмаған жоне меншік иесінің мулкін кепілге алу туралы келісім болмаған. Өзінің шешімі туралы кои-курстық басқарушы өтініш білдірген кредит берушІге бір ай мерзім ішінде ауызша хабарлаған банктіц хаты дэлел бола алады, сондай-ак ол 1997 ж. қарашаның 3-індс жазбаша хабарлама жолдаған, оны өтініш білдірушімен арадағы хат-хабар алысудан көруге болады.
Екінші кезектегі тізімге енгізуден бас тартуды банк негізді емес деп санады. Банкроттық туралы Заңның 72-бабьшыц 3-тармағында белгіленгеп тэртіпте конкурстық басқарушыиың мэлімделген талаптардан бір ай мерзім ішінде жазбаша түрде бас тартуы болмағаы жағдайда олар мойындалған болып табылатыны себепті, ол конкурстық басқарушының шешімімен келіспей-тіндігін мэлім етпеді.
Алайда сот атына жазган арызында кредит берушінің конкурстық басқа-рушы шешімімен келіспейтінін ескеруді өтінді.
1998 ж. сәуірдің 7-індегІ қазы (судья) анықтамасында конкурстык басқа-рушы берген кредит берушілердің борыштарын өтеу кезектілігінің тізілімдері бекітілген, соған сэйкес банк талаптары 5-кезектілікке енгізілген.
Банк қазы анықтамасымен келіспеді де, тиІсті арыз жазып, шаруашылық істер жөніндегі алқаға жүгінді.
Жотрш сатыдаш сот қандаіі шешім қабылдауга тиіс? Егер бапк пен Солтүстік АҚ-ы арасында жасалгап жылжымайтын мүліктІң кепілге альшуы туралы шарттар белгіленген тэртіпте тіркелмегеиі анықталса, сот шсшімі озгере ме? Банкроттың туралы қолданылып жүрген ҚР заңдары бойынша банк талаптары қандай кезектглікте қанажттандырылуга тиіс?
4-тапсырма. 1997 ж. мамырдың 22-інде Мемлекеттік сараптаманың бас кэсіпорнының бақылау қызметшіц бас инспекторы құрылыс салушылардың соулет жэне кала кұрылысы саласында салынып жатқан нысандарда заң
актілері мен мемлекеттік нормативтерді сақтауына Ішінара тексеру жүргізу барысында жекелеген нысандар боЙынша құрылыс белгіленген тэртіпте менлекетгік сараптаудан өтпеген жобалар негізінде және кұрылыс-кұрастыру жұмыстарын жүргізу кұқына мемлекеттік құрылыс инспекциясы беретін рұксатсыз жүргізіліп жатқанын көрсетіп, ұйғарьш берген.
1993 ж. қазанның 22-індегі Қазақстан Республикасыыдағы сэулет, қала кұрылысы туралы ҚР Заңыныц 1, 26, 33, 34-баптарына сілтеме жасала отырып, Құрылысқүрастыруссрвис АҚ-ына бір апта мерзім ішінде Мем-лекеттік сараптаманың Орталық аппаратына қарауға кркаттама табьтс етуге ұсыныс жасалды. Одан өзге, қарсылык білдірілгсн .ұйғарымдар қызмет көрсететін банккс де жолданыл, онда каржылаядыруды дсрсу тоқтата тұруға ұсыныс бсрілді.
Талап қоюшы ұйғарымдардьің күшін жою туралы шагым берді, өйтксні аталған нысандар уақытында құрылыс басталғанға дейін сол кезеңде қолданыста болған занда беяғілснген тәртіпте сараптамадан өтксн жэне барлық нысандардың кұрылысы жэне қалпына келтіру қү.рылысы бекітілген жобалар бойыиша салынып жатыр.
ШешІлі шьиарыяган кездс қолданысша болгші заңдарды зерттеп біліңіз. Сот шешіміне пегһдеме беріңа. Сәулет, қурылыс жэне қала қурылысы қызметі туралы ҚР заңдарыида салыньш жатқан нысапдарга мемлекеттік сараптама жүргізудің талаптары озгерді ме?
5-тапсырма. Жүк тасымалдары АҚ-ы мүддслерін қорғап, прокурор 1995 ж. сэуірдің 19-ында сақтандыру компаниясы мен Жүк тасымалдары АҚ-ы арасыпда жасалған шартты жарамсыз деп тану туралы талаппен сотқа жүгІндІ.
Сотта Жүк тасымалдары АҚ-ыньщ жонелтілген тауарды сактандыру үшін жалпы сомасы 15 756 400 теңге құрайтын шарт бойынша тиесілі сақтандыру төлемІң төлемегеиі белгілі болды.
Алайда өз арызьгаың талаптарын негіздеу үшін, прокурор жасалған шартгың занға жэне баскадай кұкыктык актілерге сай келмейтіні туралы фак-тілер кслтірді. Атап айтқапда, сақтандыру компаниясы Қазақстан Республи-касы аумағындағы сақтандыру кызметІн лицеызиялау туралы Ережелердін мынадай: сақтандырушының аса ірі бес тэуекелдік бойынша ен үлкен жауапкершілігі өз қаражаттарының екі еселеген көлемінен аспауга тиіс дегеи болігІн (20-тармақ) бұзған. Жауап берушінің жеке каражаттары шарт жасасқан кезде 54,3 млн. теңге кұраған, ал Жүк тасымалдары АҚ-ынын жүгін сақтандыру үшін ғана жеке капиталы і 67,5 млн. теңге болуы талап етілген.
Одан өзге, 1992 ж. шілденің 3-індегі Қазакстан Республикасындағы сиктандыру туралы ҚР Заңының 9-бабын бұза отырып, даулы шартта сідқтандыру шарттары үшін міндетті болып табылатын елеулі талаптар йолмаған. Сөйтіп, ол шартга сақтандыру жағдайлары, яғни солар болганда 1'иқгандырушының залалдың орнын толтыру бойынша міндеті туындайтын іііліштар жоқ, орнын толтьтрудың көлемі жэне төлеу тэртІбі көрсетілмеген, піқ'і"ііидыру толемдерін жасаудың тэртібі мен мерзімдері белгіленбеген.
ІІІарт жасшігап кезде ңолдсшыста болган заңдарды зерттеп білІңіз. Іириппшрдың дзлелдеріп талдаңыз. Қазіргі заман жагдайында бул салади қил)аиылһіп журген ҚР заңдары талаптарын ескере отырып, сот шешімі қіШдвй болуы мүмкін еді?

6-тапсырма. Прокурор мемлекет мүддесін қорғап, Өнеркэсіпқұрылыс АҚ-ына және Ильяс жэне К ТС-іне шағымданып, 1997 ж. қаңтардың 2-інде солармен жасалған санаторий-сауықтыру орнының сатып алу-сату шартын жарамсыз дел тану туралы талаппен сотқа жүгіпді.
Прокурордьтң корсстуі бойынша ұжымдық кәсіпорьшды акционерлік қоғамға қайта құру барысыпда ресми-мэдени және коммуналдьіқ-тұрмыстык мақсаттағы нысандар кәсіпорынның жарғы корыыа кірмеген, яғни бұл нысандар мемлекеттіи меншігінде қалган және сол себепті санаторий-сауықтыру орныныц сатылуы заңсыз болып есептеледі.
Қазак КРС-інің 1991 ж. маусымның 22-індегі Мемлекет иелігінен шыгару және жекешелеидіру туралы Заңыиың 14-бабына сэйкес, мемлекет иелігінен шыгару және жекешелендіру формаларыңың бірі мемлекеттік кәсіпорын мұлкін еңбек ұжымдары мүшелерінің сатып алуы болып табылады. Өнеркэсіпқұрьшыс өндірістік бірлестігіп (ары қарай - ӨБ) мемлекет иелігінен шыгару омы үжымдық кэсІпорынга айналдыру жолымсн жүзеге асырылған, оған іске тіркелгсн құрылтай қү.жаттары жэпс жауап берушінін 1992 ж. қазанның 2і-інде ұжымдық кэсіпорын ретінде тіркелгені туралы деректер дэлел болады.
Сонымсн қатар істс: 1) соған сәйкес мемлексттік мүлік жөміндегі комнтеттің мемлекет меншігіндс қалған мүліктің бағалау құнының 31%-ын шығарып тастағанда, Өнеркэсіпқұрылыс бірлестігіне осы кэсіпорынның негізгі және айналым құралдарын сатқаны, ал злеумегтік инфракұрылымнын негізгі қорлары (оның ішінде теңгерімдік құны 119 224 627 рубль құрайтын дау тудырып отырған санаторий де бар) кәсіпорын ұжымына ақысьгз берілгепі туралы 1992 ж. кыркүйектің 22-інде жасалған шарт;
2) Өперкэсіпқұрылыс ұжымдық кәсіпорныныц (YenК) ркымы Әнер-кэсіпқұрылыс ӨБ-інің мемлекеттік мүлкін сатып алғанын растайтын, меншік кұкьіна ену туралы 1993 ж. ақпагшың 4-іпдеғі мемлекеттік акт бар.
Өиертсіпщфылыс ӨБ-інің Өнеркэсіпқурылыс ҮК-і бояып ңайта ңұрылуы кезіиде қолдаіыста болгаи заңдарды зертмеп біліңіз. ТараппгардыҢ дэлелдеріп іпалдаңыз. Сош қішдаіі шеіиім шыгаруга пгиіс? Йльяс жзпе К ТС-і адал сапіып алушы ма?
Тестілср:
1. Қай ел сауда-саттық құқығының негізін қалаушы болып табы-
лады?
А. Фрянция. Ә. Англия. Б. Испания. В. Италия.
2. Төменде аталған елдердің қайсысында Сауда кодексі барлығынан б^рын қабылданды?
А. Франция. Ә. Германия. Б. Австрия. В. Жапония.
3. Жеке қуқьіқ дуализмі тән ел:
А. Құкыктың ағылшын-саксондық жүйесі.

Ә. Қ^кьіктың роман-герман жүйесі. Б. Құқықтың мұсылмандық жүйесі. В. Құқықтың американдық жүйесі.
4. ТМД елдерініц кайсысында бір мезгілде Азаматтық кодекс жәпе Шаруашьшық кодекс қолданылады?
А. Ресей Федерациясы. Ә. Беларусь Республикасы. Б. Молдова Республикасы. В. Украина.
5. Екі секторлы куқық теориясын эзірлеген адам:
А. А.Гіінцбурғ. Ә. Б.Пашуканис. Б. В.Стучка. В. Г.Мамутов.
6. Шаруашылық кұкык түжырымдамаларьшыц (мектептсрініц) қайсысы зиянкестік болып жарияланды?
А. Екі секторлы құқык түжырымдамасы.
Ә. Біртүтас шаруашылық қ^қық мектебі.
Б. Шаруашылық құқықтың монистік тұжырымдамасы.
В. Шаруашылык қүқыктың дуалистік тұжырымдамасы.
7. Шаруашылық қүқық теориясы ең шарықтау шегіне жеткен жылдар:
А. XX ғасырдың 50 жылдары. Ә. XX ғасырдың 60-80 жылдары. Б. XX ғасьтрдың 90 жылдары.
8. XXI ғасырдың басы.
8. Қазақстанда кәсіпкерлік (шаруашылық) кұқықтың қалыптасуы қашан басталды?
А. XX ғасырдың 20-30 жылдары. Ә. XX ғасырдың 60-80 жылдары. Б. ҚР тэуелсіздік алған ксзден бастап.
8. Қазақ КРС-інің 1990 ж. желтоқсанның П-індегі Қазақ КСР-інде птруашылык қызмет бостандығы жэне кэсІпкерліктің дамуы туралы Заңы қолданысқа енғізілген кезден бастап.
9. Қандай кэсіпкерлік (шаруашылық) қатынастарды қазақстандық :іо шыгарушылар азаматтык заіщарды реттеу саласына жатқызады?
А. Кэсіпкерлік қызметтІк жекелеген түрлерін лицензиялау жөніндегі қотынастар.
Ә. Косіпкерлердің салық төлсуі жөніндегі қатынастар.
Б. Кэсіпкерлік қызметті жүзсге асыратын занды түлғаларды тіркеу гконіпдсгі қатыпастар.
В. Кпсіпкерлерге жеңілдіктер мен артықшылықтар беру жөніндегі китыинстар.
10. Қазақстан Республикасында жеке күкыктыц қандай жүйссі қалыптасқан?
А. Монистік жуйе.
Ә. Дуалистік жүйе.
Б.Аралас жүйе.
В. Экономиканың өздігінен рсттелуіпе негізделген жүйе.
2-тақырып. Қ.үкыктыц кешенді саласы ретіидегі ісэсіпкерлік (шаруашылық) қуқық
Тақырып бойынша сұрақтар:
2.1. Кэсіпкерлік (шаруашылық) құқықты кұқыктык реттеу нысанасы жәые әдістері.
2.2. Кэсіпкерлік (шаруашылық) құкық үхтаиымдары.
2.3. Кәсіпкерлік (шаруашылық) қүқык жүйссі.
Нормативтік материал:
ҚР Азаматтық кодексі (Жалпы бөлім). 27.12.1994. ҚР Жоғарғы Кеңе-сінің ведомостары. 1994. X 23-24 (қосымша). 282-бап; ҚР Азаматтық кодексі (Ерекше бөлім). 01.07.1999 ж. № 409-1. ҚР Парламентінің ведомостары. 1999. № 16-17. 642-бап.
Қазақ КСР-інің Тұтынушылар қүқьтқтарын қорғау туральт Заңы. 05.06.1991 ж. № 640-ХП. ҚазКСР Жоғарғы Кеңесінің ведомостары. 1991. №23.267-бап.
Тауар белгілері, қызмет көрсету белгілсрі және тауарлардың шыққан жерлерінің атаулары туралы ҚР Заңы. 26.07.1999 ж. № 456-1. ҚР Парламентінің ведомостары. 1999. № 21. 776-бап.
Сақтандыру қызметі туралы ҚР Заңы. 18.12.2000 ж. № 126-П. ҚР Парламентінің всдомостары. 2000. № 22. 406-бап.
Өсімдік өсіру шаруашылығындағы сақтандыру қшметі туралы ҚР Заңы. 10.03.2004 ж. № 533-Н. ҚР Парламентінің ведомостары. 2004. № 5. 26-бап.
Жеке кэсіпкерлік туралы ҚР Заңы. 31.01.2006 ж. № 124-Ш. Казах-станская правда. 07.02.2006 ж. № 27 (24998).
Бэсекелестік туралы ҚР Заңы. 25.12.2008 ж. № 112-ІУ ҚРЗ. Параграф ақпараттық жүйесі.
ҚР Когарғы сотының 1992 ж. желтоқсанның 18-ІндегІ Сот тэжірибс-сінде жеке жэне заңды түлғалардыц ар-ожданы, қадір-қасисті жэне іскерлік беделі туралы № 6-нормативтік қаулысы (Қосымшаны қараңыз).
ҚР Жоғаргы сотының 1996 ж. гаілдепің 25-індегі Соттардың түлыну-шылар құқықтарьш қорғау жөніндсгі заңдарды қолдану тэжірибесі туралы № 7-нормативтік каулысы (Қосымшаны караңыз).
ҚР Жоғарғы сотының 2008 ж. шілденің 10-ындағы ЖауапкершілігІ шектеулі жэие косымша жауапкершілігі бар ссріктестіктер туралы заңдарды қолданудың кейбір мэселелері туршіы № 2-нормативтік каулысы (Қосым-шаны караңыз).
Әдебиет:
В.С.Белых. Правовое регулирование лредпринимательской деятельности в России. - М.: Проспект, 2005.
С.Э.Жилинский. Предприннмательское право (правовая основа предпри-нимательской деятельности): ЖОО студеыггеріне арналған оқулык. - Норма баспасы, 2006.
Н.Ю.Кругяоеа. Хозяйственное право. - М., 2006.
КЖМебедев. Предпринимательское и коммерческое право: системные аспекты (прсдпринимательское и коммерческое право в системе права и законодательства, системе юридических наук и учебных дисциплин). - СПб.: Юридический цеитр Пресс баспасы, 2002.
В.К.Мамутов. Хозяйствепное право. Таңдамалы еңбектер. - Екатерин-бург: бизнес, менеджмент и право. 2008.
Н.Н.Вознесенская және басқалары. Предпринимательское (хозяйствен-нос) право. В.В.Лаптевтіц, С.С.Занковскийдің басшылығымен. - М.: Волтерс Клувер, 2006.
В.С.Белых, Г.Э.Берсуикаев, С.И.Винниченко және басқалары. Предпри-нимательское право Россни: окулық. Жауапты ред. В.С.Белых. - М.: Прос-иект, 2008.
Предпринимательское право Российской Федерации. Жауапты ред. Е.П.Губин, П.ГМахно. - М.: ТОристь, 2006.
Б.ИЛугииский. Коммсрчсское право России. - М.: Юрайт, 2005.
В.С.Якушев. Избранпые труды по гражданскому и хозяйственному пра-ву. - Екатеринбург: бизнес, менеджмент и право. 2007.
Тапсырмалар:
1-тапсырма. Сһосоіаіе ЬТО компаниясы жауап беруші Империал ЖШС-іне шағымданып, сотқа жүгінген талап-арызьпща жауап берушіге ҚР аумағында Тоіесіо өніміне үқсас Сһоско өнімін таратуды тоқтатуын, өтініш алған күннен бастап: бумалардан, бланктсрден немесе кү-жатгамадан араласып кету дэрежесіне дейінгі ұқсас өнімнен Сһоско бумшіарындағы чацсыз пайдаланылып келе жатқан бсйнелерді өшіруді, Тоіесіо өнІміие үқсас Сһоско өнімін жоюды, Тоіесіо)) пайдаланатын тауар белгісімси араласып ксту дэрежесіне дейінгі ұксас Сһоско өнімінің эзірленген бейнелерін жоюды, Тоіесіо өнімІие ұксас Сһоско өнімін сатып алу (импорттау) жэне сату туралы шарттарды бұзу міндетін жүктеуді сұрайды.
Жауап беруші талаппен келіспейтінін мэлімдеді жэне ол түріктің Кесіопій компаниясымен жасаған шарт бойынша алатын Сһоско өнімін шідірумен айналыспайтына дэлелдеме келтірді, демек ол тауар белгісін пайдаланушы емес, Түркияда шығарылған өнімді пайдаланушы тұлға болып піыр, ал тауар белгісінің иесі Яесіопіз компаниясы болып табылады.
Сот СһосоіаГе ҺТО компаниясының талабыи канағаттандырудан толык Гйс тартты.
Соттың шешімі негһді болып табыла ма? Жауап берушіиің іс-.іи-кепшіеріи эділ емес бэсекелестік деп багалауга бола ма?
2-тапсырма. Прокурор ҚР Үкіметіне қатысты шағымданып, ҚР цумпгына экелінетін тауарларды жөнелту алдында тексеру жүйесін енгізу
туралы Үкіметтің қаулысын оның қолданылып жүрген заңдарға қайшы болуы себепті жарамсыз деп тану жөніндс сотқа талал-арыз беріп жүгінген. Атап айтқанда, прокурордың пікірі бойынша, көрсетілген актінің қабылдануы -конституциялык жолмен бекітілген кәсіпкерлік қызметтің еркіндік ұстанымын, оньвд ішіндс еркін шарт жасасуға деген еркіидікті айтарлыктай шектейді.
Одан өзге, прокурордың мэлімдсуі бойынша, келіспсушілік тудырып отырган акт сонымен біргс монополияға қарсы заңдарды өрескел бүзып отыр, өйткені қызметгер корсстудің ерекше құқығының жалғыз орындаушыға -шетелдік коыпанияға жүктелуі ол үшін қолайлы жағдайлар туғызған жэне көрсетілетін қызмеггердің ұқсас түрлерімсн айналысатын ұйымдардың мүдделеріне иұқсан келтіретін болып отыр.
Жауап беруші ксліспеушілік тудырып отырған қаулының заң талаптарына сай еместігіне жонс оның құзыреттілік шегінде қабылдануға тиіс скендігіне сілтеме жасап, талап-арыздарды түгелдеи қабыл алмады.
Сотгың бүл істі қарауы барысында республикаға әкелінетін тауарлардың 30%-ы жөнелту алдындағы тексеруге жататыпы анықталды. ҚР Үкіметінің тауарларды жөнелту алдындағы тексеру бойынша қабылдагаи бағдарламасына қарамастан, ҚР уэкшетті органы тағайындаған филиалдардьщ шаруашылық жүргізуші субъектілердің тапсырыстары бойынша у_қсас кызметтер көрсетуге құқылары бар.
Сот қандаіі шешім қабылдауга тиіс?
3-тапсырма. Азаматша Петрова Сабина ЖШС-іне шағымдаыып, сапасыз тауардьщ құнын өндіріп беру, шығыңдардың және моральдық зиянның орпын толтыру туралы талаппен сотқа жүгінгең. 2003 ж. тамыздың 29-ында ол жэне Сабина ЖШС-і арасында жалпы қүны 118 785 теңге құрайтын Қонак болме жиһазын жасауға шарт жасалған. Гарнитур кыркүйектің 25-інде жасалып болған. Жиһаз жиналған сон. үш айдан кейін, яғни 2003 ж. желтоқсанда гарнитурдың кейбір бөлшектерінің желімі ажырап, жиһаздың тегіс беті астыңғы жағынан кетеріліп кеткен, сыртқы беттері жапсыру үшін колданылған таспаның астынан кей жерлерде желім түріндегі сұйықтық көріне бастаған, жауап бсруші скі жыл кепілдік беретінІн белғілегенмен, жиһаздың көптеген жасырын ақаулары мен технологиялык кемшіліктері байқалған. Петрова жиһаз шығарушыға шағымданады. Кәсіпо-рын тсхнологы Петрованың катысуымен гарнитурды тексерген, содан кейіы жиһаздың эртүрлі ақаулары табылған белшектерін сапалы бөлшектергс ауыстыру жөнінде шешім қабылдапған. 2004 ж. ақпанның 20-ында Петрова Сабина ЖШС-інің атына жазбаша кінэрат-талап жолдайды. 2004 ж. ақпан-ның 28-інде Сабина ЖШС-і жиһазды бірлесе қарап шығу туралы өтініш жасаиды. Петрова жиһазды бірлесе қарап шығуға жазбаша келісім береді, бірак жауап алмайды, сол себепті ол жауап беруші Сабина ЖШС-інеи гарнитурдың толык к^ны - 118 785 теңгені жэне 100 000 теңге келеміндегі морадьдык зиянды жэне сот шығындарын соттың өндіріп беруін сұрайды.
Сот Пстрованың Сабина жиһаз фабрикасына берген сапасыз тауардың құнын өндіріп бсру, шығындардың жэне моральдық зиянның орнын толтыру жөніңдегі талап-арыздарын қанағаттандырудан бас тарту туралы шешім шығарған.
Жоғары тұрған сот Петроваиьщ шағыиу арызын қарап, бірінші сатыдағы сот шешіміи езгерту жэне іс бойынша жаңа шешім қабылдау, яғни Қонақ бөлмс жиһазын Петрованың данындаушыға қайтаруьш міндеттей отырып,
Сабина ЖШС-інен Петрованын пайдасына 96 000 теңге ендіріп беру жэне шығындар мсн залалдарды соітың қанағатгандырған талап-арыздар талаптары көлеміне шамаластырып қанағатгандыру туралы шешім шығарады.
Бірінші сатыдагы сот шешш шьшірганда, қаидап мэп-жаіілар есепке алынбагип? Егер Петровапың жиһаз гариитурыи екіиші ңабатта іщрашын Сидороашіың кһіәсііши су басқак жертоледе сақшагапы аныңталси, сот шешімІ озгере ме? Соттың моральдыц уиянныц орньш толтырудан бас тартуы түіпыиушыиың құқықішірын қоргау устанымын бұзу болып табылмап ма?
4-тапсырма. АГС АҚ-ы Инвестгаз ЖШС-іне қатысты шағымда-нып, 2005 ж. желтоксанның 2-індегі келісімді жарамсыз деп тану туралы талаппен сотка жүгіиеді.
Іс матсриалдарынан белгілі болғаны: Газтранссервис ЖШС-і, Интер-газ ЖШС-і жэне АГС АК-ьі жадпы сомасы 30 млн. теңге құрайтын өзара береілектерді етеутуралы екі шартжасасады (2006 ж. 15 жэне 16 қаңтарда).
Шарттардың талаптарьш орындап, Иитергаз ЖШС-і бухгалтерлік жазбалармеи аталғаи сомадағы өзінің алдында түрған АГС АҚ-ыыың бере-шегін есептен шығарады, ал Газтрнассервис ЖШС-і тиісінше Интергаз ЖШС-інің берешеғін есептен шығарады.
АГС АҚ-ы, шарттарға сэйкес, өзіне Интергаз ЖШС-іне 30 млн. тсңге телеу міндетін алады.
Содан кейІн Иитергаз ЖШС-і, АГС АҚ-ы жэне Инвестгаз ЖШС-і 2005 ж. 2 желтоқсаида шарт жасасып, соған сэйкес Интергаз ЖШС-і жоғарыда аталған 30 млы. теңге сомаға жасалғап шарттар бойынша талап ету кү-Қын Инвестгаз ЖШС-іне береді, ш АГС АҚ-ы талаптардың берілуімен кі;ліссді жэне бсрешекті жаңа кредит берушіге етеуге міндеттенеді.
Шарт негізіндс тараптар кэсіпорындардың бірінші басшылары мен бас бухгалтсрлері қол қойғап салыстырып тексеру кесіміне (акт) қол кояды.
Сот қаидай шешім шыгарут тиіс?
5-тапсырма. 2007 ж. 5 қаңтарда Аэлита ЖШС-і Декор ЖШС-інен бсі^ешекті, өсімакыны, уэкілеттік шығыстар мен мемлекеттік бажды өндіріп алу 'суралы талаппеи сотқа жүгінеді.
Іс материалдарынаң белгілі болғаны: 2006 ж. 20 маусымда Декор ЖШС-і жэые Аэлита ЖШС-і шарт жасасып, сол бойынша Аэдита ЖШС-і күігы 26 602 203,68 теңгелік құрал-жабдықтар беруге өзіне міндеттеме алады, ;іл Декор ЖШС-і құрал-жабдықтардың қүнын төлеуге міндеттенеді. 2006 ж. 71 маусымда жауап беруші Аэлита ЖШС-інің есеп айырысу шотына 10 000 000 тецге сомада ішінара аванстық төлем аударады. 2006 ж. )А шілдедегі құрал-жабдық берудің Х2 1-ші қосымша шартымен тараптар Ііерілетін кұрал-жабдықтардың тізбесін өзгертіп, жалпы құнын 26 598 422,68 гсңгеге дейін азайтады. 2006 ж. 27 шілдеде тараптар арасында қүрал-жабдық Рсру шартына қосымша № 2-шарт жасшіып, соған сэйкес Аэлита ЖШС-і озіпс 4 394 100 теңгенің күрал-жабдығын беру міндетің алады. 2006 ж. 1 тямызға дейінгі мерзім Ішінде Аэлита ЖШС-і жауап беруші атына М) 998 522,68 тсңгенің тауарын жеткізіп береді, тауар кү-нын төлеу бойынша 5ерсиіек 20 998 522,68 теңгені қү.раған. 2006 ж. 30 қазанда жауап беруші тауар иүш.иг ішінара телеп, 4 838 ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Криминологияның даму тарихы мен қалыптасуы
Экологияның қалыптасуы және даму тарихы
Кәсіпкерлік құқықтың қалыптасу және даму тарихы
Алғашқы социологиялық ойлардың қалыптасуы мен даму тарихы
Әлемдік әлеуметтанудың қалыптасуы мен даму тарихы
Экологиялық құқықтың тарихы. Экологиялық құқықтың қайнар көздері
Әкімшілік құқықтың сала және ғылым ретіндегі даму тарихы
Әкімшілік құқықтың сала және ғылым ретінде даму тарихы
ҚР құқықтық мемлекеттің және азаматтық құқықтың қалыптасуы
Кәсіпкерлік құқықтың пайда болу тарихы
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь