Қарыз капиталының миграциясы және халықаралық несие



Пән: Халықаралық қатынастар
Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Таңдаулыға:   




6 ДӘРІС. КАПИТАЛ МИГРАЦИЯСЫ

6.1. Капитал миграциясына түсінігі, оның маңызы мен себептері
6.2. Капитал миграциясының түрлері. Кәсіпкерлік капиталды шетке шығару
6.3. Қарыз капиталының миграциясы және халықаралық несие
6.4. Қазіргі замандағы капиталдың шетке шығарылуының ерекшеліктері.
6.1. КАПИТАЛ МИГРАЦИЯСЫ ТҮСІНІГІ, ОНЫҢ МАҢЫЗЫ МЕН СЕБЕПТЕРІ
Капиталдың шетелге шығарылуы,елдер арасындағы оның белсенді миграциясы –
қазіргі кездегі дүниежүзілік  шаруашылық пен халықаралық экономикалық
қатынастардың өте маңызды белгілерінің бірі.
Капиталдың шетке шығаруылуы тауарлардың шетке шығаруылуы монополиясын шетке
қарай ығыстырады.Негізінен,ол тауарлардың шетке шығарылуын толықтырды және
де сыртқы нарықтарды жеңіп алу құралы ретінде қолданылды.Тауарлардың шетке
шығарылуы қарқынымен салыстырғанда,капиталдың шетке шығарылу қарқыны 5 есе
көп болды.
Капитал миграциясындағы капитал термині өндіріс факторы ретінде ғана
емес,еңбек,жер, кәсіпкерлік қабілеттілік және басқа да мағынада
қарастырылады.
Капиталдың шетке шығарылуы – бұл белгілі бір ұлттың айналымында жүрген
капитал бөлігін басқа елдің экономикасына тауар немесе ақша формасында
енгізу процесі.
Капитал қандай  себептерге байланысты шетке шығарылады және шеттен
әкелінеді? Бұл сұраққа әлемнің  көптеген экономистері жауап беруге тырысты.
Капитал миграциясының ең басты себебі – белгілі бір елде капитал мөлшерінің
салыстырмалы түрде көп болуы,яғни оның шектен көп жинақталуы.
Осы артық капитал кәсіпкерлік пайда немесе процент алу мақсатында шетке
шығарылады:
1. Капиталға деген сұраныс пен ұсыныстың сәйкессіздігі,яғни тең
болмауы(мысалы,дамушы елдерде капиталға деген сұраныстың өте көп болуы,яғни
ол елдерге капиталды енгізу өте тиімді іс болып табылады).
2. Жергілікті нарықты монополизациялауға мүмкіндік ашылады
(мысалы,белгілі бір елге капиталды сату арқылы инвестор ел өз
талабын,өз шартын орындатуға мүмкіндік табады).
3. Капитал енгізілетін елде шикізат пен жұмысшы күшінің арзан болуы.
4.Тұрақты саяси жағдайдың және жалпы алғанда ыңғайлы
инвестициялық климаттың болуы.
Біз жоғарыда капиталдың шетке шығарылуының басты себептерін атап көрсеттік.
Дж.А.Гибсон, Дж.Кейнс, Ж.Б.Сэян, К.Менгер, У.Джевонс,
Е.Бембаверг, Э.Хекшер, Б.Олин, Р.Нурксе және К.Иверсен сияқты ғалымдар
капитал миграциясын зерттеуге зор үлес қосты.
Капитал миграциясының осы ғалымдар анықтаған бір себебі-капиталға деген
сұраныс пен ұсыныстың әр елде бір қалыпта болмауы.
Капитал көп жағдайда оған деген сұранысы бар және де сұраныс мөлшері көп
елдерде шығарылады.
Негізінен,капиталды оған деген сұранысы көп елдер емес,ұсынысы көп елдер
шығарады.
Неоклассиктердің бірі Б.Олин өзінің сауда концепсиясында былай деген:
”Өндіріс факторларының қозғалысы әрбір елдегі оған деген сұраныспен
анықталады,демек, олар шектеулі өнімділігі аз жерден көп жерлерге қарай
көшеді ”.
Р.Нурксенің тұжырымы бойынша тауарды сыртқа көп тасымалдаушы дамыған елде
капиталға деген сұраныс тез өседі,осыған сәйкес олар капиталды ішке енгізе
бастайды(немесе керісінше).
Неоклассиктермен бірге бұл сұраққа Неокейнсиандықтарда жауап беруге
тырысты.Неокейнсиандық теория негізінен капитал қозғалысы мен төлем
балансының арақатынасын анықтайды.
Кейнстің айтуы бойынша,”Капитал миграциясының бірден-бір себебі-бұл әрбір
елдің төлем баланстарына бір қалыпты болмауы”.Кейнстің осы көзқарасын
Ф.Махлуп пен Р.Ф.Харрод дамытты.
Ф.Махлуп осы арақатынасты үш тұрғыда қарастырды:
• Белгілі бір елдің төлем балансының сальдосы+ таңбалы болса,онда
капиталды шетке шығарушы ел сатып алушы елге өз тауарын көбірек сата
отырып,ішке капитал енгізу арқылы экспорт пен импортты
теңестіреді.Осының нәтижесінде капиталды шетке шығарушы елдің ұлттық
табысы ұлғаяды;
• Белгілі бір елдің инвестициясы көбеймесе,бірақ қаржы жинау қабілеті
зор болса,онда капиталды шетке шығару экспортер елдің ұлттық табысын
ұлғайтады және жұмыстың белсенділігін күшейтеді.
• Капиталдың шеттен әкелінуі импортер елдің ішкі экономикалық жағдайына
әсер етеді,яғни шеттен әкелінетін капитал формаларының ішінде
портфельдік инвестициядан гөрі,тікелей төте инвестицияны енгізу
әлдеқайда тиімді болып табылады.
         Р.Ф.Харродтың”Экономикалық динамика” моделі бойынша капиталды мол
елдердің экономикалық өсу қарқыны неғұрлым төмен болған сайын олардың
капиталды шетке шығару тенденциясы да соғұрлым күшейе түседі. 
6.2. КАПИТАЛ МИГРАЦИЯСЫНЫҢ ТҮРЛЕРІ. КӘСІПКЕРЛІК КАПИТАЛДЫ ШЕТКЕ ШЫҒАРУ
Капиталдың әр алуан түрлері мен формалары болады,соған сәйкес капитал
миграциясының да бірнеше формалары болады.
Капиталдың сыртқа шығарылуы,ішке тартылуы және оның шетелде жұмыс істеуі
төмендегі формалар бойынша іске асады:
1.Жеке меншік және мемлекеттік капитал формалары.Ол көбінесе жекелеген
елдегі мемлекеттік ұйымдар мен компаниялардың капиталды тасымалдауына
негізделеді.1989 жылы АҚШ-тың капиталды шетке шығаруы жуық шамамен 155
млрд.долларға жеткен,оның ішінде:
-жеке меншік капитал-122 млрд.$;
-мемлекеттік капитал-33 млрд.$.
2.Ақша және тауар формалары.Сыртқа шығарылатын капитал ақша формасында
шығарылмайды,сонымен бірге,ол машина,құрал-жабдық,”ноу-хау”,патен ттер және
тауарлық несиелер формасында да шығарылады..
3.Қысқа мерзімдік (бір жылға дейінгі) және ұзақ мерзімдік формада.1989 жылы
АҚШ 92 млрд.$ көлемінде қысқа мерзімдік және         63 млрд.$ мөлшерінде
ұзақ мерзімдік капиталды шетке шығарған.
4.Қарыз және кәсіпкерлік формада.1989 жылы қарыз капиталы 96 млрд.$-ға, ал
кәсіпкерлік капитал 59 млрд.$-ға тең болды.
Қарыз капиталы сақтаудағы ақшадан,заемнан,несиеден түсетін процент
көлемінде табыс әкеледі.Ал кәсіпкерлік формада капитал көп жағдайда кіріс
ретінде табыс әкеледі.
Кәсіпкерлік капиталды шетке шығару- бұл басқа елдердің территориясында
өзінің өндірісін салу үшін қаржы жұмсау.Бұның негізгі жолдары:
• шетелде жеке меншік кәсіпорындарды салу;
• шетелде аралас кәсіпорын құру;
• істеп тұрған жергілікті кәсіпорындарды сатып алу;
• заңды түрде тәуелсіз кәсіпорындардың бөлімдерін ашу;
• жергілікті компаниялардың үстінен бақылау жүргізу;
Жоғарыда аталғандар барлық жағдайда инвестицияланған капиталды қолданушы
және оны тікелей бақылаушы шетелдік инвестор болып табылады.
Кәсіпкерлік капитал тікелей және портфельдік инвестиция болып екіге
бөлінеді.
Тікелей инвестициялар арқылы кәсіпорындар шетелдік инвесторлардың толық
меншігінде болады немесе оның қолында кәсіпорынның акцияларының бақылау
пакеті болады.              
Халықаралық валюта қорының анықтамасы бойынша,тікелей инвестиция дегеніміз-
инвестордың өз қаржысын жұмсаған объектіні  басқару  және оның қызметін
бақылау сияқты құқықтарға ие болуы.
Портфельдік инвестциялар – акцияларына,облигацияларына және т.б.құнды
қағаздарға  капиталдың жұмсалуы.Оны енгізу мақсаты-жоғарғы дивидент алу.
Халықаралық валюта қорының анықтамасы бойынша,акционерлік капиталдың 25%-
нен астамы инвестор меншігінде болса,онда салынған инвестиция тікелей төте
инвестициялар болып табылады.
Осы екі инвестция мөлшері әр елде әр алуан болып келеді.
Мысалы, АҚШ-та 10%(жеке меншік капитал).
1989 жылы АҚШ-тағы тікелей инвестция экспорты-27 млрд.$,портфельдік
инвестиция экспорты-27 млрд.$ болды.
Тікелей инвестицияны шығару арқылы формалар екінші елде жаңа фирмалар
ашады,сол елдегі кейбір ірі фирмалардың бір бөлігін немесе түгелдей сатып
алады.Шетелде ондай фирмаларда бас компанияның шетел филиалдары деп
атайды.Осы филиалдар бөлімшелерге,еншілес(дочерняя)
компанияларға,ассоциацияланған компанияларға бөлінеді.
Бөлімше - 100% көлемде бас фирманың қарамағында болады,заңды ұйымға
жатпайды.
Төл компания –шетелдегі дербес компания болып саналады.Оның өзіндік балансы
бар.Оны бас компания басқарып отырады.Соған сәйкес,бас компания оның
акцияларының көп бөлігінің немесе тігелдей ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Халықаралық еңбек күші миграциясы
Жұмысшы күштің халықаралық миграциясы
Еңбек күшінің халықаралық миграциясы
Жұмысшы күшінің халықаралық миграциясы
Мемлекеттік несие және мемлекеттік қарыз
Қарыз алушының несие қабілеттілігін бағалау
Халықаралық еңбек бөлінісі.Халықаралық интеграция.Халықаралық сауда.Халықаралық қаржының валюталық ұйымдары.Жұмысшы күшінің халықаралық миграциясы
Халықаралық қарыз мәселелері
Капитал миграциясы - халықаралық экономикалық қатынастардың маңызды формасы ретінде
Қарыз алушының несие қабілеттілігін бағалаудың экономикалық негізі
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь