ӨНДІРІСТІК РЕСУРСТАРЫН ПАЙДАЛАНУЫН ТАЛДАУ


Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі:  Реферат
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 8 бет
Таңдаулыға:   
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге
Кепілдік барма?

бот арқылы тегін алу, ауыстыру

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






ӨНДІРІСТІК РЕСУРСТАРЫН ПАЙДАЛАНУЫН ТАЛДАУ

1. Еңбек ресурстарымен қамтамасыз етілуін талдау. Еңбек уақыты қорын пайдалануын талдау. Еңбек өнімділігін талдау. Еңбек ресурстарын тиімді пайдалануын талдау
2. Өндірістің негізіг қоррлармен қамтамасыз етілуін талдау. Негізгі қорлардын пайдалану тиімділігі мен интенсивтілігін талдау
3. Материалдық ресурстармен қамтамасыз етілуін талдау

1. Еңбек ресурстары пайдаланылуын талдау әдістемесі.
Еңбек ресурстарының ауқымды пайдаланылуын уақыттың талданатын кезеңі аралығында бір жұмыскермен істелінген күндер мен сағаттарының саны бойынша, сонымен қатар, жұмыс уақыты қорының пайдаланылу дәрежесі бойынша бағалауға болады. Бұндай талдау жұмыскерлердің әрбір категориясы бойынша, әрбір өндірістік бөлімше бойынша және бүкіл кәсіпорын бойынша өткізіледі.
Жұмыс уақытының қоры (ЖУҚ) жұмысшылардың санына (ЖС), бір жыл ішінде бір жұмысшымен істелінген күндерінің орташа санына (К) және жұмыс күнінің орташа ұзақтылығына (Ұ) тәуелді болады: ЖУҚ = ЖС x К x Ұ.
Егер нақты алғанда бір жұмыскер жоспармен көзделгеннен азырақ күндер мен сағаттарды істесе, онда жұмыс уақытының жоспардан артық: бүкіл күндік (БКЖ) және ауысым ішіндегі (АІЖ) жоғалтуларын анықтауға болады:

БКЖ = (Кн - Кж) x ЖСн x Ұж;
АІЖ = (Ұн - Ұж) x Кн x ЖСж.

Еңбектің өнімді емес шығындары.
Жұмыс уақытының жоғалтуларын зерделегеннен соң, еңбектің өнімді емес шығындарын анықтау керек. Олар ақауландырылған өнімді даярлау және ақауды түзету нәтижесінде, сонымен бірге, технологиялық үрдістен ауытқу есебінен жұмыс уақыты шығындарынан пайда болады. Жұмыс уақытының өнімді емес шығындарын анықтау үшін ақаудан болатын жоғалтулар жөніндегі деректер пайдаланылады.
Жұмыстың қалыпты жағдайларынан ауытқумен байланысты жұмыс уақытының жоғалтулары осындай себеппен үстеме ақылардың сомасын 1 сағат ішіндегі орташа жалақыға бөлу арқылы анықталады.
Жұмыс уақытының жоғалтуларын қысқарту - өнім шығарылымын көбейту резервтерінің бірі. Оны есептеу үшін кәсіпорынның кесірінен жұмыс уақытының жоғалтуларын (ЖУЖ) өнімнің жоспарлық орташа сағаттық өндіріміне (ОӨж) көбейту керек:

∆ТӨ = ЖУЖ x ОӨж.
Дегенмен, жұмыс уақытының шығындары әрдайым өнім өндірісі көлемінің азаюына әкелмейтінін ескерген жөн, себебі олар жұмыскерлер еңбегі қарқындылығының жоғарылауымен өтелуі мүмкін. Сондықтан да, еңбек ресурстардың пайдаланылуын талдаған кезде көп көңіл еңбек өнімділігі көрсеткіштерінің зерделенуіне бөлінеді.
Жалақы қоры бойынша абсолюттік және салыстырмалы ауытқуды анықтау.
Жалақы қорының пайдаланылуын талдамас бұрын, ең алдымен, оның нақты шамасының жоспарлық шамасынан абсолюттік және салыстырмалы ауытқуларын есептеу керек.
Абсолюттік ауытқу (∆ЖҚабс) - бүкіл кәсіпорын бойынша, өндірістік бөлімшелер бойынша және жұмыскерлер категориялары бойынша еңбекке ақы төлеуге пайдаланылған нақты қаражаттарды (ЖҚн) жоспарлық жалақы қорымен (ЖҚж) салыстыру арқылы анықталады:

∆ЖҚабс = ЖҚн - ЖҚж .

Дегенмен, абсолюттік ауытқудың өзі жалақы қорының пайдаланылуын сипаттамайтынын ескерген жөн, себебі бұл көрсеткіш өнімнің өндірісі бойынша жоспардың орындалу дәрежесін ескермей анықталады.
Салыстырмалы ауытқу нақты есептелінген жалақы сомасы және өнімнің өндірісі бойынша жоспардың орындалу коэффициентіне түзетілген жоспарлық қор арасындағы айырым ретінде есептелінеді.

Айнымалы және тұрақты жалақының өзгеру себептері.
Еңбекке ақы төлеудің тұрақты бөлігінің өзгеру себептерін талдау керек. Оған мерзімді-жұмысшылардың, қызметкерлердің, балабақшалар, санаторийлер және т.с.с. жұмыскерлерінің жалақылары, сонымен қатар үстеме ақылардың барлық түрлері кіреді. Жұмыскерлердің бұл категориясының жалақы қоры олардың орташа тізімдік санына және уақыттың сәйкес аралығындағы орташа табысына тәуелді болады. Мерзімді-жұмысшылардың орташа жылдық жалақысы, бұдан басқа, бір жылдағы бір жұмысшының істеген күндерінің орташа санына, жұмыс ауысымының орташа ұзақтылығына және орташа сағаттық табысқа тәуелді болады.
Мерзімді жалақының қоры бойынша абсолюттік ауытқуды детерминирленген факторлық талдау үшін келесі үлгілер пайдаланылуы мүмкін:

ЖҚ = ЖС x ЖЖ,
ЖҚ = ЖС x К x КЖ,
ЖҚ = ЖС x К x Ұ x СЖ.

Бұл факторлардың ықпалы абсолюттік айырымдар тәсілі арқылы есептелуі мүмкін. Орташа жылдық табыстың, сонымен қатар, еңбекке ақы төлеу қорының төмендеуі бір жылдағы бір жұмысшымен істелінген уақыт мөлшерінің азаюымен түсіндіріледі. Орташа сағаттық ақы төлеудің өсуі құнсыздануға байланысты тарифтік мөлшерлемелердің жоғарылауы нәтижесінде жүзеге асты.
Құнсыздануды ескере отырып, кәсіпорын персоналы еңбегіне ақы төлеудің деңгейін талдау.
Қызметкерлердің жалақы қоры басқарушылық персоналдың саны және орташа жылдық жалақы есебінен өзгеруі мүмкін.
Жалақы қоры пайдаланылуын талдау кезінде кәсіпорын қызметкерлерінің орташа табыстары, оның өзгерісі, оның деңгейін анықтайтын факторлар жөніндегі деректердің маңызы зор болады.
Сондықтан да, кейінгі талдау категориялар мен мамандықтар бойынша, сонымен бірге, бүкіл кәсіпорын бойынша бір жұмыскердің орташа жалақысының өзгеру себептерін зерделеуге бағытталуы тиіс. Бұнда орташа жылдық жалақы бір жылдағы бір жұмыскермен істелінген күндер санына, жұмыс ауысымы ұзақтылығына және орташа сағаттық жалақыға тәуелді болатынын ескеру керек:

ЖЖҚ = К x Ұ x СЖ.

Бұл факторлардың жұмыскерлердің категориялары бойынша орташа жылдық жалақы деңгейінің өзгеруіне ықпалын есептеу абсолюттік айырымдар тәсілі арқылы жүзеге асады.
Еңбек өнімділігінің өсу қарқындары мен оған ақы төлеудің деңгейі арасындағы қатынасты зерделеу.
Талдау барысында орташа жалақының өсу қарқындары мен еңбек өнімділігі арасындағы сәйкестікті орнату керек. Кеңейтілген ұдайы өндіріс үшін, қажетті пайда мен пайдалылықты (рентабельділікті) алу үшін еңбек өнімділігінің өсу қарқындары оған ақы төлеудің өсу қарқындарын озуы керек. Егер бұл принцип ұсталынбаса, онда жалақы қорының артық шығындалуы, өнімнің өзіндік құнының жоғарылауы және, сәйкесінше, пайда сомасының азаюы пайда болады.
Уақыттың қандай-да бір аралығындағы (жыл, ай, күн, сағат) жұмыс істейтіндердің орташа табысының өзгеруі оның Iот индексімен сипатталады. Ол есеп беру кезеңіндегі орташа жалақының (ОЖ1) базистік кезеңдегі орташа жалақыға (ОЖ0) қатынасы ретінде табылады.
Осыған ұқсас еңбек өнімділігінің индексі (Iеө) есептелінеді.
Еңбек өнімділігі қарқындарының еңбекке ақы төлеудің қарқындарын озу коэффициенті (Козу) мынаған тең болады:

Козу = Iеө Iож.

Еңбек өнімділігінің өсу қарқындары мен оған ақы төлеудің өсу қарқындары арасындағы қатынастың өзгеруі есебінен болатын жалақының үнемдеу ( - Ү) немесе артық шығындау (+Ү) сомасын табу үшін келесі формуланы қолдануға болады:

+-Ү = ЖҚн x (Iож - Iеө) - Iож.

Құнсыздану жағдайында орташа жалақының өсу индексін талдаған кезде тұтынушылық тауарлар мен қызметтерге талданатын кезеңдегі бағалардың өсу индексін (Iб) ескерген жөн:

I = (ОЖ1 ОЖ0) x Iб.

Еңбекке ақы төлеудің қаражаттарының пайдаланылу тиімділігін бағалау үшін қолданыстағы бағалармен берілген жалпы, тауарлық өнімнің көлемі, жалақының 1 теңгесіне келетін пайда сомасы және т.б. сияқты көрсеткіштерді пайдалану керек.

Еңбек өнімділігін талдау.
Еңбек өнімділігінің жалпылама, дербес және қосалқы көрсеткіштерінің жүйесі. Оларды есептеудің реті. Орташа жылдық, орташа күндік және орташа сағаттық өндірімнің өзгеру факторлары. Олардың ықпалын есептеу әдістемесі. Еңбек өнімділігінің өсу резервтерінің көздері және реті.
Еңбек өнімділігінің деңгейін бағалау үшін жалпылама, дербес және қосалқы көрсеткіштердің жүйесі пайдаланылады.
Жалпылама көрсеткіштерге бір жұмысшының орташа жылдық, орташа күндік және орташа сағаттық өнім өндірімі, сонымен қатар, құндық түрдегі бір жұмыс істейтінге шаққандағы орташа жылдық өнім өндірімі.
Дербес көрсеткіштер - бұл белгілі бір түрдегі өнімнің бірлігін өндіру үшін уақыт шығындары (өнімнің еңбек сиымдылығы) немесе бір адам-күні не адам-сағаты ішінде табиғи түрде өрнектелген өнімнің белгілі бір түрінің шығарылымы жатады.
Қосалқы көрсеткіштер жұмыстардың белгілі бір түрінің бірлігін орындау үшін уақыт шығындарын немесе уақыттың ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
«Арай» ЖШС-нің технико-экономикалық сипаттамасы
Жерді пайдалану мен иеленуді тіркеу, жерді есепке алу
Қаржылық менеджменттің маңызы
Кәсіпорынның қаржылық менеджменттінің-басқарудың мәні, мазмұны мен құрылымы
Қаржылық жағдай түсінігі, мазмұны және оны талдаудың мақсаттары
Қаржылық бақылаудың әдістері
Қаржылық бақылауды ұйымдастыру
Қаржылық бақылаудың түсінігі
Қаржылық бақылауы: түрлері, нысандары, әдістері
Мақтарал ауданында жергілікті қаржыны басқару
Пәндер