Аймақтық дамуды мемлекеттік реттеу

Жоспар:
Кіріспе 3
1 Аймақтық дамуды мемлекеттік реттеу 4
1.1. Мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастыру
1.2. Аймақтық дамуды стратегиялық жоспарлаудың әдісі мен 8
мәселелері
1.3. Жергілікті аймақтық дамуды іске асыру саясаты 11
2 Қазақстан Республикасы бойынша аймақтардың
экономикалық даму ерекшеліктеріне сипаттама
2.1. Оңтүстік Қазақстан облысының экономикалық дамуы 15
2.2. Атырау облысының аймақтық экономикасының қазіргі дамуы 19
2.3. Шығыс Қазақстан облысының аймақтық даму ерекшеліктері 22
3. Аймақтарды дамытудағы проблемалар және оны шешу жолдары 26
Қорытынды 29
Пайдалынылған әдебиеттер 31
КІРІСПЕ
Мемлекеттік әлеуметтік - экономикалық саясаттың аймақтық аспектісі бүгінгі күні ғылыми зерттеулердің ең әлсіз зерттелінген объекті болып табылады. Оның негізгі себептері: а)халық шаруашылығы мәселелерін жоспарлы шешудің қағидалары мен әдістерінен бас тарту; ә)өндіргіш күштерді тиімді орналастыру жөніндегі зерттеулерді азайту; б)шаруашылық пен әлеуметтік үрдістерді басқарудағы орталық және жергілікті басқару органдардың функционалды міндеттемелерді өзара бөлісудегі ретсіздік.
Біріншіден, мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастыруда түрлі аудандар халқының өмір сүру деңгейі мен сапасын теңестіру мүдделерінің іргелі маңызы бар. Осы мүдделер қазіргі жағдайда бірінші орында тұр, өйткені тұрғындар тығыздығы, қалалық және ауылдық тұрғындардың арақатынасы, олардың кірістің бір жанға шаққанда деңгейі, тұтыну бағаларының индексі, жұмыссыздардың саны мен жұмыссыздық деңгейі, индустриалды әлуеті деңгейі және т.б көрсеткіштерге байланысты Қазақстанның аумақтық-әкімшілік аудандары бір-бірінен тым өзгеше.
Соңғы онжылдықтағы келеңсіз үдерістердің бірі - өңірлердің әлеуметтік-экономикалық дамуы деңгейінің ала-құлалығы одан әрі ұлғаюы мен аумақтар тобының артта қалуының күшейе түсуі болып табылады. Қазақстан артта қалған өңірлеріне экономикасы ұзақ уақыттар бойы тоқырау жағдайында тұрған, өнеркәсіп құрылымы аз әртараптандырылумен сипатталатын, инфрақұрылымы әлеуметтік саласы нашар дамыған, ахуалы қолайлы емес аумақтар жатады.
Курстық жұмыстың мақсаты: Қазақстан Республикасының аймақтық даму ерекшелігі туралы, елімізде аймақтық дамуда атқаралып жатқан стратегиялық бағдарламалар туралы оқып-білу. Курстық жұмыстың міндеттері:
- мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастырудың бағыттары туралы оқып-білу;
- аймақтық даму стратегиялық жоспарлаудың әдістемелері мен мәселелерімен танысу;
- жергілікті аймақтық даму ерекшеліктерімен танысу; Қазақстандағы аймақтық даму ерекшеліктері және даму бағыттарымен танысу.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Назарбаев Н. Қазақстан өз дамуындағы жаңа серпіліс жасау қарсаңында .- Алматы, 2006.- 35 б.
2. Алшанов Р. Қазақстан өңір көшбасшысы // Егемен Қазақстан .- 2005.- 8 сәуір.- б.2
3 . Даулетова Р. Оңтүстік өңірдің өркендеуі // Егемен Қазақстан .- 2006,- 20 наурыз.- б,2
4. Оңдасын Шырайлы Шығыс өңірі // Егемен Қазақстан .- 2007.- 6 ақпан.- б.2
5. Тұрсынова Т. Қызылорда кемел даму жолында // Егемен Қазақстан.- 2006.- 26 қараша .- б.2
6. Қасенов Т. Жамбыл облысының экономикалық жағдайы // Егемен қазақстан .- 2007.- 14 наурыз .- б.2
7. Тұрсынов Қ. Шығыс Қазақстанның экономикалық өрлеуі // Дидар.- 2005.- 14 қараша .- б.2
8. Ихданов Ж.О. Экономиканы мемлекеттік реттеудің өзекті мәселелері .- Алматы, 218 б.
9. Экономикалық саясат: лекциялар // Оқу құралы .- Алматы, 2003.- 120 б.
10. Экономикалық теория негіздері : оқу құралы .- Алматы, 2000.- 400 б
11. Елубай О. Шығыстың шырайы шықсын деп шынайы // Егемен Қазақстан.- 2007.- 20 сәуір.- б.8
12. Кәрібжанов Ж. Стратегия мақсаттары өміршеңдігін дәледеп келеді // Егемен Қазақстан.- 2007.- 27 қараша .- б.2
13. Нұрын шашқан Оңтүстік // Егемен Қазақстан .- 2006.- 17 қараша .-б.2
14. Сапарбаев Б. Оңтүстік Қазақстан облысы: жетістіктер // Егемен Қазақстан.- 2007.- 13 мамыр.- б.3
15. Шөпеғұл Ж. Қазыналы өлкенің клешегі зор // Егемен Қазақстан .- 2003.- 26 қыркүйек.- б.2
        
        Жоспар:
Кіріспе
3
1 ... ... ... ... ... ... ... қалыптастыру
2. Аймақтық дамуды стратегиялық ... ... ... ... аймақтық дамуды іске ... ... ... ... ... аймақтардың
экономикалық даму ерекшеліктеріне сипаттама
2.1. ... ... ... ... дамуы
15
2.2. ... ... ... ... ... дамуы
19
2.3. Шығыс Қазақстан ... ... даму ... Аймақтарды дамытудағы проблемалар және оны шешу жолдары ... ... ... - экономикалық саясаттың аймақтық аспектісі
бүгінгі күні ғылыми зерттеулердің ең ... ... ... ... Оның ... ... ... шаруашылығы мәселелерін жоспарлы
шешудің қағидалары мен ... бас ... ... ... ... ... зерттеулерді азайту; б)шаруашылық пен әлеуметтік
үрдістерді басқарудағы орталық және ... ... ... ... ... бөлісудегі ретсіздік.
Біріншіден, мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастыруда түрлі
аудандар халқының өмір сүру ... мен ... ... ... ... бар. Осы ... қазіргі жағдайда бірінші орында тұр,
өйткені тұрғындар тығыздығы, қалалық және ауылдық тұрғындардың арақатынасы,
олардың кірістің бір ... ... ... ... ... ... саны мен жұмыссыздық деңгейі, индустриалды әлуеті ... т.б ... ... ... ... бір-бірінен тым өзгеше.
Соңғы онжылдықтағы келеңсіз үдерістердің бірі - өңірлердің әлеуметтік-
экономикалық дамуы деңгейінің ала-құлалығы одан әрі ұлғаюы мен ... ... ... ... ... ... табылады. Қазақстан артта қалған
өңірлеріне ... ұзақ ... бойы ... ... ... ... аз әртараптандырылумен сипатталатын, инфрақұрылымы
әлеуметтік саласы нашар дамыған, ахуалы қолайлы емес ... ... ... ... Қазақстан Республикасының аймақтық даму
ерекшелігі туралы, елімізде аймақтық дамуда атқаралып жатқан ... ... ... ... ... ... мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастырудың бағыттары туралы оқып-білу;
- аймақтық даму стратегиялық жоспарлаудың әдістемелері мен мәселелерімен
танысу;
- жергілікті аймақтық даму ... ... ... ... ... және даму ... ... Аймақтық дамуды мемлекеттік реттеу
1.1. Мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастыру.
Мемлекеттік әлеуметтік - экономикалық саясаттың ... ... күні ... ... ең ... зерттелінген объекті болып
табылады. Оның негізгі себептері: а)халық шаруашылығы ... ... ... мен ... бас ... ... ... тиімді
орналастыру жөніндегі зерттеулерді азайту; ... пен ... ... ... және ... басқару органдардың
функционалды ... ... ... ... ... ... айының басында «1995 жылға Қазақстан
Республикасының ...... ... маңызды көрсеткіштері»
ресми түрде қабылданды. Ал 1999 ... ... ... ... ... ... жж., және екі кезеңге бөлінген: 1999-2000 және 2001-
2005 жж., орта мерзімдік жоспарын қалыптастыру жөніндегі ... ... және ... ... ... ... ... сілтеме көптеген айқын түзетпелер мен ... ... ... ... ... ... Республикасының
әлеуметтік-экономикалық дамуының индикативтік жоспарларын құрастыру ... ... ... ... Сол ... ... үшін бір ғана фактті
келтірудің өзі жеткілікті: «Тізімде» саясат бұл ... ... бұл ... ... бұл ... индикатор бұл «көрсеткіш» және т.б деп бекітілген.
Егер де 1999-2005 жж., орта ... ... ... ... қарастыратын болсақ, онда оның іске асуын бақылау мүмкін емес, яғни
экономиканы мемлекеттік басқару органдарының ісін ... ... ... Тағы
да бір айта кететін жайт - «Тізімде» Облыстар мен ... ... ... индикативтік жоспарлары облыстар ... ... ... өзінің есебімен қаржыландырылатын бөлімін
дербес әзірлейді және ... ... ... ал жалпы ұлттық
мәселелерге қатысты және ... ... ... ... ... ... ... әлеуметтік-
экономикалық дамуының индикативтік жоспарында анықталған ... ... ... ... та ... ... ... жоғарыда
аталған құжаттар пакетіндегі негізгі көрсеткіштер тізімінде аймақтарды
дамытуды қаржыландыру ... жоқ. ... ... - ... көрсеткіштері деп аталатын» 9-тарауда да жоқ. Мұның бәрі бүгінгі күні
елді ... орта ... ... және де ұзақ мерзімдік әлеуметтік-
экономикалық жоспарларды әзірлеудің ғылыми - ... ... ... Ал бұл, өз ... ... аймақтық саясатты
қалыптастыруға кедергі жасайды.
1996 жылы 9 қаңтарда ... ... ... ... ... ... мақұлданды. Оның негізін салық ... ... ... ... ... және аймақтардың
мамандандырылу принципі бойынша үлгілеу ... ... ... бір ... екі жақты көзқарас түсініспеушілікке, шатаққа әкелетіні ескерілмеген,
өйткені бір аймақ жеткілікті мамандырылған, бірақ та бюджет ... ... ... ... ... аймақ бюджеттік қаржыландыру жағынан
басыңқылардың ... ... ... оның дамуы мамандандырылу деңгейінен
басыңқы бола алмайды. ... ... ... ... басыңқылығын
анықтау бірыңғай ғылыми негізге ... ... ... кешенді
көзқарас дұрыс деп көрінеді.
Берілген Тұжырымдаманың «бастапқы алғышарттарында» ... даму ... ... ... ... түсуде.
Халықтың тұрмысының деңгейі мен сапасы бойынша аймақтардың ... өсіп ... ... және ... ... мен ... ауыл
шаруашылығы аудандарының проблемалары шиеленісіп келеді деп жазылған. Және
де осының негізінде аймақтар ... ... ... ... ... ... ... байланысты деген қорытындыға
келуге болады. Онда, қисынға байланысты, қазіргі аймақтық саясатта ... жою ... ... ... ... Тұжырымдама саясаттың мәнін
анықтағанда екпін «мемлекеттің стратегиялық мақсаттарына жету үшін тіршілік
әрекеті мен ... ... ... ... ... Егер де ... ... тек жалпымемлекеттік мақсаттарға
жетуге ғана пайдаланатан болса, онда аймақтық саясаттың ... ... ... бұл ... бағытталудың мәнісін дұрыс анықтау мен
түсінуге тәуелді екенін ... ... ... ... болсақ, ол қалалық және
ауылдық жерлерде тұратын халықтың табыстары, жұмыс ... өмір ... және ... ... ... ... ... айқын шиеленісуге әкелмеуіне байланысты жалпымемлекеттік
шешімдерді қабылдау мен іске асырудың жалпы мақсатнаманы ғылыми ... ... ... дәл ... түсінуі оны қалыптастырудың негізін
анықтайды.
Біріншіден, мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастыруда ... ... өмір сүру ... мен ... теңестіру мүдделерінің
іргелі маңызы бар. Осы ... ... ... ... ... ... тұрғындар тығыздығы, қалалық және ауылдық тұрғындардың арақатынасы,
олардың кірістің бір жанға шаққанда деңгейі, тұтыну бағаларының индексі,
жұмыссыздардың саны мен ... ... ... әлуеті деңгейі
және т.б көрсеткіштерге байланысты.
Қазақстанның аумақтық-әкімшілік аудандары ... тым ... ... саны ... республика облыстардың үлес салмағы 1,8 %-
дан 20,3%-ға дейін ауытқиды, ал облыстар арасында халықтар кірісінің ... ... ... ... ... ... 4 есе үлкен. Сонымен
қатар халықтың 60%-ға жуығы бүгін кедейлік шетінен тыс өмір сүреді. ... орта ... ... бұл ... 17 ... 2
адамға дейін ауытқитын облыстар да бар. ... ... ... ... ... үш ... ... келеді.
Екіншіден, аймақтық саясатты қалыптастырудың маңызды негіздердің
бірі ... ... ... ... мен орналастыруды тиімділеудің
объективті қажеттілігі құрайды. Жоғарыда аталған ... ... осы ... оның іске асыру құралы ретінде қарастырылады, онымен
екі тұрғыдан келісуге қиын: а)өндіргіш күштерді тиімді орналастыру аймақтық
саясатты жүргізбес ... ... ... ... ... бір ... екінші «орналастыруға» әсерін тигізетін факторлар ... ... ... ... қарастырмай, аймақтық саясаттың
объектісі ретінде қарастыруға ... ... Оның іске асуы ... ... ... ... ... қамтамасыз ету қажеттілігін
есепке алуы тиіс деп айту жөн.Өйткені олар өнімділік еңбектің ... ... ету ... тікелей тәуелділігінің тең шарттарын
«айыруға» мүмкіндік береді. Бірақ оның ... ... ... республиканың өндіргіш күштерінің аймақтарда әр түрлі болуы және
өндірістік–экономикалық қатынастар жүйесінде ... ... ... сапалы өсімі мәселесін қарастырғанда ... ... мен ... ... ... ... кету жөн. Сонда, мысалы, Қазақстанның орталық және
оңтүстік аймақтарының ғылыми және ... ... ... ... және оны ... және батыс ... ... ... ... Бұл ... ... ... арадағы сапалы өсімін ынталандыруды қажет еткенін көрсетеді.
Үшіншіден, мемлекеттің аймақтық-экономикалық саясатын қалыптастырудың
анықтаушы факторы ретінде республикадағы тоқырап ... ауыл ... , ... және орташа қалаларын айтуға болады. Олардың тоқырап
қалу себебі көбінесе субъективті факторларға ... ... ... ... мен ... ... болуына себеп болған негізгі
фактор - ол үкімет жүргізген «жедел ... ... Осы ... іске ... экономикалық және, ... ... ... ... ... ... еді. ... таксондар жағдайларының нашарлануына қалалар ... ... ... ... ауыр ... ретінде
болып қалған, әлеуметтік сектор «кесіп тасталды». Ал оның ... ... және ... ... ... ... ... көптеген жағдайларда орындалмаған.
Осындай жағдайларда қазіргі ... ... ... ... мен ... ... қалу ... шығуын ескермесе, онда оны
толықтай негізделген деп айту мүмкін емес. Мұнда біз ... ... ... ... қарастырдық. Оның тәжірибелік іске асуы ... мен ... ... ғылыми және алдын ала
анықтамалығын талап етеді.
1.2 Аймақтық дамуды стратегиялық жоспарлаудың әдістемесі мен ... ... ... шараларын жүзеге
асыру жағдайында, жоғарыда айтып өткендей, стратегиялық жоспарлаудың рөлі
ерекше көрінеді. Егер оның ... ... алып ... онда ... ... Қазақстан Республикасы Ата заңының тиісті баптарынан
көрінеді. Жергілікті ... ... мен ... ... ... мен ... әлі де ... Керісінше,
жергілікті әлеуметтік-шаруашылық ерекшеліктерін ескеретін, тиісті ғылыми
зерттеулермен негізделмеген ірі ауқымды ... ... ... ... пен ... ... стратегиялық жоспарлауды іске асырудың
объективті қажеттілігі туралы сөз, тек ... ... ... Қазақстан
Республикасы Президентінің Қазақстан халқына жолдауында ғана туындады.
Осының негізінде министрліктер, ... мен ... ... ... ... дейін Агенттікпен құрастырылған «Әдістемелік ұсыныстарды» ескере
отырып, ағымдағы және орта мерзімдік стратегиялық жоспарларды ... ... ... осындай тапсырыстар тиісті жоспарларды ... ... ... ... ... құралдарынсыз берілген еді.
Қарастырылып отырған құралдарға алдымен ғылыми негізделген қағидалар
жүйесі жатады. Олардың өзгеруі алдағы келе ... ... ... ... ... ... ... жоспарлау объектісіндегі
болашақтағы конъюнктуралық ... ... ... атап ... алдымен кешендеу қағидасының рөлін айрықша атап көрсету ... ... ... бұл жоспарлы көрсеткіштерде аймақтардың меншік
нысандары жүргізілген институционалдық өзгерістерге ... ... ... көрсету деген сөз. Осы қағиданы ескермеу
аймақтардың әлеуметтік-экономикалық даму деңгейін салыстыру мен ... ... ... ... ... ... ... қағиданы
сақтау:
- тиісті мерзімдерге жасалған республикалық жоспардың көрсеткіштеріне
бағытталумен;
- жергілікті табиғи-экономикалық, ... ... ... параметрлерін анықтаумен және
бағалаумен;
- жеке меншік негізде жұмыс істейтін ... ... ... ... ... мемлекеттік, салалық және аймақтық мүдделердің үйлесуімен
қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... анықталады. Оның ғылыми негіздеуі әлеуметтік сипатындағы
мақсаттардың басым болуынан туындайды, ... ... ... ... мәселелерін шешу көбінесе «көлденең» көзқарасты талап ... ... осы ... нарықтық қатынастары элементтерінің пайда болуын ескеру
қажет. Бұл аталған мәселелерді шешу ... ... ... ... мазмұнын тұтастай өзгертеді.
Және де, аймақтық дамуды жоспарлаудың маңызды ... оның ... ... ... ... Бұл, ... ... талабын есепке алуды және ә)тиісті аймақтардың дамуын болжау және
негізгі позицияларды талдауды тереңдетуде алдымен ... ... ... ... осы ... аталған қағидаларды сақтаған жағдайда ғана әкімшілік-
аумақтық таксондар дамуының жоспарларын құрастыруға кірісуге болады. ... ... мен ... үлкен жүйесі қолданылады. Аталғандар
туралы, жұмыстың басқа бөлімдерінде айтылған болғандықтан, біз осында ... ... атап ... ... ... ... өндірістік-экономикалық қатынастардағы,
халық шаруашылығын, институционалдық және ... ... ... жеделдетуге деген бағыт алынған еді.
Экономиканы басқару органдарының саны мен ... ... ... және ... ... ... істің құқықтық
негізі мен механизмінің жиі, кейде күрт өзгерулері кездейсоқ ... ... ... ... көптеген шешімдердің о бастан негізсіз және
шұғыл болуына және, екіншіден, еңбекке қабілетті ... ... мен ... ... ... төмендетеді. Жоғарыда аталған
кері факторлардың «тік» (салалық) және «көлденең» (аймақтық) сипаты бар.
Аймақтық саясаты іске асыруда ... ... асуы ... ... ... ... жол берілгенін ерекше
атау керек. Нарықтық қатынастарды дамытудың негізі ... ... ... ... бастапқы мүмкіншіліктері есепке алынған жоқ, сонымен
қатар ауылдық жерлерде тұратын тұрғындардың шаруашылық жүргізудің нарықтық
моделін ұғынудың ... ... және ... ... шешуге мән берілген жоқ. Осы модельдің элементтері, ... ... ... ... ... ... болды. Мұндай
көзқарастың нәтижелері республиканың ірі және ... өмір ... ... ... айыруына әкеп соқты.
Осындай жағдайларда дағдарыстан шығудың аймақтық ... ... ... ... ... ... ... облыстар мен аудандардың ... ... ... ... алып ... болуы тиіс. Және
кез келген жағдайда халық шаруашылығының маңызды салаларымен біз ... яғни ... ... ... суға кететіннің шаруасы»
қағидасы бойынша істі жүргізуге тырысамыз.
Салалық және аймақтық ... ... ... халықтың тұрмыстық деңгейі көрсеткіштерінің түрлі ... ... ... ... ... саясатының
тұжырымдамасында» келтірілген үзіндіні айту қажет: «нарықтық реформаларды
жүргізуде мемлекеттік және аймақтық ... ... ... ... келіспеушілік және жүйесіздік ... ... ... мақсатты бағытта жүзеге асыруға мүмкіндік бермейді».
Дәйексөздің мазмұны көпшілік адамдардың әлеуметтік ... ... оның ... ... ... ... қайта өндіру мен
әлеуметтік- шаруашылық үрдістерді ... ... ... ... шығару және жіберген қателерді түзету қажет.
Әрине, осындай механизм Қазақстан ... Ата ... ... өйткені мұнда маслихаттар, жергілікті өкілді органдар,
тиісті ... ... ... ... еркін білдіреді және жалпы
мемлекеттік мүдделерді ескере ... оны іске ... ... шараларды
белгілейді, олардың жүзеге асырылуын бақылайды. Сонда конституциялық және
басқадай заңды құзыретін іске асырғанда маслихаттардың ... ... ... ... бағытталған шешімдерге ықпалын
тигізу жөніндегі еркіндік істің барлық элементтері бар. Сондықтан ... ... ... болу ... жергілікті өзін-өзі
басқару рогандарын құру туралы мәселені көтеру орынды ма.
1.3 Жергілікті аймақтық дамуды іске асыру саясаты.
Жергілікті ... ... ... ... ... ... кем дегенде екі шарттың орындалуымен шектелуі тиіс:
А) аумақтық әлеуметтік-шаруашылық жүйесі регресс ... ... ... ... ... ... ... адамдардың интеллектуалды деңгейі мен құқықтық ой-өрісінің ... ... ... ... ... ... жеткізуі тиіс.
Осындай жағдайларды есепке алмай жоғарыда аталған мәселелерді
шешу-жергілікті ... ... ... ... ... ... ... реформалардың жүрісіне жергілікті халықтың
әлеуметтік –шаруашылық белсенділігін тудырмай саяси белсенділігін ... сөз. Ал ... ... , яғни тиісті ... ... ... ... ... ... алып алу облыстық
деңгейге жетсе, онда осындай ... ... ... ... болуы мүмкін. Аталғандардың пайда болуы облыстық
әкімдерді сайлауды енгізу ... да ... ... Айтылғаннан, жақын
арадағы 10-15 жыл ішінде жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... шешу қажет емес деген тұжырым шығып тұр.
Жақын арада мемлекетті және оның ... ... ... ... жергілікті өкілді және атқарушы
органдарға олардың кейбір функциялары берілуі тиіс. ... ... ... ... ... ... бар төмендегі
мәселелер кіруі мүмкін:
- қаржы-бюджеттік ресурстарды дербес пайдалану және заңды ... ... ... ... ... негізінде тиісті аумақтар
экономикасын кешенді түрде ... ... ... ... ... ... ... жергілікті ерекшкліктерді ескере отырып, ақылы қызмет көрсету
және өндіріс өнімінің сапасын жоғарылатуға бағытталған ... ... ... ... ... іске асыру;
- ауылды ... ... ... ... ... шешуге және
егістік дала мен фермалар ... ... ... ... ... ... ... беретін ауылды шағын
индустриаландыруды ынталандыруға ... ... ... ... ... медициналық және халықты әлеуметтік-мәдени қызметпен
қамтитын жеке секторға материалдық-техникалық ... ... ... ... дамытудың баланстылық мүдделерін және жергілікті
ерекшеліктерді ескере отырып шетел инвестицияларын тарту механизмдері ... ... ... күні ... ... ... тағы да үш ... қажеттілігі бар. Олар: әлеуметтік ... ... ... ... тоқыраған шағын және ... ... және ... ... Осы ... шешу ... ... кедендік режим және
т.б. саласын ерекше ... мен ... ... қалыптастыруда
бағдарламалы-мақсатты көз-қарасты және ... ... ... ... ... Өткен жылдардың тәжірибесі
көрсеткендей, берілген таксондардағы әзірленген ... ... ... іс ... ... асырылмайтын игілікті ниет. Яғни, осындай
бағдарламалардың заңды негізі болуы және олар ... және ... ... ... ұзақ мерзімді нормативтер бойынша табыстарды бюджет аралық
бөлуге ... ... онда бұл істі ... ... мен қалалардан
бастау қажет. Сонымен қатар өзін-өзі басқарудың функцияларын кеңейтуді дәл
осы әкімшілік-аумақтық таксондардан бастаған дұрыс.
Біз білгеніміздей, арнайы ... ... ... мен іс
жүргізу мәселелері Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы негізінде
шешіледі, ... ... ... ... және ... басқадай жақтары айтылады. Бірақ, қазіргі кезде ... ... ... ... ... ... маңызды алғы шарттардың
бірі негізінде арзан жұмыс ... ... ... ... кету ... ... ... құрғанда осындай алғы
шартқа сүйену мүмкін емес. Аймақтық мәселелерді шешуге бағытталған орталық
басқару ... ... ... ... ... көрсету
жөн. Олар, келесіде:
- жалпымемлекеттік ... ... ... ... ... ... ... қалған аудандары, тоқыраған шағын және орташа
қалалары үшін қажетті режимнің әдістері мен механизмдерінің бар ... ... ... ... ... ... ... басқару
органдардың функциялары құрамын анықтау, бұл жергілікті өзін-өзі басқарудың
эволюциялылығын қамтамасыз етеді;
- ... ... ... бөлудің ұзақ ... ... ... негіздеу және анықтау;
- жергілікті табиғи-экономикалық, инфрақұрылымдық және ... ... ... ... ... ... ... алғышарттарын дұрыс анықтау.
Елдің барлық аумақтарының тұрақты дамуын қамтамасыз ету үшін ... ... ... ... бағдарламаларды талдап жасау қажет.
Оларда жергілікті жерлерде әлеуметтік-экономикалық және экологиялық ахуалды
жақсарту ... жаңа ... ... бастамалар, даму
басымдылықтарының өзгеруі, жергілікті органдар қызметінің жаңа ... ... ... ... және ресми емес жоспарларына өзгерістер мен
толықтырулар енгізу көрініс табуы тиіс. ... ... ... ... бағдарламалары мыналарды көздеуі қажет:
- еліміздің өңірлерінде өмір сүру деңгейінің сапасын ... ... ... шаралар жүргізу;
- аумақтардың әлеуметтік-экономикалық дамуының шектен тыс ала-
құлалығын еңсеру ;
- ... апат ... ... ... ... жоспарларын іске асыру. Мұндай бағдарламалар табысқа
жетуінің кепілі – оларды талдап жасау мен жүзеге ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасы бойынша аймақтардың экономикалық даму
ерекшеліктеріне сипаттама.
2.1 Оңтүстік Қазақстан облысының экономикалық дамуы.
Еліміздегі әрбір бағдарламаның артында ... ... ... ... ... әлеуметтік салаларда заманауи үлкен
жетістіктерге қол ... ... ... ... тұрады. Бұл ақиқат.
Сондықтан, Қазақстан дамуындағы жаңа кезеңнің 10 міндеті мен ішкі ... ... аса ... 30 ... жан-жақты белгіленуі халықты бір
желпінтіп тастады. Осы ... ... мен ... ой ... ... ... ... асырылып жатыр. Бұған өткен жылдың
және үстіміздегі жылдың алғашқы тоқсанындағы экономикалық ... ... бола ... ... жылдың алғашқы тоқсанында облыстың өнеркәсіп
кәсіпорындары 24,7 ... ... ... ... ... ... ... 125,5 пайызды құрады. Өндіріс ... ... ... 38,6 ... өңдеу өнеркәсібінде 22,2 пайызға, электр
энергиясын, газ бен суды өңдеу мен ... - 36,7 ... ... ... ... ... бар және барит кендері ... ... Сары ... ... ... ... электр энергиясын өндіру көлемі артты.Өнімді өндіру бар да,
оны өңдеу бар. ... ... мен ... көтеретін де осы фактор.
Бүгінгі ел үшін индустриялық даму бағдарламасын жүзеге ... ... ... өзі артық. Оңтүстік Қазақстан облысында ... ... 20 ... жоба іске ... ... ... Талас ауданында жалпы қуаты 2 млн. 700,0 мың тонна 2
цемент зауыты, Тараз қаласында ... 50 ... жылу ... ... ... қуаты 10 меговаттық Тасөткел су электр ... және ... 150 мың ... ... өндіретін зауыты, «Химпром-2030» ЖШС
базасында металл бұйымдары мен ... ... ... бар. ... ... кристал» ЖШС–ы жалпы құны 81,9 млрд теңгелік ... ... ... ... ... ... бастайды.
Облыс экономикасын дамытудың маңызды факторларының бірі - шағын және
орта бизнесті дамыту. Осыдан екі жыл бұрын ... ... ... ... және орта бизнес өкілдерімен арнайы кездесіп, бұл саланы одан әрі
дамыту ... және сала ... ... ... ... ... ... болатын. Соған сәйкес кәсіпкерлік саласында соңғы екі
жылда ... ... ... ... өнімдердің көлемімен бірге,
сапасы да жақсара түсті. Мысалы, өткен жылы кәсіпкерлер өндірген ... 50,9 ... ... ... ... ... ... 1,4 есеге артты.
6 мыңға жуық жаңа жұмыс орындары ... жылы осы сала ... ... ... ... 6,2
млрд. теңге түсті. Бұл да бұрынғы жылға қарағанда 28,9 ... ... ... ... ... - ... қызметке халықты
көптеп тарту арқылы кәсіпкерліктің дамуына ... ... ... ... жай ... ... ... талдау жасау қажеттігі
ескеріліп, бұл жұмысқа кәсіпкерлер мен ... ... ... ... ... ... және кәсіпкерлердің басқа да
қоғамдық бірлестіктері белсенді атсалысуда. Қазір облыста шағын ... ... саны 31 ... ... Онда 141 ... астам адам
еңбек етеді. Өткен жылы ... мен ... да ... ... шағын
кәсіпкерлік субъектілрін 15,0 млрд. теңгеге қаржыландырды. Бұл бұрынғы
жылмен салыстырғанда 1,5 ... ... ... сөз.
Бүгінгі таңда Елбасының тапсырмасы бойынша облыстың ... мен ... ... ... ... ... ... үлкен жұмыс жүргізілуде. Өткен жылы ... ... ... ... ... ... сала ... 800 млн.
теңгенің қайырымдылық көмектері көрсетілгендігін атап ... жөн. Бұл ... да ... ... ... «Қазфосфат» ЖШС әлеуметтік әріптестік
туралы келісім негізінде өткен жылы кәсіпорындағы әлеуметтік ... 96,6 млн. ... ... ... осы ... басшылығымен
әлеуметтік әріптестік туралы келісім шарт қайта жасалып, қол ... ... ... және ... ... инфрақұрылымын қолдауға 120
млн. теңге қаржы бөлу қарастырылған. Сондай–ақ, ... ... ... ... қол ... Оның басшылығы үстіміздегі жылы ... ... ... ... ... ... әзірлеу мен биылғы жылы осы учаскені ағымдағы ... ... 123 млн. ... бөлуге келісім берді. Аталмыш келісімде
акционерлік қоғамның бұдан басқа да бірқатар әлеуметтік–мәдени ... ... ... елді ... ... қатысуы көзделген.
Облыс экономикасында ауыл шаруашылығы саласының алар орны ... ... ... ... жалпы мал шаруашылығы өнімінің
көлемі 4,3 ... ... ... Ауыл шаруашылығы құрылымдарының барлық
саласында 15,5 мың тонна ет өндірілді. Осы ... ... мал ... ішінде өте азайып кеткен ұсақ малдардың басы ... ... ... қайта жетті. Ауылдың күнкөрісі мал болып тұрған
кезде бұл ... ... басы деп ... ... алған күннен бастап елімізде жүргізілген ... ауыл ... ... жаңа жүйесі қалыптасты.
«Аграрлық азық-түлік», ... ... ... ... ... арналған агроөнеркәсіп кешенін тұрақты дамыту» сынды мемлекеттік
бағдарламалар, өткен жылдың ... ... ... « ... және ... аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» заңы
Қазақстан ... ... ... ... ауылды түлетуде
үлкен мүмкіндіктер туғызды. Ауылдық аумақтарды ... ... ... ... бері ... 10 ... ... нысандарының құрылысы
аяқталды. 3022 оқушыға ... 7 орта ... ... ... ... сала нысандарына күрделі жөндеу жұмыстары жүргізілді.
Биыл ауылдық жерлерде 2016 оқушыға арналған 4 орта ... және ... ... ... ... ... жеке тұрғын үй құрылысы да қарқын алуда. Былтырғы жылы
ауылдық жерлерде ауыл ... өз ... ... ... ... мың ... метр ... 1327 тұрғын үй салынды. Бұл ... ... 86 ... ... бюджет есебінен жолдарды жөндеу және қайта жаңғырту, елді
мекендер мен әлеуметтік сала ... ... ... ... ... мекемелері, мәдениет үйлері, кітапханалар қалпына
келтірілуде.
Облыста орталықтандырылған ауыз су жүйелерімен қамтылған 135 ... 242 мың ауыл ... ... ... ауыл тұрғындарының 43 пайызы
сапалы ауыз сумен қамтамасыз етілген. Соңғы үш жылдың өзінде ... ... ... аясында 123 мыңнан астам тұрғыны бар 25 ... ауыз ... ... ... ... ... жұмыстары аяқталды.
Жоғарыда тілге тиек етілген экономикалық серпілістердің барлығы да
облысымызда тұратын әртүрлі ұлт ... ... өмір ... Бұны осындағы 21 мәдени-ұлттық орталықтардың қосып отырған
өзіндік үлесі деген жөн.
Облыста ауыл ... ... ... ... өңдеу
кәсіпорындарының базасы қалыптасты. Қазіргі ... ... 430 ... мен ... ... ... ... тұр. Мұнда 10 мыңнан астам адам жұмыс
істейді. Өткен жылы олар 27,5 млрд. теңгенің өнімдерін өндірді.
Ауыл ... ... ... ... ... ... ... Бүкіләлемдік сауда ұйымына ену үшін алдымызда осы саланы
индустриализациялау, жаңа технологиялар мен жаңа ... ... ... ... сай өнімдер өндіру міндеттері тұр. Осыған
байланыста ет, тері, көкөніс,жеміс ... ... ... ... йод және ... мол нан, ... өнімдерін шығаратын, жалпы құны
36,5 млрд, теңге 11 инвестициялық жоба дайындалды.
2.2 Атырау облысының аймақтық ... ... ... ... ... ... бастап мұнайлы өңір
экономикасының өркендеуіне, осы өңірді мекендеген ... ... ... баса ... ... ... ... елімізге алғаш
бет бұрған «Шеврон» корпарациясының инвестициясын Атырауға ... ... ... ... ... ... инвестиция салып, көмірсутекті
шикізатты өндіру көлемін ... ... ... Елбасының өз идеясымен, әрі ... ... ... ... халықаралық маңызға ие жобалар жеткілікті. Соның бірі ... ... ... Қара ... ... терминалға жеткізетін
төте тұрба құбырының іске қосылуы. ... соң ... ... ... ... мол ... қорының табылуы.
Мұнайлы өңіріміздегі табиғи байлықтардың қоры орасан мол. ... ... ... қазбалар қорының молдығы инвесторлардың
қызығушылығын арттырды. Бұл ... бор ... ... қоры ... ... ... миллиард тонна, ал «Көктау» кенішіндегі ізбес тастар
1,9 миллион текше метрді құрайды. Бұдан өзге ... ас ... ... ... ... ел игілігіне жаратуға әрине, көп мөлшердегі инвестиция
қажет.
Қазір осы аудан аумағында «ИСИ ГИПС ... ... ... осы ... технологиямен жабдықталған зауыты жұмыс істейді.
Жылына 4,0 миллион текше метр өнім ... ... 2008 жылы ... теңгеге бағаланған қосымша желісін іске қосу ... ... ... ... ... ... және ТМД елдері нарығында
сұраныс артып келеді. Қосымша желі іске қосылған кезде зауыттың жылдық өнім
шығару ... 6,0 ... ... ... ... болады.
Облыстық әкімдік пен «Қазком-сервис» ЖШС бірлесуімен, осы аудан
аумағында жылына 400 мың тонна цемент ... жаңа ... ... Құны ... АҚШ ... ... отырған бұл жобаны іске асырудағы мақсат –
жергілікті жерден ... ... ... ... бір түрін
жергілікті жерден шығару. Құрылыс саласын ... ... ... ... ... шығарыла бастады. Құрманғазы ауданындағы «Ерлан»
ЖШС күніне 9000 қыш кірпіш шығаратын ... ... ... ... іске ... Жылына қуаты 7,5 миллион тас шығаратын мұндай
шағын зауытты Исатай ауданындағы ... ... де ... ... ... ... да нысандарды салу өрістеген қазіргі кезде осындай ... ... ... ... ... дау тудырмайды.
Аймақтағы мұнай-газ қорының молдығы мұнай химиясы өнеркәсібін жедел
өркендетуді алға тартады. Мәселен, Каспийдің қазақстандық ... ... ... мұнай өндіру көлемі 100 миллион тоннаға, газ-63
милиард текше метрге жетпек. Бұл ... ... ... ... ... ... 25 мың адамға көбейтеді. 2015 ... ... ... 23 миллиард текше метрі тұтыну ... ... ... ... ... ... химиясы кешені құрылысын салу ... Бұл ... ... осы ... ең озық технологиясымен жабдықталып,
полиэтилен және полипропилен ... ... ... ... ... жатқан жаңа зауыт құрылысы
аяқталуға таяды. «Аджип» компаниясы да жаңа ... ... ... отыр. Бұл компания бұған дейін жаңа вахталық кент құрылысын
аяқтады. Сонымен ... ... ... ... ... ... ... индустриалды мұнай химиясы технопаркі ... ... ... 65 ... ... іске ... көзделген.
Атыраудың инвестициялық қолайлы аймаққа айналғаны жасырын емес.
Себебі, жыл сайын өңір ... қай ... да ... ... келеді.
Облыста 15000–нан астам шағын кәсіпкерлік субъектілері бар. Олардың 4
мыңы шағын кәсіпорындар болса, 11 мыңнан астамы жеке ... мен ... Бұл ... ... ... ... ... экономикалық
белсенді бөлігінің 30 пайыздайын құрайды. Олардың өнім өткізуден түсірген
табысы да артқан. ... 2005 жылы бұл ... 3261,7 ... ... ... жылы 8123,3 ... ... жеткен. Сөйтіп бюджетке түсетін
салық көлемі алғы жылдардағыдан 2,5, есесге жуық өсіп отыр.
Өткен жылы аймақтың ... ... ... ... 80,2 ... құрады. Бұл алдыңғы жылмен салыстырғанда 1,2, пайызға артық.
Облыстың индустриялық-инновациялық дамуының ... ... ... ... 15 инвестициялық жоба әзірленіп, оның бірқатары жүзеге
асырыла бастады. Қазірдің өзінде мұнай-газ ... аса ... ... және ... ... ... екі ... да құрылысы
қарқынды жүріп жатыр. Ол теңіздегі бұғылау ... үшін ... 18 ... ... ... ... болады. Сондай-ақ алыстағы ... ... газ ... ... ... 2006 жылы ... ... шағын және орта кәсіпкерлікті дамыту инвестиция тарту
өз нәтижесін беріп отыр. Оны жақсы ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлері мен жұмыс ... ... ... ... бөлімшелерін құрды. ... ... ... , ... ... ... түсуді межелеуде.
«Mobilex Energy” жауапкершілігі шектеулі серіктестігі мұнай терминалы
2000 ... ... 2004 ... ... айында осындағы өндіріс алаңында
мұнай және ... ... ... ... төрт ... кеме ... ... терминалдың құрылысы қызу жүрді. Соның нәтижесінде
бір мезгілде 60мың текше метр мұнай және мұнай өнімдерін ... ... ... Осы ... екі жақты эстакадалар бір мезгілде 120 темір
жол цистернасы мұнай құюға және қотарып алуға мүмкіндік ... ... 720 ... жол ... ... босатып, жөнелте алады. Бұл жаңа
кешен техника мен технологияның ең озық жетістіктерімен жабдықталған.
Зиянды ... ... ... , ... мен ... қазіргі заман талабына
толық жауап беретін терминал алдағы жылдары еңбек өнімділігінің екі есеге
дейін ұлғайтпақшы.
2.3 Шығыс Қазақстан ... ... ... даму ерекшеліктері.
Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті елу елдің қатарына
кіру стратегиясын алға тартқан Елбасымыз Н.Назарбаевтың биылғы ... ... ... ойдағыдай кірігуі – елдің экономикалық
дамуының сапалық серпілісінің ... Біз ... ... ... ... ... келе жатқан ел болуын қалаймыз.
Әлемдегі жасалған жаңа мен озық ... ... ... ... ... да ... ... лайық «орнын» иемденген, әрі жаңа
экономикалық жағдайларға ... ... ... ел ... ... деп ... ... Қазіргі облыстағы әлеуметтік - ... ... өз ... ... ... ... отыр. Мәселен 2005 жылдың ... ... ... ... ... ... 6,8, ... сауда айналымы 5 пайызға артса,
негізгі капиталға тартылған инвестиция көлемі 1,5 есеге өсті. Экономиканың
нақты секторының даму ... ... ... әлеуметтік
тұрмысына игі әсерін тигізді. Соның нәтижесінде жыл басында жұмыссыздық 25,
кедейшілік шегінде ... ... саны 25,3 ... ... ... 14,5 ... ... облыста республикадағы бірден-бір бәсекеге қабілетті өңірге
айналдыратын ғылыми әлеует жетерлік. Жоғары оқу ... ... ... ... ... екі жыл ... ... ... парк пен ... ... паркі ортақ
мақсатқа жұмыс істейді. Қазірдің өзінде екі ... ... АҚШ ... ... ... ... инвестициялық ұсыныс түсіп отыр.
Инвесторларды тарту мақсатында алдағы айда аймақтық ... ... ... ... дамытып, отын-энергетикалық және кен
өндіру секторының экономикалық қайтарымы мен тиімділігін арттыруға, ... ... ... ... индустриалдық
– инновациялық жобалар өңіріміздегі экономикалық серпілістің негізіне
айналды. Әлеуметтік және экономикалық ... ... ... ... 2015 ... дейін облысты ... ... ... ... ... Бұдан облыстың әрбір ауданы мен қаласы
қалыс ... ... ... ... ... мамандандыру
тұжырымдаманың негізгі бағыттарының бірінен саналады.
Мәселен «Казцинк» акционерлік қоғамы таяу ... ... ... тонна рафинадталған мыс ... ... ... ... ... Бұл ... ... және кен өндіру
қуатын арттыруға, күкірт диоксидінің ауаға ... ... ... 2010 жылы ... ... ... мыс кен орнында кен
байыту комбинатының құрылысы аяқталып, жылына 50 миллион ... ... ... ... ... ... санаулы-ақ. Биыл Шемонайха
ауданында Артемьев кеніші пайдалануға беріледі, жаңа ... ... ... ... ... екі миллион тонна кен
өндірмек .
Курчатов қаласында ... кен ... ... ... ... Өскеменде тігін өндірісін қалпына келтіріп, ... ... ... ... ... заводы құрғақ тәсілмен цемент
өндіретін жаңа технологиялық жүйені пайдалануға береді. ... ... ... 100 мың ... метр ағаш ... және жылтыр плиталар
өндіретін кәсіпорын ашу жоспарлануда.
Облыста эмаль, кабель, құбырлар сияқты ... ... ... мол. Мыс ... ... декоративтік заттар шығаруға
болады. Облыста жылына он тоннадан астам алтын өндіріледі. Ал, ... ... ... ... ... әкелеміз. Оны өзімізде де
өндіруге болады.
Жоғары өсімді құнмен өнім шығару, жоғары технологиялық өндірісті
дамыту, ... ... ... техникалық жағынан
қайта жарақтандыру, прокаттық және арнайы қорытпа өндірісін ... ... ... ... ... ... алу ... шешу кезек күттірмес міндетке айналып отыр. ... ... ... ... жаңа ... таза ... өндіруді қолға
алып, үлгі танытуда. Ол ... ... ... ... ... ... ... мелиоративтік жүйені қалпына
келтіруді ойластырудамыз. Сондай-ақ, астық ... ... мал ... ... ... Сүт, ет, ... тұқымын, балық өнімдерін
кластерлік жүйемен өңдеуді ұйымдастыру қолға алынады.
Көлік - коммуникациялық ... одан әрі ... да ... бірі ... ... Соған орай, «Шар-Өскемен» темір жолының,
«Зырян-Майқапшағай» тас жолының құрылысын аяқтау, ... ... ... ... авиокомпания құру, Өскемен мен Семейдегі
темір жол вокзалдарын қайта жарақтандыру, Ертіс өзені ... кеме ... ... ... байланыс жүйесін дамыту сияқты жобалар жүзеге
асырылатын болады.
Кәсіпкерлікті дамыту міндеті тұр. Шағын және орта ... ... ... ... Өскеменде, ірі қалалар мен аудан ... ... құру ... ... ... ... еді. ... Аякөз ауданында ғана бұл бағытта ... ... ... 2015 жылы ... ... 2005 жылмен салыстырғанда 1,8
есе ауыл шаруашылығының жалры өнімін 1,5 есе шағын бизнестің кірісін ... ... ... ... ... ... 85 мың жаңа ... ашылады. Әрине, соған орай , халықтың ... , ... ... болады. Елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаев ұсынған ... ... әрі ... ... ... орын алуына
мүмкіндік беретін стратегиясы ... ... да ... ... бергендей. Ендігі міндет – соны жүзеге асыру.
Шығыс ... ... ... ... өнеркәсіп болып
табылады. Қазір мұнда 150 – ден астам кәсіпорын бар. Өткен жылы ... ... ... 223,6 ... теңгені құрады. Елбасының аса маңызды
тапсырмаларының бірі – жаңадан ... ... ашу, ... ... ету тұрғысында ілегерушілік бар. 2006 жылы ... ... орны ... ... жаңа ... ... мәселесі басты назарда.
«Орика-Қазақстан» ... ... ... ... заттар өндірісінің
екінші кезегін іске қосты. Соңғы бір-екі ... ... ... ... сәні қайта оралғандай.
Кәсіпорындардың өз қаражаттары есебінен және ... ... ... бес ... жоба іске ... Мәселен,
«Қазмырыш» АҚ өз қаражаты есебінен Риддер кен байыту ... ... гипс ... және ... кен ... ... мыс ... катодты мыс ерітінділерін алу жүзеге асқан. Үлбі ... ... ... ... ... ... өндіретін тербелмелі станоктар
үшін арнайы асинхронды электр ... ... ... ЖШС ... ... ... ... жұмыстары іске асырылып жатыр.
Шығыс Қазақстанның ауыл шаруашылығы саласы де елімізде маңызды орын
алып отыр. ... ... ... ... ... ... ... – 9,5 пайыз. Кенді Алтай елімізде күнбағыс майлы
тұқымын ... ... ... сүт және ет, жүн, ... ... орынды алып отыр.
Қазақстан орманының 70 пайызы осы өңірде. ... ... ауыл ... ... бар, оның ... қожалықтар. Мал
шаруашылығы да дамып келеді. Өткен жылы бұл ... ... 340,3 ... ... ... ... ... 5 асыл тұқымды мал
зауыты аттестатталған, 29 асыл тұқымды ... бар. ... және ... ... ... ... көңіл бөлініп отыр. Бір ғана мысал,
шағын кәсіпкерлік субъектілері өткен жылы өсімді 20,1 пайызға ... 162,3 ... ... өнімдерін шығарған.
3. Аймақтарды дамытудағы проблемалар және оны шешу ... мен оның ... ... ... және ... ... ету үшін экономикалық белсенділікті ынталандырудың жалпы
экономикалық шараларын іске асырумен қатар ... ... ... ... ... ... ... өндірістің аса маңызды факторы ретінде аумақтардың ресурстық әлеуетін
ұтымды пайдалану;
- ... және ... ... ... Мемлекет басшысы әлемдегі бәсекеге қабілетті 50 ... ... ... кіру ... ... ... ретінде Қазақстан
экономикасын жаңарту және оған серпінді сипат беруді атады.
Орталық Азия өңірінің басты қаржы орталығы ретінде Алматының серпінді
дамуы Қазақстанның ірі ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру мен қаржы қызметін көрсету саласында
негізгі «мердігерлерге» айналдыру үшін қолайлы жағдайлар мен ... ... ... тиіс.
Қаржы орталығының тиімді жұмысын қамтамасыз ету үшін тиісті
инфрақұрылымдар, ең алдымен, ... ... ... Сонымен
қатар іскерлік қасиетімен танылған әрі осындай орталықтар мен сырт ... ... құру ... ... ... мол мықты менеджерлер тарту
қажет тігі де анық. ... ... ... Астана еліміздің осы заманғы
жедел өсіп келе жатқан ірі қаласына ... ... Оның ... үлгілі астанаға айналуы үшін толық ... бар. Бұл ... ... ... іске асыру керек. Астананың сол жағалауында осы
заманғы медицинаның негізгі бағыттарын ... жаңа ... осы ... ... және ... ... қызмет
кластерін құру қажет.
Елордада бірегей академиялық орта қалыптастыру үшін біз халықаралық
деңгейдегі беделді ... ... ... ... ... ... ... агломерациясы және Щучье-Бурабай курорттық аймағы
қалаларын қамту ... ... ... «өсу ... ... ... ... жылы Қазақстанның 2015 жылға дейінгі Аумақтық даму ... ... ... 2006 жылы ... ... 2030 жылға дейінгі
стратегиялық даму жоспарын және Астананың әлеуметтік-экономикалық ... ... ... ... бағдарламасын іске асыруды ... ... ... бар көшбасшы қалаларды басымдықпен дамыту
есебінен өңірлік орталықтарды және экономикалық өсу мен ... ... ... ... ... ... ... етуде маңызды рөл атқарады. Үкімет тұтастай ... ... ... ... ... ... үшін олардың
мүмкіндіктерін зерделей ... ... ... ... ... он жылдың ішінде шалғайдағы шағын қаладан осы заманғы
мүмкіндігі сол шаһарға ... ... ...... экономикалық
өркендеудің аса маңызды орталығына айналғаны, әлбетте қазақстандықтарға
ғана емес, баршаға аян.
Егер біз ... ... ... ... ... ... ... онда өзіміздің осы мүмкіндіктерімізді одан әрі еселей беруіміз ... ... ... ... оң және сол ... екі жаңа ... салуға кірісу қажет. Екіншіден, Астанадағы Ұлттық
биотехнологиялар орталығы жаңа ... ... ... қарқынын
жеделдетудің маңызы зор. Үшіншіден, ... ... іске ... ... ... ғылыми инновациялық медицина орталығының негізінде
Астанада медициналық ... құру ... ... ... ... беруі керек. Төртіншіден, Астанада құрлықтағы су ресурстарын
зерттеу мен ... ... ... тұрғыда шешуге тиіс. Еуразиялық ... құру ... ... ... ... мен ... орта мерзімді
және ұзақ мерзімді кезеңде қол жеткізуге болатын әлеуметтік-экономикалық
дамудың нақты индикаторларын айқындауды тапсырамын.
Әлеуметтік – ... ... ... ... де ... инфрақұрылымды дамытуды, еңбек ... ... ... ... ... ... қамтамасыз ету әрі солардың
негізінде «өсу ... ... ... ... ... қол ... мақсатын алдымызға қойып отырмыз.
Біріншіден, бұл міндетті ... ... ... әрі осы ... ... ... мен ... технологиялық
индустрия орталығына айналдыру арқылы іске ... ... ... ... ... топтасуы үдерісін пайдаланып , айталық қазірде құрылған
«Сарыарқа» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясын ескере ... ... ... ... мен ... ... ... өңірлік даму
жоспараларын жасау негізінде нақтылы «өсу орталықтарын» құру ... ... ... өсу ... ... ... инфрақұрылыммен қамтамасыз етілуге тиіс, онда ... ... ... ...... білім беруге баса көңіл бөлінуі керек.
Үшіншіден, «өсу тұғырларын» сонымен қатар, әлеуметтік-кәсіпкерлік
корпорациялар (ӘКК) ... ... ... де ... ... ... ... , көлік-логистикалық және басқа секторларда инвестициялық
және инновациялық ... ... ... көздейді. Үкіметтің ӘКК – ... ... ... пен ... ... кәсіпкерлердің қатысуымен
корпорацияларды дамыту мәселелерін шешкені дұрыс.
Қорытынды.
Жоғарыда жазылғанадарды ... ... ... ... ... ... өлшеусіз рөл атқаратыны белгілі.
Біріншіден, мемлекеттің аймақтық саясатын қалыптастыруда түрлі
аудандар халқының өмір сүру ... мен ... ... ... ... бар. Осы ... қазіргі жағдайда бірінші ... ... ... ... қалалық және ауылдық тұрғындардың арақатынасы,
олардың кірістің бір жанға шаққанда деңгейі, тұтыну ... ... саны мен ... ... индустриалды әлуеті деңгейі
және т.б көрсеткіштерге ... ... ... ... тым ... ... жұмыссыздар саны бойынша
республика облыстардың үлес салмағы 1,8 %-дан 20,3%-ға дейін ауытқиды, ... ... ... ... бір ... шаққанда максималды деңгейі
минималды деңгейінен 4 есе үлкен. Сонымен қатар халықтың 60%-ға жуығы бүгін
кедейлік шетінен тыс өмір ... ... ... орта ... бұл ... 17 ... 2 ... дейін ауытқитын облыстар да
бар. ... ... ... ... ... ... үш облыстың үлесіне
келеді.
Екіншіден, аймақтық саясатты ... ... ... ... өндіргіш күштерді дамыту мен ... ... ... құрайды. Жоғарыда аталған «Тұжырымдамада» аймақтық
саясаттың осы факторы оның іске асыру құралы ретінде қарастырылады, ... ... ... ... ... күштерді тиімді орналастыру аймақтық
саясатты жүргізбес бұрын айқындалуы қажет; ә)өндіргіш күштердің бір жағынан
«дамуға» ... ... ... ... ... сипатының
өзгешелігі соңғыларды құрал ретінде қарастырмай, аймақтық ... ... ... ... ... Оның іске асуы ... ... күштердің сапалы өнімін қамтамасыз ету қажеттілігін
есепке алуы тиіс деп айту жөн. ... олар ... ... ... ... ету ... ... тәуелділігінің тең шарттарын
«айыруға» мүмкіндік ... ... оның ... ... ... ... ... күштерінің аймақтарда әр түрлі болуы және
өндірістік–экономикалық ... ... ... ... күні Қазақстанда аймақтық сипатындағы тағы да үш ... ... бар. ... ... артта қалған, жекелеген
шалғайдағы аудандар, тоқыраған шағын және орташа қалалары және ... ... Осы ... шешу ... салу, кедендік режим және
т.б. саласын ерекше жағдайлар мен протекцияның механизмдерін қалыптастыруда
бағдарламалы-мақсатты ... және ... ... ... ... ... ... жылдардың тәжірибесі
көрсеткендей, берілген ... ... ... ... ... іс ... жүзеге асырылмайтын игілікті ниет. ... ... ... негізі болуы және олар кезекпе-кезек және ... ... Егер ... ұзақ ... нормативтер бойынша табыстарды
бюджет аралық бөлуге көшкісі келсе, онда бұл істі қарастырылатын аудандар
мен қалалардан бастау ... ... ... ... басқарудың функцияларын
кеңейтуді дәл осы әкімшілік-аумақтық таксондардан бастаған дұрыс. ... ... ... ... ... мен іс ... Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы негізінде шешіледі,
мұнда басқару, қаржы-несиелік, салықтың-кедендік және жұмыс ... ... ... ... ... ... ... экономикалық аймақ
құрылуы мүмкін аумақта қажетті маңызды алғы шарттардың бірі негізінде арзан
жұмыс ... ... ... ... кету жөн. Қарастырылатын аумақтық-
экономикалық құрылымдарды құрғанда осындай алғы шартқа сүйену мүмкін емес.
Пайдаланылған әдебиеттер:
1. Назарбаев Н. Қазақстан өз ... жаңа ... ... ... .-
Алматы, 2006.- 35 б.
2. Алшанов Р. Қазақстан өңір ... // ... ... .- 2005.- 8
сәуір.- б.2
3 . Даулетова Р. Оңтүстік өңірдің ... // ... ... .- ... ... ... ... Шырайлы Шығыс өңірі // Егемен Қазақстан .- 2007.- 6 ақпан.- б.2
5. Тұрсынова Т. ... ... даму ... // ... ... ... ... .- б.2
6. Қасенов Т. Жамбыл облысының экономикалық жағдайы // Егемен қазақстан ... 14 ... .- ... ... Қ. ... ... экономикалық өрлеуі // Дидар.- 2005.- 14
қараша .- б.2
8. Ихданов Ж.О. ... ... ... ... ... .-
Алматы, 218 б.
9. Экономикалық саясат: лекциялар // Оқу құралы .- Алматы, 2003.- 120 б.
10. Экономикалық теория ... : оқу ... .- ... 2000.- 400 ... Елубай О. Шығыстың шырайы шықсын деп шынайы // ... ... 20 ... ... ... Ж. Стратегия мақсаттары өміршеңдігін дәледеп ... ... ... 2007.- 27 қараша .- б.2
13. Нұрын шашқан Оңтүстік // Егемен Қазақстан .- 2006.- 17 қараша .-б.2
14. ... Б. ... ... ... ... // Егемен
Қазақстан.- 2007.- 13 мамыр.- б.3
15. Шөпеғұл Ж. Қазыналы ... ... зор // ... ... .- ... қыркүйек.- б.2

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 28 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Еңбек құқығындағы құқықтық реттеу әдістері50 бет
Заңнамалық метрологияның халықаралық ұйымы3 бет
Нарықтық экономикадағы қаржының өзекті проблемалары13 бет
Қазақстанда қалалардың қалыптасуы мен олардың орналасу ерекшеліктері95 бет
Аймақтардың дамуын мемлекеттік реттеуді жетілдіру жолдары6 бет
ҚР Арал аймағындағы қоршаған ортаны қорғау мен табиғи ресурстарды пайдалануды құқықтық және халықаралық деңгейде реттеу99 бет
Қазақстанда тұрақты экологиялық дамудың бағдарламасы6 бет
ҚР аймағын дамыту стратегиясының негізгі бағыттары мен олардың ресурстық қамтылуы7 бет
"Жас мәселесі және психикалық дамудың заңдылықтары."3 бет
9 сынып химия пәні бойынша аймақтық компоненттердің мазмұнын анықтау16 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь