Жүйке жүйесі аурулары фармакотерапиясының дәрілерін таңдауда клиникалық-фармакологиялық жолдар принциптері.


Тақырыбы: «Жүйке жүйесі аурулары фармакотерапиясының дәрілерін таңдауда клиникалық-фармакологиялық жолдар принциптері. »
Тақырыбы: Жүйке жүйесі аурулары фармакотерапиясының дәрілерін таңдауда клиникалық-фармакологиялық жолдар принциптері
Мақсаты: дәрілік заттардың жағымсыз жанама реакцияларын, өзара әсерлесуін, фармакодинамикасы мен фармакокинетикасының негізгі мәліметтерін қолдана отырып, бақылаулы, жекеленген, тиімді де қауіпсіз фармакотерапияны жүргізу үшін психотропты дәрілік заттарды және оларды мөлшерлеу тәртібін таңдауды білім алушытерге үйрету.
Дәріс жоспары:
- Психотропты дәрілік заттар қолданылатын аурулар мен патологиялық жағдайлар.
- Психотропты дәрілік заттардың жіктелуі.
- Психотропты дәрілік заттардың клинико-фармакологиялық сипаттамасы.
- Психотропты дәрілік заттардың жанама әсерлері.
- Психотропты дәрілік заттардың басқа препараттармен әсерлесуі.
Психотропты дәрілік заттарды негізгі психотропты әсері бойынша психолептикалық және психоаналептикалық болып екіге бөледі.
Психолептикалық дәрілік заттар тыныштандырғыш, тежегіш, депримирущее әсер етеді, оның құрамына психотикалық симптоматиканы және психомоторлы қозуды басатын антипсихотиктер (нейролептиктер) сонымен қоса тыныштандырғыш, антифобиялық әсер етіп, үрейді басатын анксиолитиктер (транквилизаторлар) мен ұйқы шақыратын дәрілік заттар кіреді.
Антиманиакальды әсер етіп, узақ уақыт қолданғанда аффективті және шизоаффективті психоздардың дамуын алдын алатын нормотимикалық дәрілік заттарды (нормотимиктер, тимолептиктер, көніл - күй стабилизаторлары) бөлек топқа жатқызады.
Психоаналептикалық дәрілік заттар қоздырғыш, стимуляциялаушы белсендіруші, психоэнергизациялаушы әсер етеді, оның қурамына патологиялық төмен көңіл - күйді қалпына келтіретін антидепрессанттар (тимоаналептиктер, тимолептиктер) және науқас адамдар мен сау адамдарда да психомотрлы белсенділікті тудыратын психостимуляторлар (психотониктер) кіреді.
Кей жағдайларда психоаналептиктерге бас миы жасушаларындағы метаболизм мен энергетикалық үрдістерді белсендіретін нейрометаболитті стимуляторларды (ноотроптар, церебропротекторлар, адаптогендер және цереброваскулярлы қасиеттері бар дәрілік заттар) жатқызады, бірақ, бул дәрілік заттардың терапевтік әсерінің кеңдігін, қолдану көрсеткіштерінің көптігін сонымен қоса неврологиялық бұзылыстарда қолданатындығын ескере отырып жеке топ ретінде қарастырған жөн.
Бұл келтірген жіктелу шартты сипатта жасалған. Мысалы бір препарат әртүрлі жағдайлаарда қолданыла береді. Атап айтқанда карбамазепан, бұл препарат тек тырысуға қарсы ғана әсер көрсетіп қоймай, сонымен қоса мания, депрессия, агрессивті жағдай, ауырсыну синдромдарында да қолданылады. Кейбір антидепрессанттар депрессияларда ғана емес, сонымен қатар үрейлі жағдайларда да жақсы нәтиже көрсетеді.
Антипсихотикалық дәрілік заттар (нейролептиктер) .
- Дәстүрлі антипсихотиктер.
- Атипті антипсихотиктер.
- Узақ әсер ететін антипсихотиктер.
Антипсихотиктер (нейролептиктер, транквилизаторлар) - бұл психотикалық симптоматиканы және психомоторлы қозуды басатын, психолептикалық әсер көрсететін психотропты дәрілік заттардың тобы. Нейролептиктердің антипсихотикалық әсер Д 2 - дофамин рецепторларын тежеп, дофаминергиялық нейро трансмиссияның өзгеруімен байланысты. Сол әсердің салдарынан экстрапирамидті бузылыстар және пролактинемия туындауы мүмкін.
Кейбір препараттар төмен дозада пресинаптикалық Д 2/3 рецепторларын тежеп, пародоксальды түрде дофаминергиялық нейроберілісті жеңілдетеді. Клиникада бұл дезингибирлеуші және белсендіруші әсер түрінде көрінеді. Атипті антипсихотиктер серотонинді 5 - НТ 2 рецепторларын тежеп, шизофрениямен сырқаттанған науқастардағы негативті симптоматика мен когнитивті бұзылыстардың қарқындылығын басады.
Антипсихотикалық дәрілік заттардың химиялық құрылымы бойынша жіктелуі.
Антипсихотикалық дәрілік заттарды келесі топтарға жатқызады:
- Фенотиазиндер және басқада үш циклды туындылар:Алифатикалық (промазин, хлорпромазин) Пиперидинді (перициазин, пипотиазин, тиоридазин) Пиперазинді (перфеназин, тиопроперазин, трифлуоперазин, флуфеназин) .
- Тиоксантендер (зуклопентиксал, флупентиксол, хлорпротиксен) .
- Бутирофенондар (галоперидол, дроперидол) .
- Алмастырылған бензамидтер (сульпирид, метаклопромид, сультоприд, тиоприд) .
- Д2Бензодиазепин туындылары (клозапин, олонзапин, кветиапин) .
- Имидаззолидинон туындылары (рисперидон) .
- Индол туындылары (дикарбин)
Алифатикалық фенотиазиндердің күшті адреноблокаторлық және холиноблокаторлық қасиеттері бар, клиникалық экстрапирамидалық жүйеге жұмсақ седативті әсер етеді. Пиперазинді-фенотиазин және бутирофенондардың адреноболкаторлық, холиноблокаторлық әсерлері әлсіз, бірақ дофаминоблокаторлық құрамы күшті. Олар айқын глобальды антипсихикалық және экстрапирацидті, нейтоэндрокриндік жағымсыз әсер көрсетеді. Пиперидинді фенотиазиндер және тиоксантен мен бензамидтер орташа антипсихикалық әсер көрсетеді.
Жалпы көрсеткіштер:
Жедел және созылмалы психоздар және этиологиясы әр түрлі психоматорлы синдромдар шизоафективті психоз және басқа сандырақты психоздар, шизофрения сонымен қоса органикалық және интоксинациялық психоздар, делириозды жағдайды қосқанда. Ақыл-ойы төмен және психопатия маникальді жағдай депрессиялық сандырақтық жағдай, кейбір объективті - компульсивті самотоформды бұзылыс, Жилль Турет синдромы, хорея және тағы басқа гиперкинетикалық қозғалғыс бұзылыстары, ауыр ұйқысыздық, ұзаққа созылған ықылық, лоқсу.
Глобальді антипсихотикалық инцизивті әсер.
Дәрілік заттар психоздың әртүрлі көріністерін редуцирлейді. Бұл әсермен нейролептиктердің аурудың прогредиенттілігін тежеу қасиетін де байланыстырады.
Біріншілік седативті (тежегіш) әсер.
Елес сандырақтың немесе маникальді қозуды тез тоқтату үшін қажет. ОЖЖ глобальды депримирующее әсер етеді, сонымен қатар брадипсихизм, көңіл аудару концетрациясының бұзылуы гипотикалық әсермен жүретін жағдайларда. ДЗ дұрыс тағайындалса емнің бірінші сағатында әсерін көруге болады.
Таңдамалы (селективті) антипсихотикалық әсер.
Әр түрлі жағдайларда мысалы, сандырақ елес, ойлау қабілетінің бұзылуында қолданылады, әдетте глобальді антипсихотикалық немесе бірінші реттік седативті әсерден соң дамиды.
Белсендіруші (тоқтатушы дезингибирлеуші антиаутистикалық) антипсихотикалық әсер.
Бұл әсер негативті симптоматикасы бар шизофрениямен сырқаттанған науқастарда жақсы байқалып, психотерапевтік және социореабилитациялық мүмкіндік тудырады.
Когинтивті әсер жоғарғы қыртыстық қызметтерді жақсартады (еске сақтау, көңіл болу, коммуникативті үрдістер) . Мұндай әсер атипті антипсихотиктерде байқалады.
Депрессогенді әсер - кейбір антипсихотиктерді ұзақ уақыт қолданғанда (седативті) арнайы депрессияны тудыруы.
Неврологиялық әсер бас миының экстрапирамидті жүйесіне дофаминоблокаторлық әсерімен байланысты. Жедел және созылмалы неврологиялық бұзылыстармен көрініс береді. Атипті нейропептиктерде экстропирамидті әсері аз.
Сомототропты әсер препараттардың адреноблокаторлық және антихолинергиялық қасиеттерімен байланысты, нейровегативті және эндокринді жағымсыз әсер түрінде, сонымен қоса гипотензивті реакция гиперпролактинемия түрінде көрінеді.
Клиникада маңыздысы аталған параметрлердің алғашқы екеуінің бір біріне қатысы (глобальды антипсихотикалық және бірінші реттік седативті әсерлер) . Осыған негізделе отырып жіктеледі.
- Седативті антипсихотиктер. (левомепромазин, хлорпромазин, промазин, ) Мөлшеріне байланысты тежегіш әсер көрсетеді.
- Күшті глобальді антисихикалық әсері бар немесе иницизивті антипсихотиктер (галоперидол, зуклопентиксол, пипотиазин, тиопроперазин, трифлуоперазин, флуфеназин) олар аз мөлшерде белсендіруші әсер, ал көп мөлшерде психотикалық және маниакальды симптоматиканы басады.
- Дезингибирлеуші антипсихотиктер (сульпирид, карбидин т. б. ) (кең диапазондды мөлшерде) тежегіш, белсендіргіш әсеркөрсетеді.
- Ерекше әсер ету механизміне және психотропты белсенділігіне байланысты жеке атипті антипсихотикалық топты бөледі. (клозопин, оланзапин, рисперидон, кветиапин) .
Ажыратпалы тағайындау клиникалық көріністерді ескере отырып жүргізіледі. Сонымен қоса ДЗ психотропты әсер спектрі мен жанама әсерлерін еске ұстау қажет. Антипсихотиктерді шизофрения кезінде жедел психозды шешу үшін курспен қабылдауға болады және жедел психозда қабылдауға болады және жедел психоз кезінде продуктивті симптоматиканы басу үшін асқынудың алдын-алу үшін қолданылады.
Бір антипсихотикті екіншісіне ауыстырғанда келесі кестені қолдану керек.
Антипсихотикалық дәрілік заттардың аминазинді эквиваленттері
1 Дәстүрлі антипсихотиктер.
Хлорпромазин.
Көрсеткіштері: Шизофрения және басқада психоздар, психомоторлы қозу, гипоманиакальды және маниакальды жағдайлар, жедел галлюцинаторлы-сандырақ синдромы, агрессия көріністерімен жүретін психоздар; деменция және ақыл-ой кемісігі кезіндегі қозу; үрей, қорқыныш сезімі; анестезияға дайындық, анестезияны узарту; босану кезінде жансыздандыру, эклампсия; тоқтамайтын құсық кезінде; кейде эпилептикалық статусты басу үшін қолданады (басқа ем нәтижесіз болса) .
Қарсы көрсеткіштері: Дәрілік заттардың әсерінен болған комотозда жағдайлар. Феохромоцитона ауыр дипресситі бүзылыстар, жедел инфекциалық аурулар, бауыр және бүйрек қызметтерінің нашарлауы, қан түзетін мүшелердің аурулары, микседема, бас миы және жүлынның жүйелі өршімелі аурулары. ЖТЖ декомпенсацияланған аурулары, тромбоэмболиялық ауру, инсульт, лейкопения, ЖМЖ жедел кезеңі, жабықбұрышты глоукома, жүктілік және лактацио кезі.
Жанама әсерлері: апатия, әлсіздік және ұйқы шақырады, гипотермия, бас айналу, диспепсиялық құбылыстар, сарғайю, агренулоцитоз, экстапирамидті бұзылыстар, кеш дискинезиялар, ЭЭГ өзгерістер, тырысу; антихолинергиялық; ауыз құрғауы, іщтің қатуы, зәр щығарудың қиындауы, диплопия; кардиоваскулярлы: артерияльды гипотензия, тахикардия, аритмия, ЭКГ өзгерістері тыныс алу орталығының тежелуі.
Эндокриндік менетруальды циклдің бұзылуы, галактарея, генекомостия, импотенция, артық салмақ қосу гиперсезімталдық реакциялар огранулацитоз, лейкопения, лейкоцитоз, гемалетикалық анемия, фотосенисибилизация, тері пигментациясы, контакті аллергия сарғаю (сонымен қоса холестатикалық) және бауыр қызметінің өзгерістері парентералдық қолданғанда тіндердің тітіркенуі, енгізген жерде ауыратын инфильтраттардың пайда болуы.
Сақтандырулар: емдеу кезінде жылдам реакцияны қажет жұмыстан бас тартқан жөн. Алькоголь қабылдауға болмайды. Өт және зәр шығаратын жолдар ауруларында зәр тасты ауыру жедел пиелит, ревматизм, ревмокардит, ЖТЖ ауыруларында эпилепсия, қант диабеті кезінде байқап қолданған жөн, гипертермия дамыған жағдайда дәрі қабылдауды тез тоқтатқан жөн (ЖЖА дамуы мүмкін) . Лебедоно, изанетидин, метин тұздары этанол және құрамында этанолы бар препараттармен қабылдауға болмайды.
Мөлшері және қолданылуы.
Ішке шизофрения басқа да психоздарда психоанаторлы қолдануда бастапты мөлшері 25-75 мг/тәуліәгіне, содан кейін біртіндеп орташа тәуліктік мөлшерін 300-600 мг/ға дейін жоғарлатады (3-4 қабылдауға бөледі) тамақтан соң ЖТМ (жоғары тәуліктік мөлшер) - 100 мг. Қарт және санатикалық әлсіз науқастарды мөлшерін 2-3 есе төмендетеді. Балаларға (шизофрения және аутизм кезінде) 1-5 жас аралығында 500 мкг/кг әрбір 4-6 сағат сайын. ЖТМ-40мг., 6-12 жас аралығында ересектер мөлшерінің жартысы, ЖТТ-75мг.
- Аминазин(Россия) драже 25, 50 және 100мг, балаларға арналған таблеткалар 10мг, ерітінді 2, 5 %-1, 2, 5, 10мл
Галоперидол
Көрсеткіш (хлорпромазинді қара) көбінесе психомоторлы қозуды бақылауға қолданады. Сол сияқты биполярлы бұзылыс кезіндегі маникальді жағдайда.
Қарсы көрсеткіш. (хлорпромазинді қара)
Жағымсыз әсер: седация, гипотензивті және холинотроптық жағымсыз әсері аз, экстрапирамидті бұзылыс (тремфор, акатиазия, дистония) жиі кездеседі, әсіресе тиреотоксикозы бар науқаста; сирек-пигментация, фотосесенсибилизация және дене салмағын жоғалту. Балаларға тағайындалмайды.
Мөлшері және қолданылуы: Ішке бастапқыда емді қозу болмаған кезде 1, 5 мг/тәулігіне 2-3 рет тамақтан соң 30 минуттан өткен соң. Біртіндеп жоғарылатамыз 10-15 мг/тәулігіне шизофренияның созылмалы түрінде 20-60 мг/тәулігіне дейін ұзықтығын жеке анықтаймыз. Төмендетуін біртіндеп жүргіземіз. Ұстап тұратын мөлшер 0, 5 мг/тәулігіне. Үлкендерде 2-3 есе төмендетеміз. Балаларда бастапқы мөлшер 25-50 мкг/тәулігіне күшіне (2 қабылдау) ВСД - 10 мг. Бетішілшік 15-10 мг 2-3 рет/тәулігіне бірнеше күн ішінде.
ЖТМ 40 мг. Инфузияны сирек қолданады. Тамшымен енгізу үшін 200-300 мл 0, 9 % NaCl, 5% глюкоза, полиглюкин қолданамыз. Галоперидол мөлшерін біртіндеп 5-тен 30 мг/тәу. дейін жоғарлатамыз. Енгізу жылдамдығы минутына 60 тамшы 2-4 сағ. Ішінде.
Тоқтаусыз құсу 0, 5-2 мг.
- Галоперидол(Ресей) кейде 1, 5 және 5 мг ерітінді бірлігін енгізу (амп. 0, 5 % 1 мл) .
- Галоперидолтаблетка 1, 5 мг, ерітінді 5 мг, 1 тип.
- Галоперидолфорте таблетка 5 мг.
Дроперидол.
Көрсеткіші. Психоз кезіндегі тез психомоторлық қозу; нейролептанальгезия науқастарды аспаптық зерттеу мақсатында, хирургиялық әр түрлі наркоз, операциядан кейінгі психоматорлық қозу, сол сияқты күйік, улану.
Кері көрсеткіш. Кеер тілігі, гиперсезімталдық.
Жағымсыз әсері, сақтану. Психомоторлы қозуды азайту үшін 10-20 мг/тәулігіне б/і немесе т/і ЖТМ-4 мг галоперидалға қарағанда t 1/2 (4-6 сағ) қысқа, сондықтан біріншілік және енгізу седация ретінде қолданады.
Перемедикация үшін үлкендерге 2, 5-5 мг (1-2 мл) б/і 15-45 мин хирургиялық емге дейін. Балаларда 100 скг/кг наркоз енгізу үшін ересектерге 15-20 мг, балаларға 200-400 мкг/кг. Жалғасқан операцияларда наркоз сақталу үшін екінші рет 205-5 мг енгіземіз. Операциядан кейін ересектерге 2, 5-5 мг 6 сағ сайын енгізуге болады.
Дроперидол ерітіндісі д/ин 0, 25 % амп., 2 және 5 мл, флокон 5 мл.
Сульпирид.
Көрсеткіш. Хлорпромазинді қара. Невротикалық бұзылыс, депресивті бұзылыс. Ойық жаралы ауыру, геморагиялық, проктоколит алькогольді психоз.
Қарсы көрсеткіш. Хлорпромазинді қара. Төспен емізу, порфирия.
Жағымсыз әсері . Хлорпромазинді қара. Седация шамалы ғана. Экстрапирамидалы көрініс 400-600 мг/тәулігіне мөлшерден көп қолданғанда дамиды.
Сақтандыру. Бүйрек жеткіліксіздігі негізінде эпилепсия, паркинсонизм, порфирия, қарт адамдар. 14 жасқа дейінгі балаларға тағайындалмайды.
Мөлшері және қолданылуы. Ішке, т/і, б/і. Бір реттік мөлшері 50-100 мг, орташа тәуліктік мөлшері 100-600 мг, ЖТМ- 1200 мг. Аз мөлшерде (300-400 мг/тәул) жақсы әсер береді. Шизофрениясы бар науқаста негативті сиптоматиканың коррекциясы үшін. Үлкен кісілерде емді төмен мөлшерді біртіндеп жоғарылатып бастайды, егер қажет болса.
Веросульпирид (Ресей) капсула 0, 05 және 0, 2 г., ерітінді 5%, амп - 2 мл.
Эктонил (Франция) капсула 50 мг, таблетка 200 мг, ерітінді ішіне қабылдау үшін (флак) 0, 5%, 200 мл ерітінді д/ик, (ампула 100 мг, 2 мл) .
2 Атипті антипсихотиктер
Бұлар жақсы көтеріледі, экстрапирамидалық бұзылыстар және гиперпролактенимия сирегірек байқалады. Психопатологиялық симптоматиканың кеңірек шеңберіне әсер етеді -шизофрения науқастарында когнитивті бұзылыстарды және негативті симптоматиканы редуцирлейді, ремиссияны ұзартады.
Сақтандыру . ЖТЖ, эпилепсия, қант диабеті, Паркинсон аурулары бар науқастарда атипті антипсихотиктермен емді жүргізген жөн, классикалық нейролептиктермен салыстырғанда аз дәрежеде болса да, бірақ ішімдік әсерін күшейтеді, потенциальді қауыпты өызмет түрлерін атқаратын жіне транспорттық заттарды басқаратын науқастар үшін маңызды болып табылатын реакция жылдамдықтарына әсер етеді.
Жалпы жанама әсерлері. Дене салмағының артуы, бас айналу, ортостатикалық гипотензия (әсіресе мөлшердің титрациясы кезінде), экстрапирамидалық симптоматика (ереже бойынша әлсіз айқын және транзиторлы мөлшерін төмендетуімен немесе коррекцияланады), сирек жағдайда кеш дискинезия, одан да сирек ЗНС.
Клозапин (CLOZAPINE)
Көрсеткіштер. Шизофрения және басқа да психоздық жағдайлар, әсіресе классикалық нейролептиктерге тұрақтылығы бар науқастарда, психомоторлық қозғыштық, агрессивті жағдай, ұйқының ауыр бұзылыстары.
Қарсы көрсеткіштер. Қан түзу жүйесінің аурулары, алкогольді және интоксикациялық психоздар, бауыр мен бүйректің және ЖТЖ ауыр аурулары, миастения, глаукома, ішек атониясы, жүктілік және омыраумен тамақтандыру, қуық асты безінің қатерсіз гиперплазиясы.
Жанама әсерлер. Бұлшықет әлсіздігі, ес шатасуы, ұйқышылдық, ортостатикалық гипотензия, тахикардия, орталықтың гипертермиясы, іш қату, ішек өтімсіздігі, аккомодацияның бұзылысы, ауыздың құрғауы, жүрек айну, құсу, бас ауру, гиперсаливация. Ауыр асқыныстар-гранулоцитопения(агранулоцитозға дейін), сарғаю, гепатит, аритмия.
Сақтандыру. Емді бастамас бұрын қандағы лейкоцит құрамын тексеру қажет және біртіндеп жүргізіліп жатқан нейролептикалық терапияны тоқтату керек. Бастапқы 18 аптада емді апталап жүргізу керек, ал кейіннен жалпы қан анализін 2 аптада бір рет тексеріп, гранулоцитопения, бауыр жеткіліксіздігі, ДГПЖ, жабық бұрышты глаукома, ішектің маторлы қызметінің бұзылыстарының белгілері пайда болса ДЗ қабылдауды жедел тоқтатады, жылдам реакцияларды қажет ететін жұмыстарды жүргізу, алкогольді ішімдіктерді қолдану ұсынылмайды.
Өзара әсерлесу. « Хлорпромазинді» қараңыз. Лейкопоэзді тежейтін ДЗ, сол сияқты іш қату мен ішектің моторлы қызметінің әлсіреуін шақыратын ДЗ араластырмаған жөн.
Дозасы мен қолданылуы. Дозаны минимальді эффект қолдана отырып, жеке науқас ерекшелігін ескере отырып таңдайды. Курстық емді 25-50 мг тәулігіне 1-2 рет қабылдайды. Орташа тәуліктік антипсихотикалық доза 300-450 мг, ЖТД-900 мг. Ерекше қауіп тобына жататын науқастарда:егде жас науқастарға бірінші күні 12, 5 мг, мөлшерді қажеттілігінше 25 мг тәулігіне дейін жоғарылатады, анамнезінде ЖТЖ, бауыр мен бүйректің аурулары, пароксизмальді жағдайлар - алғашқы күні 12, 5 мг, мөлшерді қажеттілігінше жоғарылатады. Ұстамалы жағдайлар дамыса емді тоқтатады, ол аз мөлшердің өзінде 24 сағаттан кейін қайта жаңаруы мүмкін.
- Азалептин ( Рессей), ерітіндіні дайындау үшін балаларға пакетиктер 0, 5 және1г, табл., 25 және100 мг
- Лепонекс ( Novartis Pharma AG, Швейцария) , табл., 25 және100 мг, инъекцияға арналған ерітінді, амп., 25 мг, 2 мл.
3 Әсері ұзартылған антипсихотиктер
терапияны жүргізу мүмкіндігін жеңілдету үшін, шизофренияның созылмалы түрлері бар науқастарда емге дейінгі немесе рецидивке қарсы терапия жүргізгенде қолданады.
Қолданылуы . Емді әдетте стационарда жедел психоздық симптоматиканы басқаннан кейін дереу бастайды. Таблетка қабылдау фонында препаратты аз мөлшерде бұлшықетке енгізеді. Егер науқас бұрын корректарлар қабылдаған болса, оларды тоқтатпайды. Жақсы көтере алған жағдайда (емнің бірінші аптасында кері әсерлерінің болмауы) әсері ұзартылған препараттар дозасын біртіндеп көбейтеді, ал таблетканы тоқтатады. Емнің мақсаты - минимальді әсерлі доза көмегімен науқастың оптимальді функциональдық деңгейін ұстап тұру. Психикалық жағдайы тұрақталған соң нейролептиктер дозасын екі әдіспен біртіндеп төмендетуге болады, бір реттік дозасын төмендету арқылы немесе инъекция арасындағы ара қашықтықты ұлғайту арқылы. Әсері ұзартылған антипсихотиктер терең бұлшықет ішілік инъекция түрінде, 1-2 апта интервалымен тағайындалады.
Дозалары. Ориентерленетін эквиваленттер флупентиксол деканоат 40 мг әр 2 апта сайын= флупентиксол деканоатқа 25 мг әрбір 2 апта= галоперидол деканоатқа 100 мг әр 4 апта сайын = гипотиазин пальмитатқа 50 мг әрбір 4 апта = зуклопентиксол деканоатқа 200 мг әрбір 2 апта.
Бұл эквиваленттер максимальды дозаға шұғыл ұзартыла алмайды.
Ажыратпалы көрсеткіштер. Әсері ұзартылған препаратарды тағайындауға верифицирленген ажыратпалы көрсеткіштер жоқ. Бірақ та зуклопентиксол қозғыштық және агрессивтілігі бар науқастарға жиі қолданылады, ал осы уақытта флупентиксол осы симптоматиканы өршітеі мүмкін. Экстрапирамидылық реакциялар жиілігі басқа антипсихотиктер қолданғанға ұқсас.
Қарсы көрсеткіштер. Балалық шақ, ОЖЖ тежейтін ДЗ-мен шақырылған шатасу, кома жағдайлары, паркинсонизм, антипсихотиктерді көтере алмау.
Жанама әсерлер. Инъекция аймағында ауырсыну, сирек эритема, қышу, тығыздану болуы мүмкін. Жанама әсерлері әсері ұзартылмаған препараттарға ұқсас.
Галоперидол деканоат ( Haloperidole deconoatе)
Көрсеткіштер. Шизофренияның созылмалы түрлерінің ұстап тұрушы терапиясы (галоперидол әсерлі болғанда) .
Қарсы көрсеткіштер, жанама әсерлері, сақтандырулар, өзара әсерлесуі. Жоғарыда «галоперидолды» қараңыз.
Дозасы мен қолданылуы. Терең бұлшықетті инъекциялар. Бастапқы дозасы 50 мг 2-4 аптада 1 рет, қажеттілігінше оны әр 2 апта сайын 50 мл-ға 300 мг 4 аптада 1 ретке дейін жоғарлатуға болады. Егде жастағыларда- бастапқы дозасы 12, 5-25 мг 4 аптада 1 рет.
- Галоперидол деканоат ( Gedeon Richter Ltd., Венгрия ) ; инъекцияға арналған ерітінді. Майлы ( амп. ), 50 мг/мл, 1 мл.
Анксиолитиктер (транквилизаторлар) және ұйықтатқыш (снотворные) заттар.
Анксиолитиктер (транквилизаторлар)
Анксиолитиктер - үрей, қорқыныш және эмоционалдық күш түсу айқындылығын төмендетуге қабілетті ДЗ. Әсер ету сипатына байланысты транквилизаторларды айқын седативті әсері бар препараттар( ұйықтатқыш дәрілер ретінде қолданылады) және айқын ұйқышылдық пен миорелаксацияны тудырмайтын күндізгі транквилизаторлар деп бөледі.
Қатынасы және айқындылығы көлемді ерекшелікте болатын, транквилизаторлардың негізгі әсерлері:
- анксиолитикалық немесе транквизирлеуші (қорқынышты, үрейді, эмоциональды күш түсуді азайтатын)
- тыныштандырғыш немесе седативті ( зейін қоюдың төмендеуімен, реакциялар жылдамдығының азаюымен жүретін психомоторлы тежеулер, күндізгі ұйқышылдық, ОЖЖ тежейтін ішімдік және тағы да басқа заттардың әсерінің потенцирленуі)
- миорелаксантты (әлсіздік, шаршағыштық сезімдері түрінде көрініс береді)
- талмаға қарсы
- ұйықтатқыш (барлық бензодиазепиндерге, бірақ әсіресе қысқа Т1/2 препараттарға тән қолданылатын дозаға байланысты)
- амнестиялық
- вегетотұрақтандырғыш (үрей мен диэнцефальді криздердің нейровегетативті көріністерін басу үшін қолданылады)
Әсер ету спектрінде кейбір транквилизаторлардың қосымша әсерлерін ажыратады:
1) психостимулдаушы (медазепан, клоразепан, оксазепан, тофизопан) және тимоаналептикалық (алпразолам) әсерлер; 2) антифобиялық әсер (мысалы, алпразолама, клоназепамда) .
Кез келген күш түсумен байланысты бұзылыстарда бұл ДЗ тағайындау тенденциясы үнемі ақталмайды. Анксиолитиктерді қолдану, қажетті әсерге жету үшін дозаны үнемі жоғарлатып отыруды талап ететін, үйренудің (адаптация) дамуына, сонымен қатар физикалық және/немесе психикалық тәуелділіктің құрылуына алып келуі мүмкін. Бұларды минммальды эффектті дозада қолдануды, ал терапияны мүмкіндігінше ұзақ уақыт көлемінде, әдетте үрей мен стресстің жедел көріністерін басу үшін қолдану ұсынылады. Препараттарға тәуелділіктің дамуы, әсіресе анамнезінде алкоголь немесе нашақорлықпен жағымсыз әсер еткен науқастарда және жеке тұлғасы бұзылған науқастарда дамуы мүмкін.
Бензодиазепиндер. (алпразолам, диазепам, клоназепам, клоразепат, ларазепем, медазепам, нейразепам, оксазепам, темазепам, тофизопам, триазолам, феназепам, флунейразепам, хлордиазепоксид) - транквилизаторлардың және гипнотиктердің әсерлірек және кеңірек таралған топтары. Олар ГАМКА - рецепторларымен байланысқан бензодиазепам рецепторларына әсер етеді. Мепробамат және барбитураттар сияқты ескірек анксиолитикалық заттар, бензодиазепиндерге қарағанда ауыр жанама әсер көрсететіндіктен, қазіргі кезде тәжірибе жүзінде қолданылмайды.
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz