Қазакстан Республикасында жергілікті мемлекеттік басқару

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3

I ҚАЗАКСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖЕРГІЛІКТІ МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУ ЖҮЙЕСІ

1.2 Қазақстан Республикасындағы жергілікті өкілетті органдар қызметі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..5

1.3 Қазақстан Республикасындағы жергілікті атқарушы органдар қызметі ... 8

II ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЖЕРГІЛІКТІ ӨЗІН.ӨЗІ БАСҚАРУ ДАМУЫНЫҢ ТЕНДЕНЦИЯСЫ

2.1 Жергілікті өзін.өзі басқарудың мәні мен негізі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 12

2.2 Жергілікті өзін.өзі басқарудың әлемдік тәжірибесі (модельдері) ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...15

2.3 Қазақстан Республикасындағы жергілікті өзін..өзі басқарудың перспективасы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 18

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..22

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..24
        
        ӘЛ-ФАРАБИ АТЫНДАҒЫ ҚАЗАҚ ҰЛТТЫҚ УНИВЕРСИТЕТІ
ЭКОНОМИКА ЖӘНЕ БИЗНЕС ФАКУЛЬТЕТІ
МЕНЕДЖМЕНТ ЖӘНЕ БИЗНЕС КАФЕДРАСЫ
КУРСТЫҚ ЖҰМЫС
Тақырыбы: ҚАЗАҚСТАН ... ... ... БАСҚАРУ –
МЕМЛЕКЕТТІК БИЛІК ТАРМАҒЫ РЕТІНДЕ
ОРЫНДАҒАН:
ГиМУ 07К1
ТЕКСЕРГЕН:
АҒА ОҚЫТУШЫ
АЛМАТЫ, 2009
МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
............................................................................
......................................3
I ҚАЗАКСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНДА ЖЕРГІЛІКТІ МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУ ... ... ... ... ... ... ... Республикасындағы жергілікті атқарушы органдар қызметі ....8
II ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЖЕРГІЛІКТІ ӨЗІН-ӨЗІ БАСҚАРУ ... ... ... ... басқарудың мәні ... ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасындағы ... ... ... ... ... ... елде болмасын басқарудың екі деңгейі бар. Ол мемлекеттік ... ... ... болып бөлінеді. Азаматтық қоғамның қалыптасуы мен
демократияның жетілуі билік құзіретін кеңейтумен тікелей байланысты.
Сондықтан мемлекеттік басқаруға ... ... ... ... органдардың халық алдындағы жауапкершілігін арттыру бүгінгі
күннің маңызды мәселесі. Қазақстанның қазіргі кездегі дамуы мемлекеттік
билікті ... яғни ... ... ... ... ... ... басқару – заңнамалық актілерінде белгіленген
құзырет шегінде жергілікті өкілетті (мәслихаттар) және атқарушы органдар
(әкімдіктер) тиісті ... ... ... ... және ... істің жай-күйіне жауапты болып ... Әкiм - ... ... мен ... жергiлiктi атқарушы органды (ол
құрылған жағдайда) басқаратын және тиiстi аумақта мемлекеттiк ... ... ... ... ... ... ... бөлiмшелерiнiң үйлесiмдi қызмет iстеуiн, ... ... ... ... ... ... ететiн,
Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес мемлекеттiк басқару ... ... ... әлеуметтiк-экономикалық дамуының жай-күйiне
жауапты өкiлi.
Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев Қазақстан ... ... ... мәслихаттардың өкілеттігін күшейту мәселесі де еліміздегі
демократияның кең қанат ... ... ... аян. Президент Қазақстан
халқына Жолдауында: “Біз ... ... ... ... ... ... Уақыт өте келе ... ... ... ... ... негізіне айнала алады”, деген
болатын.
Еліміз өтпелі кезеңде биліктің атқарушы тармағын күшейте отырып, өзін-
өзі ... ... ... ... ... Енді бүгін,
экономика мен мемлекеттігімізді ... ... нық ... ... ... ... күшейту туралы сөз бастауымыздың дұрыс
таңдау, дұрыс жол екендігіне ешкімнің күмәні бола қоймас.
Сондықтан өзін-өзі ... біз ... ... пен ... ... ол ... кезде ғана табиғи жолмен келуіміз керек. Асығыстық
өзін-өзі басқарудың мәнін жоғалтуға ... ... ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқаруды
қалыптастырудың негізі деп атады, өйткені, жергілікті ... ... ... бірлестіктер органдарының түпкі табиғи бастауы ұқсас — ... де ... ... халық өзі сайлайды және ... ... ... ... өздері шешуге шақырады.
Барлық елдерде жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... яғни ... ... басталған. Дегенмен,
жергілікті өкілетті органдар өзін-өзі басқару органы сияқты ... ... ... ... ... Аудандық мәслихаттар мен
жергілікті өзін-өзі басқарудың ауылдық органдарының тікелей қатысы заңда
нақты көрініс табуы ... Бұл ... ... ... оның ... ... болып отыр. Бүгінде жергілікті бюджеттерді мәслихаттар бекітеді.
Онда мәслихаттар туралы заңға да түзетулер енгізілуі тиіс еді. ... ... ... бір ... – бюджет қаржысын мақсатты
пайдалануды, басымдықтарды, мемлекеттік сұраныстарды бақылау шешімін табар
еді.
Елбасының Қазақстан халқына ... екі ... ... ... онда ... ... жақсарту мәселесі нақтылы
цифрлармен дәйектелген. Екіншіден, Жолдауда жергілікті өкілетті ... одан әрі ... ... мәселесінің де қамтылғанына ризашылық
сезімімізді білдіреміз. Бұл өзі еліміздегі саяси реформаны ... ... ... деп ... ... өткен жылы аудандық, қалалық деңгейдегі
әкімдерді депутаттар корпусы арқылы сайлау басталды. Әкімдердің ... ... есеп ... ... іске ... ... ... оны қадағалап отыру мәслихаттың құзырында. Міне, енді жергілікті
мәслихатқа ... ... ... ... Республикасы жергілікті өзін-өзі басқару – мемлекеттік
билік тармағы ретінде ” атты курстық жұмыстың негізгі ... - ... ... ... ... отырып, еліміздегі жергілікті
басқару деңгейін зерттеу, сонымен қатар жергілікті халықтың демократиялық
жағдайын ... ... ... ... ... қызметін
жетілдіру шараларын жан-жақты қарастыру болып табылады.
Курстық жұмыс екі тараудан ... ... ... ... ... ... ... жүйесі, Қазақстан
Республикасындағы жергілікті өкілетті органдар қызметі, жергілікті атқарушы
органдар қызметіне талдау ... ... ... өзін-өзі басқарудың мәні мен ... ... ... ... ... ... Қазақстан
Республикасындағы жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... ... ... ... - заң актiлерiнде
белгiленген құзырет шегiнде жергiлiктi өкiлдi және атқарушы органдар ... ... ... ... оны ... ... ... сондай-ақ тиiстi аумақтағы iстiң жай-күйiне жауапты болып
табылатын ... ... ... ... МЕМЛЕКЕТТІК
БАСҚАРУ ЖҮЙЕСІ
1.1 Қазақстан Республикасындағы жергілікті өкілетті ... ... ... ... ... ... тең, төте сайлау құқығы негізінде жасырын дауыс беру арқылы төрт
жыл мерзімге ... ... ... ... жасқа толған
азаматы мәслихат депутаты болып сайлана ... ... ... бір ... ғана ... бола алады. Тиісті ... ... ... ... ... ... комиссиясы
мынадай шектерде: облыстық мәслихатта, Астана және Алматы ... - ... ... қалалық мәслихатта - отызға дейін; аудандық
мәслихатта - жиырма ... ... ... ... ... сайлау комиссиясы. белгілеген оның депутаттары ... ... ... үші сайланған жағдайда мәслихат заңды болып есептеледі. [1]
Мәслихаттар депутаттарын сайлау ... ... ... ... ... Мәслихаттың өкілеттігі бірінші сессия ашылған
кезден басталады және жаңадан ... ... ... ... ... ... Әкімшілік-аумақтық ... ... ... қосылған, қайта құрылған, бөліп шығарылған
немесе бөлінген) жағдайда жаңадан сайланған ... ... ... ... мәслихат депутаттары өз өкілеттігін ... ... өз ... ... ... ... ... ұйымдастырылған
мәслихаттардың депутаттары болып табылады. Әкімшілік-аумақтық бөлініс
таратылған жағдайда тиісті ... ... ... ... түлға
қүқығы болмайды [2]. ... ... ... ... ... және әлеуметтік бағдарламаларын,
жергілікті бюджетті және олардың атқарылуы туралы есептерді ... ... ... аудан,  аудандық маңызы бар кала, кент, ауыл ... ... ... ... іске ... ... ... аудан,
аудандық   маңызы бар қала, кент, ауыл (село), ауылдық (селолық) ... ... ... бағдарламаларды бекіту; 2)   ... ... ... ... мен ... ... жөніндегі
бағдарламаларды және қоршаған ортаны қорғау, сауықтыру жөніндегі шығыстарды
бекіту, сондай-ақ қоршаған ортаны қорғау саласындағы заңдарға ... ... ... шешу; 3)   ... ... ... ... ... үлгі құрылымдары
негізінде қалыптасқан әкімшілік-аумақтық бірлікті басқару схемасын әкімнің
ұсынысы бойынша бекіту; ... ... ... ... ... және ... ... шекараларын ... ... ... ... ... ... шешімімен тиісті әкімияттың дербес құрамын
келісу;
6) атқарушы органдар басшыларының есептерін қарау және ... ... ... ... үшін ... органдардың лауазымды
адамдарын, сондай.-ақ ұйымдарды жауапқа тарту туралы ұсыныстар енгізеді.
7 )  Қазақстан ... ... ... құқықтары мен заңды мүдделерін қамтамасыз ету жөніндегі
өкілеттіктерді жүзеге ... 7-1) ... ... ... заң ... ... аумақтық, округтік және учаскелік сайлау
комиссияларының мүшелерін жасырын немесе ашық дауыс беруді ... ... 8)  ... ... ... ... туралы кодексіне сәйкес, бұзғаны үшін әкімшілік жауаптылық
белгіленетін ережелерді бекіту; 9)  ... ... ... ... ... және әлеуметтік багдарламаларының,
жергілікті ... ... ... ... ... ... комиссиялары мен өзге- де органдарын ... ... ... ... ... ... ... үйымдастыруга
баиланысты өзге де ... ... ... ... мен кедейлікті азайту бағдарламаларын
бекіту;
12)  ... ... ... ... ... ... әкімият жанындагы
консультациялық-кеңесші ... ... ... бекіту;
12-1) әкімнің ұсынысы бойынша "Облыстың (қаланың, ауданның) ... ... ... Қазақстан Республикасының жер
заңдарына сәйкес жер ... ... ... ... мен ... Қазақстан Республикасы Конституциясының,
заңдарының, Қазақстан ... ... мен ... актілерінің,
орталық және жергілікті мемлекеттік органдардың ... ... ... ... ... осы ... және Қазақстан Республикасының өзге де
заң актілерінде белгіленген басқа да өкілеттіктерді жүзеге асыру ... ... ... маңызы бар
қалалар және астана мәслихаттарының қүзыретіне ... ... ... ... ... ... орталығын, республикалық маңызы бар
қаланы-және астананы салудың бас ... ... ... ... ... ... ... әкімшілік аудандардың аудандық
жоспарлануы жобаларын, облыстық (облыс орталықтарынан басқа) және аудандық
маңызы бар қалаларды салудың бас ... ... және ... ... ... жіберілген медицина және фармацевтика қызметкерлерін
әлеуметтік қолдау ... ... ... әлеуметтік көмек көрсету
тәртібі мен оның ... ... ... ... ... ... ... аудан
аумағында орналасқан кенттер мен ауылдар салудың бас жоспарларың бекіту де
жатады.
4.   Облыстардың, республикалық маңызы бар ... ... ... ... ... ... ... бойынша Қазақстан Республикасының заң актілеріне сәйқес қарыз
алу ... ... ... ... ... ... маңызы бар қалалардың
және астананың ... ... ... ... үщін ... ... ... төлемдер ставкаларын бекітеді.
6.  Облыстардың, республикалық маңызы бар ... ... ... тиісті әкімшілік-аумақтық бірлікте  ядролық
қондырғылар мен ... ... ... беру туралы мәселені қарайды.
Мәслихат
актілері:
  Мәслихаттың өз құзыретіндегі
мәселелер ... ... ... мәслихаттың актілері болып табылады
[3, 16]. Мәслихаттардың жергілікті бюджет ... ... ... ... ... ... көздейтін шешімдерінің жобалары
әкімнің оң қорытындысы болған жағдайда ғана ... ... өз ... ... және азаматтардың ... мен ... ... ... ... ... ... ресми жариялануға тиіс және ол тиісті ... ... ... ... ... ... ... бар,
ведомствоаралық сипаттағы немесе азаматтардың құқықтарына, бостандықтары
мен міндеттеріне ... ... ... ... ... ... аумақтық органдарының мемлекеттік тіркеуіне ... ... ... ... мен ... сәйкес
келмейтін шешімдерін мәслихаттың өзінің жоюы не сот тәртібімен ... ... ... сессиясының төрағасын, мәслихат хатшысын
сайлайды және қызметінен ... ... ... ... комиссиялары мен өзге де органдарын құрады, ... ... және ... ... ... ... ... есепті тыңдайды;
мәслихаттың қызметін қамтамасыз ... ... ... ... ... ... ... заңдарда белгіленген адам саны
мен қаражат лимиті шегінде мәслихат аппаратының қүрылымын бекітеді және оны
ұстауға әрі ... ... ... ... арналган
шыгыстарды айқындайды. Мәслихат аппараты мемлекеттік қызметшілерінің штат
саны ... ... ... ... саны ... ... ... бір қызметкер қатынасында, бірақ бес адамнан кем емес  болып
белгіленеді;   мәслихаттың регламентін бекітеді; ... ... және олар ... ... ... өз ... ұйымдастыру
жөнінде өзге де шешімдер қабылдайды.
1.2 Қазақстан Республикасындағы жергілікті өкілетті органдар қызметі
Облыс (республикалық маңызы бар ... ... ... ... ... ... бар ... астананың) әкімияты заңдарға
сәйкес: облысты (республикалық маңызы бар қаланы, астананы) ... ... және ... бағдарламаларын әзірлейді және
мәслихаттың бекітуіне ұсынып, олардың ... ... ... маңызы бар қаланың, астананың, ауданның (облыстық ... ... ... ... және ... атқарылу жөніндегі жергілікті
уәкілетті органының ... ... ... ... ... ... ... республикалық маңызы бар қала, астана бюджетiнiң
жобасын тиiстi мәслихатқа ... ... ... ... ... ... ... бар қала, астана
бюджеттерiнiң атқарылуы туралы жылдық ... ... ... ... және ... ... бар ... астана мәслихаттарының
тиiстi қаржы жылына арналған ... ... ... ... iске ... ... ... облыстық атқарушы органның және республикалық
маңызы бар қаланың, астананың атқарушы ... орта ... ... ... [1]. ... ... ... бар қаланың,
астананың экономикалық, бюджеттiк ... ... ... ... ... органдарын құрады; облыстық, республикалық маңызы бар
қаланың, астананың бюджет комиссиясын құрады, ол туралы ... ... ... ... ... ... ... заңнамасында
көзделген жағдайларда тиiстi қаржы жылының ... ... ... ... ... мен ... ... бар қаланың, астананың
қаржы жоспарын бекiтедi; облыстық (республикалық маңызы бар ... ... ... ... оны ... ... ... асырады; азаматтар мен ұйымдардың Қазақстан ... ... ... Республикасының Президентi мен
Үкiметi актiлерiнiң, орталық және ... ... ... құқықтық актiлерiнiң нормаларын орындауына ... ... ... бар ... астананың) аумағында
кәсiпкерлiк қызмет пен инвестициялық ахуалды ... үшiн ... ... сектордың ұтымды және тиiмдi жұмыс iстеуiн ... ... ... ... орналастыру схемасына сәйкес облыстың
аудандық жоспарлану ... ... ... ... ... бар
қаланы және астананы салудың бас ... ... ... ... ... бар қалалық, ... ... ... облыстық (республикалық маңызы бар ... ... ... ... мен ... маңызы бар, республикалық
маңызы бар қалалық, астаналық әлеуметтiк-мәдени мақсаттағы объектілерді
салу, реконструкциялау және ... ... ... ... ... мен құрылыстарды салуға рұқсат бередi; ... ... ... ... ... ... облыстық маңызы бар
қалаларды сатудың бас ... ... және ... ... ... үшiн ... [2]. ... Республикасының сәулет, қала құрылысы
және құрылыс қызметі ... ... ... ... бақылауды,
құрылыс жобаларының бекітілген қала құрылысы құжаттамасына сәйкес іске
асырылуын, қала құрылысы тәртібінің, ... ... ... ... ... жүзеге асырады, салынып жатқан (салыну жоспарланып
отырған) объектілерге мониторингті және ведомстволық ... ... ... ... кеңейтілген, жаңартылып, күрделі
жөндеуден өткізіліп жатқан) объектілердің және кешендердің жүргізілу барысы
мен ... ... ... жүзеге асырады; коммуналдық меншiктегi
су құбырларын, тазарту құрылыстарын, жылу және электр ... ... ... бар ... ... ... да көлiк және инженерлiк
инфрақұрылымдар объектiлерiн салу мен пайдалануды ұйымдастырады; Қазақстан
Республикасының жер заңдарына сәйкес жер ... ... ... ... заңнамасына сәйкес су қатынастарын реттеуді
жүзеге асырады; өз ... ... ... ... ... ... ... іс-шараларын жүргізеді, табиғат пайдалануды
реттейді; облыстық маңызы бар жолдарды ... ... ... және
күтiп ұстауды қамтамасыз етедi; мемлекеттiк ... ... ... облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың)
аумағында ... ... пен ... ... ... етуді
ұйымдастырады; ауданаралық (қалааралық) жолаушылар көлiгi ... ... ... стандарттарды сақтай отырып,
азаматтардың тегін медициналық ... ... ... ... іске асырылуын қамтамасыз етеді;  республикалық бюджеттен
қаржыландырылатын бағыттарды ... ... ... ... және денсаулық сақтау саласындағы басқа да
іс-шараларды қамтамасыз етеді; туралы ... ... ... (көрнекі)
жарнама объектілерін орналастыруға ... ... өз ... ... ... жарнама туралы заңнамасының сақталуын бақылауды
жүзеге асырады; Облыс (республикалық маңызы бар ... ... ... Қазақстан Республикасының заңдарында ... өзге ... ... ... ... ... бар қаланың,
астананың) әкімияты облыстық (республикалық маңызы бар ... ... ... ... жүктелген мiндеттердi iске асыру үшiн жауап
бередi.
   Аудандық (облыстық ... бар ... ... ... ... ... бар ... әкімият заңдарға
сәйкес: ауданның (облыстық маңызы қаланың) жоспарларын, экономикалық ... даму ... ... және олардың орындалуын
қамтамасыз етедi; аудан (облыстық маңызы бар ... ... ... ... және ... ... маңызы бар қаланың) бюджеттiк
жоспарлау және ... ... ... жергiлiктi уәкiлеттi
органдарының жұмысын үйлестiредi; аудан (облыстық ... бар ... ... ... ... есептi тиiстi мәслихатқа табыс етедi;
ауданның (облыстық маңызы бар ... ... ... ... ... бюджетi
туралы аудан (облыстық маңызы бар қала) мәслихатының шешiмiн iске ... ... ... ... ... ... бар ... атқарушы
органының орта мерзiмдi фискалдық саясатын бекiтедi; ауданның ... бар ... ... ... жоспарлау, бюджеттiң атқарылу
жөнiндегi жергiлiктi уәкiлеттi ... ... ... ... ... ... ... комиссиясын құрады, ол туралы ереженi ... ... ... ... ... ... ... көзделген
жағдайларда ауданның (облыстық маңызы бар ... ... ... ... ... арналған облыстық қаржы жоспарын бекiтедi; заң актілеріне
сәйкес ... ... ... бар қалалық) коммуналдық меншікті
басқарады, оны қорғау жөніндегі шараларды жүзеге ... ... ... ... ... Конституциясының, заңдарының, Қазақстан
Республикасының Президенті мен Үкімет актілерінің, орталық және жергілікті
мемлекеттік органдардың ... ... ... ... жәрдемдеседі; ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) ... ... пен ... ... дамыту үшiн жағдай жасайды;
аграрлық сектордың ұтымды және тиiмдi жұмыс iстеуiн қамтамасыз етедi; ... ... ... бар ... ... кенттер мен ауылдар
құрылысын салудың бас ... ... және ... ... ... бар ... ... бекітуіне ұсынады, аудандық (облыстық
маңызы бар қалалық) коммуналдық ... ... мен ... объектілер салу, реконструкциялау және жөндеу бойынша тапсырысшы
болады, кентішілік (қалаішілік) және ... ... ... мен
құрылыстарды салуға рұқсат береді; ауданның (облыстық маңызы бар қаланың)
су құбырларын, тазарту құрылыстарын, жылу мен ... ... және ... ... және ... ... объектiлерiнiң құрылысын салуды
және пайдалануды ұйымдастырады; әскери тiркелу мен әскери қызметке ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етедi; кентішілік (қалаішілік) және ауданішілік
қоғамдық жолаушылар тасымалын ұйымдастырады; Қазақстан Республикасының ... ... жер ... ... жүзеге асырады; аудандық
(облыстық маңызы бар қалалық) маңызы бар жолдарды салуды, пайдалануды және
күтiп ... ... ... коммуналдық тұрєын үй қорының
тұрғын үйін салуын және оны бөлуін ұйымдастырады; мемлекеттік тұрғын ... ... ... ... үй ... ... ... үшін жер учаскелерін алып қоюды, оның
ішінде сатып алу арқылы алып ... ... ... ... ... аймақтарында орналасқан тұрғын үй-жайлардың сейсмикалық
беріктігін орнықтыруға бағытталған іс-шараларды өткізеді; авариялық және
ескі үй-жайларды бұзуды ұйымдастырады; тұрғын үй ... ... [3, ... ... заң ... ... ... жекелеген
санаттарын тұрғын үймен қамтамасыз етеді; халықты ... ... және ... ... бағдарламаларын iске асырады; халықты
әлеуметтiк қорғау, ана мен баланы қорғау ... ... ... ... ... ... ... көмек көрсетедi, оларға
қайырымдылық көмек көрсетудi үйлестiредi және ауылдық денсаулық сақтау
ұйымдарын ... ... ... ... ... (облыстық маңызы
бар қала) аумағындағы экологиялық, тарихи, мәдени ... ... ... табиғат объектiлерiн және өзге де объектiлердi табиғаттың, ... ... ... ... деп жариялау туралы ұсыныс енгiзедi;
кәсiпорындарды, кен орындарын және ... ... ... ... ... ... беру, сату мәселелерi бойынша Қазақстан
Республикасының ... ... ... тең ... келiсiм-
шарттарға қол қоюға, сондай-ақ олардың орындалуын бақылауға қатысады. Облыс
(республикалық маңызы бар қала, астана) әкiмi ... ... ... асыруды төменгi тұрған әкiмдерге беруге құқылы. Облыс (республикалық
маңызы бар қала, астана) әкiмi өз құзыретiндегi мәселелер ... ... ... ... бар ... ... ... құзыретiне
жатқызылған мәселелер бойынша Қазақстан Республикасының Президентi мен
Үкiметi алдында ... ... ... ... бар ... ... ... маңызы бар қалалық, кенттiк, ауылдық
(селолық), ауылдық ... ... ... ... ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ ЖЕРГІЛІКТІ ӨЗІН-ӨЗІ БАСҚАРУ ДАМУЫНЫҢ
ТЕНДЕНЦИЯСЫ
2.1 Жергілікті өзін-өзі басқарудың мәні мен негізі
Жергілікті ... ...... халыққа ең жақын тармағы,
сондықтан оған қатысу ... ... ... ... ... ... ... мүддесін құрметтеуге, кез-келген
мәселелерді дербес ... ... Бұл ... ... мен мемлекет арасындағы
байланыстар нығайып, азаматтардың саяси белсендігі арта түседі [4, 39].
Жергілікті ... ... ... дамытуымыз, орталық және
жергілікті атқарушы органдардың, сондай-ақ жергілікті өзін-өзі басқарудың
өкілеттігін ажыратуымыз ... ... ... ... базаларын,
әлеуметтік тетіктерін белсенді түрде дамытып, базалық деңгейдегі әкімдердің
өкілеттіктерін күшейтетін боламыз. Ал, ... ... ... атқарушы
органдардың қызметін бақылаудағы мәслихаттардың өкілеттігін күшейтуіміз
керек», деді Н. Назарбаев. ... ... ... ... органын
енгізу мәселесі күрделі, әрі ауқымы кең ... ... ... ... басқару институтын енгізудің саяси, ... ... ... маңызы зор. «Жергілікті өзін-өзі басқару» ұғымы Ежелгі Римдегі
қалалар мен ... ... ... ... ... муниципалды
басқару немесе «муниципалитет» деген ұғымнан бастау алады. Дегенмен ... ... ... ... ... біз үшін батыстан келген жаңа ұғым
деп қарауға болмайды. Біраз сарапшылардың пайымдауынша, бұл ... ... ... ... ең ... ... ... өзін-өзі басқарудың алғашқы үлгісі бола алады. Сонымен қатар,
жергілікті ... ... ... мәні - ... ... ... ... қажеттілігіне бірлесіп жауап беруден туындайды.
Яғни, бір ... ... ... ... өмір қажеттіліктерін
қауымдасып жүзеге асыруын, ұйымдастырып іске жаратуын ... ... деп ... ... ... ... ... даму дәрежесіне орай,
әлеуметтік, экономикалық, саяси ерекшеліктеріне сәйкес, әртүрлі жергілікті
өзіндік басқару жүйелерінің үлгілері ... ... ... осы ... ... ... 1985 ... қазанның 15-інде ... ... ... ... Енді жергілікті басқару не үшін
керек деген мәселеге тоқталсақ, біріншіден, ... ... ... басқаруды оңтайландыру құралы болып табылады. Сондықтан да
басқару қызметінің тиімділігін арттыру үшін ... ... ... ... оң нәтиже, жоғары қорытындылар беретін деңгейден қарастыру
қажет. Екіншіден жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... ... ... ... ... Дегенмен де осы жерде айта кететін
мәселе - өзін-өзі басқару мен демократия қалай ... ... ... ... биліктің қайнар көзі - халық екендігі Ата
заңымызда тайға таңба басқандай көрсетілген. «Кеңестік жүйе ... ... ... ... ... ... ыңғайсыз
елді-мекендер салып қана қойған жоқ. Ол өзінен кейін жігерсіз, ... ... өз ... ... ... ... мемлекеттен көмекке
үміттенген енжар, кіріптар масылдық психологиядағы ұрпақты қалдырып ... ... тал ... ... ... өздігінен жергілікті
қауымдастық ... ... ... ... жүйесін құруы екіталай.
Биліктің қай сатысын алсақ та халық сайлаған өкілдер ... ал, ... ... басқаша өрбиді. Сондықтан да «Жергілікті өзін өзі басқару
туралы» заң ... ... ... ... тиіс. Ол үшін биліктің біразы
жергілікті жерлерге берілуі қажет. ... ... ... ... ... ... оған мүше азаматтардың ерікті ... ... ... көрсетілген қызмет түрлерінен түсетін
қаражат есебінен және басқа да ... ... Ал, ... ... ... ... ... басқаруға өткен мемлекеттік
қызметтерді қамтамасыз етуге жұмсалады. «Сонымен бірге, өзін-өзі басқару
органы ... ... ... ... саясатын жүргізуіне жағдай
жасап, өзінің аймағындағы ... ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқару сол аймақта тұратын жасы 18-ге
толған әрекетке қабілетті ... 50 ... ... ... ... Халықтың бұған келісімі заңнамада көрсетілген тәртіппен
қол ... ... ... Осыдан соң, Орталық сайлау комиссиясы қол
жинаудың нәтижесін ... ... ... ... ... ... ... өзін-өзі басқару енгізілгеннен соң, бастамашыл топпен
қауымдастықтың жарғысы тікелей дауыс беру ... ... ... өзін-өзі басқарудың шекарасы, аумағы онда атқаратын қызметтер
мен басқа да мәселелер қамтылады. Заң жобасы ... ... ... ... яғни өкілетті орган ретінде Кеңес ... ... ... ... болып табылатын, мемлекеттік қызметкер
емес азаматтар сайланады. Кеңестің өкілетті қызметі 4 жыл ... ... мен оның ... ... ... Ең ... ... өзін-өзі басқару жүйесіне қадам ... ... ... ... және ... ... ... тыңғылықты зерделенсе [5, 10-12].
Жергілікті өзін-өзі басқару облыс, аудан, қала, қаладағы аудан,
ауылдық ... ... ... ... ... кент және ауыл ... ... және аудандық деңгейде жергілікті өзін-өзі басқарудың
өкілетті және ... ... ... ... мен әкімдер
атқарады. Заң бойынша мәслихаттар қарастырылмаған ауылдық деңгейде өкілетті
функцияларды ... ... ... ... өз ... білдіру
арқылы жүзеге асырады. Жиын өткізу және оларда шешім қабылдау тәртібін
облыстық мәслихат ... ... ... ауыл ... ... басқарудың функцияларын атқарумен қатар, жергілікті өзін-өзі
басқару жүйесіне ықпалдасады.
Жергілікті өзін-өзі басқару, тұрғындардың өмір сүру ... ... шешу ... арттыру қосымша қоғамдағы ішкі күштердің
күшеюі мен ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқару жергілікті
салт-дәстүр, экономикасы және тағы да ... ... ... ... ... ... болса да айтарлықтай өзгешеліктер байқалатынын
көрсетіп отыр. Сонымен қатар, жергілікті өзін-өзі басқару елдің ... ... ... ... ... басқаруды
конституциялық реттеу унитарлы мемлекеттерде федеративті елдерге қарағанда
басқаша шешіледі. Жергілікті өзін-өзі басқаруды ... ... ... ... ... ... және ... өзін-өзі басқару саласында,
кеңестік құрылыста пайдаланылған құндылықтарды ескеруіміз қажет. ... ... ... ... ... бар. ... "Жеті
жарғы" - орта ғасырдың өзінде түрлі ... және ... ... ... ... анық бөле білген. Жергілікті өзін-өзі
басқаруды құру ... 1995 ... ... Республикасының
Конституциясында қарастырылған. Онда о бастан-ақ, жергілікті ... ... ... және ... ... ... құзыреті
шеңберінде кепілдік берілген. Содан бері жергілікті өзін-өзі басқарудың
кейбір элементтерін енгізу мен оның ... ... ... ... ... ... мемлекеттің Ата заңын жаңалауға байланысты
бастамасына орай жағдай айтарлықтай өзгерді.
Біріншіден, қоғамдық және ... ... ... ... ... ... тасталынды. Ол жергілікті ... ... ... ... ... ... ... береді.
Екіншіден, жергілікті өзін-өзі басқару негізі болып енді еркін,
жасырын, тік және жалпы дауыс беру ... ... ... ... ... рөлі мен құзыреті арттырылып, бес ... ... ... ... барлық деңгейлі әкімдер сайланады.
Мәслихатты ... ... ... ... (іс-шарасы) да
жеңілдетілген: ертеректе ол мәслихаттың үштен екі бөлігінің даусымен жүзеге
асса, ... тек ... ... ... ... ... Конституцияға жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... мен ... ... ... ... көздеген
базалық параметрлері енгізілді [7, 3].
Сонымен қатар, Конституцияда жергілікті ... ... ... ... жатқызбауы жергілікті өзін-өзі басқарудың дербестігін
көрсетеді. Алайда, бұл жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... тыс және ... ... тәуелсіз еместігін білдірсе
керек
Елбасының пікірінше, жергілікті өзін-өзі басқару институтын ... ... ... ... құруға асығудың қажеті жоқ. Ол ... ... ... әлі ертерек, кеңес сайлауы әкімшілік аппаратының
ұлғайтылуына соқтыратын жасанды шара екендігін ... ... ... билік органы ретінде өзін толық ақтап шықты
дей келе, мәслихаттардың жұмысын жандандыру және ... ... ... рөлін ұдайы арттырып отыру қажеттігіне көңіл бөлді.
Әкімдердің мәртебесі мен ... ... және ... ... ... нақтылау қажеттігі де назардан тыс қалмады. ... ... ... ... ... ... басқару жүйесіне
олардың жауапкершілігі мен мәртебесінің өсуі мен бірге енуі қажет [8, ... өз ... ... ... ... ... ... мен
іс-қимылдары тұрғындардың билік туралы пікірін қалыптастырады, сондықтан
әкімдердің имиджі мен сол ... ... ... ... қажеттігін
айтты. Оның ойынша, жалпы атқарушы және орындаушы билік ... ... ... ... 22 ... парламент мәжілісіне "Қазақстан
Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне жергілікті мемлекеттік басқару
және өзін-өзі басқару мәселелері бойынша ... мен ... ... заң ... ... ... облыс, аудан, қала, қаладағы
аудан, ауылдық (селолық) округ, ауылдық (селолық) ... ... ... және ауыл ... ... ... өзін өзі басқаруды жүзеге асыруды
бекіте түсу ұсынылды.
Жергілікті өзін-өзі басқару органдары 1) ... ... - ... ... ... ... ... (облыстық маңыздағы қала)
мәслихаттары және 2) атқарушы орган - ... ... ... ... аудан (облыстық маңыздағы қалалар), қаладағы ... ... ... ... ... ... , кент және ауыл (сеоло)
әкімдері болып табылады. Әкімдер мемлекеттік басқару функцияларымен қатар
жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... ... ... мүмкіндігіне ие болады. "Қазіргі таңда аталға заң ... ... біз ... ... өзін-өзі басқару үлгісінің қалыптасқандығы
туралы айта аламыз. Заңды қабылдау конституциялық нормаларды іске асыруға,
жергілікті ... ... ... мен ... заңнамалық
негіздерін құруға рұқсат береді, жергілікті мәндегі мәселелерді шешуге жаңа
серпін береді.
2.2 Жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... ... ... ... жергілікті мәні бар
мәселелердің жергілікті өзін-өзі басқару ... ... ... ... ... ... жергілікті билік органдары
төменгі жақтағы жергілікті проблемалар жөнінде көбірек хабардар және жоғары
билік ... ... ... ... ... ... ... жағдайда билік өкілдерінің халықпен кері байланысына мүмкіндік
туады. 1982 жылы ... ... ... жергілікті ұйымдар –
коммуналар құзіретіне берілген. Соның ... ... ... ие ... ал мемлекет болса әлеуметтік-экономикалық ... ... ... тапсырып едәуір масштабты істермен айналысуға
мүмкіндік алды [4, 10-12].
Әлемдік тәжірибеде әртүрлі басқару деңгейлері ... ... ... ... ... келесідей топтары анықталған:
- айрықша өкілеттілік – тек өзін-өзі басқару органдары ғана орындайтын
қызметтер тобы, бұл өкілеттілікті ... ... ... олар тек тиісті
территория халқының алдында ғана есеп ... ... ... – 2 ... одан да көп ... ... органдарының бірлесуімен орындалатын өкілеттілік. Қажеттілігі:
кейбір мәселелерді жергілікті өзін-өзі басқару органдары өз ... ... ... ... ... өкілеттілік – мемлекеттің жергілікті өзін-
өзі басқару органдарына тапсыруы бойынша іске ... ... ... ... ... ... органдарына бірқатар
өкілеттілік жүктелген, ... ... ... ... ... басқару
органдарына бірдей жүктелуі мүмкін. ... ... ... ... ... ... ... бұл өз
кезегінде тұтас қоғамдық-мемлекеттік басқару жүйесіне кері әсерін ... ... ... ... ... ... ... жергілікті өзін-
өзі басқаруда үлкен әрі қиын жолды өтті. Қазіргі кезде Ресейде 14 ... ... ... бар. ... ... ... пен
жергілікті өзін-өзі басқарудың ... ... ... жүргізілген.
Тәжірибеде жүзінде, Ресей сияқты орталық, губернаторлық және ... ... ... қарым-қатынасы шиеленіскен, ондағы әр
әкімшілік-территориалдық деңгей көбірек құқыққа ие болып, ... ... ... ... ... көп ... ... азырақ құқық бергісі
келеді [6].
Қырғызстан мемлекеті тәуелсіздік алған ... ... ... ... және ... ... басқаруды реформалауға көп
көңіл бөлді. 1991-2001 жылдары ... елді ... ... ... ... ... ... сонымен қатар 2001 жылы жергілікті өзін-
өзі басқару органдарының басшыларын сайлауды енгізу.
Дүниежүзінде көптеген орталықсыздандырылған ... ... ... ... ... билік пен өзін-өзі
басқару құзіреттері бекітілген. Тәжірибеде қолданылып жүрген территориалдық
деңгейдің қаншалықты ... ... ... ... өзінше саяси
шешімдер қабылдауымен және қажетті ресурстармен қамтамасыз етілу деңгейімен
ажыратылады.
Муниципалдық бірлестіктің тұрғындары мүддесін ... ... ... органдарының рөлін қарастыра отырып, олардың орындайтын
екі қызмет түрін атап өтуге болады: тұрғындар мүддесін ... және ... іске ... ... ... дегеніміз – мүддені анықтау, біріктіру,
артикуляциялау және ең ... ... ... ... ... қажетті шешімдер қабылдау болып табылады. Жоғарыдағы ... ... ... екі түрі ... ... ... ... орган.
Жергілікті өзін-өзі басқару жүйесінің ... ... ... ... ... ... болады. Бұл жағдайда әр
территориялық билік ... жеке ... ... ие ... ... түрлері басқа басқару деңгейлері қызметтері және ... ... ... ... ... ... жергілікті үкімет
қызметін бақылауды басқарудың жоғары деңгейі емес, референдум, сайлау,
немесе т.б. тура ... ... ... ... ... мен
лауазымдық тұлғалар арқылы ... ... ... Дегенмен, дүниежүзі
бойынша ешқандай елде басқарудың толық көлденең түрін кездестіре алмаймыз.
Ұқсастығы көп ... ... ... ... құрылымында да
штаттар, графстволар, қалалар қызметтерін ведомстволар мен министрліктер
тарапынан мемлекеттік реттеу жүргізіліп отырады. ... ... ... яғни ... ... ... жартылай қаржыландыру арқылы
жүргізіледі.
Жергілікті өзін-өзі ... ... ... бірі ретінде
жеке компетенцияның болуын атап көрсетуге болады. Түрлі ... ... ... ... ... компетенциялардың көлемі мен
мазмұны әртүрлі болып ... ... ... ... ... ... ... өзін-өзі басқаруды
ұйымдастырудың жалпы принциптері туралы» Федералдық заңда бекітілген
жергілікті ... бар ... ... ... ... алады. Жергілікті
жағдайлардың әртүрлігі жергілікті өзін-өзі басқару органдарының айналысатын
мәселелерін анықтауға ... ... ... ... ... ... бірлестіктер құзіретіне кейбір сұрақтарды
табыстауына ... ... ... ... екі деңгейлік жүйе
кездескен жағдайда муниципалдық бірлестіктер құзіреттері бөлінеді.
Әлемде өте көп ... ... ... және ... кездеседі. Алайда, Қазақстанға елдегі мемлекеттік басқарудың
барлық ... ... ... ... стратегиясы
қажет. Кез-келген билік деңгейінің ... ... ... ... ... нақты анықталған құзіреттер мен қызметтерге ие болуы;
- тұрақты ... ... бар жеке ... ... ... ... муниципалдық қызметкерлердің квалификациясының деңгей.
Қаржылық база деңгейінің төмендегі жергілікті билікке өз құзіретін
жоғарғы деңгейде жүзеге асыруына сөз жоқ ... ... Бұл ... ... ... және салық салу саясатын реттеуді талап
етеді.
Ал, жергілікті билік органдарының құзіреттері муниципалдық бірлестік
түріне байланысты қалытастырылып, заңмен ... ... ... ... ... орналасу үшін, қойылатын талаптарды жоғарлату арқылы
муниципалдық қызметкерлер квалификациясының сапасын көтеру қажеттігі туып
отыр. ... ... ... ... ... ... органдары
үшін шешілмеген.
Қазіргі таңда Қазақстан Республикасы дүние жүзі ... ... ... ... модельдеріне сәйкес келмейді. Өйткені, біздің
еліміздегі халықтық ... ...... ... ... кіргізілген. Осы уақытқа дейін, Қазақстанда жергілікті өзін-өзі
басқаруды ұйымдастастырудың түрлі варианттары ... ... ... шеңберін шектей отырып, жергілікті өзін-өзі басқаруды
енгізу, ал аудандық деңгейде мемлекеттік басқаруды сақтап қалуды ұсынылады.
Сондай-ақ әкімдер ... ... ... жергілікті өзін-өзі
басқару принципіне көшуге болады.
Жергілікті өзін-өзі басқаруды конституциялық-құқықтық ... ... ... 1985 жылы 15 ... ... ... қабылданған
«Жергілікті өзін-өзі басқару туралы» Хартияда бекітілген жалпыға танылған
муниципалдық демократияның және муниципалдық ... ... ... ... ... анықталған:
- жергілікті өзін-өзі басқару демократиялық мемлекеттің негіздерінің
бірін ... ... ... ... ... ... жергілікті деңгейде
тікелей жүзеге асырылмауы мүмкін;
- жергілікті ... ... ... ... ... ие болуы
азаматтың басқаруға ұмтылысыының нәтижелігі;
- демократиялық жолмен құрылған жергілікті өзін-өзі басқару органдары
өздерінің құзіретіне, оны асыру тәртібі және ол үшін ... ... кең ... ие бола ... ... басқару хартиясында»: жергілікті өзін-өзі басқару
органдары демократиялық жолмен құрылады, оларға шешім ... ... ... ... ... ... ... белгілейді [5,
39]. «Жергілікті өзін-өзі басқару деп жергілікті басқару органдарының
мемлекеттік ... ... ... реттемелеу және заң шеңберінде әрекет
отырып, өз жауапкершілігімен және ... ... ... ... ... мен іс ... ... түсініледі.» Хартияда: кез-келген
демократиялық құрылыстың негізін жергілікті өзін-өзі басқару құрайды.
Халықаралық тәжірибеде жергілікті ... ... ... ... мәселелерге жауапкершілікпен қарап, оны өздігінен шешуі
қоғамда болатын көптеген қиын ... ... ... ... ... ... ... жергілікті өзін-өзі басқарудың
перспективасы
Елбасы Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев зайырлы және көп ұлтты ... ... ... ... мен ... дәстүрлердің
жиынтығы ретіндегі батыстың дәстүрлердің жиынтығы ... ... ... және ... ... ... тәжірибесіне, біздің көп ұлтты және көп ... ... ... одан әрі ... ... ... қоғамға лайықты қоғамдық, саяси мемлекеттік ... ... ... реформалардың Жалпы ұлттық Бағдарламасын ұсынған еді. ... ... ... ... ... барлық қауымдастықпен
диалог негізінде жасауды көздейді [9, 71-72].
Президент бастамасының маңызын түсіну үшін ... ... ... ... ... конституциялық өзгерістерді қарастыру қажет.
Қалыптасқан заңнамалық-құқықтық ... ... ... ... шешу реформа жылдары ішінде «жоғарыдан» - мемлекеттік ... ... ... ... - осы ... дейін көпшілігінің
қызметі заңнамалық қамтамасыз етілмеген жергілікті ... ... ... ... ... ... тәжірибеде жергілікті өзін-өзі басқару саласындағы
экономикалық ... мен ... ... ... әдіс тәсілдері
қолданады. Жергілікті өзін-өзі ... ... да бір ... да ең бастысы алдымен қаржы-экономикалық тәуелсіздікке
негізделген жергілікті деңгейдегі ... ... ... ... Бұл – ... ... Қазақстанда жергілікті өзін-өзі басқару
саласының өз деңгейінде ... ... ... жылдың қазан айында «Қазақстан Республикасындағы жергілікті өзін-
өзі басқару туралы» жаңа заң жобасы баспа беттерінде ауқымды талқылау үшін
жарияланды. Айта кету ... ... ... ... туралы ұғымы
біздің азаматтар үшін заңнамалық жоба ... да, ... ... ... ... 1991 жылы ... және жергілікті билік органдары арасындағы,
өкілеттілікті бөлісу және ... ... ... ... ССР ... депутаттарының жергілікті Кеңесі жергілікті өзін-өзі
басқару туралы Заңы ... Ол ... ... ... ... сайланбалы лауазымды тұлғасы – оның төрағасы өз қызметімен қоса
атқарушы ... ... өз ... қоса ... комитет
төрағасының қызметін атқарды. Мұндай жағдай ... ... ... қайшы
келіп, жергілікті жердегі өкілетті билікті әлсіретті.
Осындай жоспар бүгінде «Жергілікті өзін-өзі басқару туралы» ... ... ... ... ... төрағасы өз қызметімен қоса ... ... бола ... ... да қазірденбастап заң жобасы сатысында
кері әсер ... ... ... ... ... ... ... [10, 17-21].
Мәслихаттар жергілікті өзін-өзі басқару жүйесінің барлық ... ие: ... ... ... көлем деңгейіндегі
мәселелерді шешеді, өз ... мен ... ... бар. ... ... ... ... басқару органына жатқызылған, әкімшілік-
аумақтық құрылымның төменгі деңгейінде, ал ... мен ... ... ... аудандық мәслихат депутаттарын сайлау бүкіл аудан, ... ... жиын ... құру жоспарланған кенттер, ауылдар халқының
қатысуымен өтеді.
Біздің ... осы ... ... ... деңгейінде өкілетті органның жоқтығы, кенттер,ауылдарда ... ... кері ... тигізіп, ал жергілікті өзін-өзі басқаруды
енгізу орталықсыздандырудың дамуына оң ... алып ... ең ... міндетті шарттарының бірі келесі ... ... ... ... ... бұл ... ... бірін-бірі
қайталауы емес. Әсіресе жергілікті өзін-өзі басқару ... мен ... ... нақты айқындап алған жөн. Заң жобасында бұл ... ... ... бір ... ... пен ... өз өкілдерін
сайлар адында, бұл сайланбалы басқару органдарының ... ... ... ... ... ... талдай отырып, біз бірінші кезекте осы уақытқа дейін
бұл республиканың өкілетті органдары жүйесінде өзара ... ... ... ... және ... ... ... жергілікті
мемлекеттік басқару мемлекеттің құрамдас ... ... ... ... үшін ... бір ... бар ... нормативтік
құжаттармен жұмыс ... ... ... ... өңірлік
бағдарламасы және ... ... ... ... ... ... жататын маңызды мәселені қарастырып көрейік. Бұл ... ... ... ... ... ... ... бірі. Жергілікті бюджеттің орындалуын қаржылық бақылау қызметі
мәслихаттардың ревизиялық комиссиясына жүктелген.
Республикада ... ... ... ... 1993 ... Республикасында жергілікті өкілетті және атқарушы органдар
туралы» Заңмен бірінші заңнамалық мәртебесі ... және ... ... соң ... ... ... ... жергілікті
деңгейде мемлекеттік қаржылық бақылаудың толық органы ретінде ... ... ... комиссия қызметі тек бір босатылған депутат-төраға
жұмысына негізделді. Заңнамамен ... ... ... қызметін
атқаратын кәсіби аппарат қарастырылмады. Ал, қазіргі уақытта ... ... ... ... құрады. Ойланатын мәселе;
- екіншіден, мәслихаттардың ревизиялық комиссиялары үшін ... ... ... ... мен ... тәртібін айқындайтын
заңнамалық түрдегі нормативтік құжат қарастырылмады. Жергілікті мемлекеттік
басқару туралы ... ... мен ... ... ... күн
тәртібімен анықталады» деп көрсетілген.
Бірақ мемлекеттік бюджет пен даму бағдарламасы бір емес пе, ... ... ... да ... қаржылық бақылау жүйесі де ... ... ... ... ... ... кеңейту мәселесі туындап
отыр. Бұл сөзсіз мемлекеттік билік жүйесінде ... ... ... ... ... жүйесінің рөлін арттыру жолындағы басты
іс-әрекеттер болып саналады.
Мәслихат қызметін күшейту бағыттарының бірі – ... ... ... қаржылық бақылау жүйесіне сәйкес жүргізу. 2006 жылдың
шілде айында ... ... ... кодексіне енгізілген
өзгеріске сәйкес ревизиялық комиссия ... ... ... ... ... бірақ кәсіби мамандармен қамтамасыз ету ісі шешімін
таппады.
Бұл - әрине, ... ... ... ... ... ... ... қызметін атқаруда қоғам алдында жауапты. Бақылау ... ... ... ... ... әсер ... Яғни,
құзырды кеңейту арқылы жауапкершілік шараларын күшейтуіміз қажет.
Жергілікті өзін-өзі басқару туралы заң ... ... ... ... ... ... бір ... жоқтығын байқаймыз. Себебі
заң жобасында органның нақты ... мен ... ... ... ... ... құқымы мен тәртібі және тиісті ... ... ... ... ... ... Мысалы,
жергілікті өзін-өзі басқару органдары қаржыны ауданлық бюджет арқылы алатын
болса, онда аудандық мәслихаттың ревизиялық ... ... ... айтылмаған. Мысалы,жергілікті өзін-өзі басқару органдары
қаржыны аудандық бюджет арқылы алатын болса, онда ... ... ... ... ... ... тексеруге құқылы.
Қазіргі уақытта Қазақстанда мемлекеттіліктің дамуы ... ... ... және ... ... ... мен жергілікті өзін-өзі басқару органдары арасындағы құзырларды
өзара бөлісуді толық жүзеге өзекті ... ... ... ... басқару – бұл болашақтың емес, бүгінгі күннің
қажеттілігі. Себебі, таза демократиялық және ... ... ... құру ... ... барлық азаматтардың қажетіліктеріне жауап
беретін жергілікті өзін-өзі басқару ... ... Бұл ... ... және ... ... қоғам құруға жаңа
серпіліс береді.
ҚОРЫТЫНДЫ
Биылғы 2009 жыл – еліміз үшін саяси ... одан әрі ... ... ... Бұл ... ... ... Н.Назарбаевтың
бастамасымен жүргізілген конституциялық реформаларды жүзеге ... ... ... партиялардың, мәслихаттардың (барлық
деңгейдегі) ... ... ... ... ... Бірақ ол, ең алдымен,
жергілікті ... ... ... ... жаңартуға келіп тіреледі.
Жұртшылыққа белгілі болғанындай, жергілікті өзін-өзі басқару жүйесі
орталық билік пен жергілікті ... ... ... ... ... қажет етеді. Осындай жағдайда жергілікті өзін-өзі басқару
мемлекеттің бекіткен және таныған халықтың өзін-өзі басқару құқығы ... Бұл ... ... ... жергілікті маңызды мәселелерді өз
жауапкершілігіне алады. Сондай-ақ, жергілікті билік ... ... ішкі ... өздері пайдаланып, проблеманы шешіп
отырады. Бұл жерде орын ... ... ... әлеуметтік саладағы
шешімін күткен маңызды мәселелер жергілікті тұрғындардың ... ... ... ... ... ұзақ уақыт бойына жергілікті өзін-өзі басқаруды енгізу
мәселесі шешімін таппай келді. Оның көптеген себептері ... Ең ... ... ... ... үшін заңнамалық жүйе жетіспеді. Мұның
өзі орталық билік пен аймақтық ... ... ... ... ... ... ... қарамастан, біздің елімізде барлық уақытта жергілікті өзін-өзі
басқарудың жобалары жасалынып отырды. Бірақ, оны ... ... ... алу ... аспады.
Қоғамдағы саяси жүйені реформалау шеңберінде халық ... ... ... басқаруға мұрындық болады. Нәтижесінде
барлық деңгейдегі мәслихаттардың өкілеттіктері біршама ... ... ... ... ... бойынша тағайындалады. Осы
жағдайда жүзеге асырылған конституциялық өзгерістер ауыл ... ... ... ... ... туғызады. Бұған қоса,
мәслихаттардың әкімдерге сенімсіздік көрсету ... ... ... ... ... ... дауыс беру арқылы әкімдерге
сенімсіздік танытып, оны қызметінен босату жөніндегі бастама ... ... ... ... басқару орындарының мәслихаттардың алдындағы
жауапкершілігі ... олар ... ... ... тереңірек сезінеді. Жергілікті өкілетті органдардың рөлін
күшейту, оларға қосымша өкілеттіліктер беру ... ... ... ... ... ... болып отыр.
Іс жүзінде жергілікті өзін-өзі басқару мемлекеттік биліктің жалғасы
болып табылады. Ол, ... ... ... ... ... маңызды. Сондықтан да, мұның өзі саяси шешімдерді қабылдаудың
барысында оған қоғамның кеңінен белсенді қатысуына жол ... ... ... ... алдында тұрған мәселелерді өз бетімен шешуге
үйренеді.
Әрине, Қазақстанда өзін-өзі басқару жүйесін енгізу аса күрделі құбылыс
екенін ... ... Ол ... әртүрлі дәрежедегі мәселелерді
қамтиды. Бұл, ең алдымен, билік пен ... ... ... дайындығына, демократияның даму ... ... ... ... да, ... оңтайландыру ұзақ мерзімге созылатын іс-шара
деген жөн. Соған орай, Қазақстанда өзін-өзі басқару ... ... ... енгізіледі. Бұл жерде кешенді бағдарламалардың маңыздылығы
ерекше орын алады. Оның ... ... ... және ... ... жергілікті жерлерге беру біртіндеп жүзеге асады. Бұдан кейін
жергілікті және орталық ... ... ... бірлесіп қимылдауына,
жергілікті орындағы басқару саясатын қалыптастыруға назар аударылады. Соның
нәтижесінде біртіндеп жергілікті тұрғындар өзін-өзі басқару және бақылау ... ... ... ... кез келген деңгейдегі биліктің тиімді
жұмысы тұрғындарға есеп беру және оның ... болу ... ... қазіргі уақытта жоғарыда айтылған ... ... ... ... ... ... ... Әсіресе, жергілікті өзін-
өзі басқару орындарының өкілеттілігі мен қызметін ... жеке ... ... ... ... ... мәселелер шешілмей
келеді. Сондықтан Қазақстандағы жергілікті өзін-өзі ... ... ... ... мен басқару қызметін беру қажет. Көп нәрсе
жергілікті қоғамдастықтың ... ... Оның ... мен ... ... ... ... өзін-өзі басқаруды
жеделдететіні анық. Соған ... ... ... ... бастамашылығы қай кезде де қолдау табуға лайықты.
Жергілікті өзін-өзі басқаруды қалыптастыруда негізгі ... ... ... оған әлеуметтік мәртебе беруді айту керек. Соған орай,
жергілікті өзін-өзі басқару ... ... бір ... ... ... ... қаралатын болады.
Өзін-өзі басқару секілді жаңа бағытты ... сөз жоқ, ... ... ... ... ... зор. ... өзі тұрғындардың
жергілікті өкілетті органдарды ... ... ... ... ... ... ... жергілікті
өзін-өзі басқару органдары жедел дамуға бағыт ұстайды. Ал ... өзі ... ... мемлекетті басқару жұмысына кеңінен қатыстырылады
деп сеніммен айтуға негіз қалайды.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару ... ... ... ... ... Қонституциясы, 1995 ж. 30 тамыз
3. Қазақстан Республикасының жергілікті мемлекеттік басқару туралы заңы
// Егемен Қазақстан. 13 ақпан, 2009 ... ... ... А.Ж. Шетелдердегі жергілікті өзін-өзі басқару органдары
қызметінің тәжірибесі және оны Қазақстанда енгізу мәселелері //
Д.А.Қонаев атындағы Университет хабаршысы. №2, 2008 ж.-39 ... ... Г. ... ... ... мен ... ... //
Саясат, №1, мамыр, 2006 ж. -10-12 бет
6. www.google.kz
7. Мырзагелді Кемел. Өзін-өзі ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді // Айқын, 1 ақпан, 2006 ж.-3 ... ... Б. ... ... ... // Дала мен ... -2006 ... №21,-4бет
9. Мырзагелді Кемел. Жергілікті өзін-өзі басқару: жай-күйі мен болашағы
// ... №1-2, ... ... Қарақов М.Б. Қазақстандағы жергілікті өзін-өзі басқару дамуының
мәселелері мен болашағы // ... ... ... ... 2008 ж. -71-72 бет

Пән: Мемлекеттік басқару
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Fast Ethernet стандартындағы жоғары жылдамдықты жергілікті есептеуіш желісін жобалау64 бет
«жергілікті бюджеттің қалыптасуы мен тиімді пайдалануының есебі мен аудитін ұйымдастыру»91 бет
«Жергілікті өзін-өзі басқару және оны жетілдіру жолдары»67 бет
Аймақтың әлеуметтік-экономикалық дамуында жергілікті бюджеттің әсерін талдау (Қызылорда облысы Қармақшы ауданы әкімдігінің экономика және бюджеттік жоспарлау бөлімі мысалында)33 бет
Батыс елдердегі жергілікті бюджеттер және салық салу жүйесі32 бет
Биология және экология пәндерін оқытуда жергілікті жер материалдарын пайдалану35 бет
Биология пәнін оқытуда жергілікті жер материалдарын пайдалану20 бет
Діни қатынас мәселесіндегі мемлекеттік билік және жергілікті өзін-өзі басқару органдары қызметінің бейімділігі13 бет
Далалық аудандарда өзен суын және жергілікті жерде ағатын суларды пайдалану негізінде суару11 бет
Дамыған елдердегі жергілікті өзін өзі басқаруды тәжірібиесі30 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь