Мүдделер мен талап – тілектер


Ж о с п а р.

1. Мүдделер мен талап . тілектер

2. Бағалау бағдарлары және қоғамдық белсенділік

3. Дүниетанымның қалыптасуы

4. Өмірлік жоспарлар және кәсіп таңдау
ҚОҒАМДЫҚ БЕЛСЕНДІЛІК ЖӘНЕ ДҮНИЕТАНЫМНЫН ҚАЛЫПТАСУЫ

Мүдделер мен рухани талап-тілектер. Қаізіргі совет жігіттері мен қыздарын олардың 30—40 жылдардағы құрдастарымен салыстырғанда жастардың жалпы мәдени деңгейінің, интеллектілік мүдделерінің көптігі мен жан-жақтылығын аңғармау мүмкін емес. Радио, теледидар, кино, көпшілікке арналған ғылыми басылымдардың арқасында жоғары кластағылар ғылым мен техниканың ең жаңа жетістіктерін біліп отырады. Жүргізілген психологиялық зерттеу оқу үлгерімі тәуір жоғары класс оқушыларының ғылым, техника, мәдениет пен спорттың ен, жаңа жетістіктері туралы хабардарлығы мұғалімдерден кем түспейтінін, ал кейде ұстаздарынан асып түсетінін көрсетеді. Бұлай болмауы да мүмкін емес: ғылыми-техникалық революция заманында әр-бір келесі ұрпақ өзінен бұрынғыдан білімдірек болуы тиіс. Жастардың бос уақытын өткізуі де аға ұрпақтардан гөрі мазмұндырақ. Жоғары кластағылардың көпшілігі ғылымға, елдің саяси өміріне, халықаралық қатынастарға, спортқа, өнерге өте зор ынта қояды. Олардың сүйікті істері — кітап оқу, кинофильмдер мен телевизия хабарларын көру, спортпен шұғылдану, туризм және т. б. көптеген жайлар. Физикалық-математикалық, химиялық және басқа олимпиадаларға қатысушылардың барған сайын көбеюі жастарда ғылымға деген ынтаның белсенді, творчестволық сипатта екендігін көрсетеді. Жігіттер мен қыздар ғылыми дүниетанымды қалыптастыру үшің айрықша маңызы бар әлеуметтік проблемаларға (қоғамтануға, философияға) ден қояды.
Аланда қазіргі бар жағдайды дәріптей беру қате әрі зиянды болар еді, Аға ұрпақты барынша алаңдататын бірқатар проблемалар бар. Алдымен қалада және деревняда, сондай-ақ әр түрлі әлеуметтік ортада тәрбиеленген жігіттер мен қыздардың даму деңгейі мен мүдделерінің диапазоиында әлі де болса үлкен айырмашылықтар сақталуда. Партия мен үкімет бұл теңсіздікті жою, ең болмағанда азайту үшін барлық жағдайды жасап отыр, бірақ мұндай міндет жылдам шешілуі мүмкін емес Әсіресе қалада мектептің мәдени-тәрбие жұмысынын орталығы ретіндегі ролінің біршама төмендегені аландатады. Мұғалімнің жағдайының өзі де күрделілене түсті. Бір кезде ол деревнядағы ең білімді, ал кейде тіпті жалғыз сауатты адам болып, мұғалім деген атақтың өзі оның беделін барынша көтеретін еді. Бүгіндс ол басқа кәсіптің адамдары сияқты өзіне соншалық қажетті беделге өзінің жеке басының қасиеттерімен жетіп, сақтауға тиіс, ал бұл анағұрлым қиынырақ.
Кейде қазіргі жастардың мүдделерінін ауқымдылығы тым кең емес пе, мұның өзі үстірттікке, жаңғалақтыққа, өзі іздеп табудың орнына дайын білімдерді ен жарлықпен меңгеруге дағдыландырмай ма деген қауіп айтылады. Алайда бұл көбіне:көп оқытудың сипаты мен әдістеріне байланысты. Жоғары кластарда оқитыи жас өспірім жігіттер әдетте оқудын. неғұрлым белсенді және дербес формаларын жақсы көреді, сондықтан мектеп бұл кажеттерді қанағаттандыруға тиіс.
Ойлаудың «техницизмі» және гуманитарлық мәдениетті, әдебиетті, өнерді жете бағаламау елеулі қауіп туғызады. Мұндай тенденция шын мәнін де бар, сондықтан онымен күресу қажет. Жоғары класс оқушылары өнердің өр қилы түрлерінс өте-мөте әркелкі ортақтасады. Бірнеше мүмкіндіктері бар Ленинградтың өзінде жоғары кластар оқушыларының ішінен бірен-сарандары ғана балетті өзінің көркемдік әуестігі деп атаған; бірде-біреуі операны әуестігім деп атамаған. Бегжелеу өнеріне деген ынта біршама төмен. Музыкалық мүдделер саласында жеңіл музыка мен джаз көбіне қалғандарынын бәрін «тықсырып» тастаған. Кітаптар мен кинофильмдерді бағалаудын критерийлері де жоғары кластағылардың көбінде жетілмеген болып келеді.
Алайда бұл проблемалардың бәрінің жасқа қатысты дегенен гөрі әлеуметтік проблемалар екендігін атап көрсеткен жөн. Білім деңгейі мен семья жағдайындағы айырмашылықтар мұнда жасқа байланысты айырмашылықтардан гөрі көлемдірек.

Пән: Социология, Демография
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 9 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге




Ж о с п а р.

1. Мүдделер мен талап – тілектер
2. Бағалау бағдарлары және қоғамдық белсенділік
3. Дүниетанымның қалыптасуы
4. Өмірлік жоспарлар және кәсіп таңдау

ҚОҒАМДЫҚ БЕЛСЕНДІЛІК ЖӘНЕ
ДҮНИЕТАНЫМНЫН ҚАЛЫПТАСУЫ

Мүдделер мен рухани талап-тілектер. Қаізіргі совет жігіттері мен
қыздарын олардың 30—40 жылдардағы құрдастарымен салыстырғанда жастардың
жалпы мәдени деңгейінің, интеллектілік мүдделерінің көптігі мен жан-
жақтылығын аңғармау мүмкін емес. Радио, теледидар, кино, көпшілікке
арналған ғылыми басылымдардың арқасында жоғары кластағылар ғылым мен
техниканың ең жаңа жетістіктерін біліп отырады. Жүргізілген психологиялық
зерттеу оқу үлгерімі тәуір жоғары класс оқушыларының ғылым, техника,
мәдениет пен спорттың ен, жаңа жетістіктері туралы хабардарлығы
мұғалімдерден кем түспейтінін, ал кейде ұстаздарынан асып түсетінін
көрсетеді. Бұлай болмауы да мүмкін емес: ғылыми-техникалық революция
заманында әр-бір келесі ұрпақ өзінен бұрынғыдан білімдірек болуы тиіс.
Жастардың бос уақытын өткізуі де аға ұрпақтардан гөрі мазмұндырақ. Жоғары
кластағылардың көпшілігі ғылымға, елдің саяси өміріне, халықаралық
қатынастарға, спортқа, өнерге өте зор ынта қояды. Олардың сүйікті істері —
кітап оқу, кинофильмдер мен телевизия хабарларын көру, спортпен шұғылдану,
туризм және т. б. көптеген жайлар. Физикалық-математикалық, химиялық және
басқа олимпиадаларға қатысушылардың барған сайын көбеюі жастарда ғылымға
деген ынтаның белсенді, творчестволық сипатта екендігін көрсетеді. Жігіттер
мен қыздар ғылыми дүниетанымды қалыптастыру үшің айрықша маңызы бар
әлеуметтік проблемаларға (қоғамтануға, философияға) ден қояды.
Аланда қазіргі бар жағдайды дәріптей беру қате әрі зиянды болар еді,
Аға ұрпақты барынша алаңдататын бірқатар проблемалар бар. Алдымен қалада
және деревняда, сондай-ақ әр түрлі әлеуметтік ортада тәрбиеленген жігіттер
мен қыздардың даму деңгейі мен мүдделерінің диапазоиында әлі де болса үлкен
айырмашылықтар сақталуда. Партия мен үкімет бұл теңсіздікті жою, ең
болмағанда азайту үшін барлық жағдайды жасап отыр, бірақ мұндай міндет
жылдам шешілуі мүмкін емес Әсіресе қалада мектептің мәдени-тәрбие жұмысынын
орталығы ретіндегі ролінің біршама төмендегені аландатады. Мұғалімнің
жағдайының өзі де күрделілене түсті. Бір кезде ол деревнядағы ең білімді,
ал кейде тіпті жалғыз сауатты адам болып, мұғалім деген атақтың өзі оның
беделін барынша көтеретін еді. Бүгіндс ол басқа кәсіптің адамдары сияқты
өзіне соншалық қажетті беделге өзінің жеке басының қасиеттерімен жетіп,
сақтауға тиіс, ал бұл анағұрлым қиынырақ.
Кейде қазіргі жастардың мүдделерінін ауқымдылығы тым кең емес пе,
мұның өзі үстірттікке, жаңғалақтыққа, өзі іздеп табудың орнына дайын
білімдерді ен жарлықпен меңгеруге дағдыландырмай ма деген қауіп айтылады.
Алайда бұл көбіне:көп оқытудың сипаты мен әдістеріне байланысты. Жоғары
кластарда оқитыи жас өспірім жігіттер әдетте оқудын. неғұрлым белсенді және
дербес формаларын жақсы көреді, сондықтан мектеп бұл кажеттерді
қанағаттандыруға тиіс.
Ойлаудың техницизмі және гуманитарлық мәдениетті, әдебиетті, өнерді
жете бағаламау елеулі қауіп туғызады. Мұндай тенденция шын мәнін де бар,
сондықтан онымен күресу қажет. Жоғары класс оқушылары өнердің өр қилы
түрлерінс өте-мөте әркелкі ортақтасады. Бірнеше мүмкіндіктері бар
Ленинградтың өзінде жоғары кластар оқушыларының ішінен бірен-сарандары ғана
балетті өзінің көркемдік әуестігі деп атаған; бірде-біреуі операны
әуестігім деп атамаған. Бегжелеу өнеріне деген ынта біршама төмен.
Музыкалық мүдделер саласында жеңіл музыка мен джаз көбіне қалғандарынын
бәрін тықсырып тастаған. Кітаптар мен кинофильмдерді бағалаудын
критерийлері де жоғары кластағылардың көбінде жетілмеген болып келеді.
Алайда бұл проблемалардың бәрінің жасқа қатысты дегенен гөрі
әлеуметтік проблемалар екендігін атап көрсеткен жөн. Білім деңгейі мен
семья жағдайындағы айырмашылықтар мұнда жасқа байланысты айырмашылықтардан
гөрі көлемдірек.
Бағалау бағдарлары және қоғамдық белсенділік. Бұлар жас-
тық — әлеуметтік белсенділіктің едәуір артатын кезеңі. Совет
жігіттері мен қыздар ішкі және халықаралық өмірдің оқиғала-
рына ден қоюмен бірге өздері коммунизм құрылысына белсене
қатысушылар болғысы келеді. Алайда оқушы жастардың ересек-
тердің еңбек өмірінс нақты қатысу шамасы шектеулі. 1906 жылы
туған адамдардың ішінен 16 жаста үштен біріне жуығы "жұмыс
істеген, ал 20 жаста жігіттердің бәрі дерлік еңбек өмірін баста-
ған екен. Бүгінде олардын, құрдастарынан көбі әлі оқып жүр.
Мұның өзі қазіргі жастардың артықшылығы және білімдар
адамдарды керек ететін қоғамның объективтік кажеттілігі. Бір-
ақ қатар бұл әлеуметтік кемелділіктің неғұрлым кем
басталатынын да білдірсді. .
Ересектіктің субъективтік критерийлері сан алуан олардын
ішінде — білім алуды аяқтау, өз алдына еңбек өмірін бастау,
әке-шешесінен материалдық тәуелсіздік, азаматтық кәмелеттік
әскерде қызмет атқару, үйлену, тұңғыш баласының тууы бар.
Бұл оқиғалардың бірден болмайтыны1 өзінен-өзі түсінікті, сон-
дықтан адам өзінің ересек болғанын. бірден емес, біртіндеп сезі-
неді. Бірақ аталған критерилердің ең маңыздысы қалай деген-
мен еңбек қызметінің басталуы болмақ. Жоғары класс оқушыларының оқу істері
көп болса да, олар оған қанағаттанбай, қоғамдық пайдалы еңбекке ұмтылады,
оны практикалық пайдасына қоса, өзін орнықтырудың маңызды құралы деп
біледі. Жаздағы ауыл шаруашылық жұмыстары меп құрылыстарға қатысу, қоғамдық
тәртіпті сақтауға көмектесу, қартайғандар мен кіші жастағы мектеп
оқушыларына қамқорлық жасау — осының бәрі жігіттер мен қыздардың еңбек
өміріне ортақтасуының сан алуан түрлерінің бі-разы ғана. Мектеп комсомолы
қызметінін, маңызды саласы — аға ұрпақтардың революциялық дәстүрлерін біліп-
үйрену және әскери-патриоттық жұмыс.
Жоғары кластар окушыларының қоғамдық белсенділігінін, өз психодогиялық
ерекшелітері бар. Жастық шаққа тән романтизм жастарды көбінесе үлкен
істерді қолға алуға ұмтылдырады, үлкен істің ұсақ-түйектен құралатынын олар
сырттан көмек болмайынша әлі білс бермейді. Бірақ үлкен қоғамдық
бастамалардың нәтижесі көбінесе бірден емес, ұзақ уақыт еткеннен кейін
барып көрінеді. Ал жастарға өз еңбегінің нәтижесін міндетті түрде өзі
көріп, сезінуі ксрек. Егер ондай нәтижслер болмаса, оңай басталған елігу
дәл осылай тез басылып, оның орнын немқұрайдылық басады. Осы ссбептен де Л.
С. Макаренконың таяудағы және шалғайдағы перспективаны ұштастыру туралы
белгілі нұсқауын ескеру ерекше маңызды.
Романтизм мен мұратқа ұмтылудан жастар барынша күш салу, ерлік пен
қаһармандық талап етілетін кез келген бастамаға ерекше ергіш келеді. Мұның
өзі жанқиярлық пен батылдық, жамандыққа келіспеушілік секілді асқақ
адамгершілік мұраттарды тәрбиелеуге қолайлы жағдай жасайды. Бірақ елден
ерекше болып, жарқырай көрінугс ұмтылу кейде әлеуметтік тұрғыдан зиянды
арналарға (батылдығын, елден ерекшслігін көрсету амалы рстіндсгі сотқарлық,
бұзакылық) ойысады. Сонымен бірге, жас өспірімдік максимализм, асыра
бағалау мен талаптану көбінс шындық болмысты дұрыс, байыптап түсінуге бөгет
болады. Жас өспірім көпке дсйін жеткіншектік сыңаржақтылықтан, ымырасыз
бірбеткейліктен арыла алмай жүреді. Кейбір жоғары класс оқушыларында өзінше
бір гиперкритицизмнін бел-гілері аңғарылады: олар өздері де осы
жағдайлардың нәтижесі екендігін ұмытып айналасындағы дүниеге сырттан
қарағандай болады. Мұндағы жас өспірімдер алдымен өздерін
қанағаттандырмайтын, өздерінің, мұраттарына сай келмейтін жағдайларға назар
аударуға бейім тұрады. Ал, міндет кемшіліктерді көруді ғана емес, оларды
түзеу үшін күресе білуді де үйренуде болмак.
Кейде мектептегі жағдайлардың өзі осындай ниеттерге ойыс-тырады. Егер
комсомол жұмысы мектептің, ішкі істерімен ғана тұйықталса, ол динамизмінен,
ауқымдылығы мен тартымдылығынан айрылады. Егер ересектер мектептің комсомол
ұйымына әдеп сақтап көмектесудің орнына ұсақ-түйек қамқорлық жасаса одан да
жаман. Қоғамдық жұмыс дербсс жұмыс ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Талап өндірісі
Ерекше талап қою
Талап арыз туралы түсінік
Талап қою туралы ілім
Азаматтық талап қою мерзімі
Талап түсінігі және мағынасы
Өндірісі және талап
Талап қою арқылы іс жүргізу
Талап өндірісі туралы
Азаматтық іс жүргізудегі талап теориясы
Пәндер

Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор №1 болып табылады.

Байланыс

Qazaqstan
Phone: 777 614 50 20
WhatsApp: 777 614 50 20
Email: info@stud.kz
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь