Кластерлік технологиялардың қызмет етуі мен теориялық негізі

Жоспар:

Кіріспе:

I Бөлім Кластерлік технологиялардың қызмет етуі мен теориялық негізі.
1.1 Кластерлік технология түсінігі, қалыптасу принциптері.
1.2 Қазақстанда қалыптасқан кластерлік жүйенің
негізгі бағыттары.
1.3 Қазақстандағы агроөнеркәсіп кластерінің қалыптасу ерекшелігі және оны мемлекеттік реттеу.

II Бөлім БҚО.ғы «Ақ қайнар» Акционерлік қоғамында кластерлік жүйенің қалыптасуының қазіргі жағдайы.
2.1 «Ақ қайнар» Акционерлік қоғамының қызметінің ұйымдық.құқықтық қалыптасуы.
2.2 «Ақ қайнар» Акционерлік қоғамының экономикалық ахуалы.
2.3 «Ақ қайнар» Акционерлік қоғамындағы кластерлік жүйе негізінде
өнім өндіру

III Бөлім Экономиканы дамытуда кластерлік жүйені жетілдіру жолдары

3.1 Агроөнеркәсіптерде кластерлік жүйені жетілдіру
3.2 Кластерлік жүйені дамытудың ұйымдық механизмі және оны мемлекеттік қолдау
I Бөлім Кластерлік технологиялардың қызмет етуі мен теориялық негізі.

1.1 Кластерлік технология түсінігі, қалыптасу принциптері.

Қазақстан бүгінде дүниежүзіндегі ең жақсы дамыған елдердің қатарына қосылуға батыл бағыт ұстап отырғандығы белгілі.Әрине ол үшін ел экономикасы әлемдік деңгейдегі бәсекеге сай болуы керек.Осындай жағдайлардан барып, бүгінде қоғамымызда «кластер» деген ұғым пайда болып, өмірімізге еніп отыр. «Кластер» деген сөздің төркіні ағылшынша «cluster» , яғни шоғырлану деген мағынаны, былайша айтқанда бір үлгідегі нысандардың шоғырлануы сияқты ауқымды ұғымды білдіреді.
Жалпы кластер дегенді санамен салмақтаған адам, оның анық-қанығына көз жеткізбей қоймас.Бұл өмір талабы және бүгінгі қолданыстарды ерекше үлгіде дамыту жағдайынан туындап отырған мәселе.Ғылыми түсініктемеде кластер – қосымша құнды құру процесі негізінде өзара байланыста жұмыс істейтін өнім жеткізушілер мен өндірушілер, тұтынушылар мен өнеркәсіп инфрақұрылымдары, ғылыми зерттеу институттары мен маман даярлаушы оқу орындарының өзара қарым-қатынасы.
Белгілі американдық ғалым Майкл Портер өзінің «Халықаралық бәсекелестік» атты кітабында компьютер ғасырының белгісін білдіретін «кластер» (яғни пакет, шоғыр, бөлшек) деген түсінік енгізді.Электрондық есептеу машиналарында (ЭЕМ) ақпарат жүйесі құрылатын сияқты экономикада да ойдағыдай бәсекелесуші фирмалар тобы салалық, ұлттық, әлемдік рыноктарда бәсекелестік жағдайын дамыта отырып, ұқсас нұсқадағы құрамалар пайда болады. Бәсекелестік артықшылығы серпілісінің көрінісі ретінде кластер дүниеге келеді, қалыптасады, кеңейеді, тереңдейді, бірақ, олардың сондай-ақ , тарылуы да, жіңішкеруі де, байланыстырылуы да, ыдырауы да мүмкін.
        
        Жоспар:
Кіріспе:
I Бөлім Кластерлік технологиялардың қызмет етуі мен теориялық негізі.
1. Кластерлік технология түсінігі, қалыптасу ... ... ... ... ... бағыттары.
3. Қазақстандағы агроөнеркәсіп кластерінің қалыптасу ерекшелігі және
оны ... ... ... ... «Ақ ... Акционерлік қоғамында кластерлік жүйенің
қалыптасуының қазіргі жағдайы.
2.1 «Ақ қайнар» Акционерлік қоғамының қызметінің ұйымдық-құқықтық
қалыптасуы.
2.2 «Ақ ... ... ... экономикалық ахуалы.
2.3 «Ақ қайнар» Акционерлік қоғамындағы кластерлік жүйе негізінде
өнім өндіру
III ... ... ... ... ... ... ... Агроөнеркәсіптерде кластерлік жүйені жетілдіру
3.2 Кластерлік жүйені дамытудың ұйымдық механизмі және оны мемлекеттік
қолдау
I ... ... ... қызмет етуі мен теориялық
негізі.
1.1 ... ... ... ... ... бүгінде дүниежүзіндегі ең ... ... ... ... ... ... ұстап отырғандығы белгілі.Әрине ол үшін ел
экономикасы әлемдік деңгейдегі ... сай ... ... ... ... ... ... деген ұғым пайда
болып, өмірімізге еніп отыр. «Кластер» деген сөздің төркіні ағылшынша
«cluster» , яғни ... ... ... ... ... бір үлгідегі
нысандардың шоғырлануы сияқты ауқымды ұғымды білдіреді.
Жалпы кластер дегенді санамен салмақтаған адам, оның ... көз ... ... өмір ... және ... ... ... дамыту жағдайынан туындап отырған мәселе.Ғылыми
түсініктемеде кластер – қосымша ... құру ... ... ... жұмыс істейтін өнім жеткізушілер мен өндірушілер, ... ... ... ... зерттеу институттары мен маман
даярлаушы оқу орындарының өзара қарым-қатынасы.
Белгілі американдық ғалым ... ... ... ... атты кітабында компьютер ... ... ... ... пакет, шоғыр, бөлшек) деген ... ... ... (ЭЕМ) ... жүйесі құрылатын сияқты экономикада да
ойдағыдай бәсекелесуші фирмалар тобы салалық, ұлттық, әлемдік рыноктарда
бәсекелестік жағдайын ... ... ... ... құрамалар пайда
болады. Бәсекелестік артықшылығы серпілісінің көрінісі ретінде кластер
дүниеге келеді, қалыптасады, ... ... ... олардың сондай-ақ
, тарылуы да, жіңішкеруі де, байланыстырылуы да, ыдырауы да мүмкін.
М.Портер ұлттық деңгейде ... ... ... дамып жетілуіне қарап анықтайды. Егер ... ... ... тек ... ... және сол ... ... онда
іс басқа, ал инвестициялық мүдделер шешуші жағдайға айналса-ол бір басқа,
ал енді қозғаушы күш ретінде жаңалыққа, ... ... ... ... онда іс ... бір ... бәсекелестік қабілеттілікті
арттырудың құралы екенін ескере отырып, біздер өз ... ... ... ... ... ... ... керек екенін
ұмытпауға, осы тұрғыдан келіп, қайда және қандай кластерлер ... ... ... ... тиіспіз.
Тағы да бір біз басшылыққа алуға тиіс М.портердің ... ол ... ... көзін не фирма деңгейінде, не елді тұтас
алғандағы деңгейден ... ... емес деп ... ... ... ... ... неліктен дәл осы елде тиісті ... ... ... қолы ... ... ... неге осы
елге негізделген фирмалар өз саласындағы ең жақсы шетелдік ... ... ... ... алады және оны ... ... ... ... жабдықтардың, әсем
автомобильдердің және химиялық реактивтердің және ... ... ... ... ... ... ... болады ? Немесе
неліктен Швейцарияда фармацептикалық ... ... ... ... ... ... ауыр жүк ... және тау-кен
өнеркәсібі үшін жабдықтар шығару жөніндегі жетекші фирмалар ... ... ... ... ... ... шаңғы ботинкалары,
орайтын жабдықтар мен автоматтандырылған өндірістік ... ... ... ... ... Неге, Жапония тұрмысқа қажет электроника, робот,
фото, көшірмелік қондырғылар саласында бірінші орынды ... ... ... , сол ... ... өз саласында
бәсекелестік артықшылықты қалай ... ... және ... тұра
алатынының себептерін түсіне білу жеке фирманың саясатын жасау кезінде
ғана емес, сонымен ... ... ... ... міндеттерге жету үшін
қажетті дұрыс амал.
Бәсекеге қабілетті ұлттық салалар ... ... ... таралмаған, бір-біріне бағынышты ... ... ... байланыстырылған.Мысалы, Италияда экспорттың 40
пайызға жуығы азық-түлікпен, сәнді киім жасаумен немесе ... ... ... ... ... үлесіне келеді. Швецияда барлық
экспорттың 50 пайызынан астамын ... ... және ... ... салалар кластерлері өнімдерінің экспорты құрайды.
Данияда үй үшін тауарлар өндіретін және ... ... ... ... ... және т.б.)
байланысты бәсекеге қабілетті салалардың кластерлері бар. ... ... ... ... ғана бәсекеге қабілетті болып қоймайды, сондай-ақ,
ағаш өңдейтін жабдықтар, металл ... ... ... ... ... құралдар, целлюлоза мен қағаз өндіру үшін қажет
жабдықтар, қағаз кептіретін жабдықтар ... да ... ... елдерде кластерлердің саны көбірек болып келеді,
олардың бар ... ... ... ... ... ... ірі кластерлерден басқа да кластерлер бар және ол кластерлер
келесі салалардан көрінеді: химия өндірісінде, металлургияда, ... ... Осы ... әрқайсысында да ақырғы негізгі өнімді даярлау ... ... ... ел ... ... ... болу себептері ұлттық артықшылықтардың
себепшілерімен тікелей байланысты және ... ... ... болып табылады. Бір бәсекеге ... сала ... ... процесінде екінші салалық бәсекеге қабілеттілігін жасауға
көмектеседі. Мұндай сала ... өзі ... мен ... аса талапшыл
сатып алушы болып келеді. Ондай саланың елде бар ... ... ... ... ... ... маңызды факторлар болып
табылады.Бәсекеге қабілетті жабдықтаушылар да елде ... ... ... ... ... туғызады. Олар екіншілерін
технологиялармен қамтамасыз етеді, ортақ ... ... ... жаңа өндірушілерді туындатады.Кластер қалыптасқан кезде
оның құрамындағы барлық ... ... ... ... ... Тиімділік, пайда байланысының барлық бағыттары бойынша
тарайды.Бір саладағы ... ... ... ... ... ... ... қосылған құн тізбесін өсіре түседі.
Салалардың толып ... ... ... ... тобы бар ... ... тудыру процесін тездетеді.Өзара
байланысты салалар кластерінің барлық фирмаларды маманданған, бірақ та
біртектес ... ... ... , адам ... жасайды, бұл өз кезегінде жаңа ... ... ... әкеп ... ... ... ірі ... жұмсауға және
мамандануға мүмкіндік тудырады.
Бәсекеге қабілетті салалар кластерді оның жеке ... ғана ... ... ... ... Оның ұлғаю тенденциясы бар,
өйткені, бір ... ... сала ... ... ... кластерлердің құрамына бағынышты және олар әр елде әртүрлі.
Әртүрлі елдерде , ал ... ... ... ... ... және ... ... қатты айырмашылықтар
байқалады. Қай жерде ұлттық ерекшеліктер ... ... ... алмасуға
мүмкіндік тудырса, елдің маңызды артықшылыққа қолы сол жерде жетеді.
Ақпараттың жеңілірек қозғалысына сондай-ақ көлденең
және тік ... ... ... ... мүмкіндік
беретін жағдайлар кластерлер арасында өзара алмасуға мүмкіндік тудыратын
тетіктер ... ... ... жеңілдететін факторлар:
• Бірге оқу немесе әскерде ... ... ... ... ... ... Ғылыми қоғамдастықтарда немесе кәсіби ассоцацияларда пайда болатын
байланыстар;
• Жағрапиялық жақындастықтан туған ... ... ... ... ... ... Ұзақ ... және баянды өзара қарым-қатынасқа сенім сияқты мінез-
құлық ережесі;
... сай ... және ... ... ... ... ... арасындағы семьялық және семья төңірегіндегі байланыстар;
• өнеркәсіп топ ішіндегі жалпы меншік;
... ... ... ... ... ... ... қарым-қатынастар;
• ұлттық патриотизм;
Кластерлердің пайда болуының тәсілдеріндегі ... ... сол елге тән ... ... көптеген бәсекеге қабілетті салалар үшін қозғаушы күш
тұтынушылар мен дайын ақырғы өнімге ... ... ... ... табылады.
2. Қазақстан Республикасында қалыптасқан кластерлік жүйенің
негізгі бағыттары.
Қазіргі кездегі ... ... ... сипатта болып
отыр, экспорттық тауарлар құрамында бәсекеге ... ... ... ... арқылы негізінен материалдық өнімдер, өңделмеген немесе ... қара және ... ... ғана ... ... мен ... қара және түсті металдардың ... ... ... ... табылады, мемлекеттің шетелдік және отандық акционерлік
компанияларда акция пакеті жоқ, тек қана мұнай өндірудегі ... ... ... түрде қолға ұстары тағы жоқ.
Негізгі капиталға деген ... ... кен ... ... ... ақырғы дайын өнім шығару үшін өңдеуші
өнеркәсіпке инвестиция салушылар әзірге байқалмайды.
Өңдеуші ... ... ... ... ... олардың қолданбалы ғылыммен байланысы ... ... ... ... ... ... ... әзірге экономикаға тигізетін әсері азын-аулақ қана дәрежеде.
Осындай жағдайларда кластерлерді әзірлеуге қатысушылар ... ... ... , ... ... да, инвестициялық және
инновациялық факторларды да естен шығармай кластерлерді құру және ... ... ... ... , өте ... ескерулері қажет.
Сонымен бірге , Қазақстан экономикасының басты ерекшелігімен ... ... ... бүгінде Қазақстанда өндірілетін басты өнімдерінің
бәрі де шетелдік компаниялардың меншігінде, ал олар ... ... ... ... арқылы сыртқа шығаруға, өндірілген барлық қара және түсті
металдарды, атап ... , ... ... ... қара ... ... тазартылған және тазартылмаған мыс, өңделмеген мырыш, қорғасын
және басқа түрдегі өнім ... ... ... ғана ... жағдайда құрылатын кластерлердің құрамында әртүрлі
ұйымдар және мекемелермен қатар Қазақстанның ... ... ... ... де ... тиіс және олар ... қатысушыларға елеулі
түрде өз ықпалын жүогізетіндей ықпалда болулары керек. Бұл жерде Даму
Банкі, ... және ... ... сияқты даму институттары
деп аталатындардың қатысуымен ғана ... ... ... құру ... таяу ... ... өзі ... болады.
Қазақстан таяу болашақта кластерлер үшін құрылыс алаңына
айналады деген үміт бар. ... ... ... ...... ағаш ... отын-энергетикалық,
металлургиялық, химиялық, жалпы машина ... ... ... ... ... және дамуы мүмкін.
Қазақстанның агроөнеркәсіп кешені ұлттық агроөнеркәсіп
кешенінің ақырғы ... ... ... ... өнімдері, киім,
темекі бұйымдары.
Қазақстанның агроөнеркәсіп кешенінде келесідей ... ... ... ... ... сүт өңдеу жөніндегі, ет өңдеу
жөніндегі кластерлер. Агроөнеркәсіп кешенінің ... ... ... ... ... ... өңдейтін және жүнді өңдейтін
кластерлер ... ... ... ... кешені шеңберінде
тігін бұйымдарының кластері және тері мен аяқ киім өндіру ... ... ... ... болады.
Қазіргі кездегі республикада дәнді дақылдарды өңдеу жөніндегі 1922
кәсіпорын (ұн тартатын комбинаттар) бар. Ұн ... ... ... ... -38,7 ... ... қорлардың тозу деңгейі 26,1
пайыз.Бірінші суретте астықты тереңірек өңдеудің, жаңа өнімдерді (құрғақ
және ... ... ... ... және ... ... үшін
жартылай фабрикаттар, диеталық тамақтардың өнімдері және т.б.) ... ... ... ауыл шаруашылық шикізатты толығырақ
пайдалану, ... ... ... ... көтеру мақсатында және
сондай-ақ ұзақ мерзімге сақталатын ... ... ... ... ... қамтамасыз ету үшін орналастыратын болуға тиіс.
Кластердің инновациялық құрылымын ... ... ... ... ... 1)
Бұл кластердің өңірлік мамандануын немесе қызмет ... ... ... астық өндіретін облыстарына, атап айтқанда, Солтүстік
Қазақстан облыстарына таралады. Астық кластерлері ірі қалаларға ... елді ... де ... ... ... ... ... төмен өнімдер (дән негізіндегі құрғақ тағамдар, ұннан жасалған
және кондитерлік бұйымдар, диеталық тамақтануға ... ... және ... ... кәсіпорындар орналасуы саналы түрде шартты нәрсе.
Сүт өндіру жөніндегі кластер бойынша статистикалық ... ... ... ... балансқа сәйкес ілеспелі өндірістердің
қазіргі жағдайы энергетика салаларымен өзара ... ... ... ... ... серпіні Шығыс
Қазақстан облысында, Оңтүстік (Алматы облысы мен Алматы қаласы) ... ... ... ... ... ... ... оларда ірі
қараның едәуір саны шоғырланған және олар сүт ... мен ... ... ... ... ... ... тереңдете түсудің сүт
өнімдерінің жаңа түрлерін игерудің (ауылшаруашылық шикізатын толығырақ
пайдалану, өндірістік ... ... ... ... ... ... сақталатын сүт өнімдерімен қамтамасыз ету және т.б.
мақсатында жаңа ... ... күн ... сай ... ... ... ... оңтайландыру сүт өнімдерінің
импортын азайтуға жағдай тудыратын болады. Инновациялық ... ... ... ... ... ... ... осы кластердің қызмет ететін аймағы
Шығыс Қазақстан, Алматы облыстарына және ... ... ... Ақмола
облыстарына (сүт өндіру, ірімшік, сүт консервілерін өндіру және ... ауыл ... ... және сүт ... тұтынушыға тез
жеткізетін мүмкіншілігі бар ірі қалаларға жақын ... ... ... ... ... мен ... ... салааралық балансқа
сәйкес осы кластер бойынша ілеспелі өндірістердің ... ... ... ... ... және ... ... өзара байланысының күшеюімен сипатталады.
Кластердегі өнімаралық серпіні Шығыс Қазақстан облысында, Оңтүстік
(Алматы ... және ... ... және ... ... Ақмола
облыстары) Қазақстан облыстарында күшейеді, оларда мүйізді ірі қара ... ... саны ... және олар ет ... мен ... ... суреттен республикада еттің ... ... ... етті ... ... үлесін көтерудің, етті өңдеуді
тереңдетудің, ет өнімінің жаңа түрлерін игерудің ... ... ... ... ... жаңа өндірістерді орналастыру,
ұзақ мерзімге сақталатын ет ... ... ... ... ... қоймаларды және инновациялық
инфрақұрылымды құру ... ... ... ... кластердің өңірлік мамандануы немесе қызмет істейтін аймағы
Шығыс Қазақстан, Алматы облыстарына, Алматы қаласына, ... ... ... салқындатылған немесе мұздатылған тұтас күйіндегі етті
өндіру және етті өлшеп орау), сондай-ақ, ... ... пен ... ... тез ... мүмкіншілігі бар ірі қалалар маңындағы
елді мекендерге ... ... ... ... ... жүн, тері ... ... құруға да және дамытуға да болады.Ол үшін
елімізде ... мол, ... ... осы ... ... ... дайын
өнім өндіретін кәсіпорындар болғаны да белгілі.Мәселен, жүзім ... ... 1990 жылы ... ... ... ... мың ... 2003 жылы одан 10,4 мың гектар қалды.Бұл да аз емес және ... ... ... ... жылы ... 138,7 мың ... жиналды, 2003 жылы-28,0 мың ... 1 ... ... ... 80,5 және 29,1 ... Бұдан қазіргі кезде жүзім шаруашылығының
құлдырап тұрғаны айқын көрінеді.Алайда, жүзімнен түрлі-түрлі ... ... ... және ... ... табылатынын ескерсек, бұл
салада шикізат өндіру тез арада өсіп шыға келетіні анық. Мәселенің түйіні
осы ... ... ... ... министрліктің, ғылыми-зерттеу
мекемелерінің , салаға инвестиция жұмсаушы ... ... ... ... ... ... Жүзімнен шырын, шарап,
балалардың арнайы тағамы, медициналық ... тағы ... ... ... ... ... ... өндіретін ірі кәсіпорын бар.
Қазақстан экономикасында мақта шаруашылығы елеулі орын алатыны
белгілі.Мәселен, 2003 жылы Қазақстан ... ... 124,1 мың ... ... 140,3 млн ... ... шығарды. Экспорттың жалпы сомасының
1,1 пайызын ғана құрағанына ... ... ... ... ... ... екі ... бірі. 140,3 млн доллар аз
ақша емес. Әттеген- айы сол, ... біз ... ... ... ... ... 2003 жылы ... 1,9 мың тонна ғана ... млн ... ... Ал дайын өнім шығару деген атымен
жоқ. 2003 жылы 403 мың тонна шитті ... ... 124,1 мың ... ... ... шығарды.Мақтадан дайын өнім шығарар болсақ, жаңа жұмыс
орындары пайда болады, жұмыссыздық азаяды, ... ... ... ... ... өнім ... ішкі жалпы өнімнің, экспорттың көлемін
арттырады, басқа да жетістіктерге ... ... ... ... тұрғандай , мақта өңдеу жөніндегі кластердің
құрамына ... ... мен ... ... медициналық және техникалық
мақта және ... да ... ... үшін ... ... ... ... енеді. Кластерді құру үшін осы салаға ... ... ... және
қолданбалы ғылыми-зерттеу тәжірибелік-конструкторлық әзірлемелерді,
нақты кәсіпорындарында осы сала ... жаңа ... ... ... және маркетингтік зерттеулерді дамытудың арнайы
бағдарламасын жүзеге асыру қажет.
Қазіргі ... ... ... ... Мақтаарал
ауданында 9 мақта ... бар. ... ... ... ... ... олар:
1. Шымкентте қуаты жылына 30 мың тонна мақта өңдейтін зауытты «Шампиев»
АҚ және Атакент ... ... Оның ... ... ... ... ... доллар болмақ.
2. Шымкентте «Әсем» ЖШС пен Атакент медициналық мақта шығаратын цех
салынуда.Ол біткен соң ... 1000 ... өнім ... 3 млн ... ... ... ... ЖШС қуаты 80 мың тонна мақта өңдеуге жететін
мақта зауытын салуда. Келешекте осы зауыт ... майы мен ... жіп ... ... мақтасы» корпорациясы Жетісай қаласында қуаты жылына
35 мың ... ... ... ... ... ... ... «INADA NEXTILE» Қазақстан-Қытай кәсіпорны Қоңырат селосында жылдық
қуаты 6 мың ... ... ... ... ... ... тоқыма өнеркәсібінің ірі кәсіпорындары
Алматыдағы АММК тоқыма компаниясы мен Шымкенттегі «Эластик» ... ... ... келешекте Алматы қаласында дамыту ... Бұл ... ... мен ... ... ... ... шешетін мәселе
деп санаймыз.
Қазақстанның агроөнеркәсіп кешенінің кластер арқылы ... ... ... жүн ... ... Шығыс Қазақстан, Қостанай,
Алматы облыстарында жүн ... және ... ... ... дами ... Алматы, Өскемен, Семей қалаларында жүннен жасалатын
тігін және тоқыма бұйымдарын ... ... ... ... ... ... істер қызметкерлері үшін тауар өндірудің (ең алдымен ... ... де ... ... 5)
Суреттен көруге болатындай ... ... ... ... ол ... ... ... қысқы демалыс үшін арнайы аяқкиім
өндіру т.б.) орналастыру, ... ... жүн ... үшін ... ... өндіру сияқты өндірістерді құру арқылы қосылған қосылған
құнды арттыру болып табылады. Сондай-ақ бұл ... ... ... ең
басты және маңызды міндеттерге инновациялық инфрақұрылымдарды жасау,
көтерме сауда ... құру ... ... ... құруға болатын кластердің бір
түрі тері өңдеу және аяқ киім шығару жөніндегі кластер болмақ. ... ... ... , ... ... ... қаласында
былғары-тері өнеркәсібінің кәсіпорындары өз ... ... ... ... Қаскелең, Қызылорда және Жамбыл ... ... ... өсе ... ... ... жөніндегі кластер құрудың
мүмкіндігі де, экономикалық тиімділігі де ... ... ... ең ... бірі, оның үлесіне халық сатып алып ... ... ... жалпы сомасының 40%-ы келеді.
Реформа жылдары 1999 жылға ... ағаш ... және ... ... ... ұшырап, құлдырап кетті, 1990 жылмен
салыстырғанда тауарлы өнім ... 6 ... ... Ағаш ... ... 2,5 млн ... 1999 жылы 885 мың ... дейін немесе 2,8
есеге азайды.
Қазіргі ... ... ... кең ... және әралуан
ассортименттегі, жоғары сапада жасалған және бағасы бәсекеге ... ... оның ... ... ... оның ... және ... тереңденуі қажет. Бір жағынан ... үшін ... ... шығару жөніндегі арнайы жабдықтарды пайдалануға негізделген
маманданған өндірісті ... ... оңай және тез ... ... ... ... ... икемді технологияны пайдаланатын, көбіне өте
қажетті ... ... мен ... бөлшектерді сатып алатын жиһаз
кәсіпорындарының жүйесін дамыту қажет.
Қазақстан экономикасында ... ... ... ... ... негізгі құралдардың 36 %-ы, өнеркәсіптік-өндірістік
қызметкерлердің 29%-ы келеді және оның ... ... 39-44 ... ... ... ... түпкі өнімі жылу энергиясы, электр энергиясы, қатты
және сұйық отындар.
Отын энергетикалық кешенде кластерді дамыту жөнінде екі ... ... ... бұлар Батыс Қазақстан мен Павлодар –Екібастұз өңірі.
Батыс Қазақстанда мемлекетаралық кластерлер ... ... олар ... газды өндіру және өңдеу жөніндегі трансұлттық корпорациялармен
байланысты болмақ. Ақтау, ... Орал және ... ... бойынша нақты
кластерлер облыстық әкімдіктермен бірлесе отырып анықталуға ... ... ... ... ... тұрған өндірістердің базасында анықталған жөн.
Мәселен, Атырау қаласында мұнай ... ... ... ... ... ... мұнай өңдейтін зауыт салынуы мүмкін және ол
полистрол шығаратын зауытты шикізатпен қамтамасыз ететін ... ... ... тобы мұнай-химия ... ... ... ... ішкі және ... ... ... өнімдерді, соның ішінде этилен, полиэтилен,
полистрол, поливинилді өндірумен байланысты.
Электр ... ... ... ... станциялары және
жылу энергиясын беретін аудандық ірі қазандар құрайды.Аталған кластердің
құрамына ... және жылу ... ... ... ... ... жөндеу жұмыстарын жүзеге асырушы, жабдықтар,
құбырлар мен ток өткізбейтін ... ... ... кіруге
тиіс.
Атырау облысында мұнай-химия кластері ... ол ... ... ... ... ... ... және сұйытылған газды,
грануленген күкіртті,т.б. түпкі өнімдерді шығаратын болады.
Осы ... ... ... құрылса, ол полиэтиленді
құбырлар, полипропилен пластмассасын, ... ... ... ... тақталар, табақтар, ... ... ... ... ... терезе рамалары, терезе
қақпағы, терезе ... және ... ... ... ... ... ... өнімдерін шығаратын дербес
кәсіпорындардан басқа кластер ... ... ... өкілдері,
ғылыми мекемелер, оқу орындары менеджмент және ... ... ... ... ... ... кезде полипропилен пластмассасын
шығаратын «Полипропилен зауыты» ЖШС, ... ... ... ... ... шығаратын бірнеше ЖШС жұмыс істейді.
Қазақстанның тау-кен- ... ... ... шикізат
өндіретін, оны байытатын және шойын, болат, қара және катодтық ... мен ... ... ... ... өнім ... 99 кәсіпорыннан
тұрады. Қазақстанның қара металлургиясына оның өнімін ... ... ... тән, ... ... көлемі(97%) қайта өңдеудің 2-3 деңгейімен
шектеледі. Басқадай сипатына оның ішкі ... ... өнім ... сала инвесторларының Қазақстанның индустриалдық-инновациялық
даму стратегиясына мүдделі еместігі жатады.
Қазіргі кездегі қара ... ... ... ... мен ... жасалған илек. Бұл саланың ірі ... ... ... ... Оның ... «Дон ТБК» АҚ, ... ... «Феррохром» АҚ кіреді. Бұл өнімді шығаруда
кәсіпорындар ... ... ... ... ... ... саласында құрылып дамытылмақ кластері келесі суреттен көрінеді.
(Сурет7)
Қай елде ... ... ... ... ... ... әлеуетінің
стратегиялық жағдайын анықтайтыны, сондай-ақ ... ... ... ... пен ... жеңіл өнеркәсіп пен
тұтыну рыногының ... ... ... ... ... ... ... шикізат, энергия, материалдар,
жинақтаушы бөлшектер мен тетіктер беретін ... ... ... жұмыс істейтін кәсіпорындарға бағынышты. Машина жасау ... ... ... отырады деседе болғандай. Бұл саланың дұрыс
жұмыс істеуі ел экономикасының жағдайына ... ... ... ... ... ... болуы, өз кезегінде, машина
жасаудағы ... ... ... ... үлесіне өнеркәсіптік-
өндірістік негізгі қорлардың 5 пайыздан азырағы, өнеркәсіп өнімінің ... 4 ... ... келеді. Көптеген кәсіпорындардың өндірістік
қуатының 10-15 пайызы ғана ... ... 8-9 жыл ... машина
жасау кәсіпорындарының саны 2 еседен астамға қысқарды.Машина ... ... ... ... ... өнімінің түпкі түрлерін
өндірушілер 5,4 ... ... ... ... ... ... ... 3 пайыздайы, ал импорттың 41 пайызы келеді.
3. Қазақстандағы агроөнеркәсіп кластерінің қалыптасу
ерекшелігі және оны мемлекеттік ... ... ... ... аса ... саласы
және экономикалық дағдарысты жою, тамақ және жеңіл өнеркәсіптерін дамыту,
саяси-әлеуметтік тұрақтылықты қамтамасыз ету жолында ... рөл ... және ... ... 2003 жылғы негізгі бағыттары туралы Қазақстан
халқына жолдауында Республика Президенті Н.Ә.Назарбаев: ... ... ... ... халықтың тұрмыс салты, мәдениетіміздің, дәстүріміздің,
әдет-ғұрпымыз бен рухани тіршілігіміздің қайнары. Осынау ...... ... ... ... ... ... барынша байсалды
қарауымызды талап етеді»,- деп атап көрсетті.Көптеген жылдар бойы ... ... ... жете пайдаланбағандықтан аграрлық салада
терең дағдарыс қалыптасты. Одан ... ... жолы , ... ... кешенді және жүйелі түрде экономикалық реформа жүргізу.
Аграрлық ... ... ... ... ... , ... басқару жүйесін түбегейлі өзгертуді қажет етеді. Мемлекеттік
реттеу шараларын ... ... ... ... және ... функцияларын айқын ажыратудың мәні зор. Мемлекеттік ... ... ... етіп ... ... ... ... саясат бағдарламалары мен ауыл шаруашылығының өркендеу
жоспарларын , нормативтік заң актілерін жасап дайындау;
... ... ... ... ... ... жұмыстарын ұйымдастыру;
• Ғылыми – техникалық жетістіктерді енгізу;
• Халықаралық ... ... ... Инспекциялық бақылау;
• Жер қорын, өнімді стандарттау жүйесін бақару;
• Ветеринарлық бақылау;
Жалпы аграрлық қатынастарды басқару ... ... ... ... ... ... ... басқаруға келмейтін жағдайға жетуіне
жол бермеу болып табылады.
Мемлекеттік реттеу нарықтық жағдайда ... ... үшін оның ... ... ... ... ... Ол ең алдымен жекелеген
топтарды ғана қолдау емес, ел ... ... ... және басқа да
белгілері бойынша жік салу ... ... ... бар ... ... елде саяси-әлеуметтік келісім орнату мақсатын көздеуі керек.
Әсіресе ... ... ... реттеу барша халықтың
«өндіруші» және әлеуметтік топтарын ... ... ... да, ... ... ... де тиімді үлес қосады.
Бірақ экономиканы мемлекет тарапынан реттеудің қажеттігін түсіну ... да, ... ... макро және микродеңгейіндегі жағдайларға
байланысты оның ... ... ... алу бір басқа.
Осындай алға қойылған ... ... үшін ... органдар анық
жасалынған актілер мен шешімдер негізінде мемлекеттік ... ... ... ... іске асырады.Бұл, мысалға нарыққа өту жағдайындағы
аграрлық ... ... ауыл ... нарыққа бейімдеу туралы немесе
жерді пайдалану туралы заң болуы мүмкін. Негізгі ...... бола ... ... нарықтық қатынастары мен агроөнеркәсіп
кешені әбден дамыған елдер де осы қағиданы ұстанады.
Аграрлық пртекционизм қағидасының ішкі және ... ... бар: ... – ауыл ... ... ... өзара
қарым-қатынасына байланысты; екіншісі – ауыл шаруашылық ... мен ... ... Өнім өткізудің дағдарысы жағдайында ауыл
шаруашылық өнімдерін ... ... алу ... осы ... ... ... ... әсер етеді.
Мемлекеттік реттеудің келесі қағидасы ... және ... ... ... ... Тек қана ... ... бағытталған және содан ғана туындайтын реттеу алдын
ала сәтсіздікке ұшырауы мүмкін. Мемлекеттік реттеудің шаралары ... ... ... ... ... ... ұлттық ерекшеліктерін ескергенде ғана табысты болмақ.Бұл қағиданы
жүзеге ... ... ... ... инфрақұрылымға
жұмсалатын шығындардан босату стратегиясы мен тактикасы аса маңызды.
Өтпелі экономикаға ... пен ... ... ... элементтерінің қатар жүруі тән. Мұндай жағдайда ... және ... ... ... ... ... директивті әдістері мемлекеттік сектордың кәсіпорындарына,
сондай-ақ мемлекеттік мұқтаждықтарды қамтамасыз ету ... ... ... тығыз жағдайларда қолданылады. ... өту ... ... ... ... болуы қажет.
Бағдарламалық реттеу қағидасы тиісті мөлшерде ... ... әсер ... жүзеге асыру формасын білдіреді. Нарықтық
экономикадағы ... ... ... ... әсер ... ... табылады және нарықты қалыптастыру үшін ... ... ... ... ... ... әсер ету функциясын атқара алады; екіншіден, реттеудің мүдделері,
механизмдері мен құралдарының үйлесу әдісі ретінде ... ... ... асыру кезінде басқа да талаптарды, атап
айтқанда реттеу механизмдерінің бірін-бірі ... ... ... кез ... ... өз ... бар және олар
экономиканың көптеген проблемаларына әр ... әсер ете ... ... ... ... мен өз ... ... қатаң ескерілуі тиіс.Егер нарықты ... ... ... ... ... тән ... өтпелі экономика жағдайына
міндеттілік қағидасы тән және ол ... ... ... ... ... реттеу жүйесінің төмендегідей
функцияларын атап өтуге болады. Олар мыналар: ... ... ... және ... ... ... ... жолдарын таңдау; аса
маңызды макропропорцияларды теңгеру және қоғамдық ... ... ... байланыстарын сәйкестендіру;
өндірістік дамудың қозғаушы және ынталандырушы күштері мен тетіктерін
жетілдіре пайдалану. Осылайша, экономиканың ... ... ... – нарықтық құрылымның экономикалық әдістерінің басымдылығымен
құрамдас бөлігі болып ... ... ... мол бір ... ... өту ... ... кезеңдерін бастан кешіруде. Осы тұста
нарықтық құрылымдардың ... ... ... ... ... ... ... басты назарға ала отырып, келесідей
тұжырымдар ... ... ... агроөнеркәсіп кластері – экономиканың аса маңызды
саласы болғандықтан экономикалық ... жою, ... және ... ... ... және ... ... қамтамасыз ету
мұндағы жағдайдың жақсаруына тікелей байланысты.
2. Аграрлық сектордың өндірістік-әлеуметтік ... ... ... механизмді ешқандай шектеусіз және түзету ... ... ... ... ... ... тиімділігінің
төмендеуін және әлеуметтік мәселелердің шиеленісуін тудырады. Осы
тұста мемлекеттік реттеу ... бас ... ... жоғарғы тармақтарында «нарықтық қиялдың» тарауына жол
бермей, ... ... ... ... ... іске ... біріншіден, бірде-бір дамыған елде нарық өз ... ... ол ... іс-әрекетімен түзетіліп,
толықтырылып отырады; мемлекеттік реттеу – қазіргі үлгідегі нарықтық
жүйенің ... ... ... ... ... терең экономикалық дағдарыстардан шығу мүмкін ... ... ... жүйе ... қалыптасуының ең
бастауында тұр.
3. Меншік пен ... ... ... ... бәсекелес
нарықтық орта құрудың алғы шарты ретінде ... ... ... ... дамуы тиіс.
4. Аграрлық сектор нарықтық өзін-өзі реттеудің «бастапқы алаңы» ... ... үшін ... мен ... ... мемлекеттік саясаты
енгізілетін экономиканың бірінші саласы болуы қажет, оның мәні
әкімшілік емес ... ... ... ... салықты азайту,
жеңілдікпен несие, субсидия беру, т.б.) өзара байланысқан жүйе ретінде
пайдалану.
5. Ауыл шаруашылығында өндірістің негізгі құралы ретінде ... ... ... ... ... жер салығының мөлшерін белгілеу, ауыл
шаруашылық жерлерін қорғау мен ... ... ... ... ... оның ішінде жердің құнарлығының сақталуы мен ... ... ... ауыл ... өнімдерінің айырбасындағы баға қайшылығын
жоюда агроөнеркәсіп кешенінің ... баға ... ... ... болғаны тиімді, ал ... ... үшін ... ... ... ... ... келісім
бағасының жоғарғы деңгейін белгілеу керек және ... ... ... ... мен ... кәсіпорындар
интеграциясының ұйымдық құрылымы баға белгілеумен ... ... Ауыл ... ... ... барлық меншік түріндегі
кәсіпорындардың ... ... ... ... ... және өткізу бағаларының төмендеуін қамтамасыз ету керек.
8. Ауыл шаруашылығына қатысты экспорт-импорт операцияларын ... ... ... ... ... Оның ... ... функцияларын дамыту қажет, атап айтқанда ол- тауарлар ... ... ... стандартын реттеу, ветеринарлық
бақылау.
9. Ауыл шаруашылығын мемлекеттік қолдауды жүзеге асыру үшін, ... ... ... банк ... мөлшерлемесін төмендету керек,
өйткені, ауыл еңбеккерлерінің тіпті жылына 120%-бен де ... ... жоқ; ... пайызсыз несие алудың тиімді жолы ретінде
тауар өткізуде форвардты-фьючерстік және ... ... алу, ... ... насихаттап, дамыту қажет; үшіншіден, өндіріс көлемі мен
өнім өткізудің қысқаруын болдырмау үшін ... ... ... ... ... ... үшін ауыл шаруашылығын
қолдаудың мемлекеттік қоры арқылы қажетті мөлшердегі ... ... ... ... ... ... ... реттеу бірінші кезекте Ата
заңымыз – конституцияға сүйене отырып, демократиялық, ... ... ... орнықтыру талаптарын ... ... ... – бұл заңы жоғары тұратын, ал
азаматтары билеуші-өкіметтің және бір-бірінің ... ... ... ... міндеті де осы мақсаттарға
жету. «Мемлекет азаматтар үшін» қағидасы ауыл шаруашылығына қатысты
оның бірінші кезектегі міндеті- ... ... ... ... үшін ... қолайлы жағдайды қамтамасыз ету екендігін
білдіреді, яғни экономиканың құқықтық негізін ... ол ... ... ... ... ... шартын реттеу,
тұтынушылар құқын қорғау, ... заң ... ... ... қажет.
11. Дағдарысты жоюдың шешуші ... бірі ... ... ... әрі белсенді потенциалын тиімді пайдалану,
менеджерлер мен ... ... де ... жолымен жалдау
жүйесін кеңінен қолдану ... ... ... ... ... ... үшін мемлекет шаруашылық жүргізуші
субьектілерді де осы іске бағыттауы тиіс.
12. Аграрлық сектордың нарықтық ... ... ... ... ... жолы – ... ... ТМД елдері аумағында жұмыс
істейтін «аймақтық ақпаратты ... ... ... ... ... ... жасау болып табылады. Бұл
нарықтық қатынас субьектілерінің бірінші кезекте өз қызметтеріне
байланысты мол ... ... ... ... ... ... оған ... мүмкіндік туғызуы тиіс.
13. Аграрлық сектор экономикасын ... ... ... ескере отырып, дамыған ... ... де ... ... Аграрлық нарықты мемлекеттік реттеудің негізгі құралы ... ... ... ... немесе «Тауарлы –
несиелік корпорация» жұмыстарын дұрыс жолға қою керек;
• Баға белгілеу ... ... ... ... баға
түрлерін белгілеу;
• Ауыл шаруашылығын ... ... ... ... ... қоры жұмысын жетілдіру қажет.
14. Аграрлық сектор экономикасын мемлекеттік реттеуде ... ... ... ... – жеке ... пен ... үйлестіре және өзара іс-қимыл жасай отырып, ... ... ... ... ... ... Батыс Қазақстан облысында кластерлік жүйенің қалыптасуының
қазіргі жағдайы.
2.1. ... ... ... ... ... 2006 жылдың қорытындысы бойынша экономика көлемдерінің біркелкі
өскені байқалады.
Өнеркәсіп өнімдерін өндіру көлемінің өсуі 102,7% ... ... өсуі ... барлық салаларында көрініс тапты, соның
ішінде тау-кен өнеркәсібінде – 1,7%, өңдеу өнеркәсібінде – 12,5%, ... газ бен суды ... мен ... – 7,3% өсім болды.
Облыстың индустриялық-инновациялық даму міндеттерін іске ... ... ... 655,6 млн. ... ... ... ... өнімінің көлемі шаруашылықтың барлық
санаттарында 27,4 млрд. ... ... ... 2005 жылдың деңгейіне 110,8%.
2006 жылы ауыл шаруашылығы дақылдарының егіс алқабы 664,8 мың га
құрады, ол 2005 ... ... 14,2% аз. ... ішінде дәнді дақылдардың
үлесіне 85,6%, азықтық дақылдарға – 9,8%, көкөніс-бақша дақылдарына – ... ... – 3,3%, ... – 0,6% ... ... 6,1 ц/га шығымдылықпен 271 мың тонна бидай (өңделгеннен
кейінгі салмақпен) орылды, 2005 ... ... 1,8 есе ... ... ... санаты бойынша 34,1 мың тонна мал ... ... ... етке өткізілді (2005 жылдың деңгейіне 103,3%), 219,9
мың тонна сиыр сүті сауылды (102,8%), 93,3 ... ... ... жылы ... меншік нысанындағы кәсіпорындар мен ұйымдар негізгі
капиталға 99,1 млрд. ... ... ... ... ол 2005 жылғы
көлемнен 3,6% көп.
Негізгі капиталға ... ... ... – 58,3 млрд. теңге немесе
жалпы игерілу ... 58,8%-ы ... ... ... кен
орындарын жайғастыруға және әлеуметтік жобалардың іске асырылуына салынған
шетелдік инвестицияларға тиесілі, ол 2005 ... ... 45,3% ... ... 213,5 мың ... метр ... үй пайдалануға берілді, ол 2005
жылғы деңгейдің 123,4% құрайды, соның ішінде халық қаражаты есебінен – 115
мың шаршы метр ... жылы ... ... мен ... ... ... 5171,0 млн. АҚШ ... құрады, соның ішінде экспорт – 4290,7
млн. АҚШ доллары, импорт – 880,3 млн. АҚШ ... жылы ... ... ... ... ... ... мың бірлікті құрады немесе 2005 жылға 116,6%, шағын ... ... ... саны 47,1 мың ... өсті ... ... және көрсетілген қызметтердің көлемі 69,9 млрд. теңге ... ... 9,2 ... ... ... (117,6%).
Жұмыссыздардың жалпы саны 2005 жылмен салыстырғанда 2006 жылдың аяғында
3,8% азайды және 27,6 мың адамды құрады. Тіркелген ... саны ... және 3724 ... құрады. Жалпы жұмыссыздық деңгейі 0,4 ... ... және 8,6% ... ... ... ... 0,2 ... азайды және 1,2% құрады.
Шағын кәсіпорындарда істейтіндерді қосқанда орташа еңбекақы 2006 жылы
38677 теңге құрады немесе 2005 ... ... 7% ... ... жалпы аймақтық өнім жыл сайын 12%-ға немесе 2006 жылғы 498,0
млрд. теңгеден 2010 жылы 1120,5 ... ... ... Жан ... ... ... ... көлемі 815,2 мың ... мың ... ... ... ... ... 2008 жылы өткен жылмен салыстырғанда 11,3%,
2009 жылы – 12,5%, 2010 жылы – 9,5% өседі.
2008 жылы өнеркәсіп өндірісінің ... 2007 ... ... 9,6%
өседі (852,9 млрд. теңге), 2010 жылы – 21,9%-ға (1067,5 млрд. ... ... ... ... ... 2010 жылы 41,2 ... ... немесе 2007 жылдың бағасымен салыстырғанда 30,2% ... ... ... ... – 16,0 ... ... ... ... – 25,2 ... ... ... жылы жүк ... көлемінің өсуі 2007 ... ... ... ... 2010 жылы – ... тасымалданған жолаушы
саны – тиісінше 1,5% және 4,5%.
Телекоммуникациялық қызмет ... ... 2008 жылы 2007 ... ... 7% көбейеді, 2010 жылы – 23,5%-ға.
Сыртқы сауда айналымы 2008 жылы 6818,9 млн. АҚШ ... ... 2007 ... 111,8%, 2010 жылы – 8014,2 млн. АҚШ доллары ... ... ... ... 2008 жылы 5876,0 млн. АҚШ ... ... ол ... бағасынан 13,2% көп, 2010 жылы – 6982,5 млн. АҚШ доллары (34,5%-ға).
Импорттық түсімдер 2008 жылы 942,9 млн. АҚШ ... ... ... ... бағасына 104%, 2010 жылы – 1031,7 млн. АҚШ доллары (113,8%).
Инвестиция саласында – Қазақстан Республикасы Үкіметінің ... ... ... үй құрылысы) мен Президенттің Қазақстан халқына
Жолдауларында анықталған ... ... ... ... асыру, экономиканың басымды секторларына инвестиция тарту.
Салаларды дамытуға негізгі капиталға салынатын инвестициялар 372,2
млрд. теңге ... ... ... 2008 жылы ... ... ... 2007 жылдың бағасына 123,9% құрайды, 2010 жылы –
72,3%.
Республикалық бюджет ... ... 33,8 ... ... ... ... көлемінен 9% білім беру, денсаулық сақтау, ... ... үй ... ... ... ... және жергілікті маңызы бар автомобиль жолдарды ... ... ... үш жыл бойы ... ... ... сақтау салаларын дамытуға
және нығайтуға ... ... ... ... ... сақталады, оған 3,2 млрд. теңге бағыттау жоспарланып отыр. 2008-
2010 жылдары ... ... және ... 2,6 ... теңге қаражат
бағыттау көзделіп отыр.
Қарашығанақ мұнай-газ конденсаты кен орындарын дамытуға, ... ... ... ... ... және ... объектілерін салуға 239,7 млрд. теңге
сомада шетел инвестициясын игеру қарастырылған.
Кәсіпорындар, үйымдар және тұрғындардың өз қаражаты есебінен 89,5 млрд.
теңгеден ... ... ... ... ... ... көлемінің көбі тау
кен өндірісінде күтілуде. Қазіргі ... ... ... ... ... ... ... тозығы және өндірістің
ескірген технологиялары болып табылады. Осыған ... ... ... қайта жаңартуға және техникалық жабдықтауға
15,3 млрд. теңге шамасында қаржы ... ... ... ... ... ... 28,5 ... теңге
бағыттап, 908,8 мың шаршы м салу жоспарланып отыр. 2008 жылды 2007 ... ... ... ... ... ... тұрғын
үйлерді іске қосу 35,4% өседі және 290,2 мың шаршы м құрайды, 2010 жылы –
44,1% (308,9 мың ш. ... ... ... ... ... ... жылдардағы
әлеуметтік экономикалық дамуының негізгі көрсеткіштері салыстырмалы кесте
түрінде берілген.
Кесте
|Батыс Қазақстан облысының 2007-2008 ... ... ... ... ... ... ... ... |  |  |  ... ... |7000 |6000 |13000 ... ... |13000 |1500 |14500 ... өндіру | 14500 |9000 |23500 ... | | | ... ... |23500 |17500 |41000 ... | | | ... ... |23500 |28500 |52000 ... да | | | ... өндіру |23500 |67500 |91000 ... ... ... ... ... ... ... өнімді қосқандағы қосымша құн деңгейі ... ... ... дайын азық өнімдерін өндіру, шикізат өндіруге ... ... ... ... ... ,біздің облысымызда
экспортқа шығару үшін жоғары сапалы бидай өндіру мүмкіндігі шектелген.
Сонымен қатар, АҚ-ның өндіріс көлемін арттыратын ... ... ... бидай өндірудегі қуаттылық пайдалану коэфициенті – 48%-ды, ал бидай
өндіру - 24%-ды құрайды. Өндірілген астықтың тек 10%-ы ғана ... ... ... ... ... қайнар» акционерлік қоғамы зауыт ішілік келесідей бөлімшелерден тұрады:
1. Бидайдың жұмсақ түрлерін өндіретін зауыт.(реконструкциядан кейін)
2. Күріш, тары, арпа жармасын ... ... ... ... Макарон өндіретін зауыт.
5. Элеваторлы-қоймалық шаруашылық
Бидайдың жұмсақ түрлерін өндіретін заводтың құрал-жабдықтары тәуілігіне
300 тонна бидай өндіруге мүмкіндік ... ... ... ... өнім ... ... ... Жоғары сорттық астық
• Екінші сорттық астық
Қосымша өнімдер:
... ... Дән ... Өнім ... ... | | ... ... атауы ... ... |
|1 ... ... ... |72% |
|2 ... ... астық |3% |
|3 ... ... |25% ... ... дайындаудағы техникалық процесс операциялары.
1. Қоймадан әкелінген бидайларды қабылдау
2. Бидайдың қоспалық түрлерін дайындау
3. Бидайды өлшеу
4. Металл-магниттік ... ... ... ... ... ... ... бөлу
7. Ұзын қоспаларды бөлу
8. Бидай сырттарын бірінші рет ... ... ... ... ... ... рет жуу және дымқылдау
11. Ұсақ қоспаларды бөлу
12. Бидайды екінші рет дымқылдау
13. Бидай ... ... рет ... ... ... ... ... қоспаларды бөлу
16. Жарма дайындау процесінің алдында бидайды дымқылдау
Процесс кезінде келесідей жағдайлар басты назарда болады:
• Бидай ... өнім ... ... ... сапасы
• өндірістік ғимараттың санитарлық жағдайы
Макарондық өнімдер өндірудегі ... ... ... техникалық прцесстерден өтеді:
- Илеу
- Престеу
- Кептіру
- Буып – ... ... ... ... ... бақылау, жұмыстың
сандық және сапалық тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді.
Акционерлік ... ... ... сараптама бөлімі қазіргі
заманғы құрал-жабдықтармен және ... ... ... ... ... ... ... сұраныс біршама өсті.Бұл жетістіктің
себебі, макарондық ... ... ... ... міне сондықтан да оларға
деген сұраныс артып отыр.
Сыртқы экономикалық ... ... ... ... және дайын өнімдерді импорттайтын ел болып табылады.Осы
қалыптасқан тенденцияға «Ақ қайнар» ... ... ... өзгерістер
енгізді. Өтімділік нарығына жүргізілген зерттеулердің ... ... ... ... ... өте ... деңгейде екені
анықталды. Міне осы ... ... ... ... одан әрі арттыру
мақсатында, фирмаға тағыда ... ... ... ... ... ... ... өндірген құрал-жабдықтар ерекше
көңіл аудартарлық. «Паван С.п.А.» фирмасының ... ... ... ... , ... ... да қазіргі заман талабына ... ... ... сән ... яғни ұн ... ... танылған.Бұл жабдықтар экологиялық жағынан таза,
ең төменгі мөлшердегі қалдықпен, өнім өндіруге ... ... ... ... ... С.п.А.» фирмасының жабдықтары Қазақстанның ... ... ... Ақтөбеде- өндіріс көлемі 700кг/сағат, Шымкентте-
өндіріс көлемі 1000 кг/сағат, Алматы, Қарағанды, Петропавл қалаларында ... ие. Ал ... ... «Ақ ... ... жабдықтарының
макарон өндірудегі өндіріс көлемі – 1000кг/сағат. Ол бір айда 720 ... ... ... ... ... ... тобының әріптестерімен қарым-қатынасындағы
оңтайлылық динамикалық және ... кез ... ... ... ... ... ... жасауына мүмкіндік
береді. Бұл мамандандырылған талаптар диірменнің жаңа құрылысына, сондай-ақ
шикізатты қабылдаудан бастап өндірілген өнімді ... ... ... ... ... автоматтандыруда басшылық етеді. Бір қызығы, бұл
жабдықтар технологиясы арқылы барлық ұн түрлерін өндіруге толық ... ... ... ... ... 250 ... ... 60 пайызын ұн қып
шығаруға кепілдік береді. Сондай-ақ классикалық ұн сортымен бірге ... ... ... ұн ... ... Жаңа ... ... 20%-ға дейін жарма өндіруге мүмкіндік береді.
Басқа да түрлерін өндіру нарықтың сұранысына ... ... ... ... ... ... ... жылдың наурыз айындағы Қазақстан Республикасы президентінің
жолдауында Қазақстанның бәсекелес 50 ел қатарына қосылу ... ... ... жету үшін кластерлік даму тәжірибесін енгізу қажет. ... ... ... ... мектебінің профессоры Майкл Портердің
кластерлік даму ... ... ... ... ... бола алмайды,
ол тек жаһандық көлемдегі бәсекеге ... ... ... ... ... ... Ел экономикасының бәсекелестік дамуы
келесідей кезеңдерден өтеді:
1. факторлар сатысы
2. инвестициялар ... ... ... ... ... үш сатыда ұлттық экономикалық бәсекелестік жоғарылайды,
ал төртінші сатыда өсу шегі ... ең ... ... ... бәсекелестік детерминанттарын қарастыратын
болсақ, факторлар параметрлері бойынша біздің елімізді бай елдер ... ... ... дұрыс және жағымсыз сипатта қарастыруға ... ... ... ... ... ... көп жағдайда
табиғи ресурстарға деген мұқтаждық, ... ... ... ... мүмкіндік береді. Өйткенкені, өндірушілер мұқтаждықты жою үшін
жаңа ... ... ... ... дамытуда көлем параметрі және сұраныс
сапасы маңызды роль ... ... ішкі ... ... ... ... ... және бәсекелестік дамуына
түрткі болады. Ел тұрғындарының әл-ауқатының жақсаруы өз бетінше тауарлар
мен қызметтерге деген талап-сұранысын ... ... ... ... ... Алайда Қазақстанның ішкі нарығын ... ... ... кең көлемде айта алмаймыз.
Сұраныс факторының мысалы ретінде соңғы жылдары Қазақстанда
маңызды орын алып ... ... ... ... ... Бір ... көптеген құрылыс компанияларының болуы, ал екінші жағынан ... ... ... септігін тигізетін тұтынушылар жағынан
болатын сұраныстың ... ... ... ... ... ... мүмкіндік береді.
Келесі детерминант фирма стратегиясы және оның ... ... Бұл ... елдегі қабылданған менеджмент ... ... ... маңыздылығына байланысты. Қазақстанда ... ... ... ... ... ... шетелдің
шаруашылық тәжірибелеріне қарап, шешімдер қабылдауға болады.Қазіргі уақытта
жеке ... ... ... ... ... қол ... де олар әлі де ... арыла алмай келе жатыр.Осыған
байланысты жоғары және орта білімді ... ... және ... ... ... ... стратегиясы және
құрылымы, сонымен қатар оның ... ... көп ... ... ... ... ... фактор ретінде
қарастырғанда Қазақстан тұрғындарының көпұлттылығын оңтайлы жағдай ретінде
түсіндіруге ... ... ... «компромисінің» және европа елдерінің
«дарашылдығының» ... ... ... бәсекелестік ортасын
қалыптастыра алады.Сонымен қатар білімнің жоғары деңгейі ... бір ... және ... ойы болуға тиіс.Тек осы жағдайда
ғана ... ... қол ... ... Туыстық және демеушілік
салалары. Бұл детерминанттың маңыздылығы - ... ... және ... ... қызмет көрсету орындарының
өзара қарым-қатынас жағдайының іс-әрекет етуі жетістіктерге жетуге ... жылы ... ... ... қатарына қосылып, 117 әлемдік елдер
ішінде 61 орында болды. Осының ... ... әлем ... таныды.
Бәсекелестікті дамытуда негізгі міндет Қазақстан республикасының кластерлік
дамуын қалыптастыру болып табылады. Сараптамашылардың айтуынша ... ... бар 26 ... ... болады. Соның ішінде ең маңызды
деп 7 саланы айта аламыз. Олар: туризм, транспорт, құрылыс ... ... ... тоқыма, азық-түлік өндірісі, металлургия.машина
3.3 Кластерлік жүйені дамытудың ұйымдық механизмі.
Қазіргі Қазақстан экономикасының ... ... ... ... ... шетелге сатуға негізделген экономикалық
артықшылық есебінен ... асып ... ... бойынша, мұндай
ахуал елдің ... ... ... ... ... ... ... нарықтарындағы тауар бағасының ауытқуына тәуелділігін
күшейтеді.Сонымен қатар бұл ... ... ... бел алуына себеп
болмақшы.
Қай елдің болмасын халықаралық тауар нарықтарындағы тұтынушы үшін күресте
жеңіп шығуға қабілеті – оның ... ... ... ... ... ... өнім өндіруге мүмкіндігімен байланысты. Кластерді дамыту
үшін Үкімет тарапынан шағын және орта бизнесті ... мен ... ... ... ... ... тиімді сауда саясатын жүргізу,
ұтымды макроэкономикалық ... ... ... ... ... ... сарапшылар,Парламент депутаты, академик Кенжеғали Сағадиев
пен Дүниежүзілік банктің ... ... ... Лу ... ... ... нарықтағы бәсекеде жеңіп шығу қабілетін
көтеру үшін ... ... ... ... ... ... – инновациялық саясат жүргізу арқасында
кәсіпорындардың технологиялық қайта жарақтандырылуының ... ... ... білікті қызметкерлер мен мамандардың арқасында
дүниежүзілік қаржы ... ... ... ... жаңа жоғары технологиялық тауарлар өндіру мен қызмет түрлерін идеядан-
өнімге дейін игеру;
... ... ... жағынан қамтамасыз ету;
• сондай-ақ инновациялық мақсатқа арналған қаржылық ... мен ... ... ... ... басым
инновациялық жобалар портфелін жасаушы арнайы салалық ... ... ... ... бола ... ... ... мемлекет тарапынан қолдау мақсатында мұндай
өндіріспен айналысушы кәсіпорындарға ... ... ... ... ... және жер ... ... жеңілдігін беру;
• Шикізат экономикасына арқа сүйеуді тоқтату.Әлемдік нарықтағы тиімді
ахуалды пайдалана отырып, ... ... ... жоғары
технологиялық машина жасау, металл өңдеу, жеңіл және ... ... әрі ... ... салаларын жетілдіруге локомотив
ретінде қолдану;
• Экономиканың шикізаттық емес салаларында ... ... сай өнім ... үлесін өсіруді сатылы және тиянақты
түрде жолға қою, мұның ... ... ... ... ... және ... ... қалыптастырылмақ;
• өнеркәсіп салалары үшін инновациялық мүмкіндіктерді іздестіріп,
олардың тиімді ... ... ... ... ... мен жүзеге асыруға келіп саяды;
• қазақстандық энергетикалық компаниялардың өнімін ... ... ... ... үшін күрестің күшеюі себепті, Қазақстан
стандарттарын дүниежүзілік ИСО/МЭК стандарттарына үйлестіру;
Қазір аймақтарда шағын және орта ... ... ... ... ... пропорционал түрде дамуда.Демек,
аймақтардағы, яғни ... ... ... ... ... ... әрі ... жақтарын есепке алатын арнайы саясат қажет;
Кәсіпкерлік саласында агенттік ... ... ... ... ... шағын және орта бизнесті жоспарлы түрде қорғау мен дамыту үшін
қолайлы ахуал қалыптастыру болып ... ... ... жасауға
және мемлекеттік органдардың орталық әрі ... ... ... ... ... ... ... мүмкіндік
береді.
Ел экономикасының халықаралық тауар ... ... ... үшін қолданылып жатқан кластерлік стратегия білім ... ... ... ... көтермейінше жүзеге асуы
неғайбыл.Қазіргі қоғамда ... ... ... ... ... әрі
зияткерлік байлық арқылы қол жеткізіледі.Білім беру мен ... ... ... ... үшін ... мынадай шаралар ұсынады:
1. өнеркәсіп кәсіпорындарының мамандармен қамтамасыз етілуін бақылап
отыратын Мониторинг орталығын құру;
2. ... ... өз ... ... білім беру, жұмысшылар,
инженерлер мен мамандарды ... мен ... ... ... ірі кәсіпорындар негізінде кәсіптік-техникалық мектептер, колледждер
мен университеттер үшін ... ... ... әрі ... даярлайтын жүйе жасау.
Кластерлік стратегияның ел экономикасын шикізатқа тәуелділіктен құтқару
үшін ерекше маңызды ... атап ... ... ... ... жылдары қарқынды дамуда.Мәселен, соңғы 4 жылда ЖІӨ-нің өсуі
жылына 10 пайызды ... 2004 жылы бұл ... 9,4 ... құрады,
соның ішінде өнеркәсіп өндірісі-10 пайыз болды, ал инфляция 6,9 пайыздан
аспады.Соның нәтижесінде қазір ... жан ... ... ... 2700 ... ... отыр.Бұл 1994 жылдың ... 4 ... жылы бұл ... 3000 ... ал 2010 ж.-5800 ... ... күтілуде.Сыртқы сауда көлемі 2004 жылы 33млрд. доллар құраса, ондағы
минералдық шикізат үлесінің мөлшері 68,3 ... ... ... елге 34 ... ... ... ... әрине олардың басым
бөлігі (3/4 астамы) шикізат өндіру саласына кетіп жатыр.Яғни, экономика
шикізат өндіру ... ... ... бара ... ... танытуда.
Мұның бәрі елде шикізаттық салаларды дамытудың қажеттілігін меңзейді.2004 ж
мұнай мен газ өндіру елде 59,4 млн. ... ... ... жоспары бойынша
2010 жылы бұл көрсеткіш-90-95 млн тонна, ал 2015 жылы -150 млн ... ... ... ... ... ... ... емес салаларын көтеру, олардың халықаралық нарық бәсекесінде
жеңіп шығу қабілетін ... ... алу - ... ... өз ... дамыту үшін таңдалып алынған жеті салада алғашқы
шаралар қолға ... та ... ... ... басты назар пилоттық(тәжірибе
ретіндегі) ... ... ... ... ... ... ... сферасында бүкіл ел ... үш ... ... ... ... ... материалдарына деген сұраныс ерекше
қауырт өсіп отырған Астана тәрізді қалалар аясында ... ... ... ... ... ... ... кластерді жасау және дамыту әр кластердің мәселелерін ғана ... құру үшін ... ... жеті ... ... тұтастай шешуді талап етеді.Бұл үшін ... пен ... ... ... ... ... диалог нәтижесінде
мемлекет жүйелі мәселелерді шешу ... ... ... ... ... дем беру үшін заңнаманы жетілдіру, мамандарды даярлау мен
қайта даярлау, стандарттау мәселелер,инфрақұрылымды жетілдіру, т.б.)ал жеке
бизнес ... ... ... ... ... жүзеге асыруға
кіріседі.
Алайда әртүрлі «дөңгелек үстелдер» мен ... ... ... ел бойынша жеке бизнес мемлекеттік орындармен мұндай диалогқа
баруда сылбырлық танытып ... бір ... ... ... ... ... және құқықтық мәдениеттің жетіспеуі де әсерін тигізуде.
Сонымен отандық кластерлердің аяғынан нық ... ... ... емес ... ... сапа стандарттарына сай өнім өндіруге
кең жол ашылуы тиіс.Бұл Қазақстанның болашақтағы экономикалық тәуелсіздігін
қамтамасыз ету дегенді білдіреді.Ал ... ... дами алуы үшін ... ... емес ... жеке ... ... көрсетіп, ол салалардың дамуына заңнамалық әрі институционалдық
шарттар жасау ... Бұл үшін ... ... ... тиіс:
- елде ішкі инвестициялар үшін қолайлы инвестициялық ... ... ... ... қанағаттанарлық макроэкономикалық көрсеткіштер тәрізді
нәрселерден тыс отандық жеке бизнестің инновациялық бастамаларына салыққа,
несиелеуге және ... ... ... ... қатысты жан-жақты
қолдау көрсету керек дегенді білдіреді.
Қазақстан 2003 жылы Дүниежүзілік банктің ... ... ... ... ... ең озық 20 ел қатарына енді. Енді елдің сыртқы экономикалық
саясатын бұдан ... ... ... ... ... ішінде инновациялық өндіріспен айналысушы отандық шағын және орта
бизнес үшін барлық құрамдас бөліктері ... осы оң ... ... ... ... ... ... экономиканың дамуы үшін ... ... ... ... отандық кәсіпорындарға инвестициялық жеңілдіктер
берілуін бекіту. Бұл әрине өнеркәсіп салаларына қатысты ... ... Жеке ... ынталандыру үшін жеке табыс, әлеуметтік және ... ... ... ... әлі де ... түсуді қарастырған
жөн(қазір бұлардың жоғары деңгейі тиісінше 20%, 20% және 15% -ке тең);
- елдің Бүкілдүниежүзілік сауда ... тез және ... ... ... жан-
жақты жадай жасау.Бұл шара Қазақстан экономикасының ... ... ... ... ... дем ... қаржы институттары жүйесін одан ... ... ... ... қор, Даму ... қор ... ... түрде жарғылық қоры бүгінде 1 млрд. доллардан асып кеткен)
арнайы мемлекеттік ... ... ... ... ... бөлуді
қалайтын жеке меншік қаржы қорларының дамуына жол ашу ... ... ... ... ... ... қорлары кейде
экономикалық жағынан тиімсіз, мемлекет басындағы топқа ғана ... ... ... ... ... тұрады.Жеке меншік қаржы
қорларының дамуы бұған бөгет болар еді;
- қаржы нарығын ары ... ... әлі ... ... қор биржасы
толық күшінде жұмыс істей алмай ... ... ... ... ... ... жарғылық қордың міндетті ең аз көлемінің тым жоғары
болып отырғанында. Осыны ... ... ... 100 мың ... ... ... көрсеткіштің жоғарыдағы венчурлік, инновациялық
бизнестің елде қарқынды жетілуіне бөгет ... ... ... ... ... ... құнын текке жоғалтып жатқан салымдарды
(көлемі бірнеше жүз ... ... ... ... ... ... жол ашу ... дамыту стратегиясының өзін тағы да бір қайта қарап ... ... ... ... аз ... ... қатар, соңғы уақытта Қазақстан ... ... 7 ... ... ... машиналарын жасау, тамақ
өнеркәсібі, тоқыма өнеркәсібі, көлік ... ... ... және құрылыс материалдары) тыс әлемдік нарықта өнімі сұраныс
тауып ... жаңа ... ... ... ... ... өндіру саласы дәлел.Экономикасы қарқынды ... келе ... мен ... ... электр энергиясын тұтынатын зор нарыққа
айналады. Оларда қазірдің өзінде аталған ... қоры ... ... ... ... ... ... импорттауға қызығушылық
танытып отыр.Демек жаңа нарықтық мәліметтер негізінде ... ... ... ... ... қажетті мемлекеттік шаралар қолдану керек.
Қазақстан -15 млн ғана адам ... ел, яғни ішкі ... ... ... ... ... елдің Бүкілдүниежүзілік сауда ұйымына қосылуы
шараларымен ұштастырыла ... ... ... сауда саясатын
мүмкіндігінше толық ырықтандыру қажет болады. Бұл ... ... ... шетелдік өндірушімен тұтынушы үшін күресте ... ... ... ... ... ... елдеріндегі) тауары
отандық өндірушінікінен арзанырақ әрі ... ... ... ... ... баж салығын алу арқылы (яғни бағасын жасанды түрде
қымбаттатумен) ғана ұстап отырмыз.Болашақта мұндай саясат ... ... ... ... ... жолы отандық өндірушінің өз өнімінің
тауарлық сипаттарын (соның ... ... мен ... ... ... ... ... жалпы ұлттық экономиканың тұтынушы үшін күрестегі
әлеуетін әлсіретеді.
Қазақстанға Шығыс Еуропа елдерін тұтынушы үшін бәсекеде ... ... ... ... қуып жету керек. Ол әсіресе өңдеу
өнеркәсібі мен ауыл шаруашылығы салаларына тікелей ... Бұл ... ... ... ... ... орындап шығу аса маңызды.
Сонда ғана ... ел ... биік ... ... іргетас қаланады.
-----------------------
Бидай қалдықтарын өндіретін зауыт
Басқа да өнімдер өндіретін зауыт
Қызмет көрсететін кәсіпорын
Тұқымдық өсімдіктер өсіретін кәсіпорын
Көтерме және ... ... ... ... ... зауыт
Астық өндіретін зауыт
Бидай сақтайтын бөлімше
Бидай өсіретін бөлімше
Туыстық және демеушілік салалар
Сұраныс параметрі
Факторлар параметрі
Фирма ... ... және ...

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Дипломдық жұмыс
Көлемі: 55 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 900 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Аграрлық саясат9 бет
Аймақ экономикасы дамуының кластерлік принципі9 бет
Классикалық мектеп теориясы. Сэй заңы классикалық дихотомия24 бет
Қазақстан Республикасындағы жылжымайтын мүлік нарығының даму мәселелері (тұрғын үй мәселесі)116 бет
Қазақстанда фантуризмдi дамыту жолдары69 бет
Ақпараттық-коммуникациялық технологиялардың білім беруде қолданылуы19 бет
Елдік өркендеу және инновациялық даму9 бет
Жаһандану туралы ақпарат5 бет
Инновациялық технологиялардың арнайы пән сабақтарында қолданылуы2 бет
Мұғалім және оның педагогикалық процесті ұйымдастырудағы рөлі - копия14 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь