Қасым хан

Шамамен 1445 жылы дүниеге келген, 1518 жылы қайтыс болған Қасым хан мен Қазақ хандығының негізін салған Әз Жәнібектің ұлы. Анасы Жағанбегім – Мұхаммед Шайбани ханның кенже інісі Махмұд сұлтанның апасы. Қасым ханның мемлекетті басқару әдістері, ішкі және сыртқы саясаты туралы мәліметтер өте аз. Қасым хан есімі бірінші рет Мұхаммед Шайбани жөніндегі жазбаларда аталады. Ол мәліметтерде Қасым ханды «атақты сұлтандар мен батырлардың бірі», «Бұрындық ханның атты әскерінің басшысы» деп атайды. Бұрындық хан Самарқанға кетуге мәжбүр болып, жат елде қаза болған соң, Қасым хан билікті өз қолына алды. Қасым хан билік құрған кезеңде де қазақтар мен Шайбани әулеті арасындағы Сырдарияға жақын қалалар үшін қақтығыстар мен шайқастар болып жатты. 1510 жылы қыста Шайбани ханның әскерлері Ұлытау баурайындағы Қасым хан ұлысына шабуыл жасайды. Қасым хан олардың бетін қайтара алмайтынын түсініп, шегінеді, біраз уақыттан соң күтпеген жерден шабуыл жасап, өз қарсыласын жеңеді. 1511 жылы Қасым хан билікке қол жеткізгеннен кейін, Қазақ хандығы Қасым хандығы деп атала бастады. Қасым хан тұсында Қазақ хандығы саяси ықпалын күшейтіп, ірі және қуатты хандыққа айналды. Қасым хандығының аумағы батыста Сырдарияның оңтүстік жағалауларына дейін, оңтүстік-батысында Түркістан қалаларына дейін, оңтүстік-шығысында Жетісудың солтүстік бөлігінің таулары мен таулы бөктерлеріне дейін созылып жатты. Кейбір мәліметтер бойынша, Қасым хан тұсында Қазақ хандығының шекарасы солтүстік-шығыста Ұлытау қыраттары мен Балқаш өзенінің жағалауын қаитып, ал солтүстік-батыста Жайық өзеніне дейін жететін. Қасым тұсында Қазақ хандығы халқының саны бір миллионнан асатын. Сондықтан да ол халықаралық саясаттан тыс қала алмайтын. Қасым хан заманында Қазақ хандығы еуропалық аренада әйгілілік пен саяси қуаттылыққа қол жеткізген еді. Қазақ хандығымен алғашқы дипломатиялық байланыс орнатқан көршілес Москва мемлекеті болды. Бұл князь Василий ІІІ билік құрған жылдары (1505-1533) жүзеге асты. Қазақ хандығының тағы бір ерекшелігі – бұл кезеңде қазақтар Батыс Еуропада жеке этникалық
        
        Касым хан
Шамамен 1445 жылы дүниеге келген, 1518 жылы қайтыс болған Қасым хан ... ... ... ... Әз ... ұлы. ... Жағанбегім –
Мұхаммед Шайбани ханның кенже інісі Махмұд сұлтанның апасы. ... ... ... ... ішкі және ... ... ... мәліметтер өте
аз. Қасым хан есімі бірінші рет Мұхаммед Шайбани жөніндегі ... Ол ... ... ... ... сұлтандар мен батырлардың
бірі», «Бұрындық ханның атты әскерінің басшысы» деп атайды. Бұрындық хан
Самарқанға ... ... ... жат елде қаза ... соң, ... хан ... ... алды. Қасым хан билік құрған кезеңде де қазақтар мен ... ... ... ... ... үшін ... мен шайқастар
болып жатты. 1510 жылы қыста Шайбани ... ... ... ... хан ... ... ... Қасым хан олардың бетін қайтара
алмайтынын түсініп, шегінеді, ... ... соң ... ... ... өз ... жеңеді. 1511 жылы Қасым хан билікке қол жеткізгеннен
кейін, Қазақ хандығы Қасым хандығы деп атала бастады. ... хан ... ... ... ... ... ірі және қуатты хандыққа айналды.
Қасым хандығының аумағы батыста Сырдарияның оңтүстік жағалауларына ... ... ... ... ... ... бөлігінің таулары мен таулы бөктерлеріне дейін созылып жатты.
Кейбір мәліметтер бойынша, ... хан ... ... ... ... Ұлытау қыраттары мен Балқаш өзенінің жағалауын қаитып, ал
солтүстік-батыста Жайық өзеніне дейін жететін. Қасым тұсында ... ... саны бір ... ... Сондықтан да ол халықаралық саясаттан
тыс қала алмайтын. Қасым хан заманында Қазақ хандығы ... ... пен ... ... қол жеткізген еді. Қазақ хандығымен алғашқы
дипломатиялық байланыс орнатқан көршілес Москва мемлекеті болды. Бұл князь
Василий ІІІ ... ... ... ... ... ... Қазақ хандығының
тағы бір ерекшелігі – бұл кезеңде қазақтар Батыс Еуропада жеке ... ... ... ... Австриялық дипломат Зигмунд Герберштейн
Еуропа оқымыстыларының арасында алғашқылардың бірі ... ... ... ... жазуларында» айтып өтеді. Тарихта бұл ұлы тұлғаның
ұстанған ... ... ... ... жол» атанып қалды. Сыртқы саясатта
Қасым хан Сырдария бойындағы қалалар үшін ... ... ... жүргізіп
отырды. Осыған байланысты қазақ басшыларының маңғыттар және моңғолдармен
одақтық байланысы қалыптасты. ... хан ... ... ... ... Сайрам қамалын алды, Мауреннахр қамалын басып алуға біраз әрекет
жасады. 1513 жылы Қасым хан Қараталда ... ... ... ... ... оған ... Қасым ханды өзбектерге шабуыл жасауға үгіттейді. ... ... мен ... ... қол ... Ташкентке жорыққа аттанады.
Өзбек ханы Сүйеніш қожаның әскерімен болған Ташкент түбіндегі шайқаста
Қасым хан ... ... ... ... ... сол жылы ... хан Шу
өзенінің жағасындағы ордасында Ташкент басшысы ... ... ... ханы Саидпен одақтас болады. Екі басшы бірігіп, ... ... ... ... ... таяп ... байланысты, келісімді
жүзеге асыру кейінге қалдырылады. Васифид сөзі бойынша, 1516-1517 жылдардың
қысында Шайбанид әулетінің ... ... ... ... ... ... өзбектердің қыпшақ жеріне жасаған жорығының мерзімі
Қасым хан билік еткен кезеңге сәйкес келеді. Мұхаммед Хайдардың ... ... хан 1518 жылы ... болған. Ал Тахир Мұхаммед өзінің
«Раузат-ат Тарихирин» атты еңбегінде Қасым ... ... ... ... деп ... Қадырғали Қасымұлы Жалайырдың сөзі бойынша, Қасым хан
Сарайшық ... қаза ... ... хан ... ... өзара
қырқысулардың өрши түсуіне байланысты, Қазақ хандығы біраз әлсіреді, ал
моғолдар мен ... ... ... XVI ғасырдың бірінші
ширегінде қазақ атын жер жүзіне жеткізген ... хан ... ... ... ... ... орын ... жарты мың жылдан аса сақталып келе жатты.
«Қасым ... ... ... - ... ... ... жол» - деп аталатын заң,
қазақ арасында бұрыннан қалыптасқан әдет-ғұрып ережелері негізінде Қасым
хан тұсында ... Оның ... ... болған жағдайлар мыналар:
1. Қасым ханның ... ... ... ... және ... ... қазақ қоғамы анағұрлым жоғары сатыға көтерілді,
2. Қазақ ... ... ... ... ... Хандық билік этникалық территорияға толық тарап, рөлі артты,
4. Қазақ хандығының жаңа қалыптасқан ... ... ... заңы ... осы аталған себептер «Қасқа жолды» дүниеге әкеледі. Бұл заңның
жазбаша мәтіні болмаса да ... ... заң ... ... мың жыл ... ... ... қазаққа өте қонымды, қоғамдық ... ... ...

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Қасымханның қасқа жолы», «Есім ханның ескі жолы», Әз Тәуке ханның «Жеті жарғысы». Үндістандағы «Ману заңы»12 бет
Бұрындық және Қасым хандар билеген кезеңдегі қазақ хандығы.13 бет
Қадырғали би Жалайыри және Қасым хандығы20 бет
Қазақтың ежелгі заңдары. Қасым ханның касқа жолы29 бет
Қасым хан ( 1518 – 1523 жж.)3 бет
Қасым хан Жәнібекұлы31 бет
Қасым хан тұсындағы Қазақ хандығы19 бет
Қасым хан өмірі9 бет
Қасым хан, Есім хан, Тәуке хан, жеті жарғы10 бет
Қасым ханның хандығы8 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь