Франк мемлекеті және оның құқығы

Франктерде мемлекеттің пайда болуының ерекшеліктері. Рим империясы Еуропаньтң ескі мемлекеттеріне жататын, онымен қатар күшті жаңа мемлекеттер пайда болды. Жаңа халықтар бір - біріне ұқсамайды, олардың құрылысы тайпаларға ұқсайды. Олар бір-бірімен жиі соғысатың. Парсылардың және римдердің империялары ыдырап, әлсіресе, дала тайпалары күшейіп, өрлеудің жаңа кезендеріне аяқ басты. Бұл тайпалар: ғұн, алаңдар, дала көшпенділері Батыс Еуропаға жылжыды. Еуропада герман тайпалары: франктер, лангобардтар, вандалдар, всстготтар және остготтар туған жерлерін қалдырып, басқа жаққа қоныс ауыстыра бастады. Олар Рим империясының Рейн және Дунай өзендерінің арғы жағалауындағы жерлеріне қызығып жүретін. Герман тайпалары бұл жерлерге бұрын да шабуыл жасаған болатын. Бірақ шығыс тайпалары қыса бастағаннан кейін, олардың белсенділігі күшейді. Герман тайпалары бұрыннан Рим империясының шекарасын қорғайтын әскерлерде қызмет атқаратын, бірақ бірсыпыра уақыт өткеннен кейін Рим императорлары герман халқынан шыққан әскерлерсіз өз жерлерінің шекарасын қорғай алмайтынын түсінді. Германдардан құрылған әскерге толық сенуге болмайтын. Оларды басқарған бастықтары өздерін Рим императоры ретінде мәлімдеп, азаматтық соғыс ашатын болды. Рим азаматтары әскерге қызмст істегісі келген жоқ.
Рим халықтары герман тайпаларының бәрін "варвар" жабайы деп атайтын. Бұл сөз гректерден рим халықтарына көшті, олар римдіктерден басқаның бәрін "варвар" деп атады.
Варварлар Рим империясын солтүстік шекарасы жағынан, франктер Рейн өзені жағынан, готтар, алаңдар және ғұндар Дунай өзені жағынан қыспаққа алды. Бұл тайпалар бір-біріне ұқсас болмаса да, оларды біріктіретін жалпы бір ортақ нышан - бәрінің атты әскерлері болды. Туғаннан ат құлағында ойнайтын олар өмірлерінің жартысын ат үстінде өткізетін. Рим империясының әскері көбіне ауыр қаруланған лешонерлерден тұратын. Бірақ 378 жылдан бастап гот пен хұндардан жеңілгеннен кейін, өз әскерлеріне өзгеріс енгізді.Оларда да атты әскер құрылды.
        
        ФРАНК МЕМЛЕКЕТІ ЖӘНЕ ОНЫҢ ҚҰҚЫҒЫ
Франктерде мемлекеттің пайда болуының ерекшеліктері. Рим ... ескі ... ... ... ... күшті жаңа мемлекеттер
пайда болды. Жаңа халықтар бір - біріне ұқсамайды, олардың ... ... Олар ... жиі ... Парсылардың және
римдердің империялары ыдырап, әлсіресе, дала тайпалары күшейіп, ... ... аяқ ... Бұл ... ғұн, ... дала көшпенділері
Батыс Еуропаға жылжыды. Еуропада герман тайпалары: ... ... ... және ... туған жерлерін қалдырып, басқа жаққа
қоныс ауыстыра бастады. Олар Рим империясының Рейн және Дунай өзендерінің
арғы ... ... ... ... ... тайпалары бұл жерлерге
бұрын да шабуыл жасаған болатын. Бірақ шығыс ... қыса ... ... белсенділігі күшейді. Герман тайпалары бұрыннан ... ... ... ... ... ... бірақ
бірсыпыра уақыт өткеннен кейін Рим ... ... ... ... өз ... ... қорғай алмайтынын түсінді. Германдардан
құрылған әскерге толық ... ... ... ... ... Рим ... ретінде мәлімдеп, азаматтық соғыс ашатын болды. Рим
азаматтары әскерге қызмст істегісі келген жоқ.
Рим ... ... ... ... ... жабайы деп атайтын.
Бұл сөз гректерден рим халықтарына көшті, олар римдіктерден басқаның бәрін
"варвар" деп атады.
Варварлар Рим империясын ... ... ... франктер Рейн
өзені жағынан, готтар, алаңдар және ғұндар Дунай ... ... ... Бұл ... бір-біріне ұқсас болмаса да, оларды біріктіретін жалпы
бір ортақ ... - ... атты ... болды. Туғаннан ат құлағында
ойнайтын олар өмірлерінің ... ат ... ... Рим ... ... ауыр қаруланған лешонерлерден тұратын. Бірақ 378 жылдан
бастап гот пен ... ... ... өз әскерлеріне өзгеріс
енгізді.Оларда да атты әскер құрылды. Рим ... ... ... бір жағынан
әскери адамдар, екінші жағынан әскерге қатыспайтын азаматтар. Варварлар
олай бөлінген жоқ. Олардың ... ер ... ... ... ... және басқа белгілі адамдардың да жеке сарбаздары болатын. ... ... ... және басқарды. Варварлар жауынгер болды. Олар көшпелі
өмірді қалады, сол үшін де жаңа табыс, жер мен жайлау ... ... ... ... ... жаңа әдістерін жылдам ұғып үйренетін.
Сондықтан олар Рим империясын жеңіп, тізе бүктірді.
Рим ... ... 410 ... ... ... ... вестготтар, Галлияны вандалдар мен аландар ... ... ... ... жүз жылдан астам уақыттан бері франктер тұрып жатты.
Солтүстік Африканы вандалдар тайпалары басып алды. Сонымен ... ... ... ... құсырыла берді. 455 жылы Африкалық
вандалдар Рим қаласын ... ... ... ... олар Рим
императорына қалдырды, оның әскерлері франктерден тұратын. 476 ... ... ... ... ... - ... Рим императорын тақтан
қуды да, мемлекет билігін өз қолына алды. ... оның ... ... Рим
империясының қаңқасы ғана болатын.
Оңдаған ғасырлар бойы Рим бүкіл дүние жүзінің ... ... ... Ал енді оның ... ... Ескі ... күндері санаулы еді.
Сонымен қатар жаңа дүние туды. Олар қазіргі Еуропа мемлекеттерінің негізін
қалады. Сондықтан 476 ... ... жаңа ... жаңа ... ... ... Ежелгі мемлекеттердің орнына орта ғасырлар мемлекеттері келе
бастады. Римді басып алған ... ... ... жаңа ... ... ... ... құрды. Рим империясының қанқасынан ... ... ... ... ... ең ірі мемлекеттерінің бірі
деп саналды. Ол дамуының ең ... ... ... ... ... Нидерланд мемлскеттерінің кейбір аудандарын, ГФР, Италия және
Испанияның жерлерін біріктірді. ... ... ... 400 жылдық тарихы
қазіргі Еуропа мемлекеттер көшінің басы деп санауға болады.
Франк мемлекетінің пайда болу процесінің өзіндік ... ... - ... ең бай ... ... ... бас ... V ғасырда
ол өте терең дағдарысқа ұшырады. Құлдар, қолондар, ... ... ... ... ... ... ... тізе қосып,
билеуші таптарға қарсы шықты. Сондықтан Галлияның көп жерлері вестготтар,
франктар, ... ... ... ... ... ... ... күштісі - салистік франктар еді. Олар небәрі жиырма жылдай ғана уақытта
мемлекеттің көп жерлерін бағындырып, басып алды.
486 жьшы ... ... ... франктерден Галлиядағы Римнің соңғы
намсстнигі Сиагрий жеңілді. Салистік франк ... ... ... ... он тоғыз жасар Хлодвиг басқарды. Франктер әскери шабуылдармен
өз жерлерін кеңейте берді, ... ... ... ... ... ... ... болатын. Бірақ олардың қоғамдық құрылысында ... ... өте көп ... еді. ... ... ету үшін
Хлодвиг өзінің әскерінің келісімін он жылдай күтті. 496 (497) жылы ... ... одақ ... ... ғана ... ... нығайтты.
Суассон жеңісінен кейін 22 жыл өтті. Енді ... ... ... ... ... ... созылды, Рейн өзенінің оң жағалауы да
оған кірді.
Франктер Галлияны басып ... ... ... ... ... ... ... пайда болу процестері жедел өтті. ... ... ... ... ... ... ... қатты байыды. Олар жаңа
жерлерге, малға, құлдарға ие ... ... басы бос ... да ... ... Франк шаруалары жаңа жерде
қауым құрды, ол марка деп ... ... ... орман. жайлау, құнарлы
жерлер марканың жеке меншігінде болды. Франктердің көбі жеке ... ... ... олар ауыл ... мемлекет басқару функциясымен
қоса атқарды. Олардың ... мен ... ... ... ... ... жиналысына бару, сот шешімдерін орындау, сот
қызметкерлерін сайлау, ... ... ... ... бос ... үйі, ... ... келген құлды, яғни, жартылай бостандығын ... ... ... ... ... басқа оның ормандарды, жайлауларды, суды
басқаларымен қатар ... ... бар ... ... адамдары қауым құратын. Қауымның адамдары бір ... ... ... ... ... және ... ... бірге
пайдаланатын. Ерікті франктерге франк ... ... ... ... ... олар ... ... әлі езуге сала алмаған еді. Ма-ңызды
мемлекеттік қызмет ... ... ... ... ... ... ... қүлдар жоне кейбір тоуслді адамдар күрайтын.
Құнарлы жерлер үлеске бөлініп, әрқайсысы жеке отбасыларға ... ... өте келе ... ... әр ... жеке ... ... алған жерлердегі бағынышты халық ... ... ... ... ... ... сақтап қалған болатын. Франктердің ... ... ... аралас-құралас болып, біріге бастады. Олар
халықты өздерінің ... ... ... мүдделерін қорғау үшін
мемлекет құрды. Рулық қоғамның орнына мемлекеттік құрылыс пайда болғаны ... ... ... лауазым иесі-король басқарды. Оған өскер, түрме,
басқа күш қолданатын органдар жэрдем ... ... ... ... еді. Олар паги деп ... ... ... есімі Хлодвиг (486-511). Ол Меровин-
гтер руынан шыққан косем. Хлодвиг осксрге басшылық еткен ... ... ... франктер басып алған болатын. Оның ақыл-ды іс-әрекеттері
аз емес. Айталық, ол христиан дінін қабылдап, Рим ... ... ... ... Король атағы оның ер бала-ларына мүралықпен
берілетін. Сондықтан франк мемлекетінің ... ... ... Корольдің қолында маңызды мемлекеттік ... ... ... ... ... Ол оскерге франктер ғана емес, галло-римдер де
қатысатын. Король ... және ... ... ... ... ... ... Оларға сыйлық ретінде жер және
басқа заттар таратты. Корольдің сарайы ең жоғарғы мемлекеттік ... ... ... ... ... қатарына жатады. Бүл мемлекет
феодалдық ... ... ... өзі жаңа ... ететін екі топты жоғары көтерді. Олар фран-ктер мен галло-римдер.
Дегенмен олардың феодализмге келу жолы бірдей
емес еді. Франктер ... ... ... ... соң келсе, рим-дер қүл
иеленушілік коғамның ... ... ... күл ... ... ... ғана феодализм жүйесіне бет бүрды.
Франк монархиясының бірінші кезені Меровингтердің монархиясы деп ... ... ... ... оның ... бір-бірімен тіл табыса алмай,
соғыс бастады. Бүл шиеленіс жүз ... аса ... ... ... рет үсақ ... мемлекеттерге ыдырап кетті. ... ... ... феодалдарды езіне қарату үшін жер-ге қатысты жаңа саясатын
жүргізе бастағаннан кейін гана ... ... Ол ... ... ... жер үлестерін таратты. Бүл жерлер "бенефиций" ... Жер ... ... ... ... ... ... міндетті болды.
Кейін бүл жерлер аллодқа ... ... ... - ... жеке ... ... Соны-мен, корольдің жасақтары мен әскерлері жерге ие болды.
Меровингтср түсында бүлар тез байып кетті. ... ... ... де
ауқатта-нып, нығая түсті.
Франк шаруаларының да жағдайлары ... ... ... са-ралау процесі
басталды. Шаруалардың кебі жеке бостандығын жоғалтып, жерінен айрылып,
амалсыз прекарлық ... ... ... ... ... ... ... экономикалық тәублсіздігін қорғай алмай-тынын көріп,
меншігіндегі кішкентай жер ... ... ... ... ... ... сол
жерді оған кері қайтарып, қосымша жер кесіп ... ... ... ... ... феодал әміршісіне қарыздар болып қал-ды. Оны отеу үшін жүмыс ... ... тура ... ... қағаздарда (шартгарда) шаруаның жеке
басының міндеті туралы ештеңе айтылмады. Бірақ бүл шарт шаруаның жеке басын
феодалға бағындыруға ... ... - ... ... ... ... Жерді берген адам бүл шарт
бойынша "сеньор, вассал" деп аталады. Ал жер ... адам ... ... ... ... шарт ... ... жерді алғаны үшін
әскери міндетін отеуге тиісті. Бенефициарий керек кезінде жылына бір ... күн ... ... ... міндетті еді. Кейбір жағдайларда ол
мемлекеттік аппаратта басқа да ... ... ... ... ... ... қарым-қатынастар орныға бастады.
Феодалдардың жерге жеке меншігі күшей-ген сайын, олардың әскери, ... және ... ... де ны-ғайды. Олар ездерінің күшейген биліктерін
иммундық қағаздармен белгіледі. ... ... ... ... қағаз
болса, мемлекеттік қызметгегі адамдардың юрисдикциясына бағынбауға қүқылы
болатын. Сот, ... ... ... ... ... ... өзінің жерлерінде түрып жатқан ... сот, ... ... ... ... ... ... ақсүйектерінің күшеюіне галло-рим магнаттарының әсері тигенін айта
кетуіміз керек. Біріншіден, галло-римдердің саны басым
болды. ... олар ... ... қосылып, бір со-словие
қүрды. Рентаның ... ... ірі жеке ... ... үсақ жеке ... иесін
қанауы жоне байлықтың аркасында қызмст-бабымен жо-ғарылауы, шаруалардың
тәуелсіздігін жоғалтуы - осы нышандардың борі ... ... ... дәлелдейді.
Германдар мен галло-римдер қарым-қатынастарының бір-біріне тигізгені әсері
этика санасынан да көрінеді. Франктер, бургуидтер, але-мандар жоне ... ... ... үшырады. Бүл проце-сте галло-римдердің ықпалы,
олардың жоғары мәдениеті, тілі, қүқығы және саяси мәдениеті мықты әсерін
тигізді. ... ... ... ... де осал емес еді. Олар
да өздерін ең маңызды саналарда көрсете білді. Мемлекет франк мемлекеті деп
аталып, басқа ... бәрі ... ... ... ... тығыз
байланысты болды.
Мемлекеттік күрылыс
Франк мемлекетінің ерте феодалдық монархиясы күрделі де, шиеленіскен ... ... ... ... ... кейін ол өз күшін,
бостандығын сақтаған франктерді үстем ... ... үшін және ... басып алу үшін пайдаланды.
Карл Мартеллдің реформалары. Карл ... (715-741 ... ... ... Оның ... жер ... деп атауға болады. Король
ретінде ол езінің ісін саяси ... ... ... ... ... ... кейін шіркеудің де жерінің бір ... ... ... ... Ол корольдің жер қорын қүрды. Бүл жер қорын ол
"жаңа ... ... ... ... ... ... жерлерін
алған феодалдар корольдің оскеріне қыз-мет істеуге тиісті еді. Олар ... ... ... келу-ге мәжбүр болды. Бенефициарийге берілген
жердегі тоуелді шаруалар. Бенефициарийлерге салық төлеуге тиісті ... ... ... омірге вассалитет қарым-қатынастарын окелді.
Бенефицийден басқа коммеіідация, прекарий жоне озін қүлдыққа сату сияқты
шарттар жиі кездесті.
Карл Мартеллдің ... ... ... ... орталық билік нығая
бастады. 751 жылы ... ... ... ... мен ... ... жиналысында король болып саііланды. ... ... Үлы Карл ... ... ... ... ... IX ғасырдың бас кезіне деііін). Ол мсмлекеттің шекарасын
үлкейтіп, Батыс ... ... ... және ... ... ... алды.
сып шешті. Ірі феодалдар мен шіркеу қызметкерлері корольдің кеңесіне
кіретін. Бүл ... ... ... ... ... ... Үлы жиналыстарына қатысатын, бүл ... ... ... ... ... осы ... ... келетін және өздерінің әскери
дайындығын көрсететін. Ірі феодалдар осьшайша корольдің билігін шектейтін
еді.
Хлодвиг әртүрлі әдіс ... ... ... ... жеке ... Жеке ... үшін Хлодвиг тайпалар көсемдерінің көзін жойды,
туысқандарды да ... Неше ... ... қолданудан ол тайынған
жоқ. Хлодвиг христиандардың ... ... ... ... ... билігі күшті болғанымен, рулық қоғамның кейбір басқару оргаидары
сақталып қала ... ... ... ... ... ... дала" деген жиналыстар келді. Мүвдай жиналыстарда Хлодвиг әскерінің
сапасын талқьшады. ... ... ... ... дала ... ... жиналысына айналды. Король және оның тоңірегіндегілер
шешімдері алдымен осы ... дала ... ... ... өзі ... ... ... ол қауымның шығарған шешімдерін
орындайтын, заң ... ... ... сот ... ... ... ... өз билігін мүрагерлік түрінде балаларына ... ... ... ... ... деп аталды.
Олардың арасындағы басты қызметкердің лауазымы - ... ... ... сарайдың шаруашылық ісіне ғана ... ... ... оның
билігі күшейіп, ең беделді қызметкерге айналды. Ол корольдің бірінші
комекшісі және ... ... ... ... ... ... ... жасаған жағдайлар да кездесті. Майордом король
сарайының ... ... ... ... ... бағынатын.
Қызметкерлердін басым көпшілігін ол өзі тағайындайтын.
Пфальцграф-корольдің сарайындағы сотты басқаратын лауазым иесі.
Тезаурарий - дәулетті сақтаушы, ол ... ... ... ие ... сақталуына жауап береді. Ол мемлекет қазынасының сақталуына ... ... ... ... ... және ... қаражаты бірге
сақталатын.
Маршал-корольдің атты өскерін басқаратын адам.
Архикапеллан-корольдің діни қызметкері. Сарайдағы шіркеу қызметкерлерінід
ішіндегі ең ... ... Ол ... ... король кеңесінің мүшесі
болды.
Камерарий-король қазынасына салыктың түсуін бақылаушы жөне сарай ... ... ... ... ... ара-сындағы биліктердің
бөлінуі әлі де зерттей түсуді қажет етеді. Ссбебі-кызметтік иерархия әлі
жеткілікті анықталмаған.
Мемлекет жерлері паги деп ... ... ... Оларды бас-қаратын
графтарды корольдің өзі тағайындайды. Графтың қарауында әске-
Паги жүздікке бөлінді. Жүздікті басқаратын адамды халық сайлай-тын. Жүздік
қауымға ... ... ... ... ... принциптері сакталды.
Бірнеше округтер герцогтіктерге бірікті, оларды герцог басқарды. Гер-цогтср
баскару қызметінен басқа ... ... ... бодды. Өмірдің баска
саласында оның функциясы графтың қызметіне үксас.
Сот. Жоғарғы сот ... ... ... болды. Ол сот ... ... ... атқарды. Корольдің кеңесі ең ауыр
кылмыстарды карайтын.
Бірақ сот ... ... ... ... қала берді. Қауым өз
жерінде жасалған кьілмыстарға жауапты болды, сотқа ... ант ... ... келмеген адамдарды сотқа апаруға тиісті ... ... деп ... ... ... телсу-ге комектесті.
Негізгі сот органдары-жүздіктің соттары. Олар бүқара ... ... ... ... ... ... соттың абыройы жоғары еді. Олар өз
қызметінде ... ... ... ... сол ... ... бірте-бірте олар да ... ... ... ... ... ... сотын тунгин басқаратын. Сот қызметкерлері соттың ... ... Сот ... бай әрі ... ... ... ... адамдар
сайланды. Сот мөжілісіне тәуелсіз және күқығы толык ерікті адамдар катыса
алатын. Король сайлаған адамдар сот процесінің ... жөне ... ... ... Франк мемлекетінің халық әскері феодалдық оскерге айнал-ды.
Меровингтер кезеңінде ... ... ... ... ... ... қаруланған жоне жеткілікті .жалақы алатын. Сондық-тан олар король
тағының басты тірегі болып есептедді, шаруаларды басу үшін ... ... ... ... ... ... ... оскерлері де сақталды,
олар басқа мемлекеттермен соғысқан жағ-дайда керек еді. Бүл ... ... тек қана ... ... әскерге айналды. Корольдің кәсіпқой әскерлері
де жерге ие ... ... ... ... ... бағынбайтын болды.
Осы себептер әскерді олсіретті де, Карл ... ... ... ... болды.
Каролингтер монархиясының ерекше нышандары сегізінші ғасырдан ТХ ғасырдың
ортасына дейін сақталды. Сегізінші ... ... ... ... ... ... 718 жьшы ... Пиреней жарты ара-лын өздеріне толык.
бағындырып, Галлияға кірді. Сол жылы олар Септи-манияны жаулап, Аквитания
мен Бургундияға көз ... ... және ... ... одақ ... да ... ОаИКДТГЫ. ІЧ.арл ... диис ... ... ... ... Ол үш ... майордомы ретінде корольдердің
орындарын әдетте босалқы үстады. Оның ең ... ... ... ... ... - бенефиций. Бенефиций үшін рыцарь-лер әскерге
келетін болды. Олар ақы ретінде жер алушы еді. Жер ... ... ... ... ... ... мүра ... берілетін. Жер берумен
бірге әскерге қатысу міндеті де жүктелді. Бүл реформа оскерді күшейтті ... ... ету үшін жаңа ... ... Корольдің өзі әскерін өз
халқына қарсы пайдаланған ... де ... ... ... орташа адамдарды жинайтын. Олар негізінен атты
әскерде кызмет етуге тиісті болды. Мықты әскер ... үшін ... ... ... болғаны белгісіз. Бірак 832 жылы Пуатье де-ген жерде арабтарды
тоқтатып, жеңгені анық. ... ... ... ... - ... өлтірген кісі. Арабтар келесі күні кейін бүрылып кетті. Карл
-"Мартелл" деген ат ... бүл сөз ... деп ... Карл ... ... ... туғызған араб-тардың экспансиясын тоқтатты.
Арабтардан кейін Карл және оның ... ... ... ... (751-768)
Аквитанияда, Прованс, Септимания жерлерінде ... ... ... ... мен бавар-ларды ездеріне бағындырып, фриз бен сакстерді
салык, төлейтін етті. Осы саясат Карлдың абыройын ... ... ... ... еді. 751 жылы Пипин Кысқа Франктың королі ... ... оны ... ... король етіп жариялады. Сонымен Меровингтер
әулетінің билігі аяқталып, Карлдың ... ... ... ... ... 775 жылы Пипин Рим папасына комек беріп, оның қорғауына
кірді. 768 жылы ... ... Карл ... ... ол ... 774 жылы ... ... өтіп, Итали-яны женді. Шынында, ол енді
франктердің және лангобардтардын королі/ ... ... ... ... ... ... жоқ. Ол ... Германиядағы сакстерді өзіне
бағындырып, христиандардың иелігіне ... да, ... ... тартып алды. 800 жылы ол франктердің, Батыс ... ... ... ... ... Сол жылы Рим ... Лев үшінші басына
тәж кигізіп, оны Рим ... Үлы ... деп ... ... ... Үлы Карл ... Рим ... басшысына айналды.
Император шіркеуге қол үшін беріп, тылым мен білімге жол ашқысы ... ... жазу ... де, ... мен грек ... ... ... Сондықтан
халыққа арналған заң-дар жазып шығаруға тапсырма берді.
Каролингтердің әскери ... ... ... ... ... тигізді. Енді үш, яғни, терт жер үлесі бар шаруалар атты ... ... еді. Бүл ... ... әскерге қатысудан
босатты деп санауға болды. Шаруалар сот процесіне көбіне ... олар ... ... ... айырыла бастады.
Тоғызыншы ғасырдың басында Франк мемлекеті езінің ... ... ... сатысына көтерілді. Ол бүкіл Батыс Еуропаны ба- '; ғындырды. Шекара
бойында оның ... ... ... жоқ. Бүл ... мемлекет күрған
үлттарды біріктірген ... ... жолы ғана еді. ... ... ... ... ... яғни, аудан-дардың арасында мыкты
байланыс болған жоқ. Франк мемлекетінің ыды-рауына әкеліп ... ... ... ... аз ... жылы ... ... қүрылған шарт негізінде мемлекет үшке болінді.
Үлы Карлдың немерелері атасының империясыіг үшке бөлді: ... ... ... жоне ... ... қүрылды.
Франктердің қүкығы
Франктер Галлияны басып алғаннан кейін Рим күқығымен танысуға можбүр болды.
Бірақ оларда Рим ... ... ... олі ... ... ... бүл мемлекетте екі қүқық жүйесі катар қолданылатын. Галло-
римдер рим ... ... іске ... ал ... ... келе
жатқан ата-бабаларының әдет-ғүрыптарын қолданды. Бесінші гасырдан бастап
варварлар ездерінің одеттерін кодификацияга ... ... ... ... Сөйтіп, Салистік, Рипуарлық, Алемандық және басқа
қүқықтар дамыды.
802 жылы Үлы Карл империя ... ... ... ... біріктіріп пайдалану'жонінде үсыныс жасаған еді. Бүған бүрынғылардан
басқа жаңадан қабылданған күкықтық нормаларды ... ... ... король зандарды шығаруға кірісті. Бүл завдар капи-тулярий
деп аталды да, ... борі оны ... ... Капи-тулярийлер
арқылы король феодаддық қарым-катынастарды нығайтуға үмтылған болатын.
Ерте-феодалдық қүқыктың қайнар көздеріне иммунитетті қорғайтын грамоталар
да жататын. Олар ... деп ... Бүл ... шірксуге, феодалдарға,
монастырлерге берілетін. Оны иеленуші субъектілерге то-лық ... ... беру ... Бүл ... ... ... ... Қорғау
грамоталары бар субъектілер сот, полиці-ш, каржы билігіне ис болды ... ... ... толық босатылды.
"Шындық" деп аталатын қүжаттардың ең ежелгісі "Франк шындығы" Бүл күжаттың
нормалары көбіне ... ... келе ... ... екі түрі ... ... және жеке меншік. Пайдаланбайтын жерлер,
жайылым және ормандар бәрінің бірлесксн меншігі болатын. Сонымен бірге ... ... де ... ... ... ... Егін ... қоршауды алып тастаған-нан
кейін барлық жерге мал жаюға рүқсат етілді. ... жер ... ... кездеспейді және өлген адамның жер үлесін қауьшның озі таратады.
Жаңағы жерге жаңа адам ... ... ол ... ... сүрап,
келісімін алуға тиісті. Көршілерінің біреуі нарызалық білдірсе, жаңағы адам
тандаған жеріне көше алмайды.
Шаруалардың жеке ... өте ... ... Үрлық тура-лы бүл
нормаларда коп айтылған және кесілген ... өте ... ... ... ... ... байқалады: үжымдық
меншікпен қатар жеке меншік пайда болды. Үй, үйдің жанын-дагы жер, ... ... мал - ... жеке ... ... ... түрлері мүрагерлік ретінде, қыз және үл балаларға беріледі.
Салистік Шындық жария ... ... ... жер де ... ... ... Жеке ... пайда болған-нан кейін теңсіздік туды.
"Салистік Шындықта" мүліктік ... көп ... ... ... ... беру жоне ... алу ... алайық. Қарыз алған
адамның жауапкершілігі өте ауыр ... Ол ... бере ... ... ... оған ... үш рет ... келеді. Әрбір келген сайын
қарыздың мөлшері үш солидке көбейіп отыр-ды. Ол қарызын үш ... соң ... ... ... граф оның ... ... ... меншік институтының дамығанын мынадай нормалар дәлелдей ... ... ... ... не ... ... ... алған адам-15 солид,
біреудің салған және әлі ... ... ... ... ... ... ... солид, біреудің ауласына үрлық істеу үшін қараңғыда
кірген адам-45 солид айып төлейді. ... ... ат, ... ірі ... ... үрлағаны үшін жауапкершілікке тар-тылатын. Ж.еке ... ... ... ... ... ... ... мүліктер ба-лаларына берілетін, жер тек ер ... ... ... 561 ... ... Хилыіериктің эдикті бойынша олген
адамның ... ... оның жер ... қыздарына қалдырылатын болды.
Міндеттемелердің ең қарапайым шарттары : алып ... ... алу, ... ауыстыру, сыйлыққа беру болды. ... ... ... Бүл ... орындамаған жақтар мүліктік жауапкершілікке
тартылатын еді.
Ер адамдар мен әйел ... ... ... болды деуге негіз ... ... ... ... болған жоқ. Мүрагерлік нор-малар бойынша
жылжымалы заттар әкесі өлгеннен кейін баласы мен ... ... ... жер тек қана ер ... арасында болінетін. Алтыншы ғасырдың
аяғында ер балалар болмаған жағдайда ойел адамдар да мүрагер ... ... ... ... Неке кесу ... ... ... үқсас болды. Неке
алып-сату шарты бойынша жүзеге асырылды. Күйеуі әйелі үшін
кіршіксіз қызға беріледі де жаңадан отау ... ... ... ... ... беріледі. Бірақ әйел адамды зорлап алып қашуға тыйым са-лынды.
Туысқандар арасындағы неке ... ... және неке бұзу ... да ... жоқ. ... өдеттері бойынша ажыра-суға рүқсат етілген еді,
бірақ христиан діні күшейгеннен кейін ажыра-суға тыйым салынды.
Қылмыс туралы. Қылмыс дегеніміз - ... және ... зиян ... және
корольдің тыныштыгын бүзу деп есептелген. Жазаның ... ... ... және оның ... жәбіршілеуден зия-нын өтеу және
корольдің тыныштығын бүзғаны үшін оған айып ... ... пен ... ... ... ... де орын ... Қанды кек
қайтару ретінде рудан, кауымнан куып жіберу көбіне айыппүл төлеткізумен
алмастырылды. Қылмысы үшін қүлды ... ... адам ... қылмысына
орай корольдің әкімдеріне граф, сацебарон 600 со-лид, Рим азаматына - ... ... ... ... ... жай азамат үшін 100 солид
төлейтін. Бірақ алғашқы рулық қүры-лыстың да кеп ... ... ... ... өзі айып төлей алмаса, омірін береді. Айыпты
(вергельд) төлеуге жақын туыс-қандар ... ... ... ... ... да қуып ... айыппүлдың мелшері қылмыскердің олеуметтік, қүқықтық жағдайларына,
жасы және жынысына ... ... он екі ... басталды.
Адамдар жеке басы бос және бостандығы жоқ деп ... ... ... ... бар ма, ... кандай деген мэселелерге назар аударылған
жок.. Жаза кылмыскерлердің ... ... ... ... ... ... арам ... болуы және қылмысты
топтанып жасау жатқызыдды. Айыппүл молшері оте ауыр болды, ... ... ... ... еді.
Қылмыс түрлері. Адамға қарсы қылмыстар: адамды елтіру, әйел ... ... жала ... ... (тіл ... ... ... үрлау, біреудің ар-
намысына, бостандығына және адамгершілігіне нүқсан келтіру.
Жеке меншікке қарсы қылмыстар: үрлық, тонау, өртеу және ... ... ... ... ... де мықты үй мүлігін қорғайды. Үры
күлыпты сындырып, яғни, есікті бүзып, үйге кіріп, үрлық істейтін адамға ... айып ... ... істелген қылмыстар: шақырғанда сотқа келмеу, ... ... ... ... ... ... ... табылады. Айып екіге бөлінеді,
оның бір бөлігі жәбірленушіге және оның ... ... ... ал
екінші бөлігі (1/3) корольдің қазынасына түседі. Айыппүл-
дыктың" бірінші нүсқаларьшда елім жазасына тарту, зақымдау кездеспейтін ... тек қана ... ... ... ба-лалары бүл жазаларды
ерһсгі адамдарға, көбіне көтеріліске қатысқан адам-дарға қолданатын болды.
Қылмыстық ... ең ... ... - кек алу. Германдарда ба-сқа
халықтардағыдай кек алу ... ... ... ... ... Адам
өзіне керек болған нәрсе үшін біреуді өлтірсе кек алу ретінде сол ... ... ... нормалар кек алуға тыйым сала бастады. Ендігі
жерде тек өте жақын туысқандары, ағалары және ... кек алу ... ... ... кек ... ... шек қою ... Бір жыл өтпей
кек алуға болмайтын болды. Одан ... ... үшін кек ... ... ... ... кек алу орнына айыппүл төлеттірумен
алмастырылды. Бірақ бүл ... ... асу үшін өте ... және ... ... ... болды. Адам олтірген қылмыскер мен елген
адамның ... ... ... келіссез жүретін. Біріншіден, өлген адамға
ақша алған ете үят ... ... ... әрі ... жүрттың қүлкісіне
қалу да оп-оңай болатын. Сондықтан айыппүл туралы келісім жасырын жасалатын
бол-ды. Мүндай шарттардың негізгі ... - ... ... ... ... қылмыскер үшін ете қиын болды. Өлген адамның моласы ... ... бір ... кесіп алып, өлген адамның отбасына келіп, ... ... ... ... Кешірім жасалып оған олген адамның колы беріледі, ол
қолды ... ... ... тек ... ... ғана ... ... мөлшерін екі жак. белгілейді. Кейінірек заң "вергельд" деп ... ... ... ... "Вергельд" - адамның қүны. Адам өлтіруді
жазалау баптарда былай делінген: бір адамға үлкен ... кіші вира ... ... бүл айыппүлды "денарий, солид" деген римнің ... Әйел ... (300), ер ... жоне ер ... (600) ... ... ... айыппүлдың қүны бірдей емес, бала туатын ... бала туа ... ... (200) үшін екі ... ... салынған.
Бүдан кейін, адамдар өздерінің қоғамдық ... ... ... ... ең жоғарысы корольдің, король өкімдерінің және сарбаздардың
өміріне төленеді. ... ... ... адамдардың вергельдімен
салыстырғанда үш есе көп. Бүлардан кейін рим және ... бос ... ... ... адам оның ... нарықтық қүнын бере салады.
Жарақаттандырған үшін де айыппүл төленетін. Адамның басы ... ... ... (30), ал ... ... козі және ... жері ... айыппүл төлейді.
Ерікті әйел адамды зорлау-62 солид, оны қолынан үстау-15 солид бо-лып
белгіленген.
Басқа адамды ... ... ... ... ... ... солид, әйел
адамға байланысты өсек айтып, ол айтқаны долелденбесе-айыппүл 45 ... ... сот жоне сот ... ... коп айтылған. Сот билігі
Салистік Шындығы кезінде халық сайлаған жеті рахинбургтердің ... ... ... ... соң сот ... тунгинның орнына
граф қойылып, оиы король тагайып-дайтын болды. Үлы Карл ... ... ... ... ... ... ... бірі осы озгсріс.
Сот процесі мынандай негізгі белгілерімен айқындалды: ... ... ... ... бірдей сипатта отті. Істі қозғаіітын та-лапкер мсн
жәбірленуші адамдар, екі ... да ... ... ... ... ... ... екі жақ та сақ-тауға тпісті болды.
Сот процесі жөбірленгеи талапкердің ... ... ... ... жүргізді және дөлелдейтін мәлімет жинады. Осындай ... ... деп ... ала ... ... болған жоқ. Сот екі жақ берген долелді ғана
пайдаланды. ... ең ... ... - кьілмыскердің, яғни, жауапты жақтың
кіносін мойындату. Ол кінәсін ... ... соты ... ... ... Ол үш ... болды: сумсн, темірмен жәнс отпен сынау. Ордалийдіц
ед ерекше түрін жекпе-жек қүратын. Жауапшы адам ... ... ... жекпе-жекке шақырған. Бірақ фсодалдық карым-қатынастар нығайған
сайын, қарама ... ... ... ... ... ... өз ара-сыпда жекпе-жекке атпен шығатын, ал шаруалар сойылмеп
тобелесетіп.
Сумен ... ... Егер ... адамның аяк. колын байлап, озенге
тастаған ксздс ол суға ... ... оны ... шығарып, кінәсіз дсп соттап
босататын. Су кііюлі адамды озііте алмайды дегеи бүрымғыдап келе ... ... ... ... Қазандағы қайнаған суға сақинаны ... ... адам сол ... алып ... ... Осы байқаудыд
екінші шарты - ыстық темірді ... алып ... ... кейіп жараланған қолды
майлап, байлайтын еді. Бірнеше күннен ксйін білгіш адамдар қолды ... ... ... ... жоқ дсп ... жасаіітын.
Отпен сынау. Кіполі адам жанып түрган от арасыпан үстіндегі жал-гыз
койлегімен өтуге ... еді. ... ... ... кіносі жоқ.
Рулық қоғамның қалдығы рстінде жақтаушылық тәсілі (соприсяж-шічество)
сақталды. Бірнеше адампыц ант беру процесі ... ... ... ... ... деп, ... бірге жолдастары жонс туысқандары ант бсрстін.
Олар қуөгсрлср емсс, ... олар ... ... ... ... де, ... ... Ант бсргсн адамдар айып-талғаи адам туралы, опыц ... ... ... ... ... "Салистік Шындык." кейбір жағдайларда кылмыспен байланысты 6 адамнан
72 адамға дейін ант ... ... Ант беру ... ... өтстін
еді. Шеңбер қүрып ант берушілер екі топкд бөлінетін. Басшы сот қызметкер
бірінші сүрақ қойғаннан ... ... адам ... ... ... деп ант ... одан ... ант берушілердің борі ссмсерлсрін
шығарып, ант береді. Ант берушілердің ... ... айта ... ... ... ... саналдьт.
Шаруалар кедейленіп, рулық қарым-қатынастар олсіреген сайын, кедейлерге ант
беру үшін көп ... табу қиын ... Бай ... ... ... берушілерді вассалдардың және сарбаздардың арасынан жылдам таба алатын.
Христиан діні күшейген сайын ... ... ... Евангелиеге қолын
қойып ант берді, крсске шоқынып ант берді және қасиетті ... ... ... ... нысаны жоне нормаларды баяндау тілі ете қызық.
Нормалар көбіне казуистік түрінде кыскаша ... ... ... ... қүкықтық нормалар әлі жоқ еді. Мүіща жеке қылмыс пен
жеке жаза ... ... ... ... ... ... ... жалпы үғым
жоқ, оның орнына адамға закым келтірудің түр түрі көрсетілген: "Бір адам
екінші адамның ... не ... ... келтірсе, көзін шығарса немесе басына
үрса" - деген сияқты.
"Салистік Шындықтың" ... ... ... оның ... ... Қүқықтық
істердің бәрі заң бүзылмайтын ... ... ... бүзыл-са, қүқықтық
істің күші жойылады. Франктер қауымында алғашқы ... ... ... ... ... Бір ... ... озара туысқандық
байланыстарды сақтайды, туыскандар мүрагерлікке қатысады, айып ... Атам ... келе ... бүл ... бір уыс ... ... ... Марканын. бір адамы белгілі айыбын жалғыз өзі, өзінің
күшімен толей алмайтын ... бір уыс ... ... ... ... ... мүмкіндігіне қарай оған кемектесуге тиісті. Бүл көршісі
көмек бере ал-майтын болса, келесі кершінің ... бір уыс ... ... ... борі ... керекті ақшаны жинап, үжымдық түрінде
айыбын толейді.
Бірақ ... ... ... ... ... ... ... жүрт бай мен
кедейге болінді. Айтқан ... ... ... бай ... ... бүл ... ... байлар жаңа одет шығарды. Туыстық қарым-
қатынастан ... ... адам ... ... сот ... ... сындырып, төрт жаққа лақтыруға тиісті. Бүл символдың маңызы: осылай
істеген адам ... ... ант ... ... және ... бас ... Демек, туыстары өліп не өлтіріліп жатса да, ... ... ол үшін ... да төлсмейді. Ол өлгеннен кейін
өзінің баласы ... ... ... ...

Пән: Жалпы тарих
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 19 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ежелгі мемлекетер тарихы37 бет
11-15ғғ. франция, англия, германия, италия23 бет
1840 – 1860 ж Франция13 бет
BSB корпорациясы «Франция Үйі» өндірістік-шаруашылық қызметін талдау17 бет
IX-X ғасырларда Батыс Еуропа елдеріндегі феодалдық құрылымның нығаюы. IX-XI ғасырлардағы Франция, Германия,Италия X-XIғасырдың ортасына дейінгі Англия. Испания мен Византия дамуының тарихи ерекшеліктері9 бет
ІV Француз Республикасының конституциясы және саяси шиеленістері91 бет
Антуан Франсуа д 'Экзиль Прево6 бет
АҚШ-тың, Францияның XVIII ғ. маңызды буржуазиялық актілері16 бет
АҚШ-тың, Францияның ХҮІІІ ғ. маңызды буржуазиялық актілері7 бет
Жаңа дәуірдегі Франция мемлекетінің құқықтық жүйесінің ерекшеліктері9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь