Бала тәрбиесіндегі ойын рөлі

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3
І тарау. Балаларды тәрбиелеу процесінде ойын технологиясын өткізу мен ұйымдастырудың кейбір ерекшеліктері
1.1. Ойын түсінігі және түрлері мен мақсаты ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.2. Бала тәрбиелеудегі ойынның атқаратын қызметі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..8
ІІ тарау. Баланы жан.жақты тәрбиелеуде халық ойындарының рөлі
2.1. Халық ойындарының ерекшеліктері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 11
2.2. Ойын технологиялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13
Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 25
Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 27
        
        Мазмұны
Кіріспе.....................................................................
..................................................3
І тарау. Балаларды тәрбиелеу процесінде ойын технологиясын өткізу мен
ұйымдастырудың ... ... Ойын ... және ... ... Бала ... ... ... ... Баланы жан–жақты тәрбиелеуде халық ойындарының рөлі
2.1. ... ... ... ... ... ... даму ... ... ... ... азамат тәрбиелеу мәселесі жүктеліп отыр. Мұндай мақсаттың баянды
болуы тәрбие жүйесінің үлесіне ... ... ... ... ойынның алатын орны ерекше.
Қазіргі кезде “ойын” ұғымының мағынасы кеңейіп, тұрмыс пен мәдениеттің
түрлі ... ... ... ... ... мен актер ойыны педагогика мен
өнертанудың ғана ... ... ... ... қазіргі таңда ойын
проблемасы психология, ... ... ... т.б.
салалардың көкейтесті мәселесіне айналып отыр. Ойын арқылы балалар тәрбие
алуға, оқуға ... ... ... ... ... ...... жаңа технологияның маңызды бөлігі болып ... ... ... ... – бұл адамның мінез-құлқын өзі басқарумен
анықталатын ... ... ... ... жағдаяттар
негізінде әс-әрекеттің бір түрі.
Ойын – адамның өміртанымының ... ... ... ойын ... ... ... мәліметтер алып білімін жетілдіреді.
Ойын арқылы бала қоршаған ортаны өз бетінше ... ... өзі ... ... ... ... пен қызмет түрлерін
жаңғыртады. Ойын балалардың еңбекке деген қарым-қатынасы мен қабілеттерін
қалыптастырады. ... ... ... ... ой ... ... деген сыйластық, қажеттіліктерімен санасуы әр оқушының жеке
әрекетінен туындайды. Ойынның басты шарты жеңіске жету болса, әр ... ... ... ... ... деген сенімен арттырады.
Н.К.Крупская «Қандай ойын болмасын баланы бір нәрсеге ... Ең ... ... ... ... ... болуға үйретеді» -
дейді.
Ойын балалар үшін оқу да, еңбек те. Ойын айналадағы дүниені ... Ойын ... ... ... қиыншылықтарды жеңудің жолын
үйретіп қана қоймайды, ... ... ... ... ғалымдар.
Н.Ф.Талызина «Алты жасарлар ойнай отырып, логикалық қабылдау ... және ... ... ... ... Бұдан бірте-бірте
ойыннан кейін оқу әрекеті орын алады» - ... ... ... ... танымдақ проблемалық міндеттерді шештірудің
жолдарын іздестіру ... ... ... ... болады, яғни
соның нәтижесінде білім-білік, дағды дүниеге көзқарасын ... ... ... Бала ... ... ... ... алу. Алынған білімдерді тереңдету.
Курстық жұмыстың міндеттері Балаларды тәрбиелеу ... ... ... мен ... кейбір ерекшеліктері туралы түсінік
беру және баланы жан–жақты тәрбиелеуде халық ойындарының рөлін көрсету.
І тарау. Балаларды ... ... ойын ... өткізу мен
ұйымдастырудың кейбір ерекшеліктері
1.1. Ойын түсінігі және түрлері мен мақсаты
Ойын түрлері өте көп. Соның ішінде ойын-сабақ, ... ... ... ... ... ... ойындар, грамматикалық
ойындар, ұлттық ойындар, т.б. Мұндай ойындар баланы жан-жақты дамытып,
толық тәрбиеленуге көмектеседі.
Ойын арқылы ... ... ... ... әрі ... ... ... Ойын сабақтары балалардың өздігінен жұмыс істеуге, ойлау
қабілетін дамытуға үйретеді. Ойын кезінде балалардың достық сезімін оятып,
бір-біріне ... ... ... ... ... ... ... әдептілікке тәрбиелеуге болады. Ойын түрлерін
сабақта тиімді пайдалана білу мұғалімнің ... ... ... ... ... ... ... көмектеседі.
Ұлттық ойындар халқымыздың өз ұрпағын ойын-сауықтарда бәсекеге түсіп,
жеңімпаз атанып, жүлде алу үшін ғана ... ата ... ... ... бұрынғы
дәстүрлерді жалғастырып, өз жұртында бар ... ... ... ... ... ... ел ... жарайтын батыл да өжет,
шапшан ұрпақтарды тәрбиелеудің өзіндік жүйесін өмірге әкелген.
Н.К.Крупская өз еңбектерінде бала ... ... ... ... ... бір-бірімен ойнау арқылы қарым-қатынас жасауға, ұйымшылдыққа,
еңбекке, мұқиятшылдық жағдайы ойын ... ... ... ... ғана
көрінетін дәлелдер.
Психолог А.С.Выготский: «бала ойнау барысында өзінің кішкентай екеніне
қарамастан оның ойлауы, ... көп ... ... адам ... - ... ... рухани және дененің даму қозғалысы» - ... ... ... халықтың әдет-ғұрпына сәйкес болу керектігін айтты.
Қазақ құндылығының ғасырлар қойнауынан сүрінбей өтіп, өзінің ... ... ... ... фольклорының айрықша бір саласы-балалар
ойындары. Ұрпағын ... ... ... ... ойындарының өміршең
қызметі де оның жеткіншек ұрпақты тәрбиелеу ... ... ... ойын ... өзін-өзі жаттықтыруы, өмірді білуге деген
құмарлығы, шынығуы, шындалуы, оның ... дене ... ... алдына қойған мақсатына жетуге деген ерік-қайратын шыңдайды, алға
қарай ұмтылсын, құштарлығын оятады. ... ... ... өз ... ... қажетсінуі өсіп, нақтылы мақсаткерлікке ұласады. Ойынға
қатысқан әр оқушының алдына ... ... ... пайда болады.
Ойынды түрлендіруге жаңылтпаштарды, мақал-мәтелдерді, ... ... Олар әр ... әрі ақыл-ойды дамытуға, демалыс ... ... ... ... ... әрекет үстінде өзін-өзі еркін
ұстауға, қысылып-қымтырылмауға, басқалармен тіл ... ... ... ... мүмкіндік жасайды.
Ойынның негізгі мақсаты-баланы қызықтыра ... ... ... ... ... ойын ... пайдалана отырып оқушылардың
өздігімен жұмыс істей білуге, ой белсенділігі мен тіл ... ... ... ... мен ... меңгертуге қол жеткізу. Оқу-тәрбие
жұмысында ойындарды қолданудың кең спектрін сипаттау ... ... ... ... арқылы мынадай мәселелердің басы ашылды:
• ойлау, ес, сөйлеу, жігер, назар үрдістеріне дидактикалық ойындардың
әсер ету сипаты;
• жеке оқыту маңызының артуы;
• оқу ... ... ... қызығуы арқылы шығармашылық
ізденіске ұмтылуы, т.б.
Бүгінгі таңда өздеріміз тәлім-тәрбие беріп жатқан бүлдіршіндер ертеңгі
күні тек білімді кадр ғана ... ... ... ... ... тарихы мен
мәдениетін қастерлейтін, рухани кемелденген азамат болып өсіп жетілуі
қажет. Өзінің ... ... ... ... ... бала ... алса ғана-біздің бұл ісіміздің нәтижелі ... ... ғана ... бүгінгі заман алдымызға қойып отырған күрделі міндетті абыроймен
атқарып, еліміздің болашақ азаматтарын тәрбиелеп ... деп ... ... ... ... ... қазақ жастарын бала күннен баулысақ,
ел іргесі сөгілмек емес.
Оқушыларды ұлттық ... ... Бұл ... жұмыстар бойынша
жүргізіледі:
а) дидактикалық ойындарды ұлттық тәлім-тәрбие көздерімен ұштастыруда
жұмбақтарды, мақал-мәтелдерді, халықтың даналық, ... ... ... ... ... кеңінен қолдану;
ә) көркем шығармаларды дидактикалық ойын түрінде беру ... ... ... пен ... ... ... қалыптастыру;
б) дидактикалық ойындар арқылы оқушыларға шешендік ... ... тіл ... ... ... Бала тәрбиелеудегі ойынның атқаратын қызметі
«Ойын» ұғымына түсінік ... - бұл ... ... ... анықталатын қоғамдық ... ... ... негізіндегі іс-әрекеттің бір түрі. Адамзат тәжірибесінде ойын
әрекеті мыныдай қызметтерді ... ... ... (ойын барысында өзін-өзі тану);
-коррекциялық (өзін-өзі түзету);
-әлеуметтендіру
Әлде де болса ойынның адамның дамуына, ... ... ... анықталуда.
Ойын-адам өміртанымының алғашқы қадамы. Сондықтан ойын арқылы балалар
өмірден көптеген мәліметтер алып, білімін жетілдіреді.
Ойын-бір қарағанда қарапайым құбылыс не ... ... Ол ... ... ... Ойынның ережелері ойнаушылардың қисынды ой
қабілетінің дамуы, бір-біріне ... ... ... ... ... жеке ... ... Ойынның басты шарты жеңіске жету
болса, әр ойыншы өз қарсыласының мүмкіндігімен ... ... ... ... да ... тән ... болады. Мысалы, мазмұндық, рөлдік
ойындар баланың зейінін, ... ... ... ... зор ... Ойын ... ... бала өз қасиетін қалай қанағаттандыра алатынын,
қандай қабілеті бар екенін байқап көреді. Ал, ақыл-ой ... ... ... ... ... Ол ... баланың тапқырлығын,
байқағыштығын, зейінділігін артырумен ... ерік ... ... ... ... ... негізгі әрекеті-оқу, қарым-қатынас, ойын
және еңбек болса, бұлардың әрқайсысы негізгі функцияларды атқарып, ... ... алу мен ... ... ... ... ... дұрыс қабылдап, сонымен қатар жаңалық алмасуын
арттырады. Ал ойын-баланың дамуын ... ... ... ... ... ... мынадай
компоненттері қарастырылады: ойын мазмұны, ойынды ұйымдастыру формалары,
ойын түрлері, ойындық құралдар, ... ... ... ... ... ... қолданбалы жағын зерттеген әдіскерлердің дидактикалық
ойындарға ... ... ... өсе ... ... зерттеу
үдерісінде ойындағы таным дәстүрлі оқытуға ұқсамайтын ... ... ... ие ... анықтады: бұл жерде қиялдау мен жауапты өз
бетінше іздестіру, ... ... ... мен ... ... қарау, білімді толықтыру мен кеңейту, байланыстарды орнату,
жекелеген құбылыстар ... ... мен ... ... ... ... ... Ойын қарқыны мектеп оқушыларын
жылдам және шапшаң түрде ойлана білуге үйретеді. Олардың тілдік жадыларының
даярлықтарын жаттықтырады, сөйлеу ... ... ... ... ... отырып оқушылар өздерінің ойларын жеткізуге машықтанады,
осының арқасында ... ... ... бірте-бірте автоматтандырылады.
(К.А.Родкин). Демек, ойын сөйлеу шеберліктерін ... ... бірі ... ... ... ... ойындар мен оны оқу
үдерісінде пайдалануға ... ... ... ... ... ... төмендегілерді айтуға болады:
а) Дидактикалық ойындар ойлау, ерік, жады, назар, ... ... ... ... ... ... М.В.Стронин және
т.б.);
б) Сабақтағы ойын жағдайларында мектеп оқушысы іс-әрекеттің ... ... ... ... ... және бұл оқудың тұлғалық мәнінің
ұлғаюына мүмкіндік береді. (Е.Енгабаева, А.А.Баранов, Г.А.Ляпина);
в) Дидактикалық ойындардың жемісті сәтілігі ... ... ... ... ойынға қатысушылардың өз білімдерін шығармашылық
пен пайдалануға ұмтылысымен ... ... ... ... ойындар таным іс-әрекетін жандандыру құралы ғана болып
табылмайды, ол эстетикалық және ... ... ... ... ... шолу мен тәжірибелік сараптамалық жұмыстар дидактикалық
ойындардың барынша әралуандығын айқындады.
Жекелеген дидактикалық ойындардың өзіне тән ... ... ... ... аудару, және мектеп оқушыларын зерттеу
элементтеріне ие ... ... ... ... Мұндай тапсырмаларды
орындау үрдісінде ... ... ... ... ... іс-әрекеттің аралық кезеңдерін шешу жүйелілігін белгілейді. Мұндай
дидактикалық ойындар ізденгіштік деп ... ... ... мектеп оқушысын дербестікке баули
отырып оны ... ... ... ... байланыстар
мен тәуелділіктерді айқындау кезінде мектеп оқушысы өзінің танымдық іс-
әрекетінің мазмұнына ... ... ... ... ... дербес ашу мүмкіндігіне ие болады. Мұндай дидактикалық ойындарды
біз шығармашылық ... деп ... ... ... мектеп оқушысының суырып салмалылығын іске қосады. Мұндай ойындарды
біз рольдік элементтері бар шығармашылық ойындар деп ... ... ... ... ... ... сабақ-
суырып салушылық, сабақ-саяхат тәрізді белгілі пәннің оқу ... үш ... ... барынша мақсатқа сәйкес екендігін
көрсетеді. Түрткі ретіндегі қызметті ... ... ... ... ... барлық мектеп оқушыларының белсенді
қатысуына түрткі болады.
ІІ тарау. ... ... ... ... ойындарының рөлі
2.1. Халық ойындарының ерекшеліктері
Халық ойындарының педагогикалық мүмкіндіктеріне сәйкес мынадай
жіктемесі бар:
1. ... ... ... ... ... ... ойындар.
4. Жеке тұлғаны әлеуметтендіретін ойындар.
5. Диагностикалық ойындар.
Халық ойынының келелі бір мақсаты – ... ... ... бір ойын ... ... мүмкін, сондай-ақ, ойлануға берілген
сұрақтың түрліше жауабы болуы мүмкін.
Ойын ережелерінде тәрбиенің үлкен маңызы жатыр. Олар ... ... ... ... мен ... ... қарым-қатынасын
бақылайды, жігерінің қалыптасуына ықпал етеді.
Ойынға қызығуы үшін ойын ... ... ... оның ... ... ... ... ойын тұжырымы әдеттегіден бөлектеу, түсінуге
жеңіл, ... ... ... бірге, есептеуі аз, ойлану арқылы тез
табылатын болуы қажет. Әрбір ойын ... ... ... ... ... ... ойындарды оқыту мен тәрбие құралына айналдыру үшін
бір қатар әдістемелік талаптардың қатаң сақталуы ... ... ... ... ... неғұрлым көп түрін білуі тиіс.
2. Ұлттық дидактикалық ойындарын балалардың жас ... ... ... іріктей білу.
3. Ойын ережесін өзі жете біліп, балаларға да түсінікті етіп жеткізе
білу.
4. Барлық ойындардың тәрбиелік ... ... ... Ойын барысында ережені сақтауды қатаң түрде қадағалау.
6. Ойынға арналған ... ... ... ... ... ... даярлау немесе басқа құралдармен алмастыру.
Бұл жерде атап айтатын бір нәрсе, дидактикалық ... ... ... ілім ... сай ... ретті қолдана білсек,
онда ол сабақтың сапасын көтеріп, тиімділігін ... ... ... ... ... ... ... жіктемелердің барлығының мазмұны өте қызық және
өзіндік ... ... Олар ... ... ... ... ... сәйкестендірілген. Бұл ойынның түрлерін бастауыш сыныптың ... ... ... ... ... ... ... жөн.
-балалардың тұлғалық шығармашылық белсенділігін дамыту үрдісі циклды,
оны құрастырушы циклдер ахуал мен үрдіс ... ... ... туындауымен және бар болуымен ... ... ... циклы ойындық іс-әрекет құрылымына енгізіліп жекелеген
ойын ... ... ... ... жүргізіле алады.
-құрылымында оқушылардың ситуативті шығармашылық белсенділігі циклы
айналымға түсетін жүйе ретіндегі ойынның жетекші ... ... ... іске ... ... белсенділіктің берілген
циклын аяқтауда тиімді нұсқа және ... ... іске ... ... ... шығармашылық табыс жағдаятын құру.
Оқу мен ойынды ұштастыратын дидактикалық ... ... ... ... ... ... ... және 2008/2009 оқу
жылдарында Шымкент қаласы мен Оңтүстік Қазақстан ... ... ... эксперименттінің барысында, дидактикалық ойындарды
бастауыш ... ... ... ... ... ... және ... негіздері тексерілді.
2.2. Ойын технологиялары
Адамзаттың көптеген жылдар бойғы ойнау тәжірибесі ... ... ... ... шығу сырын ғалымдар жүздеген жылдар бойы
зерттеп келеді. Оның шығу ... ... ... ... ... ... бірі ... ойын қоғамның діни, әлеуметтік-
экономикалық және мәдени дамуы кезіндегі бос уақыт пен ... ... ... Ерте ... ойын қоғамдық өмірдің бір бөлігі болып,
оған діни-саяси маңыз берілген. Ерте гректер ... ... ... ... ... ... ... ашып, өзі де қатысқан.
Кеңес өкіметі кезінде халық мәдениетінің ойын ... ... ... қала ... ... ... ... тәжірибесінен
басталды.
Әлем педагогикасында ойын - белгіленген ережелері бар, бір мақсатқа
жету үшін ойыншылар арасындағы сайыс пен ... ... ... Ойын
ең алдымен қарым-қатынас жасау, үйрету, өмірлік тәжірибені жинақтау
жолындағы әлеуметтік мәдени ... ... ... қиыншылығы оның түрлерінің көптігінен, қатысушылар санынан,
ойын ... ... ... отыр. Ойын әрекеті сәби кездегі қарапайым
сылдырмақтардан басталып, бірте-бірте күрделену арқасында фантастикалық
шындық ... ... ... айналады. Ойынның
табиғилығы сонша, ол оқу элементінің таптырмас бөлігі. Ойын ... ... ... әлеуметтік рөлі және ойын тәртібі ... ... жету ... ұжымның бірлескен іс-әрекетінің дағдысы,
оқушылардың жеке ... ... ... ... ... ... мәдениетке, қоғамтануға және басқарудың барлық салаларына
сәйкес мамандар даярлауға қатысты бағдарламаларды меңгеруге көмектеседі.
Ойыншылар, мұғалімдер ... ... ... ... ... ... ... отырып, мәдени салт-дәстүрді
жинақтайды.
Ойын теориясы мен практикасын отандық және ... ... ... ... ... пайдасыз көрінгенмен аса қажетті көрініс-құбылыс.
Сабақта тиімді қолданылған ойын элементтері – мұғалімнің ... ... ... аса зор ... тыңдап, жемісті, сапалы
меңгеруіне сенімді көмекші бола алады. Өйткені, кіші жастағы оқушылар жас
ерекшеліктеріне ... ... өте ... ... ... тез сергіп,
тапсырмаларды тез әрі қызығып орындайтын болады.
Ойын балалардың оқуға, еңбекке деген ... ... ... құрал. Ойын барысында ... ... ... ... ... ... ... Р.М. Жуковская, Д.В.
Менджерицкая, Т.А. Маркова, Н.Я. Михайленколардың айтуынша ... ... ... ... білу ... Ал ... міндеті - балаларды
ойынға өз қызығушылығымен, ынтасымен қатысуын қамтамасыз ету.
Сабақ процесінде ... ... ... түрлерін атап
көрсетуге болады. Бастауыш сынып мұғалімдерінің оқу – ... ... ... сабақ. Сабақ үстінде оқушылардың біліктілігі, ... ... ... ... бетбұрыс оқушы білімінің сапасын
арттыру, ол дегеніміз түпкі нәтижені көре ... яғни ... ... ... ... Ол үшін сабаққа сыныптағы оқушының барлығын
қызықтыра отырып қатыстыру қажет. Бес ... ... ... яғни әр ... ... ... даму ерекшеліктері әртүрлі. Сондықтан
оқушылардың осы топтарына әртүрлі деңгейде талап қоюға тура ... Ал ... кез ... оқушының қызығушылығын тудырады. Тіпті нашар оқитын
оқушының өзі ойын ... ... ... асқан қызығушылықпен,
белсенділікпен орындайды. Оқушылардың қызығушылықтарын туғызатын ойындардың
бірі - дидактикалық ойындар.
Дидактикалық ойындар – көп ... ... ... ... ... ... ... бір әдісі, оларды жан-жақты тәрбиелейтін құралдардың
бірі деп айтуға ... ойын ... ... ... ... мен ... жетілдіру
жолындағы ізденістердің маңызды бір буыны. Ойын элементтерін оқу ... жаңа ... ... кезеңдерінде, қайталау сабақтарында
пайдалануға болады. Ойын түрлерінің материалдары ... ... ... ... ... ... оның танымдылық маңызы да арта түседі.
Оны тиімді ... ... ... ... күшейтеді, оқушылардың
сабаққа ынтасы мен қызығушылығын арттырады. Ойынмен ұйымдастырылған сабақ
балаларға көңілді, жеңіл келеді. Ойынды ... ... ... ... ... мен ... ... ерекше назар аударға жөн.
Баланың ойын жетілдіріп, сабаққа қызығушылығын, белсенділігін арттыру үшін
бастауыш ... ... ... ... ... - ойын.
Н.К. Крупская өзінің көптеген еңбектерінде ойынның бала ... ... мән ... ... ойын болмасын, әйтеуір бір нәрсеге
үйретеді, ең бастысы - баланы мұқияттылыққа, ... ... ... ... ... сынып оқушыларының оқуға, білімге деген ынтасы мен
мүмкіндіктерін ... ... ... оқу процессінде үздіксіз дамытып
отыру жєне ... ... ... ... ... ... орны ... қолданылған ойын түрлері мұғалімнің түсіндіріп ... ... зор ... ... ... ... көмектеседі.
Өйткені төменгі сыныптағы оқушылардың аңсары сабақтан гөрі ойынға ауыңқырап
тұрады. Қызықты ойын түрінен кейін олар тез ... ... ... ... ойын ... ... материал ретінде
пайдаланудың маңызы зор. Ойын ... ... ... ... ... ... ... деген құштарлығы қалыптасады. Тіпті
нашар оқиды-ау деген оқушылардың өздері де ойын түрлері араласқан ... ... ... ... Ойын ... ... жарыс болмай тұрмайды.
Оқушылар жолдастарынан қалып қоймау үшін сабаққа белсенді қатысып, қойылған
сұрақтарға ... ... ... ... ... ойын ... ... ой-өрісін дамытуға әсер етеді.
Тілдің дамуына ойын өте үлкен әсер етеді. Ойын ақыл-ой дамуына да әсер
етеді, бала ойын ... ... мен ... ... ... ... қолдануды т.б. үйренеді. Ойын жағдайына ену баланың
ақыл-ой әрекеттерінің түрлі сипаттарынын шарты болып табылады. Ойын ... ... ... ... онда ... жетекші болатын оқу
әрекетінің негіздері қаланады. Сабақты ойын түрінде ... ... ... ... Оқытудың түпкі мақсаты - оның сапалы
болуы. Яғни, сабақтың түрлері мен ... ... ... ... ... ... тәрбиелік жағынан сапалық жаңа деңгейге
көтеру. Оқытудың тәрбиелік қызметі мен ... ... ... де ... туындайды. Сабақта ойын түрлерін пайдалану - ... ... ... ... ... бір ... Дидактикалық
ойындар барлық сыныптарда қолданылады. Әсіресе алты жастан бастап оқытудың
ойын әдістеріне көп ... бөлу ... ... ойын ... аты ... ал
шынында да, ол сабақтың, еңбектің жиынтығы. Ойын ... ... ... ... ... ... мен психологияда ойын іс-әрекетінің негізін
К.Д.Ушинский, П.П.Блонский, С.Л.Рубенштейн, ... ... ... Н.К.Ахметов, Ж.С.Хайдаров еңбектері берік білім
берудің, оқу ... ... ... жолдарының бірі ойын
элементтерін тиімді ... ... атап ... Шетелдің К.Гросс,
Ф.Шиллер, Г.Спенсер, К.Бюлер, З.Фрейд, Ж.Пиаже және тағы ... ... ... де ойын ... ... ... пікірлер білдірді.
К.Гросстың теориясы кеңінен танымал. Ол ойын келешектегі іс-әрекетке
дайындық ретінде ... ... ... ... ... адам
жаттығу арқылы өз қабілетін шыңдайды. Бұл ... ... ойын ... Бұл ... ...... тудыратын себеп, түрткілерді
ашпауы.
Ф.Шиллердің ойын дамытып, Г.Спенсер қалыптастырған ойын теориясында
ойын бастауы күштің артықтығынан ... ... ... ... ... күш ойында шығады. Шаршаған ... ... ... ... ... арнаға бұрмай ойынға жіберу себебі анықталмаған.
С.Л.Рубинштейннің пікірі ... ... ... ... шығаруы
формалды түрде, ойынның динамикалық аспектісі мазмұнынан бөлек бастау
алады. Сол себепті бұл ... ойын ... ... түсіндіріп бере алмайды.
Ойын түрткілерін ашуға ұмтыла отырып, К.Бюлер нәтижесіне қарамастан
әрекеттің өзінен қанағат алу, ... ... ... ... ұсынды. Бұл ойын түрткісінің негізі деп ... Бұл ... ... ... ... ғана ... ... өмірде жүзеге аспаған тілектерді ойын арқылы іске
асыру деп біледі. Адлерлік түсінік бойынша ойында өмірде ... ... ... ... ... ... Сөйтіп, ойын өмірдің
әдемілігі мен сәнін мадақтайтын ... ... ... ... айналады; даму факторы мен өнімінен ... ... ... айналады.
Л.С.Выготский мен оның оқушыларының пікірінше ойында ең ... ... ... өзіне қандай да бір жағдаят тудыру арқылы белгілі бір рөлді
ойнайды.
Ойынның спецификалық формаларын дамыту үшін ... ... ... көшу ... ... бірақ ол ойын негізіне жатпайды.
Ол ойынның бастауларын ашпай ойын жүйесіне басты ... ... ... ... ... ... ... есепке алмайды және ойынды даму
үстінде сипаттай алмайды.
Педагогикалық ойынның маңызы зор. Ойын біріншіден, білу және үйрену,
екіншіден, ... ... ... ... ... алуы өмір ... көмектеседі. Ойынның кәсіптік, әуестену, ... ... ... бар. Ол дем алу, ... көтеру бола тұра ... ... адам ... ... ... көрініс табады.
Ойынды ерте заманнан үлкендердің іс-тәжірибесін жеткіншек ұрпаққа
жеткізу үшін пайдаланған. Ойын ... ... ... ... ... тыс мекемелерде кеңінен пайдаланылады. Қазіргі ... ... ойын ... тарауын және тақырыбын түсіну үшін өздік технология
ретінде, жалпы технологияның элементі ретінде, сабақ немесе оның бір ... ... тыс ... ... ... ... ... технологиялары» ұғымы әртүрлі педагогикалық
ойындар түрінде педагогикалық үрдістің ... ... ... ... ... ... ... - оқу-танымдық
бағытта сипатталған, педагогикалық қорытындыға ие ... ... ... Оқу ... қызығушылық сезімін ояту мақсатында сабақ ойын
түрінде ...... ... ... және ... өмірдің мектебі
болып табылады. Адам ойын арқылы өзінің бір нәрсені үйреніп ... ... ... ... диалог түрінде балаларға білім береді.
Бір-бірімен ... ... ... ... ... ... ... де үйренеді. Ойын түрінде оқыту жалықтырмайды, қызықты және ерікті
түрде жүреді.
Педагогикалық ... ... ... дұрыс түсінуі оқу
үрдісіндегі ойын технологиясының орны мен ... ... Ойын ... ... ... мқғалім шеберлігіне байланысты. Кез-келген ойынның
өзіндік пайдасы бар. Ойынның бірнеше маңызды функцияларына тоқталайық.
1. Ойынның әлеуметтік-мәдени ... ... ... ... ... ... өзін іс жүзінде көрсетуі.
4. Коммуникативтік ойын.
5. Ойынның диагностикалық функциясы.
6. Ойынның емдеу функциясы.
7. Ойынның түзету функциясы.
8. Ойынның көңіл ... ... әр ... ... сипаттайық.
1. Ойынның әлеуметтік-мәдени белгілері. Ойын - ... ... ... Ол бір ... ... ... қоғамға тән рухани құндылықтар мен нормаларды, ... ... ... ... ... ... ... қалыптасуына аяқ
астынан әсер ететін әлеуметтік бақылау ... ... ... ... ... ... ... тәрбие әдеуетін игерген ұжымның
толыққанды ... бола ... ... ... ... қалыптасуының
көрсеткіші.
2. Ұлтаралық қарым-қатынас функциясы. Бұл функцияның мақсаты ұлтына,
нәсіліне қарамастан барлық адамдарға тән ... ... ... ... ... арқылы кез-келген ұлт өкілдері ... ... ... ... жол таба білуге, кикілжіңді
қатыгездіксіз шешуге, әр қилы эмоцияларды дұрыс қабылдай ... ... ... жоқ. ... ... ұлтаралық ойындар, әртүрлі салалық
ойындар, бүкіл адамзатқа тән ойындар көптеп ... ... ... өзін іс ... ... Бұл ойынның функцияларының
бірі. Адамға ойынның өзін іс жүзінде ... ... ... қалыптасуы
үшін маңызы зор. Сол себептен ойын үрдісі адам үшін маңызды. Ойын барысында
бала өзін іс ... ... Адам ... ... ойын ... ... Соны шешу ... адамның ой-µрісінің дамуы көрінеді.
4. Коммуникативтік ойын. Белгілі бір ережесі болса да ... ... Ойын ... адам ... әр түрлі
жағдайларында болдырады. Осы әр түрлі қиыншылықтан жол таба ... ... ... ... ... ... ... Осы
қоғамның мүшелері бір-бірімен коммуникативті байланыс орната ... ойын ... ... ... ... ... ... функциясы. Диагностика - диагноз қою үрдісі,
білу қабілеті. Адамның басқа іс-әрекетімен салыстарғанда ойынның ... ... ... ... интеллект, шығармашылық жағынан өзін-
өзі іс ... ... ... ... ... Ойын ... ... өзін қоршаған
басқа адамдармен қарым-қатынасын және ... ... ... жеңу үшін де ... ... ойын ... ... бағалай келе, былай деді: «Ойын емінің эффектісі бала
рөлдік ойын кезінде алған жаңа ... ... ... ... ... ... үлкендермен, құрдастарымен нағыз қарым-
қатынасқа үйретеді. Әр түрлі сатыдағы қарым-қатынастың емдік ... ... ... ... ... әрбір қатысушысы өз рөлі ғана
емес ... да ... ... ... ойын ... ... ... болса,
онда психологиялық түзету табиғи жағдайда жүреді. Түзету ойындарының
тәртібі нашар, психологиялық ... ... ... оқушылар үшін көмегі зор.
Сонымен қатар бала ... және ... ... ... ... қорытындылай отырып, оны өзінің ... ... ... ... көңіл көтеру функциясы. Көңіл көтеру - түрлі нәрсеге,
әртүрлі әрекеттерге ұмтылу. Ойынның ... ... ... жеке ... мен ... ... ... сондай-ақ жағымды атмосфера
құрып, белгілі бір жағдайларда жайлы ... ... ... байланысты.
Ойындағы көңіл көтеру үнемі ізденіс жағдайында өтеді. Ойын қиялды дамытып,
көңіл көтеруге итермелейді. µ
Ойын ... ... ... ... ... ... ... Қарым-қатынас түрткісі.
2. Моральдік түрткілер.
3. Танымдық түрткілер.
1. Қарым-қатынас ... ... ... ... ... бір мақсатты
шешу арқылы қарым-қатынас жасауды, жолдастарының пікірімен ... ... ... шешу барысында оқушылардың ... ... ... ... кезінде тез ойлай
білетін, жылдам, әрі мұқият ... ... ... сын тұрғысынан қарай
білетін балалармен бір топта болудың тиімді екенін байқайды. Ойын кезіндегі
біріккен ... ... ... ... нығаюына ықпалын
тигізеді.
2. Моральдік түрткілер. Ойын кезінде әр оқушы ... ... ... ... ... және іс ... ... көрсетеді.
3. Танымдық түрткілер. Әрбір ойынның аяқталуы оқушылардың мақсатқа,
жеңіске жету жолында басқалардан ... ... ... ... ... ... Топтық ойында әрбір оқушы бас
кезінде тең жағдайда ... ... ... ... әр ... ... ... біліміне, шыдамдылығына тәуелді.
Кейбір ойындарда оқушылар әлеуметтік бет перде киіп, ... ... бір ... ... ... ... табысқа жету танымдық
қызығушылықтың дамуы үшін жағымды эмоция тудырса, ал ... ... ... жоғарылату қажеттігін тудырады.
Ойынды таңдау баланың белгілі бір тєрбиелік мақсаттарын жүзеге асыру
қажеттілігінен туындайды. Ойын ұжымдық болған ... ... ... ... дамуын, дене бітімінің дамуын, жас ... ... ... ... білу қажет. Ойынды таңдау
оның өту ... ... ... ... ... ұзақтығына, жыл
мезгіліне, ойынға қажетті заттардың болуына байланысты. Ойын барысында ... ... ... Балалар ойын кезінде рахат алу үшін әрекет жасайды.
Кей жағдайда бала бір нәрсені заттай алу үшін, кейде шығармашылық жағдайда,
бәсекелестік ... ... Бала ойын ... ... ... ... ... жүзеге асырады.
Бірінші деңгейдегі мақсат – ойын үрдісінен рахаттану. Егер ойын балаға
қуаныш әкелетін ... онда бала ... ... дайын болады.
Екінші деңгейдің мақсаты – функционалдық. Ол ойын ... ... ... ... ... байланысты.
Үшінші деңгей ойынның шығармашылық мақсатын айқындайды. Шешу, табу,
қорытындыға жете білу ... ... ... тілегі мен тәрбие мақсаты үйлескен кезде ойынға қызығушылық
пайда болады. Ойнауға ауызша және жазбаша ... ... Ойын ... ойын жарнамалары ойнауға қызығушылық тудырады. Ойнауға ұсыныс
жасау арқылы оның ережесі мен іс-әрекет ... ... ... түсіндіру өте маңызды кезең. Ойын шартын тура басталар алдында нақты
және қысқаша түрде түсіндіру қажет. Бұл ... ойын ... ... ... және ... ережелерді, ойын мазмұнын, ойын атын
айту қажет.
Ойнайтын жер ойынның мазмқнына, құрамына, ... ... ... ... керек. Сонымен қатар қауіпсіз, балаларға ыңғайлы,
гигиеналық талаптарға сай, бөгде адамдар кедергі ... ... ... Ойын ... ... жас ерекшеліктеріне сай жабдықталуы ... ... ... ... және ... ... ... топқа бөлген
кезде әдеп сақтау, балалардың бір-біріне тартымдылықтарын, симпатияларын,
жаратпаушылықтарын ескеру қажет. Балалардың ойнау ... ... ... ... ... ... демократиялық тәсілдер бар.
Бала ойынындағы маңызды сәттердің бірі рөлге бөлу. Олар ... ... ... және ... болуы мүмкін. Рөлге бөлу кезінде ... ... ... ... ... болмайды. Көп ойындар
рөлдердің тең ... ... ... ... үшін жүргізушілер,
капитандар, басқарушылар қажет. Жетекшілер мен ... ... рөлі ... Олар ... ұйымдастырушы, ойынның мазмұны
жөніндегі ақыл-кеңесшісі балалардың даулы мәселелерін шешіп беретін әділ
төреші ... ... ... ... ... өзі ... Кей жағдайда
капитандар, жүргізушілерді тағайындайды. Бала тілегі де ... ... ... ойнайды.
Топтық ойындар кезінде рөлдерге бөлу талас-тартысты ұмытып, ортақ
мүдде туралы ойлауға, енжарларға белсенді ... ... ... беделін
көтеруге, тәртіпсіздерге тәртіпті болуға, жаңадан қосылған балаларға
басқалармен тіл ... ... ... ... Демек, ойнау кезінде
балалар арасындағы қарым-қатынас нығая түседі. Сонымен ... ... ... ... қарым-қатынас тудыруы мүмкін. Жағымсыз
қылықтар арқылы, әртүрлі амал-айла көмегімен өз тобын ... ... Сол ... ... немесе жетекшінің міндеті - балалар
арасындағы адамгершілік қарым-қатынасты ... ... ... қабылдап,
тиімді әдіспен басқару.
Ойын кезінде көмекші рөлдердегі балаларға жетекшілердің ... ... ... ... ... ... рөлдердің болмауын
ескеру керек.
Ойын үнемі даму үстінде болады. Ойын ... ... ойын ... ... ... ... қатысушылар құрамында
өзгерістер болып тұрады. Ойынның мақсатына жету кезіндегі тәсіл мен ... ... ... ... ... ... қатысушылардың белсенділігі,
қызығушылықтары артады.
Қорытынды
Ойын элементтерін қолдана отырып балаларды тәрбиелеу, зейінін арттыру
мақсатында әртүрлі ... ... Атап ... ойын
жағдаяттарын туғыза отырып, әртүрлі заттарды қолдану арқылы сұрақтар қойып,
затты көрсетіп, түсіндіріп ойын сюжетін ... ... ... сан ... ... бірі ұлт ойындары. Ойынға
тек ойын деп ... ... ... бойы ... асыл ... ... ... тамаша тәрбие құралы деп қарау керек. Ұлт ... ... ... ... жеке ... ... ... қосымша
материал үшін, баланың сол пәнге қызығушылығын арттыру үшін ... ... үшін ... ... ... ... рахаттану
сезімі сабақтарда жағымды жағдай тудырып, пәнді ... ... ... ... ... балалардың ойлау ... ... ... ... Ойын ... ... мақсатқа
жету үрдісіндегі ойлау іс-әрекеті белсендіріледі. ... ... ... бағытталады.
Баланың өзін-өзі тәрбиелеу үрдісін белсендендіру үшін көптеген ойындар
арқылы басқару қажеттілігі туындайды. Сонымен қатар қазақ ... ... ... ... қалыптастыратын, білгірлікке шындайтын бірден-
бір құрал болып есептеледі. Ол ... бос ... ... ... ... ... бірге халықтың салт-дәстүрін, тілін дамытуға
көмегін тигізеді.
Балалар бір-бірімен ойнау арқылы қарым-қатынас жасауға, ұйымшылдыққа,
еңбекке, мұқиятшылдық жағдайы ойын ... ... ... ... ... ... негізгі мақсаты-баланы қызықтыра отырып білімді меңгерту
болса, ... ... ойын ... ... ... ... ... істей білуге, ой белсенділігі мен тіл байлығын арттыра
түсуге түрлі ... мен ... ... қол ... ... ойындар мектеп оқушысын дербестікке ... оны ... ... ... Себеп-салдарлық байланыстар
мен тәуелділіктерді айқындау кезінде мектеп оқушысы өзінің ... ... ... тереңдей отырып, зерттелуші ... ... ... ашу ... ие ... ... үшін ойын ... ұштастырыла алынып, оның қажеттілігін
бала сезінуі тиіс. Сондай-ақ, ойын тұжырымы әдеттегіден бөлектеу, ... ... ... ... ... ... аз, ойлану арқылы тез
табылатын болуы қажет.
Қолданылған әдебиеттер тізімі
1. Муртазина Э. ... ... ... учебных деловых игр:
Дис. ... канд.пед.наук. – Л., 1990.
2. ... В.П. ... ... управления процессом обучения. – М.:
Просвещение, 1971.
3. ... А.П. ... ... ... – М.: ... ... ... И.П. Технология игры в обучении. – М.: Просвещение, 1992.
5. Габрусевич С., Зорин Г. От ... игры – к ...... ... Габай Т. Учебная деятельность и ее средства. – М., ... ... А. ... игра «Суд над ... ... Новые
технологии обучения: деловые игры. – 1991.
8. Селевко Г.К. Опыт системного анализа ... ... ... ... ... – 1996. - № 6. – С. 3-43.
9. Гоноболин Ф.Н. ... об ... – М.: ... 1965. – 260 ... Кулюткин Ю.Н. Психологические проблемы образования взрослых // Вопросы
психологии. – 1989. - № 2.
11. Инновационное ... ... и ... / Под ред. ...
М.: МГУ, 1994. – 203 с.
12. Внутришкольное управление: теория и опыт педагогических ... / Под. Ред. ... – М.: ... ... 1995. – 107 с.
13. Дъяченко В.К. Сотрудничество в обучении. – Просвещение, 1991.
14. Коллективная учебно-познавательная деятельность школьников // ... ... – М.: ... ... ... Х.И. ... работа на уроке. – М.: Просвещение, 1975.
16. Миртов А.В. Сочинение в ... ... ... ... ... в школе. - № 6.
17. Поливанов Н.И., Ривина И.В. Принципы и ... ... ... ... // ... ... и образование. – 1996. - № 2.
18. Крупская Н.К. ... ... ... ... ... ... В.В. ... развивающего обучения. Москва, 1986.
20. Щукина Г.И. Проблемы познавательного интереса в педагогике.Москва.
1971.
21. ... А.С. Игра и ее роль в ... ... ... ... 1966.
22. Качество знаний учащихся и пути его совершенствования // Под ... ... ... ... Ушинский К.Д. Избранные педагогические сочинения. Москва. 1969.
24. Качество знаний учащихся и пути его ... // Под ... ... В.В.Москва. 1978.
25. Педагогикалық ізденіс. Алматы.1976.

Пән: Психология
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 23 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Психологиялық тренинг технологиясына кіріспе. Оқу-әдістемелік құрал236 бет
2011 жылғы «Азиада» ойындарының туризмдегі рөлі78 бет
Мектепалды даярлық тобы балаларын дамытудағы қимыл қозғалыс ойындарының рөлі29 бет
Оқушының ойы мен белсенділігін дамытудағы ойынның рөлі7 бет
Бала тәрбиесіндегі халықтық ұстанымдар, нақыл сөздер,адамгершілік7 бет
Отбасындағы қыз бала тәрбиесі5 бет
"Бала тәрбиесіндегі халықтық ұстанымдар."12 бет
Адамзат тәрбиесіндегі халық педагогикасының ролі11 бет
Ана тілі сабақтарында кіші мектеп жасындағы оқушылардың қазіргі тәрбиесіндегі қазақ халық педагогикасының озық дәстүрлерін қолдану50 бет
Бала тәрбиесіндегі еркектің рөлі11 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь