Қазақстан Республикасының валюта нарығы

МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..3
1 Қазақстан Республикасының валюта нарығының жағдайы
1.1 Қазақстандағы валюта нарығының пайда болуы, дамуы және қазіргі
жағдайы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...5
1.2 Қазақстан Республикасындағы валюталық бақылау және реттеу ... ... ... ... ... ..8
1.3 Ұлттық банктің валюта нарығындағы операциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 12
2 «Казкоммерцбанк» АҚ.ң валюталық операцияларды талдау
2.1 Банктің құрылымы және қызмет көрсету аясы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...18
2.2 «Казкоммерцбанк» АҚ.ң қаржылық көрсеткіштерін талдау ... ... ... ... ... ... ... 21
2.3 «Казкоммерцбанк» АҚ.ң валюталық операциялары ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..29
3 Коммерциялық банктердің валюталық операцияларын жетілдіру ... ... ... ... ... ..32
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .37
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..39
        
        Кіріспе
Бүгінгі күнде банк жүйесі экономикада жаңа экономикалық қатынастарды ынталандырып және олардың қалыптасуына әсер ететін нарықтық өзгерістердің негізгі ... бірі ... ... Қазақстандық банк жүйесінің уақыттық санауындағы қысқа тарихына қарамастан, оның сапалық деңгейі мен даму ... ... шешу ... ... ... мен әрі қарай жетілу мүмкіндіктері жайлы қорытынды жасауға ... ... ... банк ... жаңа ... қатынастардың қалыптасуы жағдайында ең сезімтал буындарының бірі болып табылады.
Қазақстаннның банк жүйесін қалыптастыру ... ... мен ... ... олар оның бүкіл даму үрдісіне теріс әсерін тигізді. Ірі банктердің банкроттығы, көптеген банктердің төмен ... ... ... ... ... және қысқа мерзімде шешуді қажет ететін көптеген басқа да мәселелері. Мұнда қазіргі кезде стратегиялық қағидалар мен технологияларға негізделген басқару ... ... сөз ... ... Банк ... жалпы құрылымында стратегиялық басқарудың орны мен ролін нақты анықтау қажет. Себебі, қазіргі заманда нарықтық қатынастарға бағытталған іс-әрекеттер серіктес іскерлік қатынастарды ... ... ... ... ... ... мақсаты:
* Қазақстан Республикасының валюта нарығының жағдайын талқылау;
* АҚ-ң валюталық операцияларына ... ... ... ... валюталық операцияларын жетілдіру..уу
Курстық жұмыстың міндеті:
* Қазақстандағы валюта нарығының пайда болуы, дамуы және қазіргі жағдайы
* ... ... ... ... және ... ... банктің валюта нарығындағы операциялары
Жалпы курстық жұмыс кіріспеден, негізгі бөлімнен, қорытындыдан және қолданылған әдебиеттер тізімінен тұрады. Курстық ... ... ... ... ... ... болуы, дамуы, Ұлттық банктің валюта нарығындағы операциялары жөнінде жазылған. Екінші тарауда АҚ-ң ... ... ... ... ... ... ... б.ан.кт.ер.дің валюталық о.пе.ра.ци.ял.ар.ын ж.етіл.діру бойынша шаралар баяндалған.
Курстық ... ... пәні - ... ... ... тән ... ... бірі - валюта нарығы, оның мәні және даму ерекшеліктері.
Курстық жұмыстың объектісі - Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... 1995 жылға дейiн Орталық банктiң қызметiн атқару, жүйе қызметiн реттеп отыратын нормативтiк құжаттарды қарастыру және қабылдау ... ... ... жоқ ... банк ... ... ... саясат жүргiзу тәжiрибесiн қолға алды. Бұл кезең, сондай-ақ ұлттық валютаның бағаларды ... ... орай ... ақша - ... ... және ... ... бейiмделуi болатын. Сонымен бiр мезгiлде, 1995 жылы 15 ақпанда Қазақстан Республикасы Президентiнiң қаулысымен бекiтiлген, 1995 ж. арналған Қазақстандағы банктiк жүйенi ... ... ... ...
Бұл бағдарламаның негізін Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі туралы 2006 ж. 30 наурыздағы N 2155 Қазақстан Республикасының Заңы құрады. Қазақстан ... банк ... ... Республикасының банк жүйесi екi деңгейден тұрады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкi (Қазақстан Ұлттық Банкi) Қазақстан ... ... ... болып табылады және Қазақстан Республикасы банк жүйесiнiң жоғары (бiрiншi) деңгейiн бiлдiредi. ... ... ... ... мақсаты мен мiндеттерi Қазақстан Ұлттық Банкiнiң негiзгi мақсаты Қазақстан Республикасында баға тұрақтылығын қамтамасыз ету болып ...
... ... ... ... ... қолма-қол ақшаны шығару, олардын айналысын ұйымдастыру және айналыстан алуды тек қана ... ... ... ... эквивалентпен алу арқылы банкнот пен монеталарды банктерге сату нысанында жүзеге асырады.
Қазіргі кезде Қазақстанда өзінің ақша жүйесі ... Ақша ... ... мемлекет белгілеген ақша айналымы болып табылады. Ақша айналымына қолма-қол және ... ... ақша ... ... ... Қазақстан Республикасындағы ақшалардың бірден-бір эмитенті Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі болып табылады. Қазақстан Ұлттық Банкі банк - ноттар мен ... ... ... ... ... ... жасалып шығарылуын қамтамасыз етеді, қолдағы ақшаны сақтау, жою және инкассациялау тәртібін белгілейді.
Курстық жұмысты жазу барысындағы ... ... ... Б.А. ... ... ... Г.С.. ... кредит, банки, Қазақстан Республикасы Ұлтық банкінің жылдық есебі 2010 ж, www.google.kz, www.kkb.kz, курстық ... ... қор ... ... ... соңғы статистикалық мәліметтер келтірілген.
1 Қазақстан Республикасының валюта нарығының жағдайы
1.1 Қазақстандағы валюта ... ... ... дамуы және қазіргі жағдайы
Банктік жүйе - нарықтық экономиканың ең маңызды және ... ... ... ... ... Республикасының банктер жүйесiнде ұлттық экономиканың басқа секторларымен салыстырғанда елеулi өзгерiстер болып жатқаны баршаға мәлiм. Бүгiнгi таңда нарықтық экономика жолына ... ... зор ... ... ... ... тәжiрибесiн үйрене отырып, банк жүйесiн халықаралық стандарттарға көшiру ел экономикасы үшiн маңызды болып табылады.
Банк ... ... ... ... ... дамуының сапалы, жаңа деңгейге жетуiнiң қажеттiгiнен туындап отыр. Нарықтық экономикаға көшкен жылдар аралығында Қазақстан Республикасының банк жүйесi реформалаудың ұзақ та, қиын ... ... ... Бұл кезеңде елiмiздiң банк жүйесiнде тек сандық емес, сонымен бiрге сапалы өзгерiстер болды деп айтуға ... ... ... ... ... он ... ... салтанатты жиналыста ел Президентi Н.Назарбаев банк жүйесiн реформалау нәтижесi бойынша: ... банк ... ... де ... ... ... деп ... атап өткен болатын [1, 54б.].
Тәуелсіз Қазақстанның валюта саясатын қалыптастыру 1991 жылы нарықтық қатынастардың қалыптасуының серпінді даму үдерістерімен ... ... 1991 ... 11 ... ... ... Заңы ... Заңмен алғаш рет Қазақ КСР-нің Мемлекеттік банкі лицензиялауға жататын ағымдағы валюталық операциялардың және капитал қозғалысына байланысты валюталық ... ... ... ... ... байланысты меншік нысанына қарамастан барлық заңды тұлғалар сыртқы ... ... ... асыру құқығына ие болды, осы кезде валюталық операцияларды жүргізуге лицензиясы бар уәкілетті банктер арқылы валюталық ... ... ... ... ... ... ... ынталандыру үшін азаматтарға валютаның шыққан көзі туралы мәліметтерді көрсетпей, ағымдағы валюталық шоттарды ... ... ... ... ... валюталық операциялар үшін қылмыстық қудалау жойылды.
Қазақстанның ақша-валюта жүйесін қалыптастыру жағдайында 1993 жылғы 14 сәуірде қабылданған Қазақстан ... Заңы ... ... ... ... ... ... ұстанымдарын айқындады, валюталық қарым-қатынастар субъектілерінің құқықтары мен міндеттерін шектеді, валюталық заңнаманы бұзғаны үшін жауапкершілікті белгіледі. ... ... ... ... міндеттері ретінде мыналар танылды: ұлттық валютадағы есеп айырысудың белгіленген тәртібін қолдау, ұлттық валюта үшін нарықтық айырбастау бағамын дайындау және ... ... ... ... тиісті тәртібін қамтамасыз ету.
Yenлттық валюта - теңгені енгізу кезеңінде алтын валюта резервтерінің біршама тапшылығы сақталды. Yenлттық валютаның ... ... ... ... теңгенің ішкі тұрақтылығын қолдау проблемасын шеше алмады және белгілі бір дәрежеде халықтың теңгеге деген сенімсіздігін тудыратын шетел валютасына ... ... ... ... оның ... ... ұстап тұра алмады.
Өтімді валюталық нарықты қалыптастыру және ... ... ... ... ... қолдау мақсатында 1994 жылғы қаңтардан бастап барлық кәсіпорындар үшін уақытша тауарлар (жұмыстар, қызмет көрсету) ... 50% ... ... ... сату ... Бұл ... осы тәртіп шетел капиталының қатысуы бар жаңа құрылған ... ... жоқ. Бұл ... 1995 ... 10 ... ... 30% ... төмендетілді, ал 1995 жылғы 4 тамыздан бастап ... Оған бір ... ... АҚШ ... ... құнсыздану қарқынының төмендеуі, теңгеге деген сенімділіктің артуы, сондай-ақ жаңа анағұрлым ... ... ... ... ... болды. Осы жағдайда инфляция қарқынын және құнсыздану күтулерін бұдан әрі төмендету мақсатында реттелетін құбылмалы айырбастау бағамы режиміне көшу ... ... ... ... жылы ... ... ... Заңында шектеусіз жүзеге асырылатын ағымдағы валюталық операциялардың нақты тізбесі айқындалды. Капиталды әкетуді көздейтін капитал қозғалысына байланысты операциялар ... ... ... ал әкелу бойынша операцияларды тіркеу статистикалық есепке алу мақсатында ... және ... да ... шектеулер қойылған жоқ [2, 58б.].
Сол кезде Қазақстанда капитал қозғалысы операцияларына шектеулерді сақтау ... ... ... ... ұсыныстардың ішкі көздерінің біршама тапшылығы болуымен түсіндіріледі.
1998 жылғы ... ... ... ... ... ... қарқынын жылдамдатуға және әсіресе қолма-қол шетел валютасы нарығында теңге бағамының күрт ауытқуына әкелді. Бұл ... ... ... ... ... ең ... Ресейде ұлттық валютаның біршама құнсыздануы теңгенің нақты көрсетілімде қымбаттауына және қазақстандық экспорттың бәсекелестік ... ... әсер ... 1999 жылы ... ... шетел валюталарына еркін құбылмалы айырбастау бағамы режимін енгізу қаржы нарығының теңбе - тең ... ... ... ... етті, осының нәтижесінде Yenлттық Банк экспортерлер үшін тауарлар (жұмыстар, қызмет көрсету) экспортынан 50% түсімді ... ... сату ... ... белгілеу практикасын қайта қолданды. Осымен бір мезгілде жеке тұлғалардың коммерциялық банктердегі теңге салымдарын сақтау және зейнетақы қорларының теңгелік активтерін сақтау ... ... ... бәрі ... ... шетел валютасының валюта нарығындағы ұсынысының өсуіне және дағдарыс жағдайынан шығуға әсер етті, осы әлемдік тауар ... ... ... 1999 ... ... ... ... экспорттық валюта түсімінің бір бөлігін сату туралы талапты жоюға мүмкіндік берді.
1999 жылдан кейін валюталық реттеу тетігін ... ... ... жүргізу және балама заңнамалық әрі нормативтік ортаны қалыптастыру тәртібін ырықтандыру бағытында жүзеге асырылды. ... ... мына ... ... ... валюта бақылауы; қолма-қол шетел валютасымен айырбастау операцияларына бақылау жасау; капитал қозғалысына байланысты операцияларға бақылау жасау; валюта нарығы ... ... жылы ... ... ... жүйесіне ағымдағы операцияларға шектеулердің жоқтығы, пруденциалдық реттеу жүйесін белсенді жетілдіру және келісімі қажет мемлекеттік ... ... ... ... ... лицензия беру үдерісін реттеу тән. 2002 жылы әзірленген Валюта режимін ырықтандыру тұжырымдамасында (ҚРҰБ Басқармасының ... № 369 ... ... капитал қозғалысына валюталық шектеулерді толық жоюды және 2007 жылы ағымдағы және күрделі операциялар ... ... ... ... көшуді болжайтын валюталық режимді кезең-кезең бойынша ырықтандыру ұсынылған болатын [5, 228б.].
Қазақстан Республикасында валюталық режимді ырықтандыру үдерісі 2003 жылдан бастап ... ... ... және ... қаржы секторын прудеңциалдық реттеуді жетілдірумен бірге капиталдың әкетілуіне ... алып ... ... ... асырылды.
Валюталық режимді ырықтандырудағы басымдылықтар мен жүйелілік тек ... ... ғана ... әлеуметтік-саяси факторлармен де айқындалды [3, 34б.].
Республика аумағында ірі ... - кен ... ... шетел инвестициялары және экспорттан түсетін түсім нысанында капитал келуінің өсу қарқынын ұлғайтты және тездетті, ал шетелдік қатысуы бар ірі инвестициялық ... іске ... ... ... және тауарлар мен қызмет көрсету импорты үшін ақы түрінде капиталдың әкетілуінің ... ... ... ... ... қозғалысын ауқымды ырықтандыру жағдайында қолданылатын реттеуші шаралардың тиімділігі көбіне капиталдың жинақталуына кері теңестіріледі, бұл қаржы ағындарының ... ... ... жаңа ... ... қажеттілігін айқындады.
Реттеудің жаңа тетіктерін әзірлеу және халықаралық қаржы ресурстарын пайдалану тиімділігін арттыру сондай-ақ Қазақстанның дүниежүзілік экономикаға интеграциясы және ... ... ... ... үшін ... шарт ... ... валюта активтерінің инвестициялық портфелінің нарықтық құны 2010 жылдың басында 9 329,1 млн. АҚШ ... ... ал 2010 ... ... ... ... ... құны 19 733,6 млн. АҚШ долл. болды. 2010 жылы алтын валюта ... ... ... АҚШ ... ... ... ... (іске асырылған жəне іске асырылмаған) пайда болды, ол 426,9 млн. АҚШ долл. болды.
2010 жылы валюталар қоржынында көрсетілген алтын валюта активтерінің ... ... ... 1,39% болды. Эталондық портфельдің кірістілігі 1,85% болған кезде ... ... (-)45 ... ... ... долларымен көрсетілген алтын валюта активтерінің инвестициялық портфелінің кірістілігі 1,10% болды. Эталондық портфельдің кірістілігі 1,55% ... ... ... ... (-)45 ... тармақ болды. 2010 жылдың аяғында инвестициялық портфельдің активтерін құралдар бойынша бөлудің мынадай ... ... ақша жəне оның ... - 2,62%, мемлекеттік бағалы қағаздар - 94,44%, ... ... ... - 2,94%, ХҚҰ БҚ - 0,00%, ... ... қағаздар - 0,00%. Инвестициялық портфельдің активтерін кірістілік қисығын бөлудің мынадай құрылымы болды: 1 ... аз - 17,02%, 1-2 ... - 47,46%, 2-3 ... - 27,06%, 3-4 жылғы - 0,00%, 4-5 жыл - 0,40%, 5 ... ... - ... ... ... Алтын валюта активтерінің абсолюттік кірістілік портфелінің нарықтық құны жылдың ... 390,8 млн. АҚШ ... ал 2010 ... ... 393,3 млн. АҚШ ... құрады. Алтынвалюта активтерінің абсолюттік кірістілік портфелінің кірістілігі 2010 жылы 0,64% болды. Бұл ретте эталондық кірістілік 0,35% ... ... ... ... 29 базистік тармақ болды. Инвестициялық кіріс (іске асырылған жəне іске ... 2 510,3 мың АҚШ ... ... ... ... ... ... нарықтық құны 2010 жылдың басында 9 772,1 млн. АҚШ ... 2010 ... ... 4 535,5 млн. АҚШ ... ... ... портфелі ақша-кредит саясатын жүргізуге арналған жəне барлық ағындар жəне ... ... де ол ... жүзеге асырылады. Осы портфель алтынивалюта активтері портфельдерінің кірістілігін бағалауға қосылмайды жəне эталондық портфелі ... ... ... ... ... ... құны 2010 ... басында 2 500,7 млн. АҚШ долл., ал 2010 ... ... 3 052,2 млн. АҚШ ... ... Портфель көлемінің өзгеруіне алтынның бір жылдағы бағасының бір троя унциясы үшін 1 104,00 АҚШ ... ... 1 410,25 АҚШ ... ... ... өсуі ... етті [4, ... Қазақстан Республикасындағы валюталық бақылау және реттеу
Валюталық реттеу және валюталық бақылау жүйелерін одан әрі жетілдіру мақсатында әзірленген ... ... Заңы ... әрі - Заң) 2009 ... 4 ... қабылданды. 2009 жылғы 11 тамызда қолданысқа енгізілген Заң мыналарды көздейді:
- валюталық реттеуді одан әрі ... және ... ...
жеңілдету;
- валюталық түсімді репатриациялау талаптарын жеңілдету және репатриациялау талаптарын сақтамағаны үшін ... ... ... ... ... ... кеңейту, олар елдің қауіпсіздігіне және қаржы жүйесінің тұрақтылығына қауіп төнген жағдайда қолданылады [5].
1 - суретте Қазақстан ... ... ... ...
ҚР валюталық бақылау бойынша өзгерістер
Валюталық реттеу шараларының спектілерін кеңейту
Валюталық түсімді репатриациялау
Валюталық реттеуді одан әрі ... - ... ... ... және ... бақылау жүйелерін одан әрі жетілдіру мақсаттары
Валюталық реттеуді ырықтандыру және валюталық бақылау рәсімдерін жеңілдету мақсатында мына ... ... ... ... ... ... және ... шетел валютасына қызмет көрсету бойынша қызметті лицензиялауды алып тастау (бажсыз ... ... ... тасымалдаулар кезінде жолаушыларға тауарлар сату және қызмет көрсету);
- резиденттер арасындағы ... ... ... ... алып ... жеке ... үшін шетелдік банктерде банк шоттарын ашу туралы хабарламаны талап етудің күшін жою;
- заң аясындағы нормативтік құқықтық актілерді қабылдау ... ... ... және ... бойынша шекті мәндерді ұлғайту мүмкіндігі;
- заң аясындағы нормативтік құқықтық актілерді қабылдау арқылы тіркеуге және хабарлауға ... ... ... қысқарту мүмкіндігі;
- банктер және бағалы қағаздар нарығының кәсіби қатысушылары үшін клиенттердің ... ... ... рәсімдерін жеңілдету.
Әкімшілік рәсімдерді жетілдіру және репатриациялау талаптарын сақтамағаны үшін жауапкершілікті күшейту мақсатында Заңмен:
- және ұғымдары ... ... ... ... ... мерзімін дербес есептеу құқығы сыртқы сауда келісімшарттың тарабы ретінде резидентке берілді;
- Қазақстандық банктердің шотына түсімдер есептеуді болжамайтын, ... ... ... орындауға теңестірілетін жағдайлардың толық тізбесі белгіленді;
- сыртқы сауда келісімшарттары бойынша валюталық қаражатты қайтармағаны үшін жауапкершілік нақтыланды. Атап айтқанда, ... ... ... ... баламасы 50 мың долл. (бұрынғы 10 мың долл.) асқан кезде, ал ... ... - егер ... ... 10 мың АЕК ... 5 мың АЕК) асатын болса қолданылады.
Заң арқылы валюталық шектеулерді енгізуге қатысты бөлігінде дағдарысқа қарсы шаралар кеңейтілді және барынша нақты ... ... ... ... ... және оныћ ... ... тұрақтылығына қауіпті болдырмау үшін Мемлекет басшысы енгізеді. ұғымы енгізілді, нақты шаралардыћ тізбесі берілді, олар арнайы валюталық режим ... ... ... оны ... ... ... шектелген және арнайы валюталық режим талаптарын бұзғаны үшін жауапкершілік айқындалған.
Бұдан ... ... ... көрсетуді тұтынушылар ретінде халықтың мүддесін қорғау мақсатында Заңға ... ... ... ... ... шекті рұқсат етілген маржаны белгілеу құқығын Ұлттық Банкке беретін ... ... ... Заңның, бір жағынан, бизнес жүргізуді жеңілдететін, екінші жағынан, егер экономикалық жағдай өткізуді талап етсе, дағдарысқа қарсы шараларды қолданудың тиімділігін арттыратын ... ... Банк ... ... асыру мақсатында Ұлттық Банк Басқармасының мынадай қаулыларын қабылдады: Заңда лицензиялау режимінен қолма-қол шетел валютасымен бөлшек сауданы жүзеге асыру және ... ... ... ... алып ... ... байланысты 2009 жылғы 24 шілдедегі № 68 [6, 93б.].
2009 жылғы 24 тамыздағы № 78, онда айырбастау пункттері ... ... ... ... ... валютасын теңгеге сатып алу бағамының сату бағамынан ауытқу шектерін ... ... ... ... ... жүзеге асыру механизмі және айырбастау пункттерінің операциялары бойынша барынша рұқсат етілген маржаны және ... ... ... ... валюталардың түрлерін Ұлттық Банктің белгілеу тәртібі айқындалды;
2009 ... 24 ... № 77, онда ... паспортизациялау бойынша шекті мәнді 10 мың доллардан 50 мың долларға дейін ... ... ... ... ... ... ... ұлттық және шетел валютасындағы қаражатты шетелден қайтармағаны үшін әкімшілік және қылмыстық жауапкершілікті қолдануды нақтылау арқылы ... ... ... жеңілдету көзделген.
Валюта нарығында Ұлттық ішкі нарықтағы операцияларды жүзеге асырады, яғни жаңама реттеуді жүргізеді, оларға ... ... ... СВОП;
- Кері РЕПО. Ол 2 - суретпен өрнектелген [3, 114б.].
Ішкі нарықтағы операциялары
Валюталық СВОП
Кері ... - ... Ішкі ... ... мазмұны
2009 жылғы 24 тамыздағы № 76. Қаулыда капитал қозғалысының валюталық операциялары үшін шекті мәнді ұлғайту көзделген, ол ... ... олар ... не ... тиіс: капиталдың әкетілуі бойынша операциялар үшін шекті мән 50 мың ... 100 мың ... ... ... ... ... ... үшін шекті мән 300 мың доллардан 500 мың долларға дейін ұлғайтылды.
Уәкілетті банктердің Ұлттық Банкке клиенттердің төлемдері және ... ... ... ... ... ... ... оңтайландыру мақсатында қаулыда хабарлауға жататын, валюталық операциялар (шетел банктерінде жеке тұлғалардың шоттарын ашу; ... ... ... бойынша есеп айырысуды жүзеге асыру кезінде резиденттер және ... ... ... ... ... ... жөнінде есептілік нысанында ақпарат ұсыну көзделген.
Заң және заң аясындағы нормативтік құқықтық актілер ... ... ... және ... ... қызметті жњзеге асыратын ұйымдар үшін валюталық заңнамадағы өзгерістерді түсіндіретін бірқатар семинарлар өткізілді [7].
1.3 Ұлттық банктің ... ... ... ... ... 2010 жылы ... Банк ... шетел валютасын сатушы ретінде көрінді. 2010 жылы ішкі валюта нарығында Ұлттық ... ... 5,4 ... долл. болды. Бұл ретте, егер қаңтар - қазан бойынша Ұлттық Банк ішкі валюта ... ... ... ... көздеген болса, 2009 жылғы қараша-желтоқсанда Ұлттық Банк ішкі валюта нарығында шетел валютасын сатып алу бойынша ... ... ... көлемі бұл кезеңде 4 млрд. долл. жуық болды.
Ұлттық Банк 2010 жылы ... ... ... ... ету ... қосымша шаралар қабылдады. Банктерге қысқа мерзімді теңгелік өтімділікті беру бойынша, сондай-ақ Ұлттық Банктің банктерді қайта ... ... ... ... шаралар қабылданды.
1 - кесте. Банктерге берілген қайта қаржыландыру заемдары бойынша өтелмеген берешектің көлемі
млрд.тг
Жылдар
2008ж
2009ж
2010ж
Валюталық СВОП
135
440
20
Кері ... ... ... ... ... ... есебі 2010 ж
1 - кестеде көрсетілгендей, 2010 жылдың аяғындағы жағдай бойынша банктердің кері РЕПО операциялары бойынша ... ... ... ... ... 404,9 млрд. теңге болды. Валюталық СВОП 2009жылы ... ... ... ... Ал кері РЕПО 103-ке ... 2010жылы 2009ж -мен салыстырғанда валюталық СВОП 420 млрд.тг-ге төмендеді. ... кері РЕПО ... 285 ... ... жылы ... Банк банктерге кері РЕПО операциялары жəне 2010 ... ... - СВОП ... арқылы қайта қаржыландыру заемдарын ұсынды. Кері РЕПО операцияларының жалпы көлемі 2010 жылы 5,9 трлн. теңге, СВОП операциялары - 1,4 ... ... ... Осы ... ... операциялары 7 күн жəне 1 ай мерзімімен өткізілді.
2010 жылғы наурызда Ұлттық Банк банктердің Ұлттық Банктегі корреспонденттік шоттарындағы ақша ... ... ... ... СВОП жəне СВОП ... ... ... базасының 2010 жылы кеңеюі 60,7% құрады, ақша ... ... ... қолма-қол ақша 6,5%-ға артты. Қолма-қол ақшаны шығарудан жəне алудан ... ... ... 2010 жылы оң ... ... ... ... 2009 жылғы көрсеткіштермен салыстырғанда ол 2 еседен аса азайды [8].
Қазақстан Республикасының төлем ... ... ... ... ... 2010 жылы ... саны бойынша 6,1%-ға жəне төлемдер сомасы бойынша 12,6%-ға ұлғайды. Айналыстағы төлем ... саны ... ... РЕПО операцияларын жүргізу кезінде кепілдікпен қамтамасыз ету тізбесі түзетілді, оған мемлекеттік бағалы қағаздар, Қазақстанның ұлттық компанияларының, шетелдік мемлекеттердің, халықаралық қаржы ... ... ... АҚ-ның облигациялары, сондай-ақ эмитенттері мемлекеттің тікелей 100% меншігіндегі банктердің немесе ұлттық əл-ауқат қоры>> АҚ-ның немесе Ұлттық басқару ... ... ... бағалы қағаздары кіреді.
2 - кестеде 2006-2010 жж аралығындағы Ұлттық Банк операцияларының сальдосы
млрд. тг ... ... ... банк ... ( - алу, - ... ...
Ұлттық Банктің валюта нарығына қатысуы (- валютаны нетто-сату, - ... ... - ... алу ... таза алу (- ... алу, - ... ... ұлғайту)
2006ж
211,2
-48,6
162,6
2007ж
-997,8
1271,1
273,2
2008ж
646,5
-771,7
-125,2
2009ж
425,8
404,8
830,6
2010ж
-596,1
-729,9
-1326,0
Ескерту: кесте мәліметтері www.nationalbank.kz сайтынан алынған
2 - ... ... жж ішкі ... ... Банк ... сальдосы
Жоғарыда көрсетілген көрсеткіштерді қорытындылай келе, ақша базасы 2010 жылғы қарашада Ұлттық Банктің таза сыртқы активтерінің жəне таза ішкі ... ... ... 13,5% ... жəне 2372,6 ... теңге (жыл басынан бастап - тарылуы 3,2%) болды. Тар ақша ... яғни ... ... банктердің Ұлттық Банктегі мерзімді депозиттерін есептемегендегі ақша базасы 2023,4 млрд. теңгеге дейін 12,6% тарылды. Ал осы жылдың қазан айында ақша ... 3,0%, 8660,0 ... ... дейін өсті, бұл банк жүйесінің таза сыртқы активтерінің, сол сияқты таза ішкі активтерінің ұлғаюына себепші болды. 2010 жылғы қазанда айналыстағы ... ақша ... 0,9% өсті жəне 1096,0 ... ... ... банк ... ... 7564,0 млрд. теңгеге дейін 3,3% ұлғайды [8].
Айналыстағы қолма-қол ақша көлемінің өсу қарқындарымен салыстырғанда депозиттердің өсуінің басым қарқындары ақша ... ... ... ... 2010 ... ... 87,1%-дан 2010 жылғы қазанның қорытындылары бойынша 87,3% дейін ұлғаюына себепші болды. Ақша массасының өсу қарқынымен салыстырғанда ақша ... ... ... ... ... салдарынан ақша мультипликаторы 2010 жылғы қыркүйектегі 3,32-ден 2010 ... ... ... ... төмендеді.
Кассалық айналымдардың шығыс бөлігінің баптарында тауарлар, қызмет көрсетулер жəне жұмыстар, ауылшаруашылық өнімдері үшін ақы ... жеке ... ... жəне жеке мен ... ... заемдар бойынша шоттардан берулер азайды. Банктердің кассаларына қолма-қол ақшаны қайтару коэффициенті 2009 жылғы 96,8%-ға қарағанда 95,3% ... ... ... ақша қаражаты түсуінің негізгі үлесін мына түсімдер құрайды:
- тауарларды, қызмет көрсетулерді жəне орындалған ... ... - 2 238,8 ... ... ... банктердің кассаларына қолма-қол ақша түсімдерінің жалпы көлемінің төрттен бір бөлігі. Осы бап бойынша қолма-қол ақша кірісінің өткен ... ... ... ... (129,5 ... ... ... шетел валютасын сатудан - 7,9% (133,6 млрд. теңге) ұлғайып, 1 815,6 млрд. теңге;
- жеке тұлғалардың салымдары ... ... - ... (95,2 ... теңге) төмендей отырып, 1 593,6 млрд. теңгені (үлестік көрсетумен ... ... ... ... ақша түсу баптары арасында неғұрлым төмендеу тауарларды, қызмет көрсетулерді жəне ... ... ... ... жеке ... ... ... шоттарға, сондай-ақ жеке жəне заңды тұлғалардың заемдарын өтеуге тиесілі - 50,8 млрд. теңге немесе 22,5% ... ... ... шығыс бөлігінің басым баптары мыналар болып қалуда:
- банкоматтарды толықтыру үшін беру - 2 635,0 млрд. теңге, немесе ... ... ... ақша ... жалпы көлемінен 26,0%. Осы бап бойынша қолма-қол ақша берудің ұлғаюы 20,4%-ды (446,1 млрд. теңге) құрады.
- жеке ... ... ... шоттардан беру - 1 725,6 млрд. теңге (үлестік көрсетумен - 17,0%). ... осы бап ... 94,0 ... ... (5,2%) ... төмендеу байқалды;
- тауарлар, қызмет көрсетулер жəне орындалған жұмыстар үшін ақы ... ... қол ақша беру - 1 398,0 ... ... ... ... ... қолма-қол ақша берудің жалпы көлемінің 13,8%-ы болды. 2008 ... ... ... азаю 207,2 ... теңгені немесе 12,9%-ды құрады. Кредит нарығында ресурстардың болмауынан туындаған іскерлік белсенділіктің төмендеуі ... ... жəне ... көрсетулерді сату көлемінде көрінді [8].
2010 жылы кредиттеуді шектеуге байланысты жеке жəне заңды тұлғаларға заем берудің 43,5%-ға (50,0 ... ... 0) ... ... ... өнімдері үшін ақы төлеу үшін берудің 63%-ға (67,5 млрд. теңге) ұлғаюы ... ... ... ... ... ... валюта нарығы 2010 жылы Ұлттық Банктің теңге бағамын ... ... ... аз ... ... дамыды. Валюталық дəліздің болуы аса маңызды рөл атқарған жоқ. ... ... ... ауытқу ауқымы айтарлықтай тар болды жəне оның ... 2010 ... ... ... ... ... шекті мəндеріне жақындамады.
Тұтастай алғанда 2010 жылы ішкі валюта нарығындағы ахуал шетел ... ... оған ... асып ... жағдайында қалыптасты. Жылдың ортасы ғана ерекшелік болып ... ... ... ұсыныстың асып кетуінің негізгі себебі Қазақстанның негізгі экспорттық тауарларының əлемдік бағаларының өсуіне жəне шетелдік капитал ағынының ... ... ... ... ... түсімдердің ұлғаюы болды. Қазақстан экспортының негізгі позицияларының əлемдік бағалары өсуінің жаңаруына байланысты жыл ... ... ... валютаның нығаю үрдісі байқалды. Мамыр жəне маусым айларында тренд өзінің бағытын ауыстырды. ... ... ... ... дейін теңгенің тұрақтылығы байқалды.
Төмендегі диаграммада 2010 жылы теңгенің бір АҚШ доллары үшін орташа алынған айырбастау бағамы 147,35 ... ... ... ... бір АҚШ ... үшін 147,50 ... ... Теңге бір жыл ішінде АҚШ долларына қатысты номиналдық көрсетумен 0,65%-ға нығайды. 2010 жылы теңгенің бір ... ... ... ... бағамы 8,27%-ға, Ресей рубліне - 1,63%-ға нығайды (3 - сурет).
3 - ... ... ... АҚШ долларына, еуроға жəне Ресей рубліне динамикасы өткен айға ... жылы ... жəне сол ... банкаралық нарықта шетел валютасымен операциялар көлемінің ұлғаюы байқалды. Мəселен, доллар ... ... ... көлемі 2009 жылмен салыстырғанда 29,0%-ға ұлғая отырып, 60,63 млрд. АҚШ долл. құрады. Биржадан тыс валюта нарығында ... ... ... ... 2009 ... ... ... өсіп, 52,3 млрд. АҚШ долл. құрады. Ресей рублімен жəне еуромен операциялардың ... ... ... жəне ... тыс ... айналымындағы үлесі шамалы болды. Биржа нарығында Ресей рублімен операциялар көлемі 5,7 млрд. Ресей ... ... 4,7 есе ... ... ... ... 193 млн. еуроға дейін 2,7 есе төмендеді. Биржадан тыс валюта нарығында Ресей ... ... ... көлемі 4,6 млрд. ресей рубліне дейін 21,0%-ға ұлғайды, ... ... ... ... 557,7 млн. ... ... 11,4%- ға ... [8].
2010 жылдың аяғында ТМД елдері валюталарының қоржынына есептелген НТАБ индексі 2009 ... ... ... ... 2,4%-ға жоғары болды, ал қалған елдердің валюталарына қатынасы бойынша теңге нақты көрсетумен айтарлықтай, 9,9%-ға нығайды.
4 - ... ... ... айырбастау бағамдарының индекстері 2000 -2010 жж аралығындағы ауытқулар ... - ... ... нақты айырбастау бағамдарының индекстері 2000 жылғы желтоқсан = 100%
Жоғарыдағы диаграмманы қорытындылай келе, егер де 2000 жылы айырбастау бағамын 100% ... онда ... жж ... ... ... Байқағанымыздай ең жоғарғы көрсеткіш АҚШ долл.құрады. Келесі көрсеткіш Еуро. Ал ең ... ... ... ... құрады.
Сауда əріптестері елдердің үлес салмақтары негізінде есептелген НТАБ ... ... ... ... ... ... 4,5% жəне 2009 ... желтоқсандағы деңгейден 6,1% жоғары болды. Осы индекстің талдау мақсатында, айырбастау бағамы өзгерістерінің сыртқы сауда көлемі мен құрылымына əсер етуін ... ... ... үшін ... атап ... жөн, ... ... жəне газ конденсаты бойынша айырбастау бағамдарының экспортерлердің немесе импортерлердің бəсекелестік ... əсер етуі ... ... ... қорыта келе, Қазақстан Республикасының валюта нарығының жағдайы тұрақты ... ... ... ... нарықтық экономика жолына баяғыда түсiп, зор жетiстiктерге жеткен өркениеттi ... ... ... отырып, банк жүйесiн халықаралық стандарттарға көшiру ел экономикасы үшiн маңызды болып табылады. ... ... ... ... дамып, қызмет етуі үшін міндетті түрде ұйымдасқан, барлық ... ... ... ... ... база ... екені белгілі. Осындай база Қазақстан Республикасының Заңы (бұдан әрі - Заң) 2009 жылғы 4 шілдеде қабылданды. Бөлімде ... ... ... мен оның ... ... ... және валюталық бақылау жүйелерін одан әрі жетілдіру мақсаттары бойынша шаралар, қазіргі таңдағы жаңдайы түбегейлі қарастырылған.
2 АҚ-ң ... ... ... ... ... және ... көрсету аясы
1990 жылы құрылған АҚ, қазіргі уақытта активі, несие қоржыны, таза кірісі және жалпы депозиттері бойынша ірі жекеменшік қаржы ... ... ... ... 31 ... ... есеп-қисаптың халықаралық стандарттары бойынша есептелген банк активтері 2,997 триллион теңгені (24,9 млрд. $) құрады. Ал осы ... 79%-ы, яғни 2,366 ... ... (19,7 ... ... ... ... тиесілі.
2007 жылы банк басты компаниялардың акционерлеріне тиесілі 55,963 млрд. теңге мөлшерінде таза ... ... 2007 ... 31 ... ... бойынша капиталдың жеткілікті болуын қамтамасыз ету мақсатында ... жеке ... 415,3 ... ... құрады, ал оның рентабельді коэффициенті (ROE) 19,5% құрады.
Қаражатты ... ... көзі - банк ... ... ... Олар ... ... көлемінің үштен бір бөлігін құрайды. 2007 жылдың ішінде клиент депозиттері 30,1% өсіп, 895,1 млрд. теңгені құрады. ... ... ... ... көлемі бойынша Қазақстандағы нөмер бірінші банк, оған нарықтың 20% астамы тиесілі. Депозит тартумен қатар банк теңге және шетел валютасында қарыз және ... ... ... ... ... дебетті және несиелік карталары, инкассация, сондай-ақ жеке банкингі сияқты ағымдағы шоттары бойынша қызмет көрсетудің кең спектрін ұсынады. ... ж. 1 ... ... бойынша, Банк бас офистен басқа, Қазақстандағы 25 әмбебап филиалға және 165 операциялық бөлімшеге ... ... (ОБ ... ... КЕБ пен БҚО-ны біріктірді). Сондай-ақ, Банктің Қырғызстанда ( ЖАҚ), Ресейде ( КБ) және Тәжікстанда ( ЖАҚ) ... ... ... ең ірі үш ... ... ... - VISA, ... (Cirrus/Maestro) және American Express - дебеттік және несиелік карталарын шығаратын Қазақстандағы жалғыз банк. 2008 ... 1 ... ... ... ... ... 966 мың картасы бар. Сондай-ақ Банк American Express ... ... ... ... агент болып табылады. 2001 жылы қазақстандық банктердің ішінде Қазкоммерцбанк бірінші болып ... ... мен чип ... ... ал 2005 жылы тағы да бірініші болып GoCard несиелік бонус картасын шығарды.
Сонымен қатар банктің банкоматтар желісі бар. 2008 ж. 1 ... ... ... ... саны 871 ... оның ... ақшаны қабылдау функциясы бар (кэшин) банкоматтар саны - 160. ... ... ... ... 250 интернет-дүңгіршекке және сауда орындарында орналасқан 7522 POS-терминалға қызмет көрсетті [10, ... ... (ары ... - ... ... ... ... Республикасының заңнамасына сәйкес, 1990 жылдың 12 шілдесінде АҚ () ... ... ашық ... ... ретінде құрылды. Қазақстан тәуелсіздік алғаннан кейін, Медеу банкі басқаша ... - ААҚ ... ... тіркеуден өтті және банктік операциялар жүргізуге Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінен 1991 жылы 21 ... №48 ... ... Аталған күн ресми түрде Банктің туған күні болып саналады.
Банктің Әділет ... ... ... ... ... куәлігі бар. Банк және оның бас кеңсесі мына мекен-жай бойынша тіркелген: Қазақстан Республикасы, 050060, Алматы қ., ... д-лы, 135 ж., банк ... + 7 (727) 2 58 56 70 және 258 51 85, ... + 7 (727) 258 52 29. Қазкоммерцбанктің Интернеттегі мекен-жайы: http://www.kkb.kz.
2005 жылдың шілде айында ABN AMRO ... ... ... мен (қазіргі - АҚ) жинақтаушы зейнетақы қорының 80.01% үлесін сату туралы екі компания ... ...
The Banker ... ... бірінші дәрежелі жеке капиталдың көлемі бойынша әлемдегі ең ірі 1 000 ... ... ... 718 ... (2004 жыл) 626 ... ... Қазан айында Қазкоммерцбанктің интернет сайты мемлекеттік тілде де (қазақ тілінде), ұлтаралық тілде де ... ... тең ... ... ... функциялары сәйкес келетіін Қазақстандағы бірінші банк болды.
Осы жылдың қараша ... ... ... ... - ... атты ... байқауында номинациясында жеңімпаз атанды. Бүгінгі күні бұл жеке тұлғаларға арналған, қазақ, орыс, ағылшын және неміс тілдеріндегі нұсқасы бар ... ... ... Ал ... айында Қазкоммерцбанк Алматыда банк қызметтері бойынша тәулік бойы ... ... ... ... орталық ашты. Клиенттер банк қызметкерлерінің қызметіне жүгінбей, өз ақшаларын жаңа жабдықтар арқылы басқаруға ... ... ... 1,3 ... ... сомасына синдикатталған займ туралы 2005 жылдың желтоқсан айында келісімге отырды. Бұл Қазақстанда ғана емес, бүкіл Орталық және Шығыс Еуропадағы және ТМД ... ең ірі ... ... Ал ... Trade Finance және Global Trade Review ... ... ... деп атады [9].
2006 жылдың ақпан айында Қазкоммерцбанк қазақстандық журналы жүргізген сауалнаманың қорытындысы бойынша үшінші жыл қатарынан болып ... Ал ... ... халықаралық Global Finance журналы жүргізген зерттеудің қорытындысы бойынша сегізінші жыл қатарынан номинациясында ... ... ... банк және ... жеңімпаз атанды. Қазкоммерцбанк өзге де халықаралық қаржы басылымдарынан - ... және The Banker - ... ... ... ... ... ... Қазақстандағы жетекші банк. 2008 ж. шілденің басында жеке тұлғаларға арналған Homebank.kz қаржы порталында тіркелген клиенттер саны 150 000-нан асты, ... ... ... клиенттері, сондай-ақ АҚ, АҚ және АҚ төлем карта иелері бар. Ал ... ... ... ... ... және ... тұтынушылары 11 000 астам компанияны құрайды. ... ... және ірі ... және ... өз ... ... ... халықаралық бірлестіктерге түрлі өнім мен қызметтер ұсынады; сауда, жобалық қаржыландыру, инвестжобаларды қаржыландыру, активтерді басқару, ... ... ... ... мен басқа да жалпы банктік қызметтерді қосқанда [10, ... өз ... ... ... өтімділік деңгейін қолдау мақсатында, әдетте, корпоративтік клиенттер үшін 18 айға дейін орташа мерзімге несие, сондай-ақ, қазіргі уақытта ... ... ұзақ ... ... ... Банк ... өзінің негізгі клиенттері үшін шетелдік банктермен бірлестірілген несиелер ... және ... мен ... ірі ... ... қаржыландырады.
Банктік қызметтен басқа Банк өзге де қаржылық қызметтер ұсынады. Қазақстанның құнды қағаздар мен валюта нарығының негізгі ... бола ... ол ... ... ... ақша нарығындағы операцияларды (құнды қағаздар операцияларын қосқанда), компанияларға ақша ресурстарын басқару жөніндегі қызметін ұсынады. Банктің бас ... ... ... ... металдармен (алтын және күмісті қосқанда) мәміле жасауға (сату, сатып алу және сақтау) құқы бар. 2001 жылдан Банк өзінің корпоративтік және ... ... ... ақша қаражаты мен активтерді басқаратын сенімгерлік қызметтерін ұсынады.
Банк стратегиясы - көшбасындағы банк пен ... ... ... ... ... қалу, өсім мен операциялық тиімділік арқылы пайданы ұлғайту. Осы стратегияны жүзеге асырудағы Банк ұстанымы.
Банк стратегиясы өзіне көшбасшы банк ... және ... ... ... ... ... ұстануды кіргізеді.
Осы стратегияны жүзеге асыру үшін банк мыналарға жұмылдырылмақ:
- АҚ стратегиясы
- банк қызметін кеңейту [9].
Банк өз қызметтерінің ауқымын кеңейтуге ... ... Банк ... ... клиенттік базасын кеңейте және несие қоржынының сапасын жақсарта ... Өз ... ... мақсатында Банк шағын және орта бизнес кәсіпорындарына несие беруді ұлғайтуға тырысады.
Ақпараттық басқару жүйесі мен операциялық тиімділікті жақсарту. Банк ... ... ... ... мен ... технологияларға ұйымдық қайта құрылымдау және инвестициялар жолымен жақсартуға жұмыс істеді. Банк жетекші ақпараттық жүйелерді енгізуді жалғастыра ... АҚ-ң ... ... ... ... және ірі қазақстандық және Қазақстанда өз қызметін жүзеге асыратын халықаралық бірлестіктерге түрлі өнім мен қызметтер ... ... ... ... ... қаржыландыру, активтерді басқару, сондай-ақ, қысқа мерзімді несиелеу мен басқа да ... ... ... қосқанда).
Банк өз саясатына сәйкес, жоғары өтімділік деңгейін қолдау мақсатында, әдетте, корпоративтік клиенттер үшін 18 айға ... ... ... ... ... қазіргі уақытта ресурстарына байланысты ұзақ мерзімді қаржыландыру ұсынады.
Банк ... ... ... ... үшін ... ... бірлестірілген несиелер ұйымдастырады және ... мен ... ірі ... ... ... ... активтерінің көрсеткіштері 3 - кестеде ... ... % 2010/ 2009 ... және ... ... ... %
Саудаға арналған активтер
58,130,187
74,779,727
140,293,803
87,6
Құнсыздануға резервтер шегеріліп, банктерге берілген несиелер мен қаржылар
-
41,833,562
253,904,803
506,6
Туынды құралдар
241,813
19,844
81,298
309,6
Құнсыздануға резервтер шегеріліп, клиенттерге берілген несиелер
414,478,264
494,930,55
729,843,813
13 есе
Кері РЕПО ... ... ... ... ... қағаздар
-
8,402,463
13,950,232
66
Сату үшін қолда бар инвестициялар
1,505,605
488,668
427,226
-12,5
Өтелгенге дейін инвестициялар
776,023
488,668
561,593
14,9
Тәуелді және ... ... ... - ... ... тозу мен амортизация шегерілген негізгі құралдар мен материалдық емес активтер
35,46,697
7,386,530
8,661,430
10,1
Құнсызданудан резервтер шегерілген басқа да активтер
7,231,158
9,640,143
7,086,175
26,4
АКТИВТЕР ЖИЫНТЫҒЫ
579,569,350
704,056,563
1,194,869,035
69,7
Ескерту: кесте мәліметтері www.kkb.kz сайтынан ...
3 - ... ... ... көрсеткіштері
Кестені қорытындылай келе, 2010 жылы ақша және Ұлттық банктердегі шоттар 327,228,899 мың ... тең ... 2009 ... ... 309,1 % ... ... ... активтер 2010 жылы 2009 жылға қарағанда 87,6 % өсіп, 140,293,803 мың ... ... ... сату үшін қолда бар инвестициялар 2010 жылы 12,5 % төмендеп, 427,226 мың теңгені құрады. Инвестициялары да тұрақты ... 2010 жылы ... ... ... 14,9 % ... 561,593 мың теңгені құраған, ал тәуелді және басқа компанияларға инвестициялар 561 % ... 425,042 мың ... ...
5 - ... ... активтердің 2008-2010 жылдардағы өзгеру динамикасы көрсетілген.
5 - ... ... ... активтердің өзгеру динамикасы 2008-2010 жж (мың. тг)
Жоғарыда көрсетілген көрсеткіштер бойынша, жалпы активтердің өсуі 2010 жылы 2009 жылға ... 69,7 % ... 2009 жылы олар ... мың ... құрайтын болса, 2010 жылы олардың мөлшері 1,194,869,035 мың теңгеге жетті.
4 - ... ... ... ... ... ... ... несиелері мен қаржылары 2009 жылы 170,331,348 мың теңгеге тең болатын, 2010 жылы 87,9 % ... мың ... ... ... ... 2010 жылы 30,340,522 мың теңгені құрады, 2009 жылмен салыстырғанда олар 75 % төмендеді. Шығарылған ... ... ... 2010 жылы ... мың ... ... 2009 жылмен салыстырғанда ол 45,8 % өскен [11].
мың тг
2008ж
2009ж
2010ж
Өзгеріс. % 2010/ 2009 жж
Банктердің несиелері мен қаржылары
196,391,051
170,331,348
320,095,266
87,9
РЕПО келісімдері бойынша ... ... ... ... құралдары
-
31,354
189,142
503,2
Клиентердің қаржылары
179,453,144
197,827,313
30,340,522
-75
Шығарылған борышытық бағалы қағаздар
148,275,120
207,840,717
303,133,035
45,8
Басқа да несиелік қаржылар
7,324,136
4,463,967
50,603,841
10 есе
Резервтер
1,027,615
3,086,716
4,934,212
59,8
Төлеуге дивидендтер
5,303
403
404
0,2
Кейінге қалдырылған салық міндеттемелері
-
6,975,593
8,289,853
18,8
Басқа да ... ... ... ... ... ... ... бағалау резерві
1,434,623
1,313,280
1,519,676
15,7
Резервтер
26,073,381
40,043,825
58,545,650
46,2
Бас компания акционерлерінің капиталы
39,387,794
57,306,680
87,368,757
52,4
Азшылық үлесі
5,602,210
5,468,069
6,976,250
27,5
Капитал жиынтығы
44,990,004
62,774,749
94,345,007
50,2
МІНДЕТТЕМЕЛЕР ЖӘНЕ КАПИТАЛ ... ... ... ... ... алынған
4 - кесте. Казкоммерцбанктегі пассивтерінің көрсеткіштері
Төмендегі ... ... ... 2008 жылы ... ... ... міндеттемелері болмады, 2009 жылы олардың мөлшері 6,975,593 мың ... ... ... ал 2010 жылы олар 18,8 % ... 8,289,853 мың теңгеге жетті. 2010 жылы басқа да міндеттемелер 4,591,131 мың теңгені құрады, алдыңғы жылға қарағанда, олардың көлемі 62,1 % ... ... ... ... ... 6 - ... ... - сурет. Казкоммерцбанктегі міндеттемелердің жалпы ... ... ... 2009 жылы 641,281,814 мың теңгеге жетіп, ал 2010 жылы ... мың ... ... яғни 71,6 % ... капиталдың өзгеру динамикасы 7 - суретте көрсетілген.
7 - сурет. Казкоммерцбанктегі капиталдың жиынтығы
Меншікті ... ... оның ... ... 2008 жылы 44,990,004 мың теңгені, 2009 жылы 62,774,749 мың теңгеге тең болып, 2010 жылы 50,2 % өсіп, 94,345,007 мың ... ... ... ... маңызды әрі ең үлкен бөлігін ... ... ... ... ... таза ... ... 5 - кестеде көрсетілген [11].
Пайыздық кіріс - несиелерді ... беру үшін ... ... ... берілетін несиенің белгіленген пайыздық мөлшерлемені құрайды.
Клиенттерге берілген несиелер бойынша пайыздар 2010 жылы 35,4 % пайызға өсіп, ал ... ... ... бойынша пайыздар 12,3 % артқан болатын. 2009 жылы ... ... ... мен ... ... пайыздар 1,028,572 мың теңгеге тең болып, 2010 жылы 3,922,908 мың ... ... яғни 206 % ... Кері РЕПО ... ... ... есептесек, жалпы алғанда олар 28,9 % өскен еді. Пайыздық шығыстар жиынтығы 2010 жылы 85,790,808 тең болды.
Пайыздық табыс
2008 ж
(мың ... ... ... ... ... ... ... несиелер бойынша пайыздар
31,150,450
49,790,474
77,134,949
+147,6
Борыштық бағалы қағаздар бойынша пайыздар
5,058,540
4,884,924
4,086,885
+12,3
Банктерге берілген несиелер мен қаржылар бойынша пайыздар
1,611,582
1,028,572
3,922,908
+206
Кері РЕПО операциялары бойынша пайыздар
633,621
459,011
646,066
+28,9
Пайыздық шығыстар жиынтығы
633,621
56,162,981
85,790,808
+34,5
Шығарылған ... ... ... ... пайыздар
12,464,768
15,890,104
23,419,864
+32,1
Клиенттердің қаржылары бойынша пайыздар
6,970,456
6,970,456
10,365,532
+32,3
Банктердің несиелері мен қаржылары бойынша пайыздар
2,450,912
3,800,499
9,862,857
+259,1
РЕПО операциялары бойынша пайыздар
3,250,245
275,253
136,515
+50,5
Басқа да ... ... ... ... активтерді құнсыздандыруға резервтер қалыптастыру
жөніндегі таза пайыздық кіріс
35,872,231
29,019,753
40,604,846
+71,2
Ескерту: кесте мәліметтері www.kkb.kz сайтынан алынған
5 - ... ... таза ... ... ... ... ... қарастырайық. 2010 жылы шығарылған борыштық бағалы қағаздар бойынша пайыздар 32,1% ға, ... ... ... ... 32,3 % ға, ал банктердің несиелері мен қаржылары бойынша пайыздар 259,1% ға артқан болатын.
РЕПО ... ... ... 2009 жылы 275,253 мың теңгені құраған, ал 2010 жылы 136,515 мың теңгеге тең болған. 2010 жылы басқа да пайыздық ... да 680% ға ... ... ... ... жиынтығы жалпы алғанда 2010 жылы 60,07 % өскен болатын. Банктің таза пайыздық кіріс 2010 жылы 40604846 мың ... тең ... 2009 ... ... 71,2 % артқан еді. Саудаға арналған активтермен операциялары бойынша таза пайда 6 - ... ... ... ж (мың ... ... ... ... тг)
2010/2008жж
өзгеруі %
(+;-)
Акциялар
163,024
67,078
146,416
+217
Саудаға арналған активтермен операциялар бойынша таза пайда
жиынтығы
355,118
224,153
742,429
+331
Ескерту: ... ... ... ... ... - ... Казкоммерцбанктің саудаға арналған активтермен операциялары бойынша таза пайда
Акциялар ... ... 2010 жылы 146416 мың ... құраған, 2009 жылмен салыстырсақ ол 217 % ға өскенің байқауға болады. ... ... ... ... ... таза ... жиынтығы 2010 жылы 331 % ға өсіп, нәтижесінде 742429 мың теңгеге тең болған. Шетелдік валютамен ... ... таза ... 7 - ... ... [11].
Мазмұны
2008 ж
(мың тг)
2009 ж
(мың тг)
2010 ж (мың тг)
2010/2008жж
өзгеруі %
(+;-)
Дилингілік операциялардан таза пайда
2,428,624
2,728,166
2,101,334
-22,9
Таза бағамдық айырмалар
1,451,961
1,043,907
324,642
-68,9
Шетелдік валютамен операциялар бойынша таза ... ... ... ... ... ... алынған
7 - кесте. Шетелдік валютамен операциялар бойынша таза пайда
Шетелдік валютамен операциялар бойынша таза ... ... ... келісіні байқауға болады:
1) Дилингілік операциялардан таза пайданың 22,9 % ға ... Таза ... ... 68,9 % ға ... ... валютамен операциялар бойынша таза пайда жиынтығының 5,1 % өсуін.
Комиссиялық кірістердің талдауына тоқталатын болсақ, оның мазмұны 8 - ... ... 2010 жылы ... операциялары бойынша комиссиялық кіріс 19,1 % ға, есеп айырысу операциялары бойынша 10,8 % ға, ал ... ... ... ... ... ... 28,3 % ға өскен болатын.
Мазмұны
2008 ж (мың тг)
2009 ж
(мың тг)
2010 ж
(мың тг)
2010/2008жж
өзгеруі %
(+;-)
Касса операциялары
2,415,105
2,786,351
3,446,053
+19,1
Есеп айырысу операциялары
1,990,530
1,990,530
2,417,591
+10,8
Құжаттамалық операциялар жүргізу
1,751,164
1,599,603
2,232,910
+28,3
Шетелдік валютамен жəне ... ... ... ... операциялар
1292,647
892,583
1,227,060
27,3
Инкассация бойынша операциялар
136,200
136,200
139,486
2,1
Басқалары
643,154
460,312
592,438
22,2
Ескерту: кесте мәліметтері www.kkb.kz сайтынан алынған
8 - кесте. Комиссиялық кірістердің құрылымы
Пластикалық карталармен операциялары бойынша комиссиялық ... 2010 және 2009 ... ... ... 27,3 % ға ... байқауға болады. Инкассация бойынша операциялар 2,1 % ға ... ... ... ... ... ... кіріс 2010 жылы 592438 мың теңгені құраған, жалпы алғанда ол 22,2 % өскен еді. Басқа кірістердің мазмұны 9 - ... ... ... 2010 жылы ... ... кірістердің жиынтығы 2690376 мың ... ... 2009 ... ... ... ол ... ... 32,6 пайызға өскен еді. Банктің басқа кірістерге келесілер жатады:
1) Сақтандыру сыйлықақылары (2010 жылы 61,8 % ға ... ... ... мен ... (2010 жылы 108,996 мың ... ... 63,04 % ға ... Негізгі құралдарды сатудан түскен кірістер (2010 жылы 76,7 % ға төмендеген)
4) ... (42,3 % ға ... ... ... ... ж
2010/2008жж
(мың тг)
(мың тг)
(мың тг)
өзгеруі %
(+;-)
Сақтандыру сыйлықақылары
1,669,942
1,479,307
2,393,582
61,8
9 - кестенің жалғасы
Алынған ... мен ... ... ... түскен кірістер
90,536
98,866
28,343
76,7
Басқалары
193,574
276,493
159,455
42,3
Басқа кірістер жиынтығы
2,494,331
1,894,945
2,690,376
32,6
Ескерту: кесте мәліметтері www.kkb.kz сайтынан алынған
9 - ... ... ... ...
Пайдаға салынатын салық. Банк жəне оның еншілес компаниялары Халықаралық қаржы есептілігі ... ... ... ... ... ... асыратын елдер заңдарының талаптарына сəйкес жүзеге асырылатын салық есебі деректерінің негізінде Топ ағымдағы ... үшін ... ... ... əзірлейді. 2010 жəне 2009 жылдардың 31 желтоқсанындағы жағдай бойынша ... ... ... ... ... 10 мен 11 - ... ... ж
(мың тг)
2009 ж
(мың тг)
2010 ж
(мың тг)
2010/2008жж
өзгеруі %
(+;-)
Берілген ... мен ... ... ... ... ... салық активтері жиынтығы
223,158
179,741
458,822
255
Ескерту: кесте мәліметтері www.kkb.kz сайтынан алынған
10 - кесте. ... ... ... ... жөніндегі ақпарат
Кейінге қалдырылған салық активтері жиынтығы 2010 жылы 458822 мың ... тең, 2009 ... ... 255 % ға ... ... ... ж
(мың тг)
2010 ж
(мың тг)
Өзгеруі %(+;-)
Банктерге мен клиенттерге берілген несиелер
6,843,631
6,213,631
7,439,603
+16,4
Негізгі құралдар
764,463
692,053
650,412
-6,06
Берілген кепілдіктер мен аккредитивтер бойынша резервтер
-
-
372,355
-
Бағалы қағаздарды өткізілмеген ... ... ... ... міндеттемелер
22,585
22,585
9,800
+56,6
Кейінге қалдырылған салық міндеттемелері жиынтығы
8,263,822
7,155,334
8,748,675
18,2
Таза кейінге қалдырылған салық міндеттемелері
8,021,654
6,975,593
8,289,853
15,8
Ескерту: кесте мәліметтері www.kkb.kz сайтынан алынған
11 - ... ... ... салық міндеттемелері көрсетілген.
Берілген кепілдіктер мен аккредитивтер бойынша резервтер 2010 жылы 372355 мың ... ... ... ... ... ... ... нәтижесіне 12,6 % ға төмендеуін жатқызуға болады. Тəуелді ... ... 2010 жылы 93,991 мың ... ... ... шамамен олар 441,4 % ға өсті. Басқа міндеттемелер 56,6 % ға төмендеген [11]. ... ... ... ... ... ... ... мен міндеттемелердің есептік құны мен салық салу мақсаттарында анықталатын ... ... ... ... таза ... нəтижесін көрсетеді. 2010 жəне 2009 жылдардың 31 желтоқсанындағы уақытша айырмалар, негізінен, кірістер мен шығыстар есебінің ... ... ... кейбір активтердің есептік құнына байланысты болады. 2010 жылы салыққа дейінгі пайда 22900724 мың теңгеге жетті, ал белгіленген ставкалар бойынша салық 6870217 мың ... ... ... ... 2009 ... ... болсақ, олар 15,4 % ға өскен.
2.3 АҚ-ң валюталық операциялары
Енді, АҚ-ң валюталық операцияларының көлемінің талдауын жасайық (12 - ... ... ... ... ... ... оның ... (трлн. тг):
2,4
5,9
3,9
-33,9
1) теңгемен (трлн. тг)
1,1
3,5
1,7
-51,5
- лоро
0,8
2,2
1,2
-45,5
- ностро
0,3
1,3
0,5
-61,6
2) доллармен (млрд. долл)
12,4
15,2
11,3
-25,7
- лоро
11,5
11,7
7,9
32,5
- ностро
0,9
0,5
3,4
+580
3) еуромен (млрд. еуро)
4,9
5,5
4,5
-18,2
- лоро
2,3
3,6
2,8
-57,9
- ностро
2,6
1,9
2,7
+22,3
3) рубль (млрд. ... ... ... ... ... ... сайтынан алынған
12 - кесте. АҚ-ғы орналастырылған ... ... ... жылы ... ... ... жалпы көлемі 2009 жылмен салыстырғанда 33,9%-ға азайып, ... 3,9 ... ... ... (8 - ... - сурет. 2008-2010 жж АҚ-ғы валюталық операцияларының көлемі
2009 жылы АҚ-ғы теңгемен орналастырылған валюталық операциялардың ... 3,5 ... ... ... 2010 жылы 51,5% азайды. Бұл көрсеткіштер 9 - суретте қарастырылған.
9 - сурет. 2008-2010 жж ... ... ... ... ... ... ... қатар, 2008 жылы АҚ-ғы доллармен операциялардың көлемі 12,4 млрд. долл. дейін 36,5% ... 2009 жылы ... ... ... 15,2 ... ... ... ал 2010 жылы 25,7 % қысқарып, 11,3 млрд. долл. тең болды (10 - сурет).
10 - ... ... жж ... ... ... доллардағы көлемі (млрд. долл.)
АҚ-ғы еуромен орналастырылған несиелердің көлемі де азаюда - 2009 жылы 15,5% өсіп, 5,5 ... ... ... ... 2010 жылы 18,2 % ... ... 4,5 ... еуроға тең болды (11 - сурет).
11 - сурет. 2008-2010 жж ... ... ... ... ... ... еуро.)
АҚ-ғы рубльмен операциялардың көлемі - 2009 жылы 6,1 ... ... ... ал 2010 жылы 45,8 % ... 4,5 млрд. рубльге тең болды. 2008 жылы рубльмен орналастырылған несиелердің көлемі шамалы ... ... ... ... ... шетел валютасындағы валюталық операциялардың үлесі жоғары болып қалуда - ... ... ... ... 1,9%. 2009 жылы рубльмен орналастырылған несиелердің көлемі шамалы орналастырылған несиелердің жалпы көлемінің 1%-дан аз ... ... отыр [12, 49б].12 - ... ... ...
12 - сурет. 2008-2010 жж АҚ-ғы орналастырылған валюталық операциялардың ... ... ... ... ... ... валюталық операцияларының маңызы өте зор екендігі байқалады. Тұтастай ... ... ... ... валюталық операциялардың үлесі жоғары болып қалуда - орналастырылған несиелердің жалпы көлемінің 43,5%-ы құрайды
3 ... ... ... ... ... күні ... ... - жалпы жүйе тұрақтылығын қолдау және сақтау. Бұл мақсаттар үшін Қазақстанда тиісті ... мен ... ... ... емес ... ... беру жүйесі маңызды орын алу тиіс. Жүйе тұрақтылығына қауіп төнген жағдайларда ... банк ... ... ... қажетті тәртіпте және көлемде қаржылық қолдау көрсетеді. Мемлекет банктің борыштары бойынша ешқандай міндеттемелер алмайтыны сияқты банктердің ... ... ... [13, ... ... ... Қазақстан Республикасында қаржы секторын, оның ішінде банк жүйесін тұрақтандыру үшін мынадай шаралар қабылданды:
Біріншіден, ол қарапайым және ерекше артықшылығы бар акцияларды ... ... ... ... қарыздар беру арқылы төрт жүйе құраушы банктерді қосымша капиталдандырды. Бұл ретте банктерге мұндай мемлекеттік қолдау көрсетудің басты ... бірі ... банк ... ... ... ... табылды. Банк секторын сауықтыру үшін Қаржылық қадағалау агенттігі банктер құрған провизияларға ... ... ... Бұл ... өз ... ... және оларды жасақталған провизиялар есебінен шығынға жазуына септігін тигізді. Бірақ, банктердің провизияларды құруы үшін ... ... ... ... ... ... капиталдандырудың жалпы сомасы шамамен 4 млрд. АҚШ долларын (480 млрд. теңге) құрады, олардың ішінде: 1 млрд. АҚШ доллары (125 ... ... төрт жүйе ... ... ... ... ... Қазкоммерцбанктің, Альянс банкі мен ТӘБ-нің) қарапайым акцияларын сатып алу түрінде берілді. 3 млрд. АҚШ доллары (355 млрд. теңге) ... ... ... және ... беру ... ... ... артықшылығы бар акцияларды сатып алу арқылы берілді. Берілген қаражатты банктер резервтердің (провизиялардың) барабар деңгейін қалыптастыруға және ел ... ... ... ... беруге жіберуі тиіс. Мемлекет банктер капиталының бақылау пакетін сатып алған жоқ. Құны 2008 жылғы 24 қарашада, яғни, банк ... ... ... дейін Лондондық және Қазақстандық қор биржаларында акцияларға баға белгілеуге байланысты белгілі болатын банктердің дауыс беруші акцияларының 25%-ына дейін ... ... ... ... ... ... ұзақ ... қатысушысы болып қалмайды.
Әлемдік қаржы дағдарысының бәсеңдеуі және халықаралық капитал нарықтарына жол ашылған жағдайда қоры нарық қағидаттары бойынша банктердің қатысушылары ... ... ... бірақ акцияларды сату бағасы сатып алу бағасынан төмен болмайтын шарт негізінде. Банктердің акционерлері 5 жыл ішінде акциялардың ... ... ... ... ... ... ие болды.
Валюталық операциялардағы қаржылық және валюталық тәуекелдерді басқарудың банктің ... мен ... ... ... ... түрғыдан бағалау және оларды басқару әдістерін жетілдіруге байланысты.
Банктік сектордың осал жақтарын айқындауда соңғы жылдарда өткен Қаржыгерлердің ... ... ... ... ... секторының SWOT - талдауының нәтижелерін негізге ала отырып, банк секторына қатысты талдауды 13 - ... ... ... ... ... ... ... депозит және инвестициялық саясаты.
2. Активтері мен пассивтерінің мерзімдері бойынша салыстырмалы теңгерімділігі, тәуекелді ... ... ... ... ... ... активтердің, несиенің, депозиттердің және табыстылық көрсеткіштерінің серпінмен өсуі.
4. Банк ... ... ... сай ... ... ... сапасының және инвестициялық қоржынның қанағаттанарлық деңгейі, мүмкін болатын залалдардың ... ... ... ... қамтамасыз етілуі.
1. Жаңа банктік өнімдерді пайдалану, олардың төменгі шығындар, желілік тиімділіктер мен технологиялар есебінен арта түсуі.
2. Банк ... ... ... ... ұстау, несиелер бойынша пайыз мөлшерлемелерін төмендету.
3. Банктер арасында бәсекелестікті күшейту.
4. Менеджмент сапасын арттыру, активтер мен пассивтерді басқару және ... ... ... одан әрі жетілдіру.
5. Банк секторының үйлесімді дамуы, банк өнімдері мен қызметтерінің және технологиялық санының өсуі мен ... оған сай ... Банк ... ... ... ... жақтары
Қатерлер
1. Банк секторының қаржылық тұрақтылығы мен өтімділік, капиталдану және бәсекелестік қабілеттілік жағынан қол жеткізген деңгейі.
2. Ішкі ұзақ және орта ... ... ... шектеулігі.
3. Банктік тәуекелдердің жоғары деңгейде орын алуы.
4. Ішкі нарықтағы банктің инвестициялық операцияларды жүзеге асыру үшін қаржы құралдарының тапшылығы.
1. Сыртқы ... көп ... ... Жіктелген активтердің, оның ішінде несиелерінің жоғары деңгейі.
3. Банктік қызметтер нарығында банктер арасында ... ... ... Үш ірі ... ... өте жоғары деңгейде болуы.
4. ДСҰ - на кіруге байланысты шетел капиталының қатысуымен ... ... ... ... ... және кепілге алынған мүлік құндарының төмендеуі.
13 - кесте. ЕДБ - дің қызметіне ... SWOT- ... ... 2008-2011 жж аралығындағы дамуына жасалған зерттеулерді, SWOT - талдауын және Елбасының 2008 жылы халыққа жасаған жолдауында банктік ... ... ... ... ... ала ... ... заманға сай банктің активтері мен пассивтерін басқаруды жетілдіруге қол ... ... ... ... даму ... ... ромбысы үлгісінде 13 - суретпен беруге болады.
Банктік сектордың капиталдану
деңгейін және құнын арттыру
Банк секторының ... ... ... ... ... ... ... ... ... тәуекелдерді басқару жүйесін дамыту
13 сурет - Валюталық операциялардың тәуекелдерді басқару
Бұл даму ... ... банк ... орын ... ... ... ... береді, оларға: біріншіден, капиталдану деңгейінің төмендігі, екіншіден өтімділік пен қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етудің жеткіліксіздігі, ... банк ... озық ... ... әлсіздігі, төртіншіден, тәуекелдерді басқару жүйесін дамыту туралы мәселелерді шешу. Демек, аталған мәселелер бүгінгі банктік сектордың ... ... ... ... ... [14, 142 - 143б.].
Қазіргі заманға сай банктердің депозиттік емес ... ... ... ... жүргізілген зерттеу мынадай қорытындыны жасауға мүмкіндік береді. Банктің ресурстарын басқару ұғымын анықтау барысында әр түрлі ғалымдардың ... ... ... ... ... ... мен пассивтерін теңгерімді басқару деп банктің стратегиясына сәйкес, өтімділік пен табыстылықты қамтамасыз ететін теңгерімді банк балансының активтері мен ... ... ... және оған ... ... ... тәуекелдерді жүйелі түрде басқару шараларын түсіну туралы автордың тұжырымын қалыптастыруга негіз болды. Сонымен қатар, банк активтері мен ... ... ... ... ... мынадай жетістіктерге қол жеткізуге мумкіндік береді: берілген тәуекел деңейінде банктің өтімділігі мен табыс алуын қамтамасыз ететін ... ... ... ... ... қаражат көздері бойынша жұмсалатын шығынды азайтуды қамтамасыз ететін пассивтердің ықшамды құрылымын қалыптастыруға, ең жоғары маржа алуды қамтамасыз етеді. Бәсекелестігіне және ... ... ... ... ... деңгейдегі банктердің капитал деңгейін өтімділік түрғысынан жетілдіру мақсатында мынадай ... ... ... ... меншікті капиталдарының жеткіліктігі коэффициенттерін кемінде екі есеге көтеру; екіншіден, капитал деңгейін ұлғайту мақсатында шығарылатын акциялардың орналастырылуына мемлекет тарапынан қолдаулар ... ... ... өте ... ... ... бірігуі немесе қайта үйымдастырылуы шараларын қарастыру.
Бүгінгі күні қазақстандық банктердің ресурстарын басқару жүйесі мынадай элементтер есебінен жетілдіруді ... ... ... емес ... ... ... ... бағалауды жетілдіру. Банктің ақпараттық базасына қойылатын талаптарды ... ... емес ... ... жүргізілетін саясатты оңтайландыру. Коммерциялық банктер депозиттер бойынша туындайтын тәуекелдерді бағалау барысында сандық және ... ... ... ... ... ... және сапалық бағалауда құрылымдық талдау, ҚҰБ пруденциялдық нормативтік коэффициенттерін пайдалану, депозиттердің тұрақтылығын бағалау, факторлық ... ақша ... ... ... пайдаланумен қатар, депозиттік операциялар бойынша тәуекелдерді кешенді түрде бағалауға мүмкіндік беретін бағдарламалық қамсыздандырулар жасауы қажет. ... ... ... ... ... депозиттік емес ресурстардың үлесі, соның ішінде сырттан тартқан қарыздардың ... ... ... және ... тобында тобында жоғары көрсеткіштке ие екендігі анықталды. Талдау ... ... ... ... жуық ... ... тартқан ресурстар есебінен қамтамасыз етілгендігі белгілі болды. Көптеген ғылымдардың пікірінше, олардың сырттан ... ... ... ... тарапынан нормативтік тұрғыдан щектеулер қою қажет [15, 332б.].
Валюталық операцияларды басқарудың өткір мәселелерін шешу жолдары:
- Валюталық ... ... ... ... ... ... РЕПО және кері Репо операцияларын шетел валютасынла дамыту, яғни ... ... ... ... валютасындағы банкаралық несиелендірудің дамыту;
- Валюталық операцаялары бойынша заңнамалық актілерді қайта қарастырып, қалпына келтіру.
АҚ-ғы ... ... ... ... Банкаралық несиені тартудың кешенді саясатын құру;
- Ұлттық банкіден несиелерді тарту;
- ... ... ... ... ... салымдар.
Банкаралық несие тартудың саясаты өз кезегінде жалпы нарықтағы жағдайына сәйкес жасалады.
Қорыта келгенде, осы бөлімде к.ом.ме.рц.ия.лық б.ан.кт.ер.дің валюталық ... ... ... ... ... мен ... емес операциялардың жетілдіру аспектілері қарастыралады. Сондай-ақ қазіргі заманға сай банктің активтері мен пассивтерін ... ... қол ... ... ... ... даму мақсаттары жайлы айтылған.
Қорытынды
даму стратегиясының қабылдануы экономикалық ... ... ... ... ... ... ... кезекте бұл Қазақстанның халық шаруашылығын экономиканы құрылымдық қайта құру мен көтерілуі үшін қаржылық ресурстардың ... ... ... ету ... ... ... жету мақсатында бұл мәселелерді шешу банктік жүйенің белсенді қатысуынсыз ... ... не ... ... ... ... ... қалыптасуына қарай нарықтық қатынастарды дамытудың күшті факторы болып табылады, олар мемлекет иелігінен алу, жекешелендіру, акционерлендіру процестерін ынталандырады. ... ... ... жүйе түсінігі құрылымдық өзара байланысты элементтер мен жүйеліктерді кіргізетін қиын жүйе ... ... ... ... ... етуі оны қоршаған ортадан оқшауланбай-ақ жүзеге асырылады, яғни сыртқы орта қиын ... ... ... ... кез-келген нақты деңгейдегі жүйелік өзіне неғұрлым төмен деңгейдегі жүйеліктерді енгізеді және бір уақытта өзі неғұрлым жоғары деңгейдегі жүйенің бөлігі болып ... Осы ... ... ... ... өз ... бір-бірімен байланысты қатынастар, нормалар, органдар жиынтығын құрады.
Соңғы жылдары банктік ... жаңа ... ... ... ... ... ... ғаламдану және ақпараттану, капиталдардың концентрациясы, географиялық экспансия, банктік қызметтедің ... ... өсуі және ... көрсетілген және басқа да өзгертулер банктік істің дамуында жаңа кезеңнің ... ... ... ол ... ... белгілі бір қажеттілігін жариялайды.
Ішкі валюта нарығында 2010 жылы Ұлттық Банк ... ... ... сатушы ретінде көрінді. 2010 жылы ішкі валюта нарығында Ұлттық Банктің нетто-сатуы 5,4 млрд. долл. болды. Бұл ретте, егер қаңтар - ... ... ... Банк ішкі ... ... шетел валютасының ұсынысын көздеген болса, 2009 жылғы қараша-желтоқсанда Ұлттық Банк ішкі ... ... ... ... ... алу ... операциялар жүргізді, олардың көлемі бұл кезеңде 4 ... ... жуық ... жылы ... Банк ... ... тұрақтылықты қамтамасыз ету бойынша қосымша шаралар қабылдады. Банктерге қысқа мерзімді теңгелік өтімділікті беру бойынша, ... ... ... ... ... ... жүйесін жетілдіру бойынша шаралар қабылданды.
2010 жылы Ұлттық Банк банктерге кері РЕПО операциялары жəне 2010 жылғы ... - СВОП ... ... қайта қаржыландыру заемдарын ұсынды.
Кері РЕПО операцияларының жалпы көлемі 2010 жылы 5,9 трлн. теңге, СВОП ... - 1,4 ... ... ... Осы ... қаржыландыру операциялары 7 күн жəне 1 ай мерзімімен өткізілді.
2010 жылғы наурызда Ұлттық Банк ... ... ... ... ... ақша ... ... берілген валюталық СВОП жəне СВОП операцияларын жүргізуді тоқтатты.
Қазан айында ақша массасы 3,0%, 8660,0 млрд. теңгеге дейін өсті, бұл банк ... таза ... ... сол сияқты таза ішкі активтерінің ұлғаюына себепші болды. 2010 жылғы қазанда айналыстағы қолма-қол ақша ... 0,9% өсті жəне 1096,0 ... ... ... банк жүйесіндегі депозиттер 7564,0 млрд. теңгеге дейін 3,3% ұлғайды.
Банктердің артық өтімділікті қолдауға бағытталған саясаты резервтік активтердің ең ... ... ... анағұрлым артуына экелді. Мэселен, 2009 жылғы желтоқсаннан ... 2010 ... ... дейін резервтік активтер ең төменгі резервтік талаптардан бес еседен артык болды. Осының салдарынан банктердің активтер мен ... ... ... ... өзгеруінен, сондай-ак олардың кредит нарыгындағы белсенділігінің өзгеруінен және жандануынан осы көрсеткіш анағүрлым ... - 2010 ... 25 ... ... ... ең ... ... талаптардың резервтік активтерге қатнасы 379 % болды (8 сурет).
Банктерді ... ... ... АҚ ... ... 2010 жылгы 1-3 тоқсандарда банк секторыпыц кредиттік белсенділігі көбінесе ... ... ... ... бойынша мемлекеттік багдарламаларды іске асыру арқылы қолдау көрсетілді. 2010 жылғы бірінші тоқсанда мемлекет есебінен қорландырудың жиынтық көлемі 131,6 ... ... өсті және 1,1 ... ... немесе банк жүйесінің жиынтық активтерінің 9%-ы болды.
2011 жылы ... ... ... ... ең ... ... талаптар тетігін жетілдіру, оны қолданудың тиімділігін, негізінен резервтік активтердің құрамын ... ... ... ... жұмысты бастайды. Банктің резервтік активтерінің базасынан шетел валютасындағы активтерді алып тастау мәселесі қаралатын болады. Орта ... ... ... ... ... ... құрамынан банктердің кассаларындағы қолма-қол ақшаны алып тастау мәселесін қарау да жоспарланып отыр. Банктердің өтімділігімен жағдайдың елеулі нашарлауын болдырмау мақсатында Қазақстан ... ... ... ең ... ... талаптардың нормативтерін төмендету мәселесін қарай алады.
Қолданылған әдебиеттер
* Көшенова Б.А. Ақша,несие,банктер. - ... 2000
* ... Г.С.. ... кредит, банки: Учебник /Под ред. проф.. - ... ... ... Қаржы-несиелік саясатты дамытудың шетелдік тәжірибесі: мақалалар жинағы . - Алматы: ҚР Президентінің жанындағы ҚСЗИ, 2010.
* Қаржы-несиелік саясатты ... ... ... // ... ... . - 2009. - №2.
* ... Республикасының 2009 жылғы 4 шілдедегі заңы
* Міржақыпова С.Т. Банктегі бухгалтерлік есеп. - Алматы, ... 2009 ... 24 ... № 76. ... ... ... ... банкінің жылдық есебі 2010 ж
* www.nathionalbank.kz
* www.kkb.kz
* АҚ ... ... // ... АҚ ... ... - ... ... Кучукова Н.К. Роль банков в развитии казахстанской экономики // Деньги и кредит. - 2003. - N8.
* ...
* ... Т. ... ... в цифрах // Республика.-2010.-№2.
* Мустафин М.А. Определение доли банка на рынке банковских услуг // Банки Казахстана.-2010.-№5
* Зейнельгабдин А. Финансовая ... и ... ... // ... ... от 9 февраля 2011 года.

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 37 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Қазақстан Республикасында валюта нарығын реттеу сараптамасы27 бет
«Қаржы нарығы және делдалдар» пәні бойынша негізгі дәріс материалдары75 бет
Банктік қызметтер нарығын талдау69 бет
Бағалы қағаздар нарығындағы қызметті жүзеге асыру26 бет
Валюта нарығы және валюталық реттеу туралы жалпы түсінік43 бет
Экономикалық ұғымдар168 бет
Экономиканы мемлекеттік реттеудегі фискальдық саясат және оның рөлі32 бет
Қазақстан Республикасындағы валюталық нарықтың қалыптасуы мен дамуы4 бет
Қазақстан Республикасының валюта нарығының қалыптасу кезеңдері7 бет
Қазақстан Республикасының қаржы секторын дамытудың 2007-2011 жылдарға арналған тұжырымдамасы69 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь