Көліктегі аспаптар панелі


Мазмұны
Кіріспе
Автомобиль әлемдегі ең көп көлік құралы болып табылады. Жыл сайын миллиондаған автокөлік шығарылады. Әрбір машина өз сатып алушысын табу үшін автомобиль компаниялары үнемі автомобиль конструкциясын жетілдіруге мәжбүр. Қазіргі заманғы модельдер пайда болып, автомобильдің жаңа жүйелері әзірленуде және енгізілуде. Мұның бәрі жоғалту қиын емес үлкен ақпарат ағынымен сүйемелденеді.
Бұл жобаның міндеті қазіргі заманғы автомобильдің түрлі жүйелері туралы қысқаша және түсінікті түрде айту, олардың құрылысы мен жұмысын көрсету болып табылады.
Автомобиль-көптеген кіші жүйелерден тұратын күрделі техникалық жүйе. Техникалық жүйе деп ортақ техникалық міндетті шешуге арналған өзара біріктірілген құрылымдық элементтердің жиынтығы түсініледі. Автомобильдің құрылымын анықтайтын негізгі жүйелер қозғалтқыш, трансмиссия, рульдік басқару, тежегіш жүйесі, көтергіш жүйе, аспа және доңғалақтар болып табылады.
Қозғалтқыш көлік қозғалысы үшін қажетті механикалық энергия көзі болып табылады. Механикалық энергия энергияның басқа түрлерін түрлендіру жолымен алынады, олардың ішінде ең көп таралған отын жану энергиясы мен электр энергиясы. Қозғалтқыш трансмиссиямен байланысты, ол өз кезегінде энергияны жетекші дөңгелектерге түрлендіреді және береді. Доңғалақтар механикалық энергияны көліктің үдемелі қозғалысы энергиясына түрлендіреді.
Автомобильдің барлық жүйелері тасымалдау жүйесіне (шанаққа) негізделеді. Шанақ пассивті қауіпсіздік жүйесінің маңызды элементі болып табылады. Доңғалақтар мен шанақтың тығыз байланысы аспаны қамтамасыз етеді. Автомобильді басқару екі негізгі жүйе - рульдік басқару және тежегіш жүйесінің көмегімен жүргізіледі. Рульдік басқару қозғалыс бағытын өзгерту үшін қызмет етеді. Тежегіш жүйесі автомобиль қозғалысының жылдамдығын өзгертуді, оның тоқтауын және орнында ұстауды қамтамасыз етеді.
Автомобиль конструкциясын жетілдіру бағыттары
Қазіргі заманғы автомобиль конструкциясы бірнеше бағытта дамиды, олардың арасында:
1. Қауіпсіздікті арттыру. Автомобиль қауіптілігі жоғары объект болып табылады, бұл әртүрлі қауіпсіздік жүйелерінің дамуын анықтайды. Белсенді қауіпсіздік жүйелері, соның ішінде тежегіштердің блоктауға қарсы жүйесі, курстық тұрақтылық жүйесі кеңінен таралған. Пассивті қауіпсіздік құралдарын қолдана отырып, жүргізуші мен жолаушылардың қорғалуы айтарлықтай артады.
2. Отын үнемділігін арттыру. Отын шығыны едәуір дәрежеде қозғалтқыш конструкциясына және беріліс қорабына байланысты. Қозғалтқыш үнемділігі тікелей бүрку жүйесін, Common Rail бүрку жүйесін қолданумен қамтамасыз етіледі. Отын үнемдеуге берік болаттарды, жеңіл металдар мен пластиктерді қолдану арқылы автомобиль массасын төмендету есебінен қол жеткізіледі.
3. Экологиялық қауіпсіздікті арттыру. Автомобиль қоршаған ортаны ластаудың көзі болып табылады, бұл экологиялық қауіпсіздікті үздіксіз арттыруға ынталандырады. Автоөндірушілер 2015 жылдан бастап басшылыққа алатын Еуро-6 қазіргі заманғы экологиялық нормалары шығару жүйесіндегі, қозғалтқышты басқару жүйесіндегі өзгерістер есебінен зиянды шығарындыларды азайтуды болжайды.
4. Жайлылықты арттыру. Мәселелердің кең шеңберін қамтиды және автоөндірушілердің тұтынушылардың жеке сұраныстарына барынша толық жауап беретін автомобильдерді жасауға ұмтылуымен байланысты. Автоматты беріліс қорабын, күшейткіші бар рульдік басқаруды, климат-бақылау жүйесін қолдану практикаға кірді. Ең озық модельдер бейімделген аспамен, белсенді бас жарық жүйесімен жабдықталған.
1 Көліктегі аспаптар панелі
Аспаптар панелі жүргізушінің негізгі ақпараттық жүйесі болып табылады. Көлік жүргізу кезінде, бақылау панелі арқылы әртүрлі ақпараттар алуға және кейбір функцияларды басқаруға мүмкіндік аламыз.
Әдетте, аспаптар панелі аспаптар тақтасына салынған және жүргізушіге қарама-қарсы орналасқан. Сирек жағдайларда ол аспаптар тақтасының ортасында, жүргізуші мен жолаушы арасында болуы мүмкін.
Кез-келген көліктін аспаптар панелі көліктегі орнатылған барлық таразылар мен датчиктердің жақсы көрінуін қамтамасыз етуі керек, алайда пайдалану үшін өте қарапайым, барлық қажетті ақпаратты жүргізушіге беру керек. Бұл ең алдымен:
- қозғалыс қауіпсіздігін тікелей қамтамасыз ететін көлік жүйесінің қазіргі жағдайы ( тежеу жүйесі, автокөлік сигнализациясы және пассивті қауіпсіздік жүйесі ) ;
- Қозғалыс сипаттамалары (жылдамдық, қозғалтқыштың жылдамдығы, нысанның алдындағы қашықтық) ;
- қозғалтқыштың, шассидің, трансмиссияның, электр жабдығының және бүкіл көлік құралының дұрыс жұмыс істеуі;
- басқа ақпарат (мысалы, ағымдағы уақыт) .
Міндетті аспаптарды, ескерту шамдарын және негізгі және қосымша жабдықтарды басқаруды қамтиды.
Көлікті сатып алу кезінде аспапта панелі ең бірінші әсерді айқындатады, сондықтан көлікті сатып алу туралы шешімге әсер еткізеді. Сондықтан көлік өндірушілер жобалау кезінде аспаптар панелінің дизайннына, ақпараттауына, функционалдық және эргономикалығына үлкен көңіл бөледі (1. 1 сурет) .
Сурет 1. 1 - AUDI RS5 COUPE салоны
Көліктің аспаптар панелі орталық консольмен құралдар комбинациясының тіркесімін қамтиды. Алдыңғы консольде мысалы: қолғап жәшігі, алдыңғы жолаушының қауіпсіздік жастықшасы, жылыту, желдету және ауа баптау жүйелер ағымы, жарық жүйесін қосқышы, тұтату құлпы, динамик және т. б. сияқты бірқатар басқа элементтері бар (1. 1 сурет) .
Аспаптар панелін әрлеу үшін әртүрлі материалдар пайдаланылады. Ең танымал болып полиуретаннан жасалған «жұмсақ» аспаптар тақтасы. Бюджетті көліктерде поливинилхлоридтті (ПВХ) аспаптар тақтасымен жабдықталған. Бақылау тақтасын шынайы былғары, ағаш немесе ағаштан жасалған материалдар, металл кірістері пайдаланылады.
1. 1 Аспаптар панелінің аралас құрылғылары
Жүргізушіге бірінші кезекте әртүрлі динамикалық және анықтамалық ақпараттар аспаптар комбинациясына шығарылады. Аспаптардың қазіргі заманғы комбинациясы - бірнеше бақылау және өлшеуіш аспаптарымен, сигналдық және бақылау шамдарын, сондай-ақ борттық компьютердің ақпараттық дисплейін біріктіретін жеке блок.
Аспаптар комбинациясында, әдетте, мынадай бақылау - өлшеуіш аспаптары пайдаланылады: тахометр, спидометр, салқындатқыш сұйықтықтың температурасының көрсеткіші, отын деңгейінің көрсеткіші.
Тахометр қозғалтқыштың иінді білігінің айналу жиілігін көрсетеді. Ол механикалық қорапты пайдалану кезінде берілісті ауыстырып қосудың оңтайлы режимін таңдау немесе автоматты беріліс қорабын пайдалану кезінде қозғалтқыш айналымын бақылау үшін пайдаланылады. Тахометрдегі қызыл аймақ қозғалтқыштың барынша рұқсат етілген айналу жиілігін көрсетеді. Спидометр автомобиль қозғалысының ағымдағы жылдамдығын көрсетеді. Осы типке отын деңгейінің көрсеткіші, қозғалтқыштың салқындатқыш сұйықтығының температурасының көрсеткіші сияқты аспаптар жатады. Сонымен қатар, түрлі автомобильдерде аккумулятор зарядының көрсеткіштері, шинадағы қысым, КПП май температурасы сияқты қосымша құралдар орнатылуы мүмкін (1. 2 сурет) .
Сурет 1. 2 AUDI - A4 аспаптар панелі
Кез келген аспапты панель қандай да бір комбинацияларда бақылау - өлшеу шамдарын қамтиды. Стандартты шамдарға бұрылыс индикаторлары мен жақын және алыс жарық шамдары, "авариялар", тұрақ тежегішін және артқы жүрісті қосу және т. б. жатқызуға болады.
Аспаптар комбинациясында бағыттамалық (аналогтық), сандық (электронды) бақылау - өлшеу аспаптары немесе олардың үйлесімі пайдаланылады. Жүргізушілердің көпшілігі дәстүрлі бағыттамалық бақылау-өлшеу құралдарына артықшылық береді. Конструктивті бағыттамалы аспап қозғалтқышты басқару блогымен немесе өз блогымен біріктірілген қадамдық электрқозғалтқышты білдіреді. Виртуалды басқару панелі үлкен танымалдыққа ие.
Сонымен қатар, аспаптық панельде борттық компьютердің дисплейі де болуы мүмкін.
Егер индикаторлар мен шамдардың түсі әдепкі шамдары болса, онда өлшеу құралдарының шамдары, әдетте ажыратқышпен реттеледі.
Түрлі автомобильдер мен модельдердегі аспаптар түрлі түстермен жарықтандырылуы мүмкін. Кейбір өндірушілер жүргізушіге өз бетінше түс таңдауға мүмкіндік береді. Мысалы, автомобильді спорт режиміне ауыстырған кезде индикаторлар түсі автоматты түрде өзгеруі мүмкін (сурет 1. 3) .
Сурет 1. 3 - AUDI SPORT QUATTRO спорт моделінің аспаптар панелі
1. 2 Апаптар панелінің таңбалары
Жыл сайын өндірушілер автомобильдерге жаңа жүйелерді, сондай-ақ өз индикаторлары мен көрсеткіштері бар функцияларды орнатады, оларды түсіну өте қиын. Сонымен қатар, әр түрлі өндірушілердің автомобильдерінде бірдей функция немесе жүйе басқа маркалы автомобильдегі индикаторға ұқсас емес индикатор болуы мүмкін.
Аспаптар комбинациясы құрылымындағы сигналдық шамдар жүргізушіге пайда болған ақаулар туралы ескертеді. Бақылау шамдары белгілі бір функциялардың орындалуы туралы хабарлайды. Сигналдық және бақылау шамдарының (аспаптық панельдің индикаторларының) құрамы мен орналасуы автомобильдің маркасына, моделіне және жиынтығына байланысты ерекшеленеді.
Көптеген сигналдық және бақылау шамдары стандартталған (жалпы қабылданған бейнесі бар) . Кейбір Шамдарды қосқанда, дыбыс сигналдары қосымша беріледі.
Сигналдық және бақылау шамдары қызыл, сары, жасыл және көк түсті. Қызыл шамдар автомобильдің күрделі ақаулықтары немесе одан әрі қозғалуға тыйым салынатын белгілі бір функцияларды орындау туралы ескертеді. Қызыл шамды белсендіру жүргізушінің дереу реакциясын болжайды.
Сары индикаторлар жүргізушіні автокөліктің кейбір ақаулары мен функциялары туралы хабардар етеді және жүргізушінің белгілі бір реакциясын болжайды (автосервиске бару, май немесе техникалық сұйықтықтарды толтыру, шиналарды айдау, отын багының қақпағын жабу) .
Қызыл және сары шамдардың сигналдарын елемеу автомобильдің зақымдануына және Елеулі апатқа әкелуі мүмкін. Жасыл түсті тек бақылау шамдары бар, ол жүргізушіні жеке функцияларды орындау туралы хабардар етеді.
Кесте 1. 1
Бақылау панеліндегі таңбашалардың барлық белгіленуі. Ескерту индикаторлары






































































2 Аспаптардың сандық панеліне өту
Жүргізуші машинаны алаңдамай жүргізуі үшін аспаптар панеліндегі автомобильдің жағдайы туралы ақпарат көрнекі және оңай түрде ұсынылуы тиіс. Мұны іс жүзінде жүзеге асыру үшін және өз өнімдерінің құнын азайту және оның тартымдылығын арттыру үшін көптеген автоөндірушілер аспаптардың сандық панеліне өтеді.
Қарапайым аспаптар панельдері сигналдық көрсеткіштер мен механикалық аспаптар орналасқан пластикалық корпус болып табылады. Сандық аспаптар кластері түріндегі аспаптық панель механикалық аспаптарды СК -дисплейлерде бейнеленген виртуалды және басқарылатын микропроцессор мен графикалық контроллермен ауыстырады.
Бұған дейін сандық аспаптар панельдері тек "люкс" класты автомобильдерде кездескен болатын, бірақ бүгін олар орта және төмен класты автомобильдердің сегментіне кіре бастады.
Көлік өндірушілер тек аспапты тақтаның графикалық шешімін ғана өзгерте отырып, автомобильдердің түрлі үлгілерінде бір жабдықты пайдалана алады, ал кәдімгі өлшеу құралдарын пайдалану кезінде оларды ауыстыру қажеттілігі туындайды.
Күрделі гибридті немесе электр жетегі бар машиналардың бірнеше жұмыс режимі болуы мүмкін, ал сандық панель ақпаратты ауыстырып қосу кезінде қолданыстағы режимге байланысты динамикалық бейнелеуге мүмкіндік береді.
Сандық панельдер алаңдатушы факторларды азайту және жүргізушіге көмек көрсету тұрғысынан да пайдалы болуы мүмкін, өйткені дисплейге қазіргі уақытта жүргізушіге қажетті ақпарат ғана шығарылады.
Жақсы орындалған графика үйреншікті құралдарды пайдаланумен салыстырғанда автомобильдің осы маркасының тартымдылығын арттырады.
Өзгермейтін механикалық аспап тақтасынан айырмашылығы, сандық дисплей оның өзіндік құнын ұлғайтпай, түрлі функционалдық мүмкіндіктермен болуы мүмкін.
Қажетті өнімділігі бар процессорлар мен дисплейлердің құны төмендейді.
2. 1 Жүйеге қойылатын талаптар
Сандық аспаптар панеліне орнатылған дисплейге бірқатар талаптар қойылады. Сандық панель руль дөңгелегі мен жел әйнегінің арасында орналасуы керек, сондықтан ол өте кең және бұл ретте төмен болуы керек. Қазіргі уақытта әзірлемелердің көпшілігінде ені бойынша 1280 пиксель және биіктігі бойынша 480 пиксель кескіндері бар дисплейлер пайдаланылады. Сонымен қатар, дисплей күн сәулесінде көрінуі тиіс, ол үшін жоғары контрасты графикалық сурет беруі тиіс және күңгірт жарқырамайтын беткейлері болуы тиіс. Дисплей аспапты панельдің тереңдігіне орналастыру оны күн сәулесінен қорғай алады.
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz