Химия-термиялық өңдеуді өндірісте қолдануы

Кіріспе
Негізігі бөлім
1. Химия.термиялық өңдеуді өндірісте қолдануы
1.1 Химия.термиялық өңдеудің физикалық негіздері
1.2 Химия.термиялық өңдеудегі қарапайым процестер 5
1.3 Металды термиялық өңдеу тәжірибесі
1.4 Химия.термиялық өңдеудің даму келешегі
Қорытынды
Қолданылған әдебиеттер тізімі
        
        Жоспары:
Кіріспе
3
Негізігі бөлім ... ... ... ... өңдеудің физикалық негіздері
5
1.2
Химия-термиялық өңдеудегі қарапайым процестер
5
1.3
Металды термиялық өңдеу тәжірибесі
6
1.4
Химия-термиялық өңдеудің даму келешегі
11
Қорытынды
13
Қолданылған әдебиеттер ... ... ... ... ... жасауда және өнеркәсіптің басқа да маңызды салаларында металл өнімдерінің құрылымы мен қасиеттерін ... үшін ... ... құрылымдардың механикалық және пайдалану қасиеттерін арттыру, металл сыйымдылығын төмендету бағытында кеңінен қолданылады.
Қазіргі уақытта осы заманғы технология ... ... және ... ... ... қасиеттері алдын ала берілген, прогрессивті материал және энергия сақтаушы жаңа материалдарды жасауды да, ... да ... ... осы ... ... ... ... негізіне бір уақытта технологиялық, ұйымдастыру және экономикалық принциптерді салады. Технологиялық принцип берілген ... ең ... ... және ... тәсілдердің жиынтығымен тез алуды қамтамасыз ететін осындай процестер мен техникалық құралдарды енгізуді қарастырады. Ұйымдастыру принципі технологиялық процестердің ... ... ... мен ... өнеркәсіптің техникалық құралдары аталған термиялық бөлімшенің ұйымдастыру құрылымына толық сәйкес келуі және өнеркәсіптік ... ... ... ету керектігін талап етеді. Экономикалық принцип технологиялық процестердің тек қана жоғары сапалы орындалуына емес, ... ... ... және ... ресурстардың барынша үнемі кезінде өнеркәсіптің ең төменгі шығындары, сондай-ақ күрделі салымдардың барынша тиімді пайдалануылына ... ... ... жалпы заводтық бұйымдарды дайындау процесінің құрамдас бөлігі ... ... ... ... өндіру кезінде химия-термиялық өңдеу, оны кешенді технологиялық ... ... ... ... ... ... ... отырып және көбінесе нысан қалыптастыруда бірнеше рет қолданылады.
Химия-термиялық өңдіріс жаңа ... ... жаңа ... ... өте ... ... ... шықты. Мәселен, энергияның жоғары шоғырланған көздері - ... ... ... ... электронды зеңбіректерді игеру - беттік ... жаңа ... ... ... ... ... беттік нығайту, электронды сәуле арқылы беттік шыңдау, иондық бомбалаумен затқа конденсациямен жабын жағу (КИБ технологиясы). Химия-термиялық өңдеуді жүргізу ... ... ... және ... ... қолданылуда. Алыс емес болашақта химия-термиялық өңдеу үшін барлық металдың 50%-іне дейін бақыланатын атмосфера және вакуумда ... ... Суда ... ... ... ... мүмкіндіктерінің диапозоны жеңіл реттелетін синтетикалық шыныққан ортасының жаңа ... ... ... ... Бұл ... шынықтырып салқындатуды идеалдыға жақын режимде, яғни перлиттік және мартенситтік интервалдарда берілген жылдамдықта жүзеге асыруға ... ... ... ... физикалық негіздері
Химия-термиялық өңдеу (ХТӨ) - жылулық әрекеттерді химиялықпен үйлестіретін, нәтижесінде ... мен ... ... ... ... ... ... мен құрылымын, құрамын өзгертетін, термиялық өңдеу. Химия-термиялық өңдеудің мақсаты - беттік қабатқа ... ... ... беру: жоғары қаттылық пен тозуға төзімділік, шаршау мен түйіспелі шыдамдыққа ... ... ... және ... ... қорғаныс.
Химия-термиялық өңдеу активті қанықтырушы ортада қыздыру кезінде атомдық күйіндегі элементтер диффузиясы арқасында орындалады. ... ... ... ... және ... емес ... элементтермен диффузиялы қанықтыру технологиялық процестеріне жатады. Машина жасау стандарты бойынша химия-термиялық өңдеудің классификациясы диаграммада келтірілген.
Машинаның жауапты бөлшектерінің ұзақ ... ... ... үшін ... ... ... ... қолданылады. Тіпті болмаса бормен, кремниймен және басқа металдармен беттік қанықтыру қолданылады.
1.2 Химия-термиялық өңдеудегі ... ... ... ... процесінің төрт кезенің ажыратады. Біріншісі - түрлі химиялық ыдырау реакциялары ... ... ... ... ... ... ... активті диффузиялаушы элементтің түзілуі.
Екінші кезең - бұйым бетімен түзілген активті ... ... ... ... және ... ... ... ажыратады. Абсорбция металдар мен қорытпалардың тең салмақты емес беттік қабатының еркін энергиясынан пайда болады. Физикалық абсорбция Ван-дер-Ваальстің ... ... ... ... өнделетін бетпен қанықтырушы элементтің абсорбцияланған атомдарының ілінісуіне әкеледі. Хемосорбция кезінде берік химиялық байланыстардың түзілуімен металл беттің атомдары мен абсорбциялаушы ... ... ... ... ... Екінші кезең нәтижесінде беттік қабат диффузиялаушы элементпен қанықтырылады және процестің ... ... ... ... күші ... табылатын, концентрация градиенті пайда болады.
Үшінші кезең - бұл ... ... ... ... ... орын ... ... Бетте абсорбцияланған атомдардың шоғырлануы беттен өңделетін бұйымның тереңіне дейін диффузиялаушы ағының пайда болуына және қалыптасуына әкеледі. ... ... ... бірінші және екінші кезеңдері үшінші - диффузиялылыққа қарағанда айтарлықтай жылдам өтеді. Үшінші кезеңде диффузиялы аймақтың ... мен ... ... ол ... ... ... жылдамдығын анықтайды. Диффузия процесін үдететін факторлар - бұл бұйымның ... ... ... ... ... жоғарылату мен концентрация градиентін көбейту.
1.3 Металды термиялық өңдеу тәжірибесі
Термиялық өңдеудің кез келген түрі болатты белгілі температураға дейін қыздыруды ... ... ... ... немесе газбен жағылатын жалынды пештерде, кедергілі электр пешінде, балқытылған қорғасын немесе тұз құйылған астайларда қыздырылады. Соңғы кезде металдарды қыздыру үшін ... ... ... ... пайдаланып жүр. Термиялық өңдеудің жұмыс өнімділігі қыздырғыш ... ... ... ... ... жылдамдығы жоғары пештерге жататыңдар: индукциялы пештер, қорғасын астауы, тұз астауы, газ немесе мұнай ... ең ... - ... ... ... ... ... түрлеге бөлінеді:
* Күйдіру;
* Нормальдау;
* Шынықтыру;
* Жұмсарту;
* Химия-термиялық өңдеу.
1.Күйдіру. Күйдірудің өзі мынадай алты ... ... ... ... ... ... үшін), б) толық күйдіру, в) шала күйдіру, г) түйіршікті перлитке күйдіру, д) изотермиялық күйдіру, е) диффузиялық күйдіру.
а) Суық күйінде ... ... ... ... т.б.) бөлшектерді ішкі кернеулерін жою, тұтқырлығы мен пластикалық қасиеттерін арттыру үшін ... ... ... (қайта кристалдау) арқылы өңдейді. Рекристалдық күйдіруде металды рекристалдау ... ... ... дейін қыздырып, біраз уақыт сол температурада ұстағаннан кейін ... ... ... ... ... эвтектикаға дейінгі болаттарды толық өңдеу үшін қолданылады. Толық күйдіруде металды 20-40оС жоғары қыздырып, сол температурада белгіді ұстағаннан соң аз ... ... ... әдіспен өңделген металдың құрылымы майдаланып, ішкі кернеуі жойылады және жұмсарып, механикалық өңделгіштік қасиеті ... Шала ... ... өңдегенде металды Ас аралығындағы температураға дейін қыздырып, сол температурада біраз уақыт ұстағаннан соң аз жылдамдықпен суытады. Термиялық өңдеудің бұл түрінде ... ... ... ... ... ... (эвтектоидқа дейінгі болаттағы) пен цементит (эвтектоидтан кейінгі болаттағы) өзгермейді.
г) Түйіршікті ... ... ... 750-780оС-қа дейін қыздырып, сол температурада біраз уақыт ұстағаннан кейін баяу жылдамдықта суытады. Термиялық өңдеудің бұл әдісі эвтектоидқа ... және одан ... ... ... ... ... айналдыру, пластикалық қасиетін арттырп, қаттылығы мен беріктігін кеміту үшін қолданылады. Бұл әдіспен құрал-саймандар жасауға арналған болаттар өңделеді.
д) Изотермиялық күйдіруде ... Ас ... ... қыздырғаннан соң, Az нүктесінен 500-200 оС температураға дейін тез суытып, сол температура аралығында белгілі уақыт ұстап, белгілі ... ... ... бұл түріне кететін уақыт толық күйдіруге қарағанда әлдеқайда аз.
е) Диффузиялық күйдіруде болатты Асз немесе Асм ... 30-50 оС ... ... ... ... сол ... ұзақ уақыт ұстап, 800-850 оС-қа дейінгі пешпен бірге, сонан соң ауада суытады.
2. Нормальдау. Металды Асз немесе Асм нүктелерінен 30-50 оС ... ... ... ... сол температурада ұзақ уақыт ұстағаннан кейін ауада суыту арқылы өңдеуді нормальдау дейді. Қыздырған кезде болаттың құрылымы аустенитке айналып, суығанда күйдіргендегі ... оның ... ... ... ... феррит-перлитке немесе перлит-цементитке айналады.
Нормальдау процесіндегі болаттың суыту температурасының дәрежесі жоғары болғандықтан жоғары дисперсиялы перлит түзіліп, эвтектоид ... ... ... ... Сондықтан нормальданған болаттың күйдірілген болтақа қарағанда қаттылығы мен ... ... ... Нормальдау болаттың тығыздығы мен ішкі кернеуін жою үшін, орташа мөлшерлі көміртекті болаттардың механикалық қасиеттерін арттыру және болатты одан әрі ... ... үшін ...
3. ... ... ... ... 30-50 оС жоғары қыздырып, сол температрада біраз уақыт ұстағаннан кейін үлкен жлдамдықпен суытуды шынықтыру дейді. Осының нәтижесінде болаттың құрылымы мартенситке ... ... ... ... беріктік қасиеті артады.
Шынықтыру толық шынықтыру және шала шынықтыру болып ... ... ... ... болаттың құрамындағы көміртегінің мөлшеріне байланысты болады.
Эвтектоидқа дейінгі болаттардың құрылымы ... пен ... ... Осы ... Лез ... ... ... дейін қыздырсақ, оның құрылымы аустенитке, ал кризистік жылдамдықпен суытсақ мартенситке айналады. Металды термиялық жолмен ... ... ... ... ... деп ... ... Ас нүктесінен жоғары Асг нүктесінен төмен температураға дейін қыздырсақ, құрылымы аустенит пен ферритке, ал ... ... ... ... ... ... қалады.
Сондықтан мұндай шынықтырудан кейінболаттың құрылымы мартенсит пен ферритке айналады, ал металды мұндай жолмен өңдеуді шала шынықтыру дейді.
Құрылымында феррит ... шала ... ... ... мен ... ... ... Эвтектоидтан кейінгі болаттарды шынқтыру үшін Асх нүктесінен 30-50 оС ... ... ... ... ... жылдамдықпен суытады. Болатты шынықтыру процесін дұрыс жүргізу шынықтыру ортасын дұрыс таңдап алу және мартеситтін, өзгеру температурасынан жоғары температурада ... ... жол ... байланысты болады. Сондықтан суыту ортасынан әр түрлі температура аралықтарында ... ... әр ... ... ... ... ... суытқыш орта ретінде су, ауа, майлар және тұздар ертіндісі пайдаланылады. Көміртекті болаттардың кризистік суыну жылдамдығы жоғары ... ... ... күйіне сәйкес, температура аралағында оларды үлкен жылдамдықпен суыту үшін ... орта ... су ... Суда ... болаттың кемшілігі оның майысатығында және онда ішкі кернеулерінің пайда болатындығында. Осы кемшіліктерге жол бермеу үшін ... ... ... әр ... ... ... ... мынадай түрлерге бөлінеді: бір сутықыш ортада шынықтыру, үзілісті шынықтыру, сатылы шынықтыру изотермиялық шынықтыру, ... ... ... суытқыш ортада шынықтыру термиялық өңдеудің, басқа түрлеріне қарағанда техникада жиі қолданылады. Термиялық өңдеудің бұл түрінде болат белігілі температураға дейін ... сол ... ... ... ... соң, ... ортада кризистік жылдамдықтан жоғары жылдамдықпен суытылады. Көміртекті болаттар суда, легірленген болаттардың диаметрі 5-8 ... ... ... болаттар майда шынықтырылады.
Металды бірден әр түрлі суыту орталарында шынықтыру арқылы өңдеуді үзілісті шынықтыру деп ... ... ... ... ... ... ... тұрақсыз күйіне сәйкес температура интервалынан тез өткізу үшін мартенситті өзгеріс температурасынан жоғары температураға дейін суда суытып, одан кейін қалыпты ... ... ... ... ... ... жылдамдығы төмен болғандықтан, болаттық температурасы мартенситтің өзгеріс температурасы аралығынан баяу өтеді.
Сатылы шынықтыруда шынықтыру температурасына ... ... ... мартенситтің өзгеріс температурасынан шамалы жоғары температураға дейін қыздырылған ортаға ... ... ... ... соң, ... баяу ... суытылады. Соның нәтижесінде болаттың құрылымы аустенит мартенситке ... ... ... сатылы шынықтыруға ұқсас, айырмасы текмынада ғана: аустенит цементит-феррит қоспасына немесе ине тәрізді троститке айналу үшін болатты қыздырған ортада, аустеннитің ... ... ... ... ... ... суытады.
Изотермиялық шынықтыру 250-400 оС температурада жүреді. Изотермиялық әдіспен шынықтырылған болаттың механикалық қасиеті оның құрылымына байланысты. Мұндай болаттың деформация болу, сызаттар ... ... ... ... ... ... ... арқылы шынықтыруда шынықтыру температурасына дейін қыздырылған болат белгілі суыту ... ... ... соң одан ... ... ... Осы кезде металдың ішкі жағындағы жылу оның шыныққан сыртқы бетін қыздырып жұмсартады. Термиялық өңдеудің бұл әдісі құрал-саймандарды шынықтыруда қолданылады. ... ... ... ... ... өңдеу үшін қолданылады. Термиялық өңдеудің бұл әдісіне болатты балқытылған қорғасында немесе жоғары жиілікті индукциялы пештерде ... ... ... Ас ... дейін қыздырып, қайта суытуды жұмасрту дейді. Жұмсарту металдың түріне байланысты әр түрлі температураға дейін қыздыру ... ... ... ... ... беріктігі, үйкеліске беріктігі төмендеп, тұтқырығы мен пластикалық қасиеттері жоғарылайды.
Жұмсарту, қыздыру температураға байланысты төмен температурада, орташа температурада және ... ... ... ... үшке ... ... температурада жұмсарту нәтижесінде болаттың ішкі кернеуі жойылады, қаттылығы мен беріктігі төмендеп, пластикалық ... ... ... ... ... болаттың құрылымы сорбитке айналады.
Төмен температурада жұмсартуда болаттың температурасы оның түсінің ... ... ... түсі ... ... байланысты былайша өзгереді: ашық сары, қызғылт сары, қызғылт көгілдір және көк.
1.4 ... ... даму ... ... ... ... ... өңдеуді белсендіргіштермен бірге ұнтақты қоспаларда, тұздардың балқымаларында және ... ... ... ... қолдану, мысалы, цементтеу кезінде, BaCO3, Ba(CHCOO)2, алиттерлеу, ... ... ... NH4Cl, NH4J, NH4F ... ... ... ... процесін газды фаза арқылы іске асыруға мүмкіндік береді. Бірақ ұнтақты қоспаларды дайындағанда қоршаған орта экологиясының ... және ... ... қанықтырудың температурасына дейін қыздырған кезде контейнерлерден артық ... ... ... ... да ... ... ұнтақты тәсілі өзінің қарапайымдылығы мен арзан болуына қарамастан, келешекті емес болып табылады. Сонымен бірге машина бөлшектері мен құрал-саймандарын ... ... ... ... ... келешексіз, себебі тұзды ванналарының болуы ваннаға ылғал түскен кезде немесе болаттарды цияндағанда ... ... ... Тұзды ванналардың құрамында ұлы зиянды қосылыстарды (NaCN, KCN) ... ... ... ... ... ... зауыттарында азоттаудың, цементтеудің және интроцементтеудің газды тура ағынды әдістері кең таралған. Олар химия-термиялық өңдеудің неғұрлым жетілдірілген түрлеріне жатады. ... онда да ... ... Өтпелі пештердегі газды цементтеу табиғи газдың көп шығынын талап етеді, ол өз кезегінде газогенеторларда толығымен жанбағанынан кейін ... мен ... ... ... ... ... ... басқа цементтеуден немесе нитроцементтеуден кейін бөлшектер бетінде жоғары қаттылықты алу үшін шынықтыру мен ... ... ... ... ... ... ... қажет ететін, бөлшектердің шалыстығы пайда болады.
Диссоционерленген аммиактағы тура ағынды азоттау ... ... ... ... ... ... ... Азоттауды 500-600оС температураларында жүргізеді, сонымен бірге бөлшектерді термиялықөңдеу қажет болмайды. Пештің муфелі арқылы үрленетін аммиактың ... ... ол да ... экологиялық атмосфераны бұзады және белсенді желдетуді қажет етеді.
Осы аспекте химия-термиялық өңдеудің неғұрлым келешекті түрлері болып циркуляциялы әдіспен және ... ... ... ... ... ... ... Ионды цементтеу да прогрессивті, экологиялық таза және өнімді процесс, бірақ термиялық өңдеудің соңында бөлшектердің ... оның ... ... ... ... деп ... бетінің химиялық құрамы мен құрылысын және қасиетін өзгертетін термиялық өңдеуді айтады. Химия-термиялық өңдеуден ... ... ... қасиеті (қаттылығы, үйкеліске беріктік және т.б. қасиеттері артады).
Химия-термиялық өңдеу ... ... ... ... металдар болып бөлінеді.
Төмен көміртекті болат бетін 1123-1223К (850оС-950оС) температурада ... ... ... ... ... деп ... ... нәтижесінде көміртегі болаттың бетіне 0,5-2мм тереңдікке дейін еніп, оның мөлшері 0,1 пайыздан 1,0 пайызға дейін ... ... ... ... сұйық, газ тәрізді карбюризаторларда жүргізіледі. Қатты карбюризатор ретінде құрамында 70 пайыз ағаш көмірі, 20-25 пайыз көмірқышқыл барий, 2,5-3,5 ... ... ... бар ... ... ... жасалған жәшікке қоспаны салып, онда цемнттелетін түйірлердің бір-бірінен ... 15-25 мм ... етіп ... ... беті жабылып, металл пеште 900-950оС дейін қыздырылады. Қыздыру уақыты цементтелу тереңдігіне ... Бір ... ... шамамен 0,1мм тереңдікке еніп үлгереді. Қатты карбюризаторда болаттың процессі күрделі химиялық реакциялардың жәрдемімен жүреді.
Қатты карбюризатордың құрамындағы көмірқышқылды барий тұзы ... ... ... ... мен ... ... темірдің цементтелу процесінің жылдамдығын арттырады. Цементтелген түйір шынықтырылып жұмсартылады.
Газбен цементтелу әдісінде ... ... ... ... ... бөліп шығаратын метан, этан, пропан сияқты табиғи газдар қоспасында өңделеді. Бұл әдіс бойынша 900-950оС температурада карбюризатор газы муфель ... ... ... ... ... 6-10 сағат уақыт ішінде металдың беті 2 мм тереңдікке дейін цементтеледі.
Газ карбюризаторлары мен цементтеу ... ... ... ... әдісіне қарағанда өнімділігі жоғары болады. Сондай-ақ болаттың көміртегімен қанығу процесін дәл ... ... ... ... қоса ... болады.
Қорытып айтқанда, химия-термиялық өңдеу металлургияда, машина жасауда және өнеркәсіптің басқа да ... ... ... өнімдерінің құрылымы мен қасиеттерін өзгерту үшін машиналардың, механизмердің, құрылымдардың ... және ... ... ... ... сыйымдылығын төмендету бағытында кеңінен қолданылады.
Қазіргі уақытта осы заманғы технология нысан ... және ... ... ... ... ... берілген, прогрессивті материал және энергия сақтаушы жаңа материалдарды жасауды да қолдануды да біріктіреді.
Қолданылған әдебиеттер тізімі:
* ... ... - ... Е.Б., Исин Д.Қ., Қапжаппаров Ө.Қ., Исағұлова Д.А., Исин Б.Д. - Қарағанды: ҚарМТУ ... 2011 ж. - 371 ... ... ... және конструкциялық материалдар технологиясы/ оқу құралы - Нұрмағанбетова М.С. - ... ... ... 2010 ж. - 96 ... ... ... ... және технологиясы/ оқу құралы - Дахно Л.А., ... О.А., ... С.Б., ... Е.М. - ... ... баспасы, 2006 ж. - 78 б.
* Термиялық цехтарды жобалау/ оқу ... - ... Л.А., ... О.А., Кипнис Л.С. - Қарағанды: ҚарМТУ баспасы, 2007 ж. - 89 ... ... және ... ... ... пәні бойынша зертханалық практикум / оқу құралы - Исин Д.Қ., ... А.З., ... И.Е., ... Д.А., ... С.Е., Исин Б.Д., ... Ж.Б. - ... ҚарМТУ баспасы, 2010 ж. - 121 б.

Пән: Өнеркәсіп, Өндіріс
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 12 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Қазақстан Республикасының экологиялық кодексі"239 бет
Антисептика7 бет
Астық массасының құрамы11 бет
Байыту фабрикалар мен мыс қорыту зауыттарында спектрлік әдіспен өнімдердегі ренийді анықтау әдістемесін өңдеу51 бет
Беттік қабатын өңдеу технологиясы52 бет
Биология сабақтарында цитологиялық білімдерді қолдану әдістемесі64 бет
Былғары өңдеу кәсіпорындарының ақаба суларының құралу ерекшеліктері және оларды канализациялау жолдары13 бет
Кеңқияқ мұнай кен орының бу-жылулық өндеу арқылы игеру әдісі57 бет
Крахмал ацетаты3 бет
Мұнай өндірісі48 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь