Кәсіпорынның экономикалық стратегиясының үлгісі


Жұмыс түрі:  Материал
Тегін:  Антиплагиат
Көлемі: 28 бет
Таңдаулыға:   

ӘОЖ 624. 092: 331. 762 4 Қолжазба құқығында

КОПТАЕВА ГУЛЬЖАМАЛ ПЕРНЕЕВНА

Кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияны жүргізудің ұтымды жолдары

(Оңтүстік Қазақстан облысы тоқыма кәсіпорындары мысалында)

08. 00. 05. - экономика және халық шаруашылығын басқару

(салалар мен қызмет сфералары бойынша)

Экономика ғылымдарының кандидаты дәрежесiн алу үшiн дайындалған диссертацияның

АВТОРЕФЕРАТЫ

Қазақстан Республикасы

Түркiстан, 2010

Диссертациялық жұмыс Қ. А. Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрiк университетiнде орындалды

Ғылыми жетекшісі: экономика ғылымдарының докторы, профессор Джуманов А. М.

Ресми оппоненттері: экономика ғылымдарының докторы

Ертаев Қ. Е.

экономика ғылымдарының кандидаты

Тулеметова А. С.

Жетекшi ұйым: Қазақстан Республикасы Білім және

ғылым министрлігінің Экономика

институты

Қорғау 2010 жылы 19 маусымда сағат 11-00 Қ. А. Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрiк университетiндегі докторлық диссертациялар қорғау құқығына ие Д 14. 61. 15 диссертациялық Кеңесiнде өтеді. Мекен-жайы: 161200, Оңтүстік Қазақстан облысы, Түркiстан қаласы, университет қалашығы.

Диссертациямен Қ. А. Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрiк университетiнің кiтапханасында танысуға болады.

Автореферат «17» мамыр 2010 жылы таратылды.

Диссертациялық кеңестiң

Ғалым хатшысы

э. ғ. д., профессор Ж. С. Райымбеков

КІРІСПЕ

Зерттеудің өзектілігі. Нарықтық дамудың күрделілігі мен алуан түрлілігі, шаруашылық үрдістердің қарқындылығы және серпінділігі кәсіпорындардан жүктелген қызметтері деңгейінде мүмкіндіктерді барынша пайдаланылуын талап етеді.

Сондықтан, Қазақстан Республикасының Президенті Н. Ә. Назарбаевтың Қазақстан халқына «Қазақстан халқының әл-ауқатын арттыру-мемлекеттік саясаттың басты мақсаты» атты Жолдауындағы «Бүгінгі әлемдік конъюнктура нашарлаған жағдайда біз рөлі өсе түсіп отырған мемлекеттік холдингтердің, даму институттарының, әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациялардың даму стратегияларын белсенді етуге тиіспіз»-деп атауының мәні үлкен.

Қазіргі экономикалық даму жағдайында шаруашылық жүргізу нысандарының экономикалық стратегияларының жүргізілуі мен нәтижелерін мемлекеттің экономикалық саясатындағы негізгі мәселелердің бірі ретінде қарау керек. Нарықтық құрылымдардың дамуы кезінде экономикалық қатынастарда туындайтын мәселелер экономикалық ғылым мен шаруашылық тәжірибедегі ең өзектісі болып саналады.

Қазақстандағы нарықтық қатынастардың барлық кезеңінде нарықтық құрылымдардың негізгі буыны - кәсіпорындарға жеткіліксіз көңіл бөлінгендігі анық. Қаржылық тұрақтылық пен ырықтандырудың жоғары дәрежесі жағдайларында экономикалық өсуге кәсіпорындар деңгейінде нарықтық өзгерістердің баяу үрдісі кедергі болады. Кәсіпорындардың нарықтық құрылымдардың негізі ретінде, тиімді қызмет етуіне даму стратегиясының болмауы мен қысқа мерзімді нәтижелерге бағытталуы, нарық конъюктурасын жеткілікті деңгейде білмегендігі, менеджменттің төмен деңгейі және басшылар мен мамандардың жеткіліксіз дайындығы кедергі жасайды.

Сол себепті отандық кәсіпорындарды қайта құру мәселесі кәсіпорындардың құрылымдарын қайта қараудың теориялық негіздерін, технологиясы мен қаржылық тетіктерін белгілеуге себепші болады.

Соңғы уақытта экономикалық әдебиеттерде аталған мәселелерді талдайтын және кәсіпорынды экономикалық дамудың негізгі буыны ретінде көрсететін еңбектер пайда бола бастады. Қазіргі даму кезеңінде кәсіпорындардың тұрақты даму мақсаттарын қамтамасыз ету үшін экономикалық стратегияны қолдану өте маңызды.

Экономикалық стратегияны жетілдірмей шаруашылық жүргізудің негізгі буыны-кәсіпорынды дамыту қиын. Сондықтан, кәсіпорынның экономикалық стратегиясындағы мәселелердің бәсекелестік және инновациялық тұрғыда шешуді қажетсінуі зерттеу жұмысының өзектілігін айқындай түседі.

Тақырыптың ғылыми зерттелу дәрежесі. Бизнеске байланысты экономикалық стратегияның қазіргі уақыттағы түсініктемесі шетелдік экономистер: П. Дракердің, О. Моргенштерннің, И. Ансоффтың, А. Чендлердің және т. б. еңбектерінде берілген.

Сонымен қатар, ТМД елдерінің ғалымдары: К. Т. Бясов, Е. В. Быкова, С. А. Бурцева, Р. И. Дронов, Е. М. Бунина, Н. А. Пантелеева және Л. И. Андрианованың еңбектерінен кәсіпорынның даму стратегиясы мәселелерінің талдамасын көре аламыз. Экономикалық стратегияларды белгілеу саласындағы күрделі зерттеулерге О. Сабден, А. А. Сатыбалдин, Н. К. Мамыров, А. К. Сағадиев, А. К. Қошанов, С. С. Еспаев, Т. А. Есіркепов, Г. А. Қалиев, С. Д. Тәжібаев, Р. С. Каренов, Нұрымбетов Т. Ж, Шалболова У. Ж, Раимбеков Ж. С, Отаров А. К., Ертаев Қ. Е. және т. б. сияқты қазақстандық ғалымдар да өз еңбектерін арнады.

Дегенмен, қаржы-экономикалық құралдар мен әдістерді қолдану негізінде экономикалық стратегияны қалыптастырудың мәселелері осы уақытқа дейін қазақстан ғылымында аз дәрежеде қаралған.

Сондықтан кәсіпорынның экономикалық стратегиясын жетілдіру мәселелерін зерттеп білу өзекті болып табылады.

Диссертациялық зерттеудің мақсаты - кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегиясының ұйымдастырылуының экономикалық жақтарын зерттей отырып, оны жүргізудің ұтымды жолдарын анықтауда әдістемелік нұсқаулар дайындап, нақты тәжірибелік ұсыныстар беру.

Қойылған мақсатқа жету үшін мынадай міндеттер қойылды:

  • кәсіпорынның басқаруындағы экономикалық стратегияның мәніне талдау жасап, басқа да қызметтік стратегиялардың арасындағы орнын негіздеу;

- кәсіпорынның басқарылуындағы экономикалық стратегияны қалыптастырудағы тиімді бағыттарды және кәсіпорынның даму стратегиясына ықпал етуші факторларды анықтау;

- кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияны қалыптастыру мен оның бәсекелестік мүмкіншіліктерін арттыру бойынша іс-шараларды жетілдіру;

- кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияны жүргізудің әдістемесін жасау;

- кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияны жүргізудің ұтымды жолдарын дайындау бойынша ғылыми-тәжірибелік ұсыныстар жасау.

Зерттеу пәні ретінде кәсіпорынның экономикалық стратегиясын қалыптастыру мен іске асыру және ұтымды жүргізу мәселелері таңдалды.

Зерттеу нысаны болып экономиканың тоқыма саласында шаруашылық жүргізуші кәсіпорындар қызметі табылады.

Зерттеудің теориялық негізі. Кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияның жан-жақты зерттелуіне үлес қосқан шетелдік және отандық ғалымдардың еңбектері теориялық негіз болды.

Зерттеудің ақпараттық негізіне отандық және шетелдік авторлардың ғылыми - әдістемелік басылымдары және ақпараттық, талдамалық, статистикалық, анықтамалық дереккөздер, сондай-ақ зерттелетін кәсіпорындардың қаржы есептері алынды.

Диссертациялық жұмыстың ғылыми жаңалығы:

  • кәсіпорын қызметіндегі экономикалық стратегияның өзіндік ерекшеліктерін анықтай келе оны қалыптастырудағы теориялық түсініктер тиянақталды;

- кәсіпорынның экономикалық стратегиясының бәсекелестік артықшылықтарын анықтаудың теориясы негізделді;

- экономикалық стратегияны ұтымды жүргізу мен кәсіпорынның бәсекелестік мүмкіншіліктерін арттыру мақсатында кластерлік үлгіні енгізу қажеттігі негізделді;

- кәсіпорын жұмысының тиімділігін арттыру және басқару жүйесін жетілдіру бойынша ұтымды стратегиялық іс-шаралар әдістемесі жасалды;

- экономикалық стратегияны жетілдірудің экономикалық және математикалық үлгілері ұсынылды.

Зерттеу жұмысының қорғалуға ұсынылған негізгі тұжырымдары:

  • бәсекелестік дамудағы кәсіпорын стратегиясын қалыптастырудың теориялық әдістемесі;

- кәсіпорынның жалпы стратегиясындағы экономикалық стратегияның өзіндік ерекшеліктерін анықтаудың теориялық негіздері;

- кәсіпорынның экономикалық стратегиясын жүргізудің әдістемесі;

- кәсіпорынның экономикалық стратегиясын жетілдірудің кластерлік үлгісі;

- Оңтүстік Қазақстан облысы деңгейінде кәсіпорынның экономикалық стратегиясын жүргізудің тиімді бағыттары.

Жұмыстың тәжірибелік маңызы зерттеудің ғылыми жаңалығын құрайтын ғылыми ойлар, теориялық ережелер мен тұжырымдар кәсіпорынның экономикалық стратегиясын қалыптастыру бойынша автордың нақты ұсыныстарында айқын көрсетілгендігінен тұрады.

Зерттеу нәтижелерінің сынақтан өткізілуі. Диссертациялық жұмыстың негізгі қорытындылары мен ұсыныстары халықаралық және аймақтық ғылыми - тәжірибелік конференцияларда баяндалған: «ХХІ ғасырдағы ғылым мен техника, білікті мамандар даярлау сапасын арттырудың өзекті мәселелері» (Шымкент, 2006 ж. ), «Актуальные проблемы политико-правовых и общественно-гуманитарных наук в условиях модернизации казахстанского общества» (Шымкент, 2007 ж. ), «Қазақстан Республикасы экономикасының қаржы тетігін дамытуды жетілдіру - бәсекелестікке қабілеттіліктің айғағы» (Шымкент, 2007 ж. ), «Педагогикалық кадрларды дайындаудың қазіргі заманғы өзекті мәселелері» (Шымкент, 2007ж. ), «Аймақтық экономиканы индустриалды-инновациялық дамыту мәселелері» (Шымкент, 2009ж. ) .

Зерттеу нәтижелері ЖШС «Альянс Русско - Казахский текстиль» тоқыма кәсіпорны қызметіне, сондай-ақ Қ. А. Ясауи атындағы ХҚТУ-нің оқу үрдісінде «Менеджмент», «Экономика» мамандықтарын дайындауда «Кәсіпорын стратегиясы» пәнін оқытуда қолданылды.

Жарияланған жұмыстар. Зерттеу тақырыбы бойынша 8, 1 баспа табақтан тұратын 17 мақала жарық көрді. Оның ішінде 10 мақала Қазақстан Республикасы Білім және ғылым саласындағы бақылау комитетінің нұсқауындағы экономикалық басылымдарда жарияланған.

Диссертациялық жұмыстың құрылымы мен көлемі. Диссертациялық зерттеудің құрылымы жұмыстың мақсаты мен міндеттерімен анықталып кіріспеден, үш бөлімнен, қорытынды мен пайдаланылған әдебиеттер тізімінен тұрады, сонымен бірге 33 кесте, 16 сурет, қосымшалар келтірілген.

НЕГІЗГІ БӨЛІМ

«Кәсіпорынның басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияны қалыптастыру мен реттеудің теориялық-әдістемелік негіздері» тарауында кәсіпорынның дамуындағы стратегиялық басқарудың ықпалы мен орны анықталып, басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияның даму ерекшеліктерін сипаттайтын көрсеткіштер және оны реттеудің әдістемелік негіздері зерттелді.

Экономика дамуының көптеген салаларында, яғни сауда, қаржы және басқа да бөлімдерінде жетекші орынды өндіріспен немесе қызмет көрсетумен айналысатын кәсіпорындар алады. Олардың қызметі ұлттық нарықтармен ғана емес, дүниежүзілік нарықтармен де байланысты болып отыр.

Сондықтан, кәсіпорынның экономикалық стратегиясын жүргізудің ұтымды жолдарын қарастыруда, іздену жұмысымызды: стратегия - кәсіпорын - кәсіпорынның экономикалық стратегиясы тізбегінде жүргіздік.

«Стратегия» терминіне анықтама беруші ғылыми еңбектерді зерделей отырып, стратегияны - ұзақ мерзімді мақсаттарды қалыптастыру және оларға жету жолдарын таңдау үрдісі деп бағалаймыз.

Ал кәсіпорынды - пайда табу мақсатымен ақша қаражаттарын және мүліктерін бірлестіруге шешім қабылдаушы тұлғалар арасындағы келісім негізінде құрылған нысан деп қарастыруға болады.

Теориялық және тәжірибелік тұрғыдан, барлық бөлімдер мен салалардағы кәсіпорындар қызметінің нәтижелері экономикалық стратегияның нысанына, яғни оның қызмет ету қағидаларына, дамудың заңдылығына, шарттары мен факторларын білуге негізделетін ақпараттық мәліметтер көмегімен бағаланады.

Кәсіпорынның экономикалық стратегиясының теориялық және тәжірибелік жақтарын зерттеумен айналысқан экономист-ғалымдардың көзқарастарын жалпылай келе, біздің пікірімізше: «Экономикалық стратегия - кәсіпорынның экономикалық мақсаттарын, саясатын және іс-әрекеттерін үйлестіретін үлгі немесе жоспар» - деп тұжырымдауға болады.

Кәсіпорынды басқарудың әр түрлі деңгейлеріндегі экономикалық стратегия өз мақсаттары бойынша алуан түрлі болады. Олар басқару деңгейлерінің әр түрлі стратегиялық бағыттарымен, сондай-ақ экономикалық категориялардың бірі-бірінен өзгеше қызметтерімен ерекшелінеді (сурет 1) .

Инвестициялық: Инвестициялық
Өндірістік: Өндірістік
Маркетингтік: Маркетингтік
:
Бәсекелестік: Бәсекелестік
Инновациялық: Инновациялық

Ескерту: зерттеу мәліметтері негізінде автор құрастырған

Сурет 1 - Кәсіпорынның жалпы стратегиясындағы экономикалық стратегияның ролі мен орны

Кәсіпорынның экономикалық стратегиясының дұрыс жүргізілуі көптеген факторларға тәуелді болып келеді. Зерттеу жұмысымызда экономикалық стратегияға ықпал етуші факторларды былай топтастырамыз: сыртқы және ішкі факторлар.

Сыртқы факторларға жатқызуға болатындар: нарықтағы жағдайлар, инфляция және бағаларды реттеу саласындағы мемлекеттік саясат.

Ішкі факторларға жататындар: шығарылатын өнімнің өзіндік құны, оның сапасы, бәсекелестік қабілеттілігі және бағалар саясаты.

Ықпал етуші факторларды ескере отырып, кәсіпорынның экономикалық мәселелерін шешудің ең дұрыс жолы - ұйымдастыру құрылымдарын орталықсыздандыру мен жаңа дербес құрылымдарын құрудың қажетті екендігіне көз жеткізуге болады.

Ол үшін бәсекелестердің нарықтағы алар орынына мән берудің рөлі үлкен. Зерттеу барысында, бәсекелестіктің теориялық негіздерін зерттей отырып, кәсіпорын стратегиясының бәсекелестік артықшылығын қалыптастыру үрдісін бірнеше кезеңге бөлдік:

- саладағы (салалық нарықтағы) бәсекелестік ортаны талдау;

- бәсекелес кәсіпорындардың жағдайын бағалау;

- кәсіпорынның өзінің (оның нақты жағдайы мен мүмкіндіктерінің тұрғысынан) бәсекелестік қабілеттілігін талдау;

- кәсіпорынның бәсекелестіктегі тұрақты орнының деңгейі туралы қорытындыларды дайындау;

- кәсіпорынның бәсекелестік артықшылықтарына жету бойынша іс-әрекеттердің (құралдардың, іске асыру нысандарын) бағдарламаларын дайындау;

- мақсатты (бәсекелестік артықшылықтарға жетуді), құралдар мен әдістерді (іс-әрекеттер бағдарламаларын), және басқа да мүмкіндіктерді (ресурстық әлеуетті) анықтау.

Экономикалық стратегиялардың экономикалық міндеті (бағдары, бағыты) нақты бағдарламаларда көрсетілген көмекші экономикалық міндеттердің кешенімен қамтамасыз етіледі.

Әлемдік тәжірибеде экономикалық стратегияны жетілдірудің көптеген әдістері мен жолдары бар, бірақ оларды Қазақстанның экономикалық дамуына толық қолдану мүмкін емес. Сондықтан, дүниежүзілік тәжірибеге сүйене отырып, іздену жұмысымызда экономикалық дамудың деңгейіне сәйкес келетін кәсіпорынның экономикалық стратегиясын реттеудің жолдарын қарастырдық.

Ең жетілген стратегия уақыттың өтуіне қарай өзгерістер мен түзетулерді талап етеді, сондықтан бұрын қабылданған және өзгермейтін түрде әрекет ететін стратегияны басшылыққа алып, жемісті жұмыс істейтін кәсіпорынды кездестіру қиын. Нарықтың қиын жорамалданатын дамуы кәсіпорындарды өз стратегияларын түрлендіруге мәжбүрлейді. Сол үшін, оларды дайындау мен іске асыру үрдістері еш уақытта тоқтамайтын, ұласпалы сипатта болуы тиіс.

Әдістемелік тәсілмен сәйкес кәсіпорын стратегиясының теориясы болып танылған мәліметтерді зерттеп білу - кәсіпорынның экономикалық стратегиясының теориялық тұрғыдан негізделген үлгісін (сурет 2) ұсынуға мүмкіндік береді.

КЭС құралдары:- қаржы саясаты; - ақпараттық қамтамасыз ету;- диверсификация; - бағдарламалар мен жобалар;- жаһандандыру; - қаржылық қайта құрылым;- заң тактикасы; - қаржылық қамтамасыз ету.:

КЭС құралдары:

- қаржы саясаты; - ақпараттық қамтамасыз ету;

- диверсификация; - бағдарламалар мен жобалар;

- жаһандандыру; - қаржылық қайта құрылым;

- заң тактикасы; - қаржылық қамтамасыз ету.

Іске асыру әдістері:стратегиялық экономикалық жоспарлау; - экономикалық талдау;экономикалық үлгілеу; - болжамдау.қаржы нарықтарын сараптау;:

Іске асыру әдістері:

  • стратегиялық экономикалық жоспарлау; - экономикалық талдау;
  • экономикалық үлгілеу; - болжамдау.
  • қаржы нарықтарын сараптау;
КЭС өндірістік және экономикалық әсері:- сатып алу қабілеті;- пайдалылық;- жетістік (бәсекелестік ұтымдар, өнім өкізудіңсаласын кеңейту) .:

КЭС өндірістік және экономикалық әсері:

- сатып алу қабілеті;

- пайдалылық;

- жетістік (бәсекелестік ұтымдар, өнім өкізудің

саласын кеңейту) .

Ескерту: зерттеу мәліметтері негізінде автор құрастырған

Сурет 2 - Кәсіпорынның экономикалық стратегиясының үлгісі

Бұл үлгінің артықшылығы, мұнда экономикалық стратегияны жүргізудегі құралдар, стратегияны іске асыру әдістері және экономикалық стратегияның өндіріс пен экономикалық дамуға әсері жан-жақты қамтылған.

Сонымен, экономикалық стратегия нарықтық экономиканың кез келген құрылымдары үшін өзінің өзектілігін жоғалтпайтынын айтуымыз керек.

Жоғарыда айтылғандарды қорыта келе, Қазақстанның жағдайларында кәсіпорын стратегияларын қолданудың құндылығын, кемшіліктерін және мүмкіндіктерін бағалаудың шетелдік тәжірибесін және үлгілерін кешендік шолу, қазақстандық кәсіпорындардың экономикалық стратегияларын қалыптастыру мен реттеудің талдамалық негіздерін жасауға мүмкіндік беретіндігін атап өтуге болады.

«Оңтүстік Қазақстан облысы тоқыма кәсіпорындарының басқару жүйесіндегі экономикалық стратегияны жүргізудің қазіргі жағдайы» тарауында тоқыма кәсіпорындарында экономикалық стратегияны жүргізудің қазіргі жағдайына талдау жасалынып, оны дамытудағы негізгі бағыттарға сипаттама берілді.

Қазақстандағы тоқыма және тігін өнеркәсібінде 1990 жылдан 1998 жылға дейін өндіріс көлемдерінің төмендеуі байқалды. 2006-2008 жылдар аралығындағы кезеңде тоқыма және тігін өнеркәсіптерінің тауарларын шығаратын кәсіпорындардың қызметі жеделдетілгенін, оның елеулі өсуін, жыл сайынғы артуын, тоқыма және тігін өнімін өндіру бойынша бір қатар өнім түрлерінің өсу тенденциясын байқауға болады (кесте 1) .

Кесте 1 - Қазақстан бойынша тоқыма және тігін өнім өндірісінің көлемі

Бұйымдардың аталуы: Бұйымдардың аталуы
жылдар: жылдар
Бұйымдардың аталуы: 2002
жылдар: 2003
2004
2005
2006
2007
2008
2002-2008 жж. салыстыру, %
Бұйымдардың аталуы:

Кардо - және талданған мақта талшығы,

тонна

жылдар: 137364
132638
140070
156270
16160
16000
16120
11, 7
Бұйымдардың аталуы:

Кардо - және талданған жүн иірілген жіп,

ұсақ сауда үшін өлшеп оралмаған, тонна

жылдар: 289
367
269
350
380
378
379
131, 1
Бұйымдардың аталуы:

Талданған және талданбаған талшықтар-

дан жасалған мақта-матадан иірілген жіп,

ұсақ сауда үшін өлшеп оралмаған, тонна

жылдар: 2452
3759
4219
8717
8920
8880
8885
4 есе
Бұйымдардың аталуы: Маталар, мың ш. м.
жылдар: 19163
25593
20302
35530
35560
35250
35350
184, 5
Бұйымдардың аталуы:

Арнайы маталардан басқа мақта-маталар,

мың ш. м.

жылдар: 14204
19979
16401
30441
30600
30640
30500
2 есе
Бұйымдардың аталуы:

Синтетикалық және кешенді түрдегі жа-

санды жіптерден тоқылған маталар, мың

ш. м.

жылдар: 2868
4917
1364
3754
3974
3990
3929
136, 9
Бұйымдардың аталуы:

Машинамен немесе қолда тоқылған

трикотаж шұлықтар, мың жұп

жылдар: 3008
2535
2560
1935
2420
2320
2410
80, 12
Бұйымдардың аталуы:

Свитерлер, джемперлер, полуверлер,

кардигандар, көкірекшелер мен соларға

ұқсас машинамен немесе қолда тоқылған

трикотаж бұйымдар, мың дана

жылдар: 56
70
158
162
164
163
165
3 есе
Бұйымдардың аталуы: Ескерту: ҚР статистикалық мәліметтері негізінде автор құрастырған

2008 жылдан бастап тоқыма және тігін өнеркәсіптерінің кәсіпорындарымен 32, 5 млрд. теңгеге өнім өндірілді. 2007 жылмен салыстырғанда нақты көлемнің индексі 135, 7%-ды құрады. Мақта талшығы, мақта-маталық иірілген жіп, маталар, шляпалар мен бас киімдер, төсек-орын тысы және т. б. өндірістері кеңейді.

Республикадағы мақта-матаның ең ірі өндірушісі «Тоқыма Кәсіпорыны» ААҚ-ы болып табылады. Кәсіпорында өндірілген өнімнің жартысынан көбі Италия, Югославия, Ұлыбритания, Испания, Чехия, Польша, Грекия, Оңтүстік Корея, АҚШ және Канадаға экспортқа шығарылады. Тоқыма өндірісінде трикотаж түріндегі мақтадан жасалатын иірілген жіптің жалғыз өндірушісі және тоқыма-галантереялық, шұлық және қолғап өнеркәсібіндегі онан әрі өңдеу үшін шикізат ретінде оның өнімі пайдаланылатын «Ақ жіп» ААҚ атты Алматы мақта-мата фабрикасы болып табылады. Бүгін бұл кәсіпорынның шикізатын трикотаж кәсіпорындардың көпшілігі, оның ішінде «Гел» ЖШС-і (Қарағанды қ. ), «Алматы кілем» АҚ-ы (Алматы қ. ), Көкшетау галантерея фабрикасы, Қарғалы шұға комбинаты және т. б. пайдаланады.

Қазіргі уақытта республикада, оның ішінде негізгі мақта өндіруші аймақ ретінде Оңтүстік Қазақстан облысында мақтаның ішкі нарығындағы жағдайын жақсартудың негізі бола алатын мақта-тоқыма кластерін дамыту бойынша жұмыстар жүргізіліп жатыр. Оны қалыптастырудың басты мақсаты шитті мақта экспорттаудан иірілген жіп және дайын тауарлар шығаруға көшу болып белгіленген.

Кесте 2 - Оңтүстік Қазақстан облысы тоқыма және тігін өнеркәсібі дамуы көрсеткіштерінің динамикасы

... жалғасы

Сіз бұл жұмысты біздің қосымшамыз арқылы толығымен тегін көре аласыз.
Ұқсас жұмыстар
Фирманың міндеттері мен мақсаттары
Қысқа мерзімді міндеттемелер
Экономика саласы ретіндегі туризмнің мәні және ерекшеліктері
Айналым құралдары
Қаржылық стратегияның түрлері
Корпорацияны дағдарысқа қарсы басқару стратегиясы
Маркетинг жүйесіндегі стратегиялық жоспарлау
Мақсатты нарықтарды іріктеу
Басқару ғылымы
Кәсіпорындағы қаржылық жоспарлау
Пәндер



Реферат Курстық жұмыс Диплом Материал Диссертация Практика Презентация Сабақ жоспары Мақал-мәтелдер 1‑10 бет 11‑20 бет 21‑30 бет 31‑60 бет 61+ бет Негізгі Бет саны Қосымша Іздеу Ештеңе табылмады :( Соңғы қаралған жұмыстар Қаралған жұмыстар табылмады Тапсырыс Антиплагиат Қаралған жұмыстар kz