Ағымдағы шоттағы шетел валютадағы ақша қаражаттарының есебі

МАЗМҰНЫ

Кіріспе ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1 Қазақстан республикасындағы валюталық реттеудің негізгі орны ... ... ... ... ... .5
1.1 Қазақстан Республикасында валюталық реттеудің негізгі қағидалары ... ... ...5
1.2 Валюталық операциялар және олардың түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..10

2 Валюталық операциялардың есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 15
2.1 Кәсіпорындардың банктегі валюта шотын ашу, жүргізу және жабу тәртібі.15
2.2 Валюталық операцияларды құжаттық рәсімдеу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...19
2.3 Валюталық операциялардың синтетикалық және аналитикалық есебі ... ... .25

3 Валюталық бағам есебі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..32
3.1 Валюталық бағамның түсінігі мен пайда болу себептері ... ... ... ... ... ... ... ... 32
3.2 Бағам айырмашылықтарын есепке алу ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..35

4 Ағымдағы шотындағы валюта қозғалысы бойынша операциялардың
есебін жетілдіру ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..38

Қорытынды ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .45

Қолданылған әдебиеттер тізімі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 45

Қосымшалар ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...49
        
        МАЗМҰНЫ
Кіріспе.....................................................................
......................................................3
1 Қазақстан республикасындағы валюталық ... ... ... ... ... реттеудің негізгі
қағидалары...........5
1.2 ... ... және ... ... ... Кәсіпорындардың банктегі валюта шотын ашу, жүргізу және жабу тәртібі.15
2.2 ... ... ... ... ... ... және ... ... ... ... ... түсінігі мен ... ... ... ... ... ... ... валюта ... ... ... бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына кіру міндетін
алға қойған Елбасы Жолдауында атап ... ... ... ... ... ... есептілігін халықаралық стандарттарға
сәйкестендіру ашық нарық экономикасын қалыптастырудың сенімді тетіктерінің
бірі болып ... Есеп ... ... ... ... ... меңгеру Бүкіләлемдік сауда ұйымына қосылған жағдайда да ... ... ... ... ... «Ағымдағы шоттағы шетел валютадағы ақша
қаражаттарының есебі» бойынша қарастырлады. ... ... – ол ... валютасынан өзгеше валюта болып табылады. Яғни қазіргі кезде
өз қызметін есеп ... ұйым ... ... ... ... елде,
нақтырақ айтқанда, валютада орналасқан немесе жүзеге ... есеп ... ... ... яғни ... болып табылатын ұйымдарда осындай
шетелдік валюталардың сан алуан қызмет түрлері ... ... ... ... ... ... операциялар - шетел валютасында
көрсетіледі және шетел валютасында есептесу болжанған операция, оның ішінде
бағалары шетел валютасымен белгіленген ... ... ... ... ... жағдайлар кәсіпорында жүргізіліп отырады.
Шетел валютадағы ақша қаражаттарының қозғалысы, ағындары 21 «Валюталық
бағам өзгерісінің әсері» (IAS) Халықаралық қаржы ... ... ... Бұл валютаның айырбас бағамын нақты бағамға бірдей
жақындатып пайдалануға мүмкіндік береді.
Мысалы, ... ... ... ... айырбас бағамы шетел валютасымен
жүргізілетін операцияларды жазу немесе шетелдік еншілес ұйымның ... ... мен ... ... ... үшін ... Алайда 21 (IAS) ХҚЕС шетелдік ... ... ... түсімдері мен төлемдерін қайта есептеу кезінде есепті күнгі
жағдай бойынша айырбас бағамын пайдалануға рұқсат етпейді.
Ұйымның қолданыстағы шетел ... ақша ... ... пайда
болған күннен бастап, қолданыстағы және шетелдік ... ... ... ... ... сомасына қолдану жолымен
көрсетілуі тиіс.
Валюталардың ... ... ... ... ... іске
асырылмаған пайда мен шығын ақша қаражаттарының қозғалысы болып табылмайды.
Ол инвестициялық және ... ... ... ақша қаражаттары
қозғалысынан бөлек беріледі және оған, егер олар бар ... ... ... валюталардың айырбас бағамдары бойынша ақша қаражаттарының
түсімдері мен төлемдері туралы деректер берілген ... ... ... ... ... ... ұйымдастырудың нысаны
бола отырып, соңғы жылдары жедел қарқынмен дамыды: жаңа уəкілетті банктер,
валюта биржасы, ... ... ... ... ... ... ... жəне қызметтер экспортынан ... ... ... жылдан жылға өнеркəсіп өнімдерін ... ... ... ... ... ... көз жіберіп, Қазақстанның дербес сыртқы экономикалық қызметі
неден басталғанын еске түсіре отырып, ... аса ... заң ... ... ... ... жұмыс тəртібін Ұлттық банкі белгіледі. ... ... ... жəне дамыту, сондай-ақ елдің сыртқысауда
айналымының өсуі елдегі ... ... ... ... ... ... Республикасы Президентінің “Қазақстанның 2030 жылға дейiнгi
Даму стратегиясын iске асыру жөнiндегi одан арғы шаралар ... 2002 ... ... №827 ... жүзеге асыру мақсатында Қазақстан Республикасы
Үкіметінің 2003 жылғы 29 қаңтардағы № 103 ... ҚР ... ... ... ... ... ... ырықтандырудың 2003-
2004 жылдарға арналған бағдарламасы (бұдан əрі ... ... ... ... ... ... бекітілді.
Қазіргі кезде кәсіпорынның валюталық шоттағы қаржыларының есебін дұрыс
жүргізуді жеілдіру бiреудiң орынсыз тiлегiнен емес, өмiрлiк аса қажеттiлiк
салдарынан туындады. ... ... ... ... есебін
дұрыс жүргiзбей, мүлiктiк жағдайы мен оған әсер ететiн себептердi бiлмей,
табыс пен шығынды ... ... ... ... артық болуына
қол жеткiзбей шаруашылықты ойдағыдай жүргiзу мүмкiн емес.
Сондықтан менiң курстық ... ...... ... ... ... ... зерттеп теориялық және әдiстемелiк
негiздерi туралы мағлұмат алып, ... ... ... ... ... ... ... РЕСПУБЛИКАСЫНДАҒЫ ВАЛЮТАЛЫҚ
РЕТТЕУДІҢ НЕГІЗГІ ОРНЫ
1.1 Қазақстан Республикасында валюталық реттеудің негізгі қағидалары
Валюта дегеніміз мемлекетпен қабылданған заңдық ... ... ... және айналымда жүретін банкноттар, қазына билеттері және
монеталар түріндегі ақша ... ... ... ... ... ... сондай-ақ, айналымнан алынған немесе алынғалы
жатқан, бірақ ауыстырылатын Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... Республикасындағы банктер мен ... ... ... ... ... Республикасының валютасындағы бағалы қағаздар –
төлемдік құжаттар, қорларға қатысты ... және ... ... ... ... ... – бұл шет ... валютасы. Оған жататындар:
– шет мемлекеттің төлемдік құралы болып табылатын ... ... ... ... билеттері және монеталар
түріндегі ақша белгілері, сондай-ақ, ... ... ... жатқан, бірақ, ауыстырылатын ақша белгілері;
– шет мемлекеттің ақша бірлігінде, халықаралық ақша және
есептесу ... ... ... ... ... ... ... шетел валютасындағы бағалы қағаздар – шетел валютасындағы
төлемдік құжаттар (чек, ... ... ... ... ... ... және тағы да басқа
борыштық ... ... ... – кез келген түр мен күйдегі ... ... және ... тон ... ... ... ... – шикізат түріндегі немесе өңделген
алмаз, рубин, изумруд, сапфир және александрит, ... ... [1, 150 ... экономика жолына түсіп, тәуелсіздік алған жылдарда елімізде
кәсіпорындардың сыртқы ... ... ... ... ... ... ... стратегиялық бағыты ұлттық валютаның тұрақты
жұмыс істеуі және валюта нарығын тұрақты дамыту ... ... ... ... валюталық дербестігін кеңейту маңызды болды.
1996 жылы 24 желтоқсанда Қазақстанда "Валюталық реттеу" туралы жаңа заң
кабылданды. Жалпы алғанда ... ... ... ... ... ... яғни бұл валюталық түсімнің көтерілуі және ... ... ... ... ... ... валюталық реттеу еліміздің төлем балансын бір қалыпта
ұстау, валюта бағамының тұрақтылығын ... ету, ... ... ... ... жұмыстарына ықпалын тигізеді. Сондықтан да
валюталық реттеудің жаңа заңы ... ... ... ... ... жинау, валюта заңдылықтарын қадағалау және қолдану ... заңы ... ... ... ... ... ... және олардың операциялары есептеледі. Жаңа заң бойынша валюталық
байлыққа жататындар:
– шетел валютасы;
– бағалы ... мен ... ... және құны шетел
валютасымен ... ... ... құймасы [10, 112-193 б.].
Әлемдік тәжірибе көрсеткендей, нарық экономикасы жағдайында мемлекет
тарапынан валюталық реттеу жүргізіледі. Қазақстан Республикасы ... ... ... ... ... даму ... ... саясат жүргізуге
тиісті. Қазақстанның алдында валюта байланыстарның қызметін ... ... ... ... ... оны нарық жолына бұру мәселелерін қатар алып
жұру жұмыстары тұр. ... ... ... ҚР-да "Валюта реттеу" заңы 1993
жылы 14 сәуірде қабылданған заң бойынша жүрді. Бұл ... ... соң ... 1-заң еді. ... та ол ... ... сом ... сондай-ақ, жеке валюта саясатын жүргізуге практикалық тәжірибесі аздау
болды. Бұл кезеңде еліміз өзінің ұлттық ... ... ... ... ... ... құру ... қажеттілігін түсінді. Бірақ ескі
заңның қағидалары либерализациялау деңгейіне жауап беру мүмкіндігінің артта
қалғанын ... ол кей ... ... ... ... Ал ... ... істеп жатқан ҚР-ның заңының 8-бабын түзетулер енгізілді.
Валюталық реттеу – ... ... ... ... және ... ... валюталық заңдылықтардың орындалуына ... ... ... ... қолдану шараларын білдіреді. Сонымен қатар,
валюталық реттеу валюталық ... ... ... ... мемлекеттік органдардың қызмет.
Экономикалық белгі бойынша валюталық реттеу – ... ... ... ... ... бойынша шараларды мемлекет іске
асыру проецесінде пайда ... ... ... ... ... ... айналысын басқару, валюталық операцияларды бақылау, ұлттық
валютаның бағамына жасалатын ... ... ... ... ... ... өткізу тәртібі жатады.
Валюталық заңға сәйкес, валюталық реттеу шараларына мыналар жатады:
- лицензиялау;
- тіркеу;
- хабарлау.
Валюталық реттеу келесі қағидаларға сәйкес ... ... ... (өлкелік) – валюталық реттеудің осы елге таралуы;
- экономикалық белгілеу – негізгі айырмашылық резиденттер мен
резидент еместер арасында жасалу керек. ... ... ... ... ... валюталық операцияларын өткізгенде банктердің монополиясы –
валюталық операцияларды өткізудің заңдығын бақылау мақсатында
сыртқы экономикалық байланыстар бойынша есеп ... ... ... ... ... өтуге тиісті, мәміле жасалған
жақтар қызмет көрсетуші банкті таңдау керек;
- валюталық операцияның негізділігі, дәлелдігі - алыпсатарлық
болмау үшін ... ... ... коммерциялық немесе
қаржы мәмілелер негізінде өткізілуі керек;
- резиденттердің шетелде авуарлары, яғни төлем құралдары (ақша,
чек, вексель, аккредитив) болу ... ... – бұл ... ... ... ... ... оның бірнеше
түрі болуы мүмкін: шотты ашуына ғана ... ... ... төлем құралдарының барына да тиым салынады; барлық
несиелер мен барлық табыстарды отанға қайтару және валютаның
барлық түрлерін ұлттық ... ... ... ... ... жұмсауды бақылау; шетелдік бағалы қағаздарға
орналастыруын шектеу немесе ... тиым ... ... (төлем құралдарын) құруға ... ... қашу ... ... және
экспортталатын тауарлар бағаларын бақылау;
- жедел операцияларға ... ...... ... ... үшін ... ... жедел алуын шектеу немесе
тиым салу қажет;
- банкттердің валюталық айқындамасын бақылау;
- алыпсатарлық шеңберіндегі ... ... ... ... тиым ... керек;
- валюталық операцияларды санаттарға бөлу: еркін жасалатын
операциялар, рұқсат талап ететін операциялар, тіркеуді талап
ететін ... ... ... ... ... Валюталық реттеу елдің валюталық қорларының
шығынын ... ... ... ... ... ақша-
несие саясатын өткізу мүмкіндігін қамтамасыхз ету үшін
ұйымдастырылуы қажет.
Қазақстан Республикасындағы ... ... ...... өсу мен экономикалық қауәпсәздәктә қамтамасыз ету ... ... ... ... ... валюталық реттеудің негізгі
мақсаттары:
- Қазақстан Республикасында ... ... ... орнату;
- Қазақстан Республикасының дүниежүзілік экономикаға ары
қарай ықпалдасуына жағдай жасау;
- ... ... мен ... ... ... базаны қамтамасыз ету.
Қазақстан Республикасында валюталық реттеудің ... ... ... ... ... ... Ол ҚР шетел валютасының және шетел
валютадағы бағалы қағаздардың айналым аясы мен ... ... ... ... түрлерін өткізеді, ҚР резиденттер және ... ... ... және ... валютадағы бағалы қағаздармен
операцияларды жүргізу ережелерін белгілейді. ҚР Ұлттық Банкі заңнамаға
сәйкес ... ... ... ... операцияларды
жасауға лицензиялардың берілуін, олардың әрекетін ... ... ... ... іске асырады. Қазақстан Республикасында шетел
валютасының сатып алуы, сатуы және айырбастауы резиденттермен және ... ... ... мен ... ... ... ... өкілетті ұйымдар және айырбастау пунктер арқылы ҚР Ұлттық Банкі
белгілеген тәртіпте әске асырылады. Банктік ... ... ... құқығы бар, валюталық операцияларын жүзеге асыратын, ... ... ... ... ... саналады. Өкілетті ұйымдар
– Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес құрылған заңды ... ... ...... ... мен ... операцияларын
ұйымдастыру болып келеді. Валюталық реттеудің негізгі әдістерінің бірі ... ... ... ... ... ... мәселелерін шешу үшін Қазақстан Республикасының Ұлттық
Банкі белгілейді:
- валюталық құндылықтарды заңға сәйкес ... ... ... іске ... ... ... мен ... еместермен валюталық
операцияларын, соның ішінде валюталық реттеу ... ... ... лицензиялаудың, ... ... ... ... ... аумағында қызметін іске
асыратын резидент ... ... ... ... асыру тәртібін (валюталық мониторинг);
- барлық резиденттер мен резидент ... ... ... есеп пен есеп беру ... ... органдармен, олардың құзырына сәйкес келісу
бқйынша.
Директивалық валюталық реттеу органдарына валюта айналымы ... ... ... өкілеттігі бар мемлекеттік органдар жатады. Олар,
бәрінен бұрын, Парламент, Президент, Үкімет, ... ... ... ... ... ... ... және валюталық биржалар.
Парламент заң шығару міндетін іске асыратын ... ... ... ... Ол ... ... ... қатысты заңдар шығаруға
құқылы. Палаталардың бірлескен мәжілісінде Парламент Республиканың Ұлттық
Банкінің Төрағасын тағайындауға келісім береді.
Республика Президенті ұлттық ... ... ету ... мерзімін
және шарттарын анықтайды, республиканың ... ... ... ... ... ... ... қатысты өкілеттігі:
1. Парламент келісімімен Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің
Төрағасын қызметке тағайындайды, оны ... ... ... ... ... ұсынысы бойынша Ұлттық Банкінің
Төрағасының орынбасарларын қызметке тағайындайды және босатады;
3. кварталына кемінде бір ... ... ... ... ... туралы Ұлттық Банк Төрағасының есебін тыңдайды.
Үкімет Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... ... және олардың қызметіне басшылық
жүргізеді.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің өкілеттігі:
1) мемлекеттік әлеуметтік-экономикалық саясаттың ... ... оны іске ... стратегиялық және тактикалық
шараларын белгілейді;
2) ... ... ... нығайту жөніндегі шараларды
анықтайды және оларды іске асырады; ... ... және ... ... ... және ... ... сақтауға мемлекеттік бақылауды қамтамасыз
етеді;
3) сыртқы экономикалық ... іске ... ... ... ... сауданы дамыту жөнінде шаралар қабылдайды;
халықаралық қаржылық ұйымдармен ... ... ... ... ... Министрлігі Қазақстан Республикасының
біртұтас мемлекеттік қаржы саясатын жасау және іске асыруды бағыттап және
бақылап ... ... ... ... ... 17-23 б.].
Министрліктің валюталық реттеу саласындағы ... ... ... іске ... ... негізгі міндеттері:
– мемлекеттік қаржыларды басқару;
– мемлекеттің қаржылық және бюджеттік саясатын жүргізу;
– шетел капиталын басым бағыттарда ... ... ... ... мемлекеттік сыртқы заемдарды және ... ... ... ... емес сыртқы заемдарды
пайдаланудың тиімділігінің мониторингін жүргізу және ... ... ... ... ... ... қызметтер
атқарады:
– ұлттық валютаны тұрақтандыру мақсатында ақша айналымын
нығайту жөніндегі шараларды анықтауға ... ... ... ресурстарын басқаруға қатысу;
– қаржы рыноктарының ... ... ... ... реттеу жөнінде ұсыныстар даярлайды;
– мемлекеттік қарыздық міндеттемелерді шығаруды, орналастыруды
және өтеудііске асырады, жергілікті ... ... ... ... ішкі ... есебін
жүргізеді, мемлекеттік бағалы қағаздарды тіркеуді жүзеге
асырады;
– құнды металдармен сауда-саттық ... ... ... ... ... мен ... тастарының
есебін жүргізеді.
Министрлік Ұлттық Банкпен бірлесіп мемлекеттің сыртқы ... ... ... ... ... ... ... үшін есептесу
тәртібін жасайды.
Валюталық реттеудің негізгі ... ... ... Ұлттық
Банкі болып табылады. Ұлттық Банк, сонымен қатар, әрі директивалық орган
ретінде, әрі жанама реттеу ... ... де бола ... және ... ... бойынша нормативтік актілер шығарады және ... ... іске ... [4, 17-23 б.].
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі Қазақстан Республикасының
заңдары негізінде және ... ... ... ... ... сұрақтар бойынша Үлттық Банк Берген лицензия негізінде банкілік
операциялардың жеке түрлерін іске асыратын ... мен ... ... ... ... шығарады.
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкінің ... ... ... ... ету болып табылады.
Валюталық реттеу саласында Ұлттық Банк ... ... және ... ... ... Қазақстан Республикасындағы айналым тәртібі
мен аясын анықтайды, валюталық операцияларды жүргізу тәртібін бекітеді.
Қазақстан Республикасының Ұлттық ... аса ... ... - Қазақстан Республикасының ұлттық валютасының шет ел валюталарымен
салыстырғандағы курсын реттеп ... ... ... және ... ... ... түсінігінің мазмұны мен мәнін ашу мақсатында
тақырыптың ... ... ... ... жөн. Валюталық
операцияларға төмендегілер жатады:
1) Меншік құқығы мен басқа да құқықтарының валюталық құндылықтарға ... ... ... ... құжаттары мен төлем құралы ретінде
шетел валютасын қолдануға ... ... ... Республикасының валюталық құндылықтарды енгізу және шығару
операциялары.
3) Халықаралық ақша ... ... ... [4, 30-55 ... бұл ... ғана валюталық операциялартізімі шектелмейді.
Валюталық бақылау ... ... ... ... ... ... және ҚР-ның валютасында орындалатын операцияларды
қамтиды.
Шетелдік кәсіпорын дегеніміз – өзі ... ... ... ... ... қызметімен тікелей байланыста болып, өзге елдің
аумағында қызметін жүзеге асыратын кәсіпорын.
Есеп берудің валютасы деп - ... ... ... ... ... ... ... – қаржы есептілігі көрсеткіштерін есепке алатын
валютадан өзге кез ... ... ... табылады.
Айырбастау бағамы – бір валютаны басқа ваютаға айырбастаудың нарықтық
өлшемі болып табылады.
Шетел валютасында жүзеге асырылатын ... ... ... ... ... әртүрлі мемлекеттердің шаруашылық субьектілері арасында
ақшалай есеп-айырысуды қамтамасыз етумен, валюта айырбастаумен, халықаралық
валюталық несие ... ... ... ... ... сату ... алу операцияларын жүзеге асыра алады.
Сонымен, қазіргі кезде еліміздегі кәсіпорындардың шетелдік валютадағы
операцияларын есепке алу БЕХС (IAS) 21 ... ... ... ... ... ... жүргізіледі. Бұл стандарт тек қана
валюталық баптарды хеджирлеудің есепке алынуын және де ... ... ... таза ... хеджирлеу кезінде пайда
болатын айырмашылығын жіктеу үшін қажет.
Кәсіпорын қызметі ... ... ... ... ... ... болған жағдайда бірқатар терминдер пайдаланылады, ... ... ... таза ...... таза ... есеп беруші кәсіпорынның үлесі.
Монетарлық баптар – ақша ... ... ... ... ... ... ... төленетін активтер мен міндеттемелер.
Нақты құн – ... ... ... ... ... ... ... немесе міндеттемені орындауға болатын сома.
Шетелдік валютамен жүргізілеін операциялар деп – ... ... ... ... ... операцияларды айтамыз, оларға мыналар
жатады:
1. Капитал қозғалысына байланысты шетел валютасын сатып алу немесе
сату.
2. Шетел валютасында ... алу ... ... Ішкі валюталық рынокта шетел валютасын сатып алу немесе сату.
4. ... ... ... ... шығару немесе тарту.
Қазақстан Республикасының аумағындағы күші бар заңдарға сәйкес барлық
валюталық операциялар Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... жүргізуге Ұлттық Банктің лицензиясын алған банктер
және өзге де несиелік мекемелер ... іске ... ... операциялар дегеніміз:
– бұл валюталық құндылықтарға меншік құқығы мен ... ... ... ... сонымен бірге, төлем құралы
ретінде шетел валютасын және ... ... ... ... операциялар;
– Қазақстан Республикасына валюталық құндылықтарды әкелу және
аудару, Қазақстан Республикасынан валюталық ... және ... ... ақша ... іске ... ... 1996 жылы 24 желтоқсанда шыққан «Қазақстан
Республикасындағы валюталық реттеу туралы» заңына ... ... ... ... ... ... ... жасалатын барлық операциялар
ағымдағы валюталық операциялар және капиталдың қозғалысымен байланысты
валюталық операциялар деп ... [9, 17-27 ... ... ... ... жатады:
– тауардың импорты мен экспорты, қызметтер, жұмыстар үшін
есептесуді іске асыру үшін, сондай-ақ, ... 180 ... ... ... ... есептесуді іске асыру үщін ... және ... ... ... ... 180 ... ... мерзімге қаржылық несие беру және алу;
– капитал қозғалысымен байланысты салымдар, инвестициялар,
несиелер және басқа да ... ... ... және тағыы да басқа табыстарды Қазақстан
Республикасынан және Республикадан аудару;
– Қазақстан ... және ... ... ... іске ... ... ... мұраны және тағы да басқа.
Капиталдың қозғалысымен байланысты валюталық операцияларға мыналар
жатады:
– тікелей ... ... ... табу және ... қатысу құқығын алу мақсатымен кәсіпорынның жарғылық
қорына қаражат салу;
– портфельді инвестициялар, яғни, бағалы қағаздар ... ... ... ... құқығы үшін төленетін аударымдар;
– тауардың экспорты мен импорты үшін ... ... ... ... 180 ... ... мерзімге кейінге қалдыруды
беру және алу;
– 180 ... ... ... ... ... беру және алу;
– ағымдағы деп саналмайтын басқа да валюталық операциялар [9,
65-77 б.].
Валюталық заңдар бойынша резиденттер ағымдағы операцияларды шектеусіз
жүзеге ... ал ... ... ... ... ... бекіткен тәртібі бойынша арнайы рұқсатпен ғана жүргізеді.
Резидент еместер:
- өкілді банктерде шетел валютасында және ... ... шот аша ... ... ... сақтай отырып
Республика аумағына шектеусіз мөлшерде валюта аударуға, жіберуге
және кіргізуге құқылы;
- Ұлттық Банк бекіткен ... ... ... ... ... және ... ... құқылы;
- бұрын Қазақстан Республикасында сатып алынған немесе заңды түрде
республика аумағына әкелінген валюталық құндылықтарды ... ... ... ... ... ... ... 113-143 б.].
Барлық валюталық операциялар өзара тығыз байланысты, сол ... ... ... ... классификациялау қиын. Тіпті,
операциялар валюталық операциялардың бірнеше негізгі түріне ... ... ... ... ... ... ... шоттарын ашу және жүргізу. ... ... ... жеке ... валюталық шоттар ашу;
– шоттағы қалдықтар бойынша пайыздар төлеу;
– кез келген уақыт аралығында шот ... ... ... ... ... ... қатысты
тапсырмалары бойынша операцияларды орындау;
– экспорттық-импорттық ... ... ... Банктің саудалық емес операциялары. Банктер ... ... ... ... ... алады:
– қолма-қол шетел валютасын жән ешетел валютасындағы төлем
құжаттарын сату және сатып алу;
– шетел ... және ... ... төлем
құжаттарының инкассосы;
– банк клиенттерінің пластикалық карточкаларын шығару және
оларға қызмет көрсету,
– шетел ... жол ... үшін ақы ... ... ... ақы төлеу және ұқсас аккредитивтер
ұсыну.
Шетел бантерімен корреспонденттік ... ... Бұл ... ... ... ... үшін ... шарты. Қандай да бір
шетелдік банкпен корреспонденттік ... ... ... ... ... экспорттық-импорттық операцияларына қызмет көрсетудің
қажеттілігіне негізделуі ... ... ... ... ... банк ... ... және өзінде «Ностро» және «Лоро»
корреспонденттік шоттарын ашады. ... шоты – ... ... ашқанағымдағы шоты. «Лоро» шоты – корреспонденттік-банктің ... ... ... ағымдағы шоты.
3. Конверсиялық операциялар. Конверсиялық операциялар дегеніміз
қолма-қол және ... емес ... ... ... ... қарсы сату және сатып алу мәмлелер.
Есептік күн ішіндегі шетел валютасын сату және ... ... ... деп бір ... күн ... ... жән есатып
алынған шетел валютасының мөлшерін айтады.
Өнімді дереу тапсыру жөніндегі мәміле – ... ... ... ... ... ... қалып отырып іске ... ... ... типіндегі мәміле мәмле жасалған күні валютаны
тапсырумен түсіндірілетін ... ... ... ... ... ... ... күннен кейінгі келесі банкілік ... ... ... ... «Spot» ... ... ... кейін екінші банкілік жұмыс күнінде валютаны тапсыруды белгілейтін
конверсиялық ... ... ... ... ... ... мәмілені жасаған күннен
екі күннен ... ... ... ... ... ... ... Жедел мәмлелер «Форвард», «Своп» операциялары арқылы жүгізе
асырылады.
«Форвард» операциясы – мәміле болашақта жасалады деп, дәл ... бір ... ... ... келіскен курспен ауыстырып сатып алу
жөнінде ... ... ... ... ... ... ... мәмілелер – валютаны белгіленген
уақытта тапсыру шартымен жасалатын мәміле
– «опционмен» жасалатын мәмілелер – валютаны ... ... ... мәмілесі қолма-қол спот мәмілесі шартымен валютаны сату ... ... және дәл сол ... ... ... ... ... алу және
сатуды көздейтін валюталық операция.
4. Товар экспорты мен ... және ... ... ... ... ... операциялар. Сыртқы саудада
құжаттық аккредитив, құжаттық инкассо және банкілік аударым
сияқты ... ... ... ... ... ... ... және орналастыруы жөніндегі
операциялары. Бұл операциялардың мынадай түрлері бар:
1. депозиттер тарту;
2. несие беру;
3. банкаралық рынокта несиелер орналастыру ... ... ... ... ЕСЕБІ
2.1 Кәсіпорындардың банктегі валюта шотын ашу, жүргізу және жабу
тәртібі
Қазақстан Республикасындағы резидент және резидент емес ... ... ... ... ... ... арнайы ағымдағы шетел
валюталық шот ашады. Шот ашу ... ... ... ... ... екінші деңгейдегі банктерде клиенттерге шот ашу,
жүргізу және жабу тәртібі туралы қаулысында тағайындалған.
Қазақстан ... онда ... кез ... ... ... ... кез келген банкте ашылуы мүмкін валюталық шоттарда
сақталады.
Банкі ... ... де, ... ... де ... мүмкін. Банк
келісім бойынша ағымдағы немесе корреспонденттік шоттарын ашқан кезде, ... ... ... ... ақшаны қабылдауды, оның өзіне немесе үшінші
тараптарға (жақтарға) тиесілі ақша ... ... ... ... және ... да ... ... керсетуді өз міндетіне алады.
Валюталық шотты ашу үшін Банк пен Казақстан ... ... ... ... мен оның ... ... ... (филиал мен өкілдігі)
арасында келісім жасалады және келесідей құжаттар тапсырылады:
– валюталық шотты ашу туралы өтініші;
... ... ... ... ... ... органдар берген белгіленген ... ... ... оған ... ... ... ... заң тәртібімен ... ... ... көшірмелері;
– ұйымның салық есебінде тіркелгендігін растайтын, салық
қызметі органдары ... ... ... құжаты;
– аудандық еңбек және халықты әлеуметтік қолдау бөлімі берген
шаруашылық жүргізуші ... ... ... ... ... ... ретінде тіркелгендігі
жөніндегі фактісін растайтын белгіленген үлгідегі құжаты;
– қойылған қол үлгілері және мөр ... бар ... ... ... ... ... ... растайтын куәлік, құжаттың көшірмесі;
– Есеп айырысу шотының ашылғандығы ... ... ... ... шотты ашқанда банк қызметкері:
- өтініш толтыруының дұрыстығы мен шот ашу үшін ... ... ... сәйкестігін тексереді де, клиенттің
өтінішінде өз аты-жөнін, құжаттарды қабылдаған уақыты мен оған
берілген шот нөмірін ... ... ... мен шот ашу үшін банк ... ... ... екінші данасынан заңды іс ресімдейді;
- заңды істі валюталық бөлім ... ... қою ... ... бас ... шот ашу үшін құжаттарды тапсырады;
- клиентпен келісім жасайды, онда шот жұмысының шарттары жазылады;
- клиенттің СТТН, шот ... ... ... ... қол ... ... данасы және қол қойылған келісімнің екінші
данасы осы шотты ... банк ... ... ... ... арналған мөр бедерлемесінің үлгілерін
қабылдауға тыйым салынады.
Клиенттің шоты ... ... ... банкпен тек қана клиенттің
жазбаша өтініші бойынша орындалады, онда ... өз ... ... ... ... түрі мен уақытын, банк ... ... ... ... комиссияны алып жазуға рұқсатын көрсетіп, ... ... қол қою ... ... ... толтыруының
дұрыстығын тексергеннен кейін валюталық бөлімінің қызметкері бұрыштама
қояды. Шот иесінің пайдасына қателесіп ақша ... Банк ... ... ... ... ... есептен шығарады.
Кәсіпорын валюталық шотты ашқаннан кейін, төлемдерді шетел ... ... ... ... шарттармен жұмыс жасай бастайды. Банк
клиенттің валюталық ... ... ... ... бір рет ... және оны ... шетел валюталық шот бойынша қызмет көрсету туралы келісім-шарт
құрылады, мұнда есеп ... екі түрі ... ... ... валюталық шот;
- ағымдағы валюталық шот.
Валюталық шотты ашқан кезде:
- Ағымдағы валюталық шотты ашу – ұйымның қарауында ... ... алу үшін ... ... валюталық шотты ашу – келіп түскен валюталық ... алу үшін ... ... ... арнайы валюталық шоттар бойынша
жүргізіледі. Ашылған шоттардың әр ... ... ... ... ... ... ... Валюталық шоттарды ашуы мен
жүргізуі бойынша ... ... ... болады:
- заңды тұлғаларға валюталық шоттарды ашу ... ... ... ... ... ... пайыздарды есептеу;
- овердрафттарды беру;
- үзінділерді беру жиілігі;
- шот мұрағатын ресімдеу ерекшеліктері;
- клиенттердің өкімдері бойынша олардың ... ... ... ... ... экспорт-импорт операцияларға бақылау.
Егер де банкте валюталық шот иесінің пайдасына жаңылыс аударылып кеткен
ақша қаражатының ... ... онда ол сол ... ... ... ... ... жөндеуге құқылы. Бірақ бұл жағдай ... ... ... ... ... ... беру ... сәйкес
банктер арқылы жүзеге асырылады. Банк валюталық шот иесіне олардың есеп
шоттарының көшірмелерін беру ... ... ... егер бұл
келісімде қарастырылған болса, арнайы адам ... ... ... ... ... шоттар бойынша операцияларды тоқтату (кірістерден
басқа) Қазақстан Республикасының заңына сәйкес, валюталық шот иесінің акша
каражаттарының ... ... ... ... салу ... бар ... тиісті шешімдерінің негізінде жүзеге асады. Банкітегі валюталық
шоттар бойынша операциялардың жаңартылуы осы шешімдерді ... ... ... ... ... қаулыларының негізінде жүзеге
асырылады.
Валюталық шот бойынша операциялардың есебі 1032 ... ... ... валютасындағы ақша қаражаты" шотында жүргізіледі. ... ... ... банк екі дана етіп бет ... ашады. Бірінші дана
бет есептің көшірмесі болып табылады және ол ... ... ... ... ... ... екіншісі - бет есебі болып
қалады.
Көшірме атқарушының қойған қолымен және банктің "көшірме үшін" ... ... ... ... ... мен бас бухгалтердің немесе оның
орынбасарының ... ... ... және банк мөрінің таңбасымен
бекітілуі тиіс. Көшірмелерге қоса тіркелінген құжаттарда көшірмеге ... ... ... ... қолымен бірге штамп және осы
құжаттардың бет есебі бойынша келтірілген ... күні ... ... ... қойылуы тиіс. Көшірмелер бірінші немесе
екінші болып қол қою құқығы бар ... ... ... ... мерзімде беріледі. Көшірмелер субъектілерге почта ... ... банк ... үшін ... ... ... жәшік арқылы жіберілуі мүмкін.
Клиент өкілінің көшірмені алғаны жөнінде бет ... ... ... ... колы ... керек.
Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне сәйкес жеке тұлғалар
барлық валюталық операцияларын банк шоттары арқылы іске ... ... ... ... ... ... шот ... ақшаны аудару;
- айырбас операциялары;
- Қазақстан Республикасының тыс ... іс ... ... ретінде қолма-қол шетел валютасын алуымен және
шығындардың ... ... ... ... ... ... ... жасауға және қызмет
көрсетуге;
- Ұлттық Банктің лицензиясы бар заңды тұлғалармен есептесулер;
- Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... үшін ашық аэрапорттарда, порттарда және
шекара өтеулерде өз қызметін іске асыратын резидент емес ... ... ... ... ... өз ... ... қолма-қол
шетел валютасын шектеусіз алады. Жаңа заңнама бойынша өкілетті банктер
арқылы жеке ... ... ... ... алу, ... банк ... қолма-
қол валютаны түсіру немесе алу құқығы сақталған.
Валюталық шоттардың ашылуы мен ... ... ... ... ... ... және жеке тұлғамен валюталық ... ... мен ... ... шоттардағы қалдықтар бойынша пайыздарды есептеу;
- овердрафтерді беру;
- клиенттің ... ... оның ... ... ... ... ... бақылау.
Валюталық банкі шоттары оның иесінің өтініші бойынша жабылады.
Заңды тұлға - шот иесін тарату немесе қайта ұйымдастыру кезінде ... ... ... ... бір ... ... ал жеке ... шотына үш жылдан астам кезенде ақша келіп түспеуіне байланысты
валюталық банкі шоттары ... ал ... ... оны ... ... валюталық шот жабылғаннан кейін субъект осы жөнінде он ... ... ... шот ... банкідегі валюталық шоты жабылғандығы
туралы хабарлама жасауы тиіс.
Валюталық шоты ... ... ... ... аты ... ... нөмірі өзгергенде - шот иесі колдарындағы пайдаланбаған чектерді
банкіге кайтаруы керек.
Банк ... ... ... ... ... ... ... заңнамасына сәйкес, шот иесінің ақшасына шек қою,
тыйым салу құқығы бар өкілетті органдардың тиісті ... ... Банк ... ... операциялардың қайта жүргізілуі өкілетті
органдардың осы шешімдердің күшін жою ... ... ... басталады.
Валюталық шот оның иесiнiң өтiнiшi бойынша жабылады. Шот иесi өтiнiшiн
өзiне қызмет көрсететiн банк мекемесiне ... Шот ... ... ... ... өзгерсе немесе шоттың нөмiрi өзгерген жағдайда
шот иесi валюталық шоттағы қаржының қалдығын растайтын құжатты ... ... ... ... ... ... ... Республикасындағы резиденттер мен резидент еместер жүргiзген
барлық валюта операциялары тек өкiлеттi банктер мен айырбастау ... ... ... ... ... ... Айырбастау
операцияларынан басқа валюта ... ... үшiн, ... ... яғни есеп айырысу шоттары орналасқан ... ... ... ... ... ... ... операцияларын
жүргiзген кезде өткiзiлетiн операцияларға қатысты кез-келген хабарлама мен
құжаттарды талап етуге құқылы.
Валюта ... ... ... ... банктерге валюта
операциялары туралы хабарлама мазмұндалатын тиiсiнше рәсiмделген құжаттарды
бередi. Рұқсат ... ... ... ... ... ... ... өткiзген жағдайда клиенттер оған құжаттардың көшiрмесiн
тапсырады.
Резиденттер ... ... ... ... ... актілерде қарастырылғаннан басқасы, тек ... ... ... ... Республикасындағы резиденттер және резидент
еместер арасындағы валюталық операциялар Ұлттық банктің ... ... ... зандарында, қарастырылғаннан басқа жағдайларда,
өкілетті банктер және банктік емес қаржылық мекемелер арқылы жүргізіледі.
Банк мөрiмен және ... ... мен ... ... ... ... ... кiрiс ордерi валюталық шығыс
касса ордерiн толтыру үшiн негiз болып табылады.
Нақты валюта беру ... ... ... ... рәсiмделедi,
оның толтырылған үлгiсi төменде келтiрiлiп отыр. Банк куәләндырылған
тапсырманың (валюталық ... ... ... ... кiрiс ... жазу үшiн ... болып табылады [5, 17-23 б.].
Шетелдердегi бенефициарға (алушыға) валюта қаражаттарын аудару
«Аударуға берiлетiн ... жазу ... ... ... және ... да құжаттардың негiзiнде валюталық ... ... жазу ... оның ... кәсiпорынға жiберiледi. Осы
көшiрмелер валюталық шот ... ... ... ... ... ... ... шоты бойынша жасалатын операциялар мына төмендегі құжаттармен
рәсімделеді, оның толтырылған үлгісі ... ... ... ... және ... ... мен бақылаушының қойған
колдарымен куәландырылған банктік валюталық ... ... ... ... ... ... үшін ... болып табылады.
Қолма-қол валютаны беру Тапсырмамен (валюталык ... ... оның ... ... ... келтіріліп отыр. ... ... ... шығыс ордерінің) көшірмесі валюталык
кіріс касса ордерін жазу үшін негіз болып ... ... ... ... ... аудару
"Аударуға берілетін өтінішті" жазу арқылы ... ол ... ... ... ... ... ... 1032 "Ағымдағы банктік
шоттардағы шетел валютасындағы ақша қаражаты" — шоттарында жүргізіледі.
Аталған және басқа да құжаттардың негізінде банк ... ... ... ... ... ... ал оның ... кәсіпорынға жіберіледі.
Заңды тұлғалардың өкілетті банктердегі есеп шоттарына қолма-қол ақшасыз
тәртіппен келіп түскен шетелдік валюта шектеусіз түрде есепке алынады.
Заңды тұлға-резиденттердің экспортталған тауары ... ... ... ... ... ... 120 ... аспайтын мерзімді, міндетті түрде
банк шоттарына кірістелуі керек.
Заңды тұлғалар-резиденттер, резидент еместердің ... ... ... ... ... ... тәртіп бойынша әзірленген
құжаттарды (келісімдер, контрактілер, инвеойстар, коносаменттер, ... ... ... немесе бұл бойынша талап Ұлттық банкіде тіркелгені
жөнінде куәлік талап етілетін ... ... ... ... ... ... банкке тиісті құжаттарын тапсыруы тиіс.
Өкілетті банктер валюталық заңдарды сақтауға байланысты ... мен ... ... ... ... мен резидент еместер арасындағы операциялар бойынша
төлемдер екі жақтың кез ... ... ... ... ... ... ... мен резидент еместердің өкілетті банктер арқылы
жүзеге асырылатын ағымдағы операциялары шектеусіз ... ... ... ... ... ... ... мың АҚШ долларынан астам немесе соған сәйкес ... ... ... ... (мүліктерді) міндетті түрде тіркеуге
жатады:
– резидент еместерден 120 ... ... ... ... ... де қоса ... ... еместердің экспорттық-импорттық мәмілелеріне
сәйкес алған
несиелері;
– резидент еместердің ... ... ... ... ... әрі ... құқын берген жағдайда;
– резидент еместердің төлем ... ... ... ... құқын берген жағдайда.
Бұл операцияларды тіркеу дегеніміз, ондағы тиесілі келісім-шарттарды
тіркеу және әрекет етіп ... ... ... ... тіртібі бойынша нақты қаражат қозғалысы туралы тоқсан сайын
мәлімет беріп отыру болып табылады. ... ... ... келісім-
шартын тіркеген орны бойынша тіркелген келісімшарттың әрекет ету кезінде
болған барлық өзгерістері мен ... ... ... отыруға міндетті.
Капитал қозғалысына байланысты қаражаттардың ... ... ... ... ... ... қарастыратын валюталық
операциялардың түрлері тәртіп бекітілген келесі тәртіп бойынша ... ... ... ... ... ... алу; 120 күннен ... ... ... ... ... есеп
айырысуларды жүзеге асыру; инвестициялар; мүліктік жөне қозғалмайтын
мүліктерге ... ... да ... ... ... болған жағдайда
жүзеге асады.
Заңды тұлғалар - резидент еместермен шетел ... есеп ... есеп ... ... бар ... ... шегінде
қолма-қолсыз тәртіппен жүзеге асырылады. Валюталық қаражаттардың шығу тегі
жариялы болуы және келесі көздерден занды ... ... ... ... ... ... ... төленетін жарналар; резидент еместерге
қаржылық жәрдем (грант) беру; ... ... ... ... мекемелерден және басқа шетелдік занды тұлғалардан ... ... жеке ... ... берген карыздар;
өкілетті банктер және айырбас пунктері арқылы ішкі саудада ... ... ... тұлға резиденттерінің банк шоттарында шетелдік валютасында қолма-
қол ақшасынан резиденттік емес еңбеккерлеріне жалақы төлеу үшін және кызмет
бабы бойынша ... ... ... ... байланысты
кеткен шығыстарын жабуға алынуы мүмкін. Осы қаражатты алу үшін занды-тұлға
резиденттері өкілетті банкісіне тиісті дәрежеде ... ... ... туралы бұйрық, іс-сапарының шығыстарына жасалған сметасы, жалақы
төлеу туралы өтініш т.б.).
Занды тұлғалар - резиденттердің ... ... үшін ... ... ... валюталык операцияларына, сондай-ақ колма қол ақша түрінде есеп
айырысуларына тыйым салынады. ... ... ... ... ... банкінің
бағамдық негізінде анықталған деңгейінде алынады және ол ... ... мен ... ... ... ... ... алып-
сату арқылы екі жақты мәмілелер кезінде сатып алушылар мен сатушылардың өз
беттерінше анықтаған бағамдық деңгейін алуға ... - ... ... ішкі ... ... шетелдік валютаны
және тек резидент еместермен есеп айырысу үшін ... ... ... ... және ... ... ... алған несие бойынша
мідеттемелерін ... ... ... ... ... қол ... ... тұлға-резиденттерге валюталық операциялар бойынша керсетілген
банктік қызмет түрлеріне өкілетті банктер арқылы ... ... ... немесе шетел валютасы түрінде төлемақы алады.
Теңгемен алынған несиелерді, сондай-ақ олар бойынша пайыздар мен басқа
да төлемдердің шетел ... ... ... тыйым салынады.
Тауарлар экспорты төлем, сондай-ақ несие немесе ... ... ... ... ... ... онда ол осы ... 24
наурыз 1997 жылғы №130 шетел валютасын пайдалануға байланысты қызметін
лицензиялау тәртібі туралы ... ... ... ... ... төлем
жасалынады.
Занды тұлға - резиденттердің пайдасына тарту, қайырымдылық-жәрдем
жасау, қайырымдылық жарналар және басқа да түсімдер ... ... ... олардың өкілетті банкілері арқылы төленеді.
Шетелдік валютадағы операцияларды жүргізу үшін Ұлттық ... ... ... ... ... ... алушыға валюта аудару үшін аудару өтініші ... және ... ... ... ... ... Қол ақша ... шетел валютасын банкіге тапсыру үшін ... ... ... ... Ал қол ... алу үшін ... ... рәсімделеді;
3) Банкіден керек кезде шетел валютасын сатып алу үшін шетел ... ... ... толтырылады. Банкіге сатып алынатын шетел
валютасының құны теңгемен аударылады.
Осы айтылған құжаттар екі ... ... ... және ... екі ... көрсетілуі керек – шетелдік және функционалдық. Банк ... ... ... оның ... ... ... ... тапсырып отырады, әр операцияны дәлелдейтін құжаттарды тіркеп
қояды. Егер ұйым бірнеше ... ... ... болса, онда әр
валютаның қозғалысы мен қалдығы туралы жеке ... ... ... әр ... ... жүргізілген кездегі нарықтық бағам қойылады.
Шарт бойынша көшірмеде ақшаның ... мен ... 2 ... ... ... ... ... тексеріледі және өңделеді.
Заңды тұлғалар – резиденттердің шоттары ... ... ... ... ... ... іске асырылады: ... ... ... ... ... ... валютасы банкіге аударым ... ... ... ... ...... ... АҚШ 10000
долларынан асатын қолма-қол шетел валютасын ... ... ... ... ... ... ... негізінде жасалады, атап айтқанда:
резидент еместермен жасалған ... банк ... ... ... алу
туралы анықтама, өкілетті банкте шетел валютасына ие болғандығы жөніндегі
анықтама, енгізілген валюта жөніндегі ... ... ...... резидент еместің пайдасына ... ... ... ... ... көрсетуге тиісті (шарттар,
келісім-шарттар, инвойстар, коносаменттер, келісімдер және т.б.). ... ... ... ... ... ... куәлікті қажет
ететін операцияларды өткізген жағдайда заңды тұлғалар – резиденттер банкіге
тиісті құжаттардың көшірмелерін көрсетуге міндетті.
Заңды тұлғалар – ... ... ... ... ... ... көрсету үшін төлемді банк тарифтеріне сәйкес алады. Есепшот
арқылы ... ... сату үшін ... берген жағдайда банк
қызметкері оныңағымдағы валюталық ... ... ... ... шетел
валютасын сату өтініш толтыруының дұрыстығын мөрі мен ... ... ... ... үлгілермен салыстырып, тексереді.
Резидент емес-заңды тұлғалармен шетел ... есеп ... ... ... ... бар ... қаражаттары шегiнде
нақты ақшасыз төлеу тәртiбiнде жүзеге асырады. Валюта қаражаттарының шығу
тегi жария болуға тиiс және мына ... ... ... ... ... ... экспорт валюта түсiмi; жарғылық капиталға жарналар; резидент
еместердiң қаржы көмегi /гранттар/; өкiлеттi банктерден, шетел банктерiнен,
қаржы мекемелерiнен және ... да ... ... ... ...... сондай-ақ резиденттер емес жеке тұлғалардан алынатын
заемдар; өкiлеттi банктер мен айырбастау ... ... iшкi ... ... ... ... банктер мен айырбастау пунктерi арқылы шетел валютасын сатып
алу-сатудың екi ... ... ... ... ... мен сатушылар
теңгенi валюталарға айырбастау құнын дербес белгiлеуге құқылы.
Валюта операцияларын жүргiзген кезде ... ... ... ... ... мазмұндалатын тиiсiнше рәсiмделген құжаттарды
бередi. Рұқсат немесе ұлттық ... ... ... ... ... өткiзген жағдайда клиенттер оған ... ... [6, 98-123 ... 1- ... ... ЖШС ... шотындағы қаржыларды есепке
алудағы құжат айналымы
Резидент емес-заңды тұлғалармен шетел валютасында есеп айырысуларды
резидент-заңды тұлғалар өздерiнiң шоттарында бар ... ... ... ақшасыз төлеу тәртiбiнде жүзеге асырады. Валюта ... ... ... болуға тиiс және мына төмендегi көзделген заңды ... ... ... ... валюта түсiмi; жарғылық капиталға жарналар; резидент
еместердiң қаржы көмегi /гранттар/; өкiлеттi банктерден, шетел банктерiнен,
қаржы мекемелерiнен және ... да ... ... ... ...... ... резиденттер емес жеке тұлғалардан алынатын
заемдар; өкiлеттi ... мен ... ... ... iшкi ... ... ... валюта.
Өкiлеттi банктер мен айырбастау пунктерi арқылы шетел валютасын сатып
алу-сатудың екi ... ... ... сатып алушылар мен сатушылар
теңгенi валюталарға айырбастау құнын дербес белгiлеуге құқылы.
Заңды тұлғалар-резиденттер шетел валютасын iшкi ... ... ... ... ... ... ... резиденттер еместермен есеп
айырысуды жүзеге асыру үшiн және ... ... ... банк несиелерi
жөнiндеi мiндеттемелерiн орындау үшiн ала алады. ... ... ... ... ... тәртiбiнде берiледi.
lшкi валюта нарығында шетел валютасын сатып алу ... ... де, ... заем ... ... де теңге есебiмен
жүргiзiледi.
Заем қаражаттары есебiнен шетел-валютасын сатып алған ... ... ... пайдалану көрсетiледi.
Банк мөрiмен және кассирдiң, орындаушы мен бақылаушының ... ... ... ... кiрiс ... ... шығыс
касса ордерiн толтыру үшiн негiз болып ... ... беру ... ... ... ордерi/ рәсiмделедi,
оның толтырылған үлгiсi төменде келтiрiлiп отыр. Банк ... ... ... ... көшiрмесi валюталық кiрiс касса
ордерiн жазу үшiн негiз болып ... ... ... ... ... ... ... өтiнiштi” жазу арқылы рәсiмделедi [6, 17-23 б.].
2.3 Валюталық операциялардың синтетикалық және аналитикалық есебі
Бухгалтерлік есеп шоттарының ... ... ... ... мерзімді активтер» деп аталады. Бұл бөлімде қысқа мерзімді ретінде
жіктелетін ұйымның активтері есепке алынады.
Кіші ... ... ... ... қамтиды:
1010 – «Кассадағы ақша қаражаты», онда кассадағы ұлттық және шетел
валюталарымен ақша қаражатының ... ... ...... ақша қаражаты», онда жолдағы ақша қаражатының қозғалысы
есепке алынады;
1030 – ... ... ... ақша ... онда ... шоттардағы ұлттық және шетел валюталарындағы ақша қаражатының
қозғалысы есепке ...... ақша ... онда ... ... ... ... ақша қаражатының қозғалысы есепке алынады;
1060 – «Өзге ақша қаражаты», онда алдыңғы топтарда ... ... ... есепке алынады [6, 117-143 б.].
ҚР аумағынан тауарларды шығару кезінде төмендегі бухгалтерлік ... ... ... ... ... ... ақша қаражаттар есебі
А. «ЭКСПО» ЖШС-тің 1032 шотында 1-ші наурызға қалдық 10000 АҚШ доллары,
нарықтық бағам 148 теңге болған.
Б. Аурыз ... ... ... келесі операциялар жүргізілген:
|№ |Операция мазмұны ... ... ... |
|1 ... ... өнім үшін ... ... | | | |
| ... ... ... – 40000 ... | | |
| ... ... ... ... |1210 |
| ... ... ... күде |16 000 |1032 |6250 |
| ... ... | |
| |40 000 ... х 149,2 тг. = ... тг. |
| |40 000 ... х 148,8 тг. = ... тг. |
| |+ 16 000 тг. |
|2 ... ... берушіден |3 006 000|1032 |3510 |
| ... ... сату үшін | | | |
| ... ... 20000 ... | | | |
| |20 000 ... х 150,3 тг. = ... тг. |
|3 ... ... ... | | | |
| ... үшін ... ... | | | |
| |30000 ... ... ... | | | |
| ... ... күнге; ... |1032 |
| ... ... алынған күнге |39 000 |7430 |1032 |
| |30 000 ... х 150,3 тг. = ... тг. |
| |30 000 ... х 149 тг. = ... тг. |
| |- 39 000 тг. |
|4 ... кассасына шетел валютасы |1 484 000|1012 |1032 |
| ... 10000 ... | | | |
| |10 000 ... х 148,4 тг. = ... тг. ... ... ... валютадағы ақша қаражаттар есебі
1. 1 наурызға валюталық кассада 60 ... ... ... 1 наурызға
доллардың нарықтық бағамы 150 теңге.
2. «Дос» ЖШС-тің кассасында наурыз айында АҚШ ... ... ... ... ... ... ... ... ... |
|1 |5 наурызға кассаға валюталық ағымдағы |149 500 |1012 |1032 |
| ... ... ... 1000 ... | | |
| ... қолма-қол ақша алынды | | | |
| |1 000 ... х 149,5 тг. = 149 500 тг. |
|2 |6 ... ... ... ... 500 |1250 |1012 |
| |1000 ... берілген | | | |
| |1 000 ... х 149,5 тг. = 149 500 тг. |
|3 |16 ... ... ... ... |748 500 |1012 |1032 |
| ... ... ... есеп ... | | | |
| ... 5000 доллар алынды | | | |
| |5 000 ... х 149,7 тг. = 748 500 тг. |
|4 |16 ... ... ... фирмаға |669 600 |3310 |1012 |
| |4500 ... ... | | | |
| |4 500 ... х 148,8 тг. = 669 600 тг. |
|5 |20 ... кассаға пайдаланылмаған |7 400 |1032 |1012 |
| ... ... сома ... 50 ... | | | |
| ... ... | | | |
| |50 ... х 148 тг. = 7 400 тг. |
|6 |21 ... ... ... ... 000 |1032 |1012 |
| ... 500 ... ... | | | |
| |500 ... х 148 тг. = 74 000 тг. ... ҚР ... ... ... ... ... |Шаруашылық операцияның мазмұны |Дебет |Кредит |Сомасы, мың |
| | | | ... ... ... құны бойынша | | |10 000 |
| ... ... ... | | | ... экспорттаушының еліне |7110 |1330 |50 70 |
| ... ... ... | | | |
| ... ... оны ... | | | |
| ... ... - 120 мың ... | | | |
| ... ... жетіспеген тауар | | | |
| ... ... ... | | | ... ... кезіндегі қосалқы|7110 |1350 |2 000 |
| ... ... ... | | | ... ... ... ... |1350 |1032 |2 000 |
| ... ... ... | | | |
| ... ... | | | ... ... ... ... |1210 |6010 |13 200 |
| ... ... ... шегеріп | | | |
| ... ... ... шот ... | | | ... тауардың өзіндік құны |7010 |1330 |9 880 |
| ... ... (10 000-120) | | | ... ... ... тауарлар |1032 |1210 |13 150 |
| |үшін ... ... | | | ... ... ... ... |7430 |1210 | |
| ... алынды | | | ... ҚР ... ... ... ... ... |Шаруашылық операцияның мазмұны |Д-т |К-т |
|1 ... ... ... ... ... |1330 |3310 |
| ... кіріске алынды | | |
|2 ... ... ҚҚС ... |1420 |3310 |
|3 ... құны ... ... |1330 |3310 |
| ... пайда болған шығындар сомасына | | |
| ... ... | | |
|4 ... жөнелтушілерге төлем жасалынды: |3310 |1032 |
| ... ... мен ... |3310 |6250 н/е |
| ... ... ... бойынша |7430 |1032 |
| ... ... ... ... | | ... операциялардың аналитикалық есебі. «Компания Стеклоимпекс»
ЖШС 1032 - ... ... ... ... ... ақша ... 2010 ... қараша айындағы шетел ... ... ... ... ақша ... ... ... | |
| ... ... ақша ... |1 535 760 |
| ... АҚ ... |176 854 707 |
| ... ... ЖШС ... |176 293 437 ... ... ... ... қаржысы| |
| Валютаны сатып алу |561 269 |
| ... сату | |
| ... ... ... шығын | |
| Барлығы |176 854 707 |
| ... ... ақша ... |178 390 467 ... ... сома | ... ... ... шотындағы қаржылардың аналитикалық есебі
жүргізілмейді, себебі банк көшiрмесi қажетті ... алу үшін ... ... [7, 56-90 ... ... әрбір шетел валюта түрлеріне аналитикалық есеп
жүргізіледі.
Берілген жазулар ... ... ... операциялары үшін
қолданылатын субсчет бойынша есеп жазбалары валюталық курс ... ... ... ... теңгелік ақша қаражаттары және оның жазбалары,
шетел валютадағы операциялар сәйкесінше ... ... және ... ... ... ... көрсету қолма-қол шетел ... ... ... ... ... Бұл тек қана ... ... бойынша валюта
бағамының өсуіне (төмендеуіне) тәуелді болып келетін теңгелік эквиваленттің
өзгеруі болып табылады.
Бастапқы кассалық құжаттарда, ... ... ... ... екі сома ... шетелдік және теңгелік валютада. Шетелдік
валютадағы сома кассалық ... ... ... ... ал ... жолы ... іске асырылған операция ... ... ... және ... ... ... ... кассалық кітапта есептелінеді. Теңгелік кассалық ордерде
көрсетілген сома негізінде кассир кассалық ... ... ... ... бойынша сәйкес жазбалар жасайды.
|Валюталық операциялар |Бағам ... ... ... ... алынды |Сатылды | ... ... |
|+ 3000000 USD |- 3753900 ... 1,2513 |+ 3000000 USD |- 3753900 CHF |
|+ 1373800 GBP |- 1000000 ... 1,8748 |+ 1874800 GBP |- 1000000 USD |
|+ 1251800 EUR |- 1000000 USD|USD/EUR 1.2518 |+ 1251800 EUR |- 1000000 USD ... ... | | |+ 1000000 USD |- 3753900 CHF |
| | | |+ 1874800 GBP | |
| | | |+ 1251800 EUR | ... ... ... ... шетел валютасындағы ақша қаражаты»
шотында 1.01 ... - 10 000 АҚШ ... ... 1 508 000 ... ... ... ... валюталық карточкаға келесі операциалар
жазылған:
1. 3.01 банкідегі ағымдағы шотқа шетел сатып алушыдан қысқа мерзімді
дебиторлық ... өтеу үшін 30 000 АҚШ ... ... Сол ... ... 150 ... ... Сатып алушының дебиторлық берешегі есепке
алынған күні ... 148 ... ... ... есепке алу үшін:
а) шетел валютасын тенгеге аударып келесі сомаларды есептейміз:
Сатып алушының ... ... 30 000 $ х 148 =  4 440 000 ... ... ... төлем 30 000 $ х 150 = ... ... 60 000 ... ... корреспонденциялар береміз:
Дебет ... ... 1210 4 ... 6250 ... ... 11.01 шетел сатып алушысынан банкідегі ағымдағы шотқа ... ... 60 000 АҚШ ... ... Сол ... бағам 143 тенге болған.
Осы операцияны есепке алу үшін:
а) шетел валютасын тенгеге аударамыз: 60 000 $ х 143 = 8 580 000 ... ... ... ... Дебет Кредит Сома
1032
3510 8 ... 19.01 ... ... ... шетел жабдықтаушысына қысқа мерзімді
креиторлық берешек төленген 35 000 $. Сол күнгі бағам 150 ... ... ... ... ... күні ... 147 ... құрған.
Осы операцияны есепке алу үшін:
а) шетел валютасын тенгеге ... ... ... ... ... берешек 35 000 $ х 147 =  5 145 000 тенге
шетел ... ... 35 000 $ х 150 = 5 250 000 ... ... 105 000 тенге
б) келесі корреспонденциялар береміз:
Дебет ... ... 1032 5 ... 1032 ... 5 ... 24.01 ... ... ... ұйымның кассасына 36 000 $ алынған.
Сол күнгі бағам 148 тенге ... ... ... алу ... ... валютасын тенгеге аударамыз: 36 000 $ х 148 = 5 328 000 ... ... ... ... ... ... Сома
1012
1032 5 ... Ай ... ... ... ... 40 000 ... есептегі тенгемен құнын валюталық карточка бойынша және оның құнын
ай соңындағы бағам бойынша да ... ... ... ... ... ... ... АҚШ доллары 1.01 ... ... ... ... ... |Бағам, |1032 ... ... |
| |тг ... ... ... |
| | ... | |
| | ... | |
| | ... ... | ... ... банктік шоттағы теңгемен ақша |1032 |1030 |12 100 000 |
| ... ... ... және ... | | | |
| ... банктік шотқа аударылды | | | ... ... ... ... ... валютаны |7430 |1032 |1 00 000 |
| ... ... ... шығысты тану | | | |
| ... ... ... ... | | | ... ... ... ішінде айырбастауды жүзеге асырған кезде:
|№ |Операцияның мазмұны ... ... | |шот ... |
| | ... ... | |
|1. |Валюта сатып алуға ағымдағы банктік |1020 |1032 |12 100 000 |
| ... ... ... шығарылды | | | ... ... ... банктік шотқа |1032 |1020 |12 000 000 |
| ... ... ... | | | ... |Нақты мәміленің бағамы бойынша валютаны|7430 |1020 |100 000 |
| ... ... ... шығысты тану | | | |
| ... ... ... ... | | | ... ... ... ЖШС ... ... түскен 10 000 АҚШ
долларын сатады. Валюта айырбастаудың ... ... ... алу ...... ... үшін 121 теңге, нақты мәміленің бағамы – 1 АҚШ доллары үшін 120
теңге. Бір күнде ... ... ... ... ... ... ... ... |шот | |
| | ... ... | ... ... валюталық банктік шоттан |1030 |1032 |10 000$/ |
| ... ... ... және ағымдағы| | |(1 210 000 |
| ... ... ... | | |тг) ... ... мәміленің бағамы бойынша валютаны|1030 |6250 |1 210 000 тг |
| ... ... ... тану | | | |
| ... ... ... ... | | | ... Бірнеше күндердің ішінде айырбастауды жүзеге асырған кезде.
|№ |Операцияның мазмұны ... ... ... ... ... ... банктік шотынан ақша |1020 |1032 |10 000$/ |
| ... ... ... | | |(1 210 000 |
| | | | |тг) ... ... ... шотына ақша қаражатының|1030 |1020 |1 200 000 тг |
| ... | | | ... ... ... бағамы бойынша валютаны |1030 |6250 |10 000 |
| ... ... ... тану ... | | |
| ... ... жоғары | | | ... ... ... ЖШС ... ... үшін ... кәсіпорынның валюталық шотынан 5 000 еуро аударылды. Ақшаны
аударған күні еуроның нарықтық ... 1 ... 155 ... ... ... ЖШС ... мынадай бухгалтерлік жазба
жасалды:
|№ |Шаруашылық операцияның мазмұны ... ... ... мың ... |
|1 ... ... үшін ... жасалды|1330 |1032 |5 000 евро/ 775 |
| | | | |000 тг ... ... ... есепке алу
Бағам айырмашылығын есепке алу, валюталық операция жасаушы субъектiледе
осы валютаға қатысты крус ... ... ... айырмашылығы 6250 –
«Бағамдық айырмадан түсетін ... ... ... 7430 – «Бағамдық
айырма бойынша шығыстар» бойынша шығыс шотында ... ... ...... ... түсетін кірістер» шоты есептерде
валюталардың әртүрлі айырбас ... ... ... ... көрсетілген шетелдік валюта бірліктерінің ... ... ... ... ... ... кірістерді алумен
байланысты операцияларды есепке алуға арналған.
Келiсiмге сай өтеу мерзiмдi әлi келмеген валютадағы ... ... ... ... ... ... есептен шығару, осы
қарыздардың өтелуiне қарай немесе мiндеттерiн ... ... ... соң
жүзеге асырылады [10, 67-93 б.].
Салық салу мақсатында жылдық табыс ... ... ... ... ... түскен күнi (немесе соңғы есеп беру күнi) күшiнде
болатын Ұлттық банк белгiленген шетелдiк ... ... ... ... ... ... оң ... айырмашылылығының сомасына азайтылады
және терiс бағам айырмашылығының сомасына көбейтiледi.
1032 – «Ағымдағы банктік шоттардағы шетел валютасындағы ақша ... ... ... ... корреспонденцияланады:
1020 – «Жолдағы ақша қаражаты» -валюталық ... ... ... ... ... ... ... мен тапсырысшылардың қысқа мерзімді дебиторлық
берешегі»,
2110 – «Сатып алушылар мен тапсырысшылардың ұзақ ... ... ... ... ...... ... түсетін кірістер» есептерде валюталардың
әртүрлі ... ... ... отырып есептілік ... ... ... ... ... санын көрсетудің
нәтижесінде туындайтын бағамдық айырмадан кірістер;
1032 – «Ағымдағы банктік шоттардағы шетел валютасындағы ақша ... ... ... ... корреспонденцияланады:
1020 ”Кассадағы шетелдiк валюта түрiндегi нақты ақша”-валюталық шоттан
валюталық кассаға алынған валютаның сомасына сәйкес;
3310 – ... мен ... ... ... ... ... бір ... кем төлеу мерзімімен қорларды жеткізу ... ... ... ... қоса ... ... алынған активтер мен
пайдаланылған қызметтер үшін жеткізушілермен және мердігерлермен ... ... ... және жеткізушілердің мердігерлерге өзге
қысқа мерзімді берешегі көрініс ...... мен ... ұзақ ... ... ... бір жылдан асатын төлеу мерзімімен қорларды жеткізу немесе
қайта өңдеу жөніндегі шығыстарды қоса алғанда сатып алынған ... ... ... ... және ... есеп
айырысудың болуымен және қозғалысымен байланысты операциялар және өзге ұзақ
мерзімді берешек ... ...... ... ... ... онда шетелдік қызметке
бағамдық айырма бойынша шығыстарды қоспағанда ағымдағы ... ... беру ... ... ... ... бойынша шығыстар
ескеріледі [10, 10-23 б.].
Субъект шетелдік валютаның бағамы ... ... осы ... ... ... ... ... қажет.
Субъектінің функционалдық валютасы субъектіге жататын негіз құраушы
операцияларды, оқиғалар мен жағдайларды көрсетеді. Тиісінше, функционалдық
валюта ... ... ол осы ... ... ... ... жағдайлардың өзгеруі шартымен ғана өзгертілуі мүмкін. ... ... мен ... сату ... әсер ... ... ... функционалдық валютасының өзгеруіне әкелуі мүмкін.
Шетелдік валюта бағамының өзгеру әсері перспективалы түрде ескеріледі.
Басқа сөзбен ... ... ... ... валютаның айырбас бағамын
пайдалана отырып, барлық баптарды жаңа функционалдық валютаға ауыстырады.
Алынған, осылайша монетарлық ... ... ... ... тарихи
құны ретінде қаралады. Бұрын осы Шетелдік қызметті ауыстырудан туындайтын
бағамдық айырмалар осы ... ... ... дейін пайданың немесе залалдың
құрамында танылмауға тиіс.
Ақша баптары бойынша есеп айырысу кезінде немесе ақша баптарын ... ... ... ... қаржы есептілігінде бастапқы мойындау кезінде
қайта есептелген бағамдардан өзгеше бағамдар бойынша қайта ... ... ... ... айырмашылықтары пайдада немесе залалда олар пайда
болатын кезеңде мойындалуға тиіс.
Ақша баптары шетелдік валютамен операциялар кезінде ... ... ... ... күн мен есеп ... күні ... кезеңде айырбастау
бағамында өзгеріс болатын кезде бағам айырмашылығы пайда болады. Операция
мен ол бойынша есеп бір ... алу ... ... ... ... ... сол ... мойындалады. Алайда, операциялар бойынша есеп
айырысу оны жүзеге асыру кезеңінен кейінгі кезеңде жүзеге асырылатын ... ... ... ... кезеңіне дейін мойындалатын бағам
айырмашылығы айырбастау бағамдарының өзгеруімен анықталады [8, 67-86 ... емес бап ... ... ... залал тікелей капиталда
мойындалған кезде ондай пайданың немесе ... ... кез ... ... ... ... ... мойындалуға тиіс. Және, керісінше, ақшалай
емес бап бойынша пайда немесе залал пайдада немесе ... ... сол ... ... сол ... кез ... ... құрамдас
бөлікті пайда немесе залал ретінде мойындалуға тиіс.
Басқа Стандарттар ... ... мен ... ... ... ... етеді. Мәселен, 16 IAS-Халықаралық ... ... ... ... ... ... пайда болатын кейбір пайдалар
мен залалдар міндетті түрде тікелей капиталда мойындалуға ... ... ... валютада ескерілетін болса, қайта бағаланған құн сол ... күні ... ... ... ... ... ... соның
нәтижесінде баға айырмашылығы пайда болып, ол да ... ... ... ... шетелдік қызметке таза инвестициясының бір бөлігі
болып табылатын ақша бабы болып ... ... ... есеп ... жеке ... есептілігінде, не шетелдік қызметтің жеке қаржы
есептілігінде ... ... ... ... ... ... ... Шетелдік қызметті және есеп беруші ұйымды ... ... ... шетелдік қызметті еншілес ұйым жүзеге асыратын
шоғырландырылған ... ... ... ... айырмашылықтары
бастапқыда капиталдың жеке құрамдас бөліктерінде, таза инвестиция
шығарылғаннан ... ... ... залалда мойындалуға тиіс.
Ақша бабы есеп беруші ұйымның шетелдік қызметке таза инвестициясының
үлесі болып табылатын және есеп ... ... ... ... ... шетелдік қызметті жүзеге асырушы ұйымның жеке қаржы
есептілігінде бағам айырмашылығы пайда болады. Нақ осылайша, егер ... ... ... ... ... ... ... валютасында
деноминацияланған болса, онда, бағам айырмашылығы есеп беруші ұйымның жеке
қаржы есептілігінде пайда болады. Мұндай бағам ... ... де, есеп ... ... да ... қаржы есептілігінде (яғни,
шетелдік қызмет шоғырландырылған, пропорциялы ... ... ... ... ... алу әдісін пайдалана ... ... ... жеке құрамдас бөлігі болып қайта жіктеледі.
Алайда, есеп беруші ұйымның ... ... таза ... ... ... ақша ... есеп ... ұйымның немесе шетелдік ... ... ... ... ... болады. Ақша
бабын есеп беруші ұйымның және ... ... ... ... ... ... ... болатын бағам айырмашылықтары шетелдік қызметті
және есеп ... ... ... қаржы есептілігінде жеке құрамдас бөлігі
болып қайта жіктелмейді (яғни, олар ... ... ... ... [8, 154-198 ... ұйым ... есепті және жазбаларды қолданыстағы валютадан
өзгеше ... ... ... ол ұйым ... ... ... кезде барлық сомалар сол қолданыстағы валютаға қайта ... осы ... ... ... ... ... ... қолданыстағы валютада пайда болатын сомалар ... ... ... баптары жабу бағамы бойынша қолданыстағы валютаға қайта есептеледі, ал
тарихи құн бойынша ескерілген ақшалай емес ... ... ... ... ... ... күндегі бағам бойынша қайта есептеледі
[3, 57-83 б.].
4 АҒЫМДАҒЫ ШОТЫНДАҒЫ ... ... ... ОПЕРАЦИЯЛАРДЫҢ ЕСЕБІН
ЖЕТІЛДІРУ
Қазіргі уақытта Қазақстан Республикасының экономикасы түбегейлі ... мен ... ... ... Кәсіпорындар мен
ұйымдардың өзінің ағымдағы ... ... ... бойынша
операциялардың есебін жүргізу, ол шет елдермен ... ... шығу ... ... нарықтық жүйе жағдайында өз тауарлары мен қызметтерді ұсыну
және пайда табу болып табылады. Сондықтан да, ... ... ... ... ... үшін ... ... жұмыскерлері
клиенттерді қызықтыру, қызметтерін барлық сфераға ұлғайту, нарықты жаулап
алу және содан пайда түсіруі тиіс.
Қазақстан ... ... және шет ... ... бойынша операцияларын пайдаланып көптеген жетістіктерге жетіп жатқан
банктер де бар. Банктің негізгі мақсаты – капитал ... ... үшін ... ... құру, нарықты зерттеу, ... және ... ... үшін ... ... ... ... Қазақстан Республикасының экономикалық қауіпсіздігіне және ... ... ... ... төнген жағдайда, егер ахуалды
экономикалық ... ... ... шешу ... ... ... ... енгізіледі.
Арнайы валюталық режим елдің экономикалық қауіпсіздігіне және оның
қаржы жүйесінің тұрақтылығына төнген қатерді жою үшін ... ... ... ... ... кешенін көздейтін және резиденттер мен
резидент еместердің ... ... ... байланысты
операцияларды жүргізуіне жекелеген валюталық шектеулер енгізуге ... ... ... ... ... ... болып табылады.
Арнайы валюталық режим оны енгізу үшін негіз ... ... ... ғана ... уақытша шара болып табылады. Арнайы валюталық
режим шеңберінде ... ... ... ... ... валюталық операция сомасынан процент ретінде айқындалатын мөлшердегі
депозитті уәкілетті банкке не Қазақстан Республикасының Ұлттық ... ... ... ... ... талап ету;
2) валюталық операцияларды жүргізуге Қазақстан Республикасы Ұлттық
Банкінің арнайы рұқсатын ... ... ... ... ... шетел валютасын міндетті түрде сатуды талап ету;
4) шетелдік банктерде шоттарды пайдалану бойынша шектеулер, валюталық
түсімді қайтару ... және ... ... бойынша көлеміне,
санына және есеп айырысу валютасына лимиттерді белгілеу.
Қазақстан Республикасының Президенті өзге де ... ... ... мүмкін.
2. Арнайы валюталық режим Қазақстан Республикасының Үкіметімен және
Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... Республикасы Президентінің актісімен
енгізіледі.
3. Қазақстан Республикасы Президентінің арнайы ... ... ... актісі мыналарды:
1) енгізілетін шаралардың және валюталық құндылықтарды пайдалануға
байланысты ... ... ... ... ... ... рұқсат беру шарттарын қоса алғанда, арнайы валюталық режимнің
талаптарын орындау тәртібін;
3) арнайы валюталық ... ... ... және ... ... ... валюталық режимнің қолданылу мерзімі бір жылдан асырылмайды.
Арнайы валюталық режим ... ... ... ... ... режимнің күші жойылды деп саналады.
Қазақстан Республикасының Президенті ... акт ... ... ... осы ... ... мерзімдер шегінде ұзартуға не оның
күшін толық немесе ішінара мерзімінен ... ... ... ... ... режимнің қолданылуы кезеңінде ... ... ... ... ... ... ... валюталық
режимді енгізу туралы актісінде белгіленген талаптарды сақтауға міндетті.
Шетел валютасымен ... ... ... ... ... ... қойылатын талаптар
1. Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі уәкілетті ұйымдарға шетел
валютасымен айырбастау операцияларын ұйымдастыру жөніндегі қызметті ... ... ... ... ... ... Банкi шетел валютасымен айырбастау
операцияларын ұйымдастыру жөніндегі қызметті жүзеге асыру тәртібін және
оған қойылатын ... ... ... ... ... (ашу) ... ... Айырбастау пунктін тiркеу кезiнде
белгiленген үлгідегi құжат - айырбастау пунктiнiң тiркеу куәлiгi берiледi.
Уәкілеттi ... үшiн ... ... ... тәртiбi, құрылтайшылардың
құрамына, ұйымдастыру-құқықтық нысанына, жарғылық капиталдың мөлшерiне және
қалыптасу тәртiбiне қойылатын талаптар, бөлiмшелер құру және ... ... ... ... шектеулер қосымша белгіленедi.
3. Резиденттер лицензия алу үшiн ... ... ... ... ... Қазақстан Республикасының Заңына ... ... ... ... ... Республикасы Ұлттық
Банкiнiң нормативтiк құқықтық актiсiнде белгіленген ... ... ... ... ... ... операцияларын ұйымдастыру жөніндегі
қызметті жүзеге асыруға лицензиялар ... ... ... бас ... құжаттардың толық топтамасын табыс еткен күннен бастап отыз жұмыс
күні iшiнде берiледi. Өтiнiш берушiге лицензия ... бас ... ... нысанда дәлелдi жауап берiледi.
5. Лицензия беруден бас тарту үшін мыналар негіз болып табылады:
1) сәйкес көзделген құжаттарды не өзге де ... ... ... ... ... ... сай болмауы;
3) Қазақстан Республикасының заңнамалық актiлерiнде көзделген өзге де
негіздер.
6. Жүзеге асыруға лицензия алынған қызмет ... ... ... мен ... Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің нормативтiк
құқықтық актiсiнде ... ... ... ... ... ... Банкі валюталық операцияларды
тіркеуді жүзеге асырады.
2. Тіркеу режимі валюталық шартты тіркеуді және ... ... ... резиденттің кейiннен мәлiметтер беруін қамтиды.
3. Валюталық операцияға ... ... ... ... Банкіне тіркеу үшін:
1) егер валюталық шартқа тіркеу режимі басынан бастап ... - ... ... ... орындауы басталғанға дейін;
2) егер тараптардың бірінің міндеттемелерді ... ... ... ... ... әкеп ... ... - осындай міндеттемені
орындау басталғанға ... егер ... ... ... ... ... және толықтырулар
енгізу нәтижесінде және валюталық шартқа тіркеу ... ... ... ... отыз күн ... ... ... міндеттемелерді
орындауы қажет болған кезде қолданылған жағдайда - осындай міндеттемелерді
орындау басталғанға дейін;
4) өзге ... - ... ... ... ... ... күннен
бастап күнтізбелік отыз күннен кешіктірмей өтініш беруге міндетті.
4. Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... қосымша сұратуға құқылы.
5. Резидент құжаттардың толық топтамасын тапсырған күннен бастап он
жұмыс күнi iшiнде тіркеу жүзеге ... ... ... ... ... ... ... үлгiдегi құжат - тiркеу куәлігі беріледi.
6. Тiркеуден бас тарту мынадай жағдайларда ... ... ... емес ақпарат ұсыну не осы Заңға сәйкес көзделген ақпаратты
ұсынбау;
2) жүргiзiлетiн операцияның Қазақстан ... ... ... ... Республикасы Ұлттық Банкінің ... ... ... ... ... ... мән белгіленіп, одан асып кеткен
кезде валюталық шарт ... ... ... ... ... ... ... қатысты хабарлама режимін белгілеуге құқылы тіркеу
режимінен ерекше жағдайлар белгіленеді.
Валюталық операциялар туралы хабарлама
1. Хабарлама режимі ... ... ... резиденттердің
және уәкілетті банктердің, сондай-ақ клиенттер тапсырмасы бойынша валюталық
операцияларды жүзеге ... ... ... нарығына кәсіби
қатысушылардың Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкіне ... ... ... ... ... ... және ... операциялар
мен валюталық шарттың өзгерістері туралы кейіннен ақпарат ұсынуын қамтиды
Уәкілетті банктер және бағалы қағаздар нарығына ... ... ... ... Республикасының Ұлттық Банкінің ... ... ... өзге де ... ... Ұлттық Банкіне тұрақты негізде ... беру ... ... валюталық операциялар туралы хабарлама ... ... 2. Егер ... етілуге жататын валюталық операцияларға қатысты
тұрақты негізде есептер беру ... ... ... ... ... валюталық шарт жасалғаннан кейін, бірақ ол ... ... бірі ... бастаған күннен бастап жеті
жұмыс күнінен кешіктірмей Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкін хабардар
етуге ... Егер ... ... ... ... ол ... орындау процесінде қолданылған болса - ... ... ... ... валюталық операциялар хабарлануға тиісті күннен
бастап жеті ... ... ... ... ... ... есептер беру нысанында хабардар ету жағдайларын
қоспағанда, хабарламаны растауды Қазақстан ... ... ... ... шарт ... ... ... еткен күнінен бастап жеті
жұмыс күні ішінде жүзеге асырады. Бұл ретте, валюталық операцияға қатысушы
резидентке белгіленген үлгідегі құжат - ... ... ... ... 4. ... ... ... Банкі валюталық операциялардың
жасалу мән-жайларын нақтылау мақсатында ... ... ... ... асырылатын валюталық шартты талап етуге құқылы.
      5. Уәкілетті ... және ... ... ... кәсіби
қатысушылары хабарлама туралы куәлік болмаған жағдайда клиенттердің
валюталық операцияларын Қазақстан ... ... ... ... актісінде белгіленген тәртіппен Қазақстан Республикасының Ұлттық
Банкіне хабарлай отырып жүргізеді.
      6. Қазақстан ... ... ... ... ... ... ... қатысты шекті мәні белгіленіп, одан асып
кеткен кезде валюталық шарт хабарлануға жатады, ... ... ... ... ... ... ... жағдайлар белгіленеді.
Резиденттер арасындағы валюталық операцияларға тыйым ... ... ... ... бiрi ... ... ... Банкi және
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлiгi болатын операциялар; 
2) өздеріне берiлген лицензияға және ... ... ... ... ... ... мен ... ұйымдар жүзеге
асыруға құқылы банктік операцияларға және өзге де ... ... ... операциялар; 
3) валюталық операциялар жүргізу жөнiндегі банктiк қызмет көрсетуге ақы
төлеу, ... ... ... банктiк қызмет көрсету көзделетін
шарттар бойынша тұрақсыздық айыппұлын (айыппұлдарды, өсімпұлдарды) төлеу; 
4) номиналдық құны шетел ... ... ... ... ... сатуға, сыйақы төлеуге және өтеуге байланысты операциялар;
4-1) тазартылған құйма алтынды сатып алу және сату ... ... ... ақы ... ... ... пайдаланған кезде
экспортты (импортты) жүзеге асыруға байланысты ... ... ... төлемдері мен аударымдары; 
6) шетел валютасымен көрсетілген вексельдерді ақшалай ... ... ... ... ... дүкендерінде тауарларды сату кезінде, сондай-ақ
халықаралық тасымалдаулар кезіндегі жүру жолында ... ... ... ... ... ... есеп ... байланысты операциялар; 
8) қызметкерлердi Қазақстан Республикасынан тыс ... ... ... ... ... жеке ... ... өтеусiз аударуы немесе валюталық
құндылықтарды жеке ... ... ... ... ... ... ... бағытталған заңды тұлғаларға өтеусiз беруi; 
10) жеке тұлғалардың басқа жеке тұлғалардың пайдасына банк ... ... ... ... ... көзделген
жағдайларда салықтар және бюджетке төленетін басқа да мiндетті төлемдердi
төлеуге байланысты операциялар.
Резиденттер мен резидент еместер арасындағы ... ... ... ... ... ... заңнамасына сәйкес
тараптардың келiсiмi бойынша ... ... ... және ... ... ... құқылы. 
2. Резиденттер резидент еместермен операциялар ... ... ... вексельдер шығаруға құқылы. 
3. Резидент ... ... ... ... ... ... алу операциялары және көзделген тәртіппен ... өзге де ... ... ... ... дивидендтердi,
сыйақы мен өзге де кiрiстердi шектеусiз алуға және аударуға құқылы. 
4. Егер ... ... ... ... ... ... ... резиденттер мен резидент еместер арасындағы
валюталық операциялар хабарлама ... ... ... Қазақстан
Республикасының Ұлттық Банкi белгiлеген ... ... ... ... ... ... режимдерi тараптардың бiрi Қазақстан
Республикасының Ұлттық ... және ... ... Қаржы
министрлiгi болып табылатын резидент еместермен ... ... ... ... ... валюталық операциялар
1. Қазақстан Республикасының аумағында резидент ... ... ... ... ... ескере отырып шектеусiз жүзеге
асырылады. 
2. Қазақстан Республикасының аумағында резидент еместер арасындағы
валюталық операцияларды ... ... ... ... ... ... мен ... еместердiң валюталық операциялар бойынша
төлемдері және ақша аударымдары
1. Резиденттер мен резидент еместердiң ... ... ... және ақша ... ... ... банктік шоттар арқылы
жүзеге асырылады, оған мыналар кірмейдi: 
1) Қазақстан Республикасының ... жеке ... ... ... және ақша ... ... олардың пайдасына
төлемдер мен ақша аударымдары; 
2) жеке ... ... ... банктік шот ашпай жүзеге
асыратын ақша ... ... ... ... ... сату кезінде, сондай-ақ
халықаралық тасымалдаулар кезіндегі жүру жолында жолаушыларға тауарлар сату
және қызметтер ... ... есеп ... жеке ... мен ... ... немесе уәкілетті ұйымдардың
арасындағы олардың айырбастау пункттері ... ... ... ... ... ... ... резидент емес қызметкерлерге, сондай-ақ
резидент емес заңды тұлғалардың резидент және резидент емес ... ... ... төлеуі; 
6) заңды тұлғалардың қызметкерлерді Қазақстан Республикасынан тыс
жерлерге ... ... ... ... ... ... өз ... Қазақстан Республикасының кеден аумағында әуежайларда,
порттарда және халықаралық қатынастар үшін ашылған шекаралық өткелдерде
кедендік бақылаумен ... ... жеке ... мен резидент емес заңды
тұлғалар арасындағы төлемдер; 
8) резидент заңды тұлғалар мен ... ... ... ... ... ... ... емес заңды тұлғалар арасындағы Қазақстан
Республикасының төлемдер мен ақша аударымдары ... ... сома ... ... валютадағы төлемдерi; 
9) чек, вексель беру (тапсыру) арқылы жасалатын төлемдер; 
10) белгіленген тәртіппен резиденттер ашқан шетелдік банктердегі шоттар
арқылы резидент еместер жүзеге ... ... ... төлемдер мен
ақша аударымдары, сондай-ақ шетелдік банктердегі уәкілетті ... ... ... ... мен ақша ... Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкiнiң ... ... ... ... ... ... резиденттiң
мiндеттемелерiн орындау есебіне жүзеге ... ... ... ... ақша ... ... және ... емес заңды
тұлғалар Қазақстан Республикасының аумағында ... ... ... ... ... ... валютасы олардың уәкілетті
банктердегi банктік шоттарына мiндеттi түрде аударылуға тиiс. 
2. ... ... ... ... ... хабарлау және ресімдеу
талабы белгіленген валюталық операциялар бойынша ҚР-ң ... ... ... ... ... ... ... және резидент емес жеке тұлғалар белгіленген сома шегінде
уәкiлеттi банктерде шот ... ... ... ... ... ... және
Қазақстан Республикасына өтеусiз ақша аударымдарын (салықтық, лицензиялық
төлемдердi, айыппұлдарды, мұрагерлік сома ... ... және ... жеке ... ... қызметтi жүзеге асыруына байланысты емес
және осы Заңға сәйкес оған қатысты ... ... ... ... ... ... өзге де ақша ... Қазақстан
Республикасынан жүзеге асыруға құқылы. 
4. Резиденттердiң және резидент еместердiң қолма-қол ... ... және ... ... ... тәртiбi, сондай-ақ банк шотын ашпай-ақ
ақша аударымдарының сомасы мен оларды ... ... ... ... Ұлттық Банкiнiң нормативтiк құқықтық актiлерiнде белгiленедi.
Қазіргі кезде Қазақстанда ... есеп ... ... ... ... арасында «1С: Бухгалтерия – Проф. Для
Windows» бағдардамасы көп қолданыс тауып ... «1С – ...... ... ... ... бар ... болып табылады
Жүйе  кәсіпорынның ағымдағы шаруашылық қызметінің жекелеген түрлерін
автоматтандыруға арналған бағдарламасы болып табылады.
2002 ... ... ... ... ... ... "1С:
Бухгалтерия 7.7" бағдарламалы өнімі ... ... ... ... ... ... ... енгізу Орталығы болып
табылады. Бағдарламаны енгізудегі ... ... өзі ... ... есептілікті тиімді жүргізу жолдарын қалыптастыру болып көзқделген
болатын. Алайда, қазiргi кездегі бухгалтерлік ... ... ... ... программалар негiзiнде жүзеге асатын компьютерлiк
есеп. Бухгалтерлiк программа адамзат қызметi саласының кәсiби функцияларын
автоматтандыру үшiн жеткiлiктi күрделi құрал ... ... ... ... ... ... ... ақпараттық жүйелердi құруды қамтамасыз етедi. Қазiргi ... ... ... ... iшiнде жазылмай, көбiнесе
сырттай сатып алынады. Бiрақ дайын бухгалтерлiк программалар ... ... ... ... емес [16, 47-64 ... ... қаржы есептілігін әзірлеу кезінде әрбір ұйым, мейлі ол
шетелдік қызметі бар ұйым немесе шетелдік қызметті жүзеге ... ... ... ... ұйым ... ... - өзінің қолданыстағы
валютасын жоғарыда қарастырылған барлық тәртіптерге ... ... ... ... мен ... ... ... қайта есепту жүргізеді
және сондай қайта есептеу салдарын қаржы есептілігінде көрсетеді.
Есеп ... ... ... бірқатар жекелеген ұйымдардан құралады
(мысалы, бас ұйым мен бір немесе ... ... ... ... ... ... ... қауымдастырылған ұйымдарға немесе бірлескен ... ... ... ... ... ... болуы мүмкін. Есеп
беруші ұйым құрамындағы ... жеке ... ... мен ... сол есеп ... ұйым ... ... есептілігін беретін
валютасына қайта есептелуі қажет. Кез келген валютаны есеп беруші ұйымның
ұсыну валютасы ... ... ... Есеп ... ұйым құрамындағы,
қолданыстағы валютасы ұсыну валютасынан өзгеше, кез ... жеке ... мен ... ... қайта есептеуге жатады.
Қазақстан Республикасының экономикалық қауiпсiздiгiне және оның қаржы
жүйесiнiң тұрақтылығына қатер төнген ... егер ... ... ... ... шешу ... болмаса, біз міндетті түрде арнайы
валюталық режим енгiзе аламыз.
Арнайы валюталық режим ... ... ... және ... ... тұрақтылығына төнген қатердi жою үшiн жағдайлар жасауға
бағытталған валюталық реттеу шаралар кешенiн көздейтiн және ... ... ... ... ... ... ... жүргiзуiне жекелеген валюталық шектеулер енгiзуге ... ... ... ... ... режимi болып табылады.
Барлық кәсiпорындар өндiрiстiк және шаруашылық қызметтерiн жүзеге асыра
отырып, басқа кәсiпорындармен,ұйымдармен, мекеме ... және ... ... ... түседi. Бұл қарым-қатынастар дайындау,
өткiзу ... және ... ... ... ... ... ... негiзделген.
Барлық кәсiпорындарында жабдықтаушылардың алдында олардан алынған
тауарлы-материалдық құндылықтар, көрсетiлген қызметтер, орындалған ... ... ... яғни, мемлекет алдында кiрiстерден аударымдар
бойынша,қорларға төлем,салықтық және салықтық емес ... ... ... мен ... алдында еңбек ақы және де басқа
төлемдер бойынша. ... ... ... ... ... ... ... маңызды орын алып отыр.
Мекеменiң жетiстiкке жетудегi негiзгi мәселесi - ... ... және есеп ... ... ... ... ... есеп айырысу қолма-қол немесе қолма-қол емес ақша арқылы
жүргiзiледi. Қолма-қол емес есеп ... ... ... өту ... чек, ... ... ағымдағы және есеп айырысу шоты бойынша
қолма-қол емес аудару,арқылы ... ... ... ... ... ... есептiң құрылымын,
ақшалай қаражаттардың есебiн, оның iшiнде ... ... ... ... ... iшкi ... бақылау жүргiзiлуiне
жан-жақты зерттеліп, жүйелi түрде көрсетілді деп ойлаймын.
Бұл мақсатты шешу үшiн:
-есептiң теориялық негiзiн және ақшалай ... ... ... iшкi ... ... үйрену
-ақшалай қаражаттардың бухгалтерлiк есебiнiң жағдайын талдау
-мекемедегi ақша ... iшкi ... ... жүргiзудi
қарастыру
Осы мәселелер бойынша курстық жұмыс талданып, жан-жақты қарастырылып
шықты.
Сонымен, қаржы есептілігін әзірлейтін жеке ұйым ... ... ... және жеке ... ... ... стандартына сәйкес әзірлейтін ұйым ондай есептілікті кез келген
валютада ұсынуға құқылы. Егер ұйым өзінің қолданыстағы валютасынан ... ... ... ... оның ... мен ... ... қайта есептеледі.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Бухгалтерлік есеп және ... ... ... Қазақстан
Республикасының заңы, 28.02.2007 жыл.
2. Қазақстан Республикасының «Валюталық реттеу мен валюталық ... ... №2 ҰҚЕС ... ... валютасындағы операцияларды ауыстыру»
4. №21 ХҚЕС «Валюталық бағам өзгерісінің әсері».
5. Радостовец В.К., Радостовец В.В., ... О.И. ... ... А. : ... ... ... Бухгалтерлік есеп шоттарының үлгілік жоспары.
7. Қалқабаева Г.М. Валюталық операциялар: оқу-тәжірибе құралы, Қарағанды,
2008.
8. «О платежах и ... ... ... ... ҚР заңы «Валюталық реттеу» 1996 жыл.
10. Баймұханова С. Б., Балапанова Ә. Ж. ... ... А. : ... ... ... ... Нургалиева Р.Н,. 2003 жыл
12. Баймұханова С.Б. Бухгалтерский учет хозяйствующих ... – А. ... ... ... ... Г.Т. ... регулирование в Респуюлике Казахстан.
Учебное пособие. – Алматы: Экономика 2004.
14. ... Г.Л., ... Ю.Г. ... ... ... пособие. – М.: Экономика, 2005.
15. Артемов Н.М. Валютные ограничения. – М., 2001.
16. Афуксениди В. Роль ... ... как ... ... ... и других проектов РК.
//Транзитная экономика, 2005, №1.
17. Балабанов И.Т. Банки и банковское ... Спб: ... ... ... и ... ... Под редакцией Е.Ф. Жукова, М: ... ... ... ... дело // под ред. О.И. Лаврушина. Изд. перераб. ... ... ... В. Современные проблемы теории валютного курса. //Вопросы
экономики №3, 2002.
21. Валютные регулиование и ... ... ... ред. ... ... – М.: ... 2006.
22. Ви А. Негативные тенденции в ... ... ... 2005, №5-6.
23. Биржалық қор нарығының даму ... (2007 ... ... ... 2008, №2.
24. Толпаков Ж.С. Бухгалтерский учет ... ... ... ... «Экономика» 1998 г.
25. Инструкция «О порядке открытия, ведения и закрытия банковских счетов
клиентов в ... ... ... ... ... ... ... Национального Банка Республики Казахстан №
266 от 02 июня 2000 года.
26. Шалашова Н.Т. “Учет валютных операций” - М. ... ... ... ... В.Д., Хорин А.Н. Доход как ... ... ... - 2006. - № 6. - стр. 99 - ... ... М.С. ... ... учета. Алматы, 2003
29. Радостовец В.К. Бухгалтерский учет на предприятии. Алматы, 2003
30. Радостовец В.К. и др. Организация финансового учета. ... ... ... ... С. ... ... транзитной экономики. Алматы, 2003
32. Шеремет А.Д., Сайфулин Р.С. Методика финансового анализа.-М.: ИНФРА-М,
2003.
1-қосымша
Қазақстан Республикасында қолма-қол ... ... ... ... ережесіне
 
Рұқсат
№ _________  ____ ... ... ... ... ... ... Банк ... атауы)
Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің лицензиясы негізінде ... ... ... ... үшін ... ... тұлғаның атауы және орналасқан жері)
заңды тұлғаны әділет органдарында мемлекеттік тіркеуге рұқсат береді.
 
________________________ ... ... ... (қол ... ... ... ... Республикасында
қолма-қол шетел валютасымен
айырбастау операцияларын
ұйымдастыру ережесіне
______________________________________________________
(уәкілетті ұйымның атауы)
уәкілетті ұйымының құрылтайшылары (қатысушылары) туралы
мәліметтер
    1. Жеке тұлғалар:
|Рет|Аты-жөні |Туған ... ... ... |
|№ | ... |еке ... ... |
| | | ... ... | |үлесі |
| | | | ... | | |
| | | | | | ... |
| | | | | | |н | |
|1 | | | | | | | |
|2 | | | | | | | |
|3 | | | | | | | ... | | | | | | | ... 2. ... ... |Ұйымдас-ты|Кәсіпорын- |Мемлекетті|Орналас-қ|Жарғылық ... ... ... мен |к тіркеу |ан жері |капиталдағы |
| |аты-жөні |қ нысаны ... ... | ... |
| | | ... ... | | |
| | | ... ... | | |
| | | ... ... | | |
| | | | ... | | |
| | | | ... | | |
| | | | | | ... | | | | | |бен | |
|1 | | | | | | | |
|2 | | | | | | | |
|3 | | | | | | | ... | | | | | | ... Республикасында
қолма-қол шетел валютасымен
айырбастау операцияларын
ұйымдастыру ережесіне
Шетел валютасымен
айырбастау операцияларын ұйымдастыруға ... ... ____ ... ... Республикасы Ұлттық Банкінің
_______________________________________________ филиалы
(Ұлттық Банк филиалының атауы)
Қазақстан Республикасының «Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы»
Заңының 6-бабына, ... ... ... ... туралы» Қазақстан
Республикасы Заңының 8-бабына және «Қазақстан Республикасындағы банктер
және банктік қызмет ... ... ... ... 30-бабына сәйкес
осы ... ... ... және ... ... Республикасы Ұлттық Банкінің
_______________________________________________ филиалы
(Ұлттық Банк филиалының атауы)
валюталық бақылау агентінің ... ... ... ... ... ... мерзіммен бір данада берілді және басқа
тұлғаларға беруге болмайды.
________________________ ... ... ... (қол ... ... ... ... ... шетел валютасымен
айырбастау операцияларын
ұйымдастыру ережесіне
Айырбастау пунктінің тіркеу куәлігі
№ _____________ ... ... ... ... ... ... бар ... тұлғаның немесе
оның филиалының атауы және орналасқан ... ... ... ... пунктінің мекен-жайы)
айырбастау пунктіне оның _____________________________________________
(Ұлттық Банк филиалының атауы)
_______нөмірмен ... ... ... ... ... атауы) (қол ... ... ... ... ... ... ... операцияларын
ұйымдастыру ережесіне
Журналдың сыртқы парағы
                                 
Сатып алынған және сатылған қолма-қол шетел валютасы тізілімдерінің
ЖУРНАЛЫ
 
___________________________________________________________орналасқан
айырбастау операцияларын ұйымдастыру құқығы бар заңды тұлғаның
немесе оның филиалының ... ... ... ... құқығы бар заңды тұлғаның
немесе оның филиалының атауы)
___________________________________________________________орналасқан
(айырбастау пунктінің мекен-жайы)
__________________________________________________ ... ... ... ... ... нөмірі)
_____ жылғы «___»_____________ басталды
             _____ жылғы «___»_____________ аяқталды
Сақтау мерзімі: _____________ жыл
Журналдың ішкі парағы
|Күні|Валютатү|Валюта қалдықтары[2] ... |
| |рі | | |
| | |Күн ... ... алу |Сату |Басшының өкімінің|
| | | ... | | ... ... |
| |  ... ... |      |      -       |
| |Теңге   |     |      | |-    | |
| |  | | | | | |
| ... ...   |
| |      |     |      |  |    | |
| ... ... ...   |
| |      ... |      |  |    | |
| ... |         |                |
| |      |     |      |  |    | ... ... ... өзге банк ... қоса ... ... алынған және сатылған қолма-қол шетел валютасының
200___ жылғы «___»____________
тізілімі
|Рет | ... ... ... ... ... |атауы | |
| ... жеке | | |
| ... | | |
| ... | | |
| ... | | |
| ... мен | | |
| ... | | |
| | | ... ... ... |
| | | ... |валю-та|теңгедегі |
| | | ... ... |мен ... |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
| | | | | | | |
| | | | | | | |
| | | | | | | |
| | | | | | | |
| | ... | | | | |
| | | | | | | |
| | | | | | | ... қолы ... ... ... *   - ... алу ... ... есептеледі
     **  - сату бағамы бойынша есептеледі
Журналдың соңғы парағы
______________________________________________________________
(айырбастау операцияларын ұйымдастыру құқығы бар заңды тұлғаның
немесе оның филиалының атауы)
______________________________________________________________тиесілі
(айырбастау пунктінің ... ... ... және ... ... осы ... журналында
________________ парақ нөмірленді және тігілді
____ жылғы «___»______________
Басшы ___________________               Мөр орны
(қолы)
Бас бухгалтер_______________
(қолы)             
__________ парақтан тұратын тізілімдер ... ... ... ... ... ... ... ережесінің талаптарына сәйкес ... және ... ... Банкінің ______________________________ филиалында
_____ жылғы «___»______ расталды.
Қазақстан ... ... ... филиалының
директоры (директордың орынбасары) ________________________ /қолы/
Ұлттық Банк филиалының
мөрінің немесе мөртабанының орны
6-қосымша
Қазақстан Республикасында
қолма-қол шетел валютасымен
айырбастау операцияларын
ұйымдастыру ... ... ... арналған ақпарат
 
        Осы айырбастау пункті Қазақстан Республикасы Ұлттық ... ... ... ... Банк ... ... ... жұмысына ескертулер болған жағдайда, мына мекен-
жай бойынша: __________________________________________________
         ... Банк ... ... ... жолдауыңызды немесе _________________________________________
                                ... Банк ... ... ... ... ... қарау үшін, онда мынадай мәліметтер хабарлауыңызды сұраймыз:
өтініш иесінің аты-жөні;
өтініш иесінің мекен-жайы;
айырбастау пунктінің атауы және мекен-жайы;
осы ... ... ... ... операцияларын ұйымдастыру
құқығы бар заңды тұлғаның немесе оның ... ... ... ... ... бұзушылыққа жол бергенін көрсететін күн.
Жазбаша шағым үшін өтініш иесінің қолы ... ... ... ... ... сыртқы парағы
                                 
Төлем жасамайтын және айналысқа жарамсыз
қолма-қол шетел валютасымен операциялар тізілімдерінің
ЖУРНАЛЫ
 
___________________________________________________________орналасқан
айырбастау операцияларын ұйымдастыру құқығы бар заңды тұлғаның
немесе оның филиалының орналасқан ... ... ... ... бар заңды тұлғаның
немесе оның филиалының атауы)
___________________________________________________________орналасқан
(айырбастау пунктінің мекен-жайы)
__________________________________________________ ... ... ... ... ... ... жылғы «___»_____________ басталды
             _____ жылғы «___»_____________ аяқталды
Сақтау мерзімі: _____________ жыл
Журналдың ішкі парағы
|Валюта түрі | Сатып алу бағамы |  Нарықтық бағам | Өкімнің нөмірі және |
| | | ... ... ...   ... | |  |     ... ...   ... | |  |     ... ... және ... жарамсыз
қолма-қол шетел валютасымен операциялардың
200__ жылғы «____» ____________
тізілімі
 
|Рет |Инкассо |Шетел |Шетел ... ... ... ... ... |ен ... ... |н |
| ... |ның ... ... ... ... |ың түрі |ң атауы |ң сомасы |ың |
| ... | ... ... ... ... |
| | | ... |ан ... |сомасы |
| | | |р ... ... ... | | |
| | | | | ... | | |
| | | | | ... | | |
| | | | | | | | ... ... |
| |     |      |  |  ...   |  |  ...  |           |        |          |          |         |         |          |
| |     |      |  |  ...   |  |  ... ... қолы ... ... соңғы парағы
______________________________________________________________
(айырбастау операцияларын ұйымдастыру құқығы бар заңды тұлғаның
немесе оның филиалының атауы)
______________________________________________________________тиесілі
(айырбастау пунктінің атауы, ... ... және ... ... ... жасамайтын және айналысқа жарамсыз қолма-қол
шетел валютасымен операцияларының осы ... ... ... нөмірленді және тігілді
____ жылғы «___»______________
Басшы ___________________               Мөр орны
(қолы)
Бас бухгалтер_______________             
(қолы)
__________ парақтан тұратын төлем жасамайтын және ... ... ... ... ... ... ... Қазақстан 
Республикасында қолма-қол шетел валютасымен айырбастау ... ... ... ... ... және ... ... Банкінің ______________________________ филиалында
_____ жылғы «___»______ расталды.
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі ... ... ... ... Банк ... немесе мөртабанының орны
8-қосымша
Қазақстан Республикасында
қолма-қол шетел валютасымен
айырбастау операцияларын
ұйымдастыру ережесіне
20 __ жылғы ... ... ... ... туралы есеп
 
уәкілетті ұйымның атауы _____________________________
пошта адресі, телефоны, факсі ________________________________________
шетел валютасымен айырбастау операцияларын ұйымдастыруға берілген
лицензияның нөмірі және күні ... ... ... ... ... |USD |EUR |RUR ... |
|№ | ... | | | ... |
| | | | | | ... |
| | | | | | ... |
| | | | | | ... ... ... валютасының есептік |100 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... |  |  |  |  |  ... ... қолма-қол шетел |110 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | |
| ... кассасын қоса| | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... |120 |  |  |  |  |
| ... шоттарында | | | | | ... ... ... ... |200 |  |  |  |  |
| ... валютасы | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ішінде: |  |  |  |  |  ... ... ... ... |210 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... ... шетел | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... ... |220 |  |  |  |  ... |оның ішінде уәкілетті |230 |  |  |  |  |
| ... | | | | | ... ... ... |240 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... ... ... | | | | | ... ... шетел валютасы |300 |  |  |  |  |
| ... | | | | | ... ... ... |  |  |  |  |  ... ... банктер арқылы |310 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... ... ... | | | | | ... ... ... заем: |320 |  |  |  |  ... ... ... уәкілетті |330 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | ... ... пункттері |340 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... ... | | | | | ... |Есептік кезеңнің аяғындағы|400 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... |  |  |  |  |  ... ... ... шетел |410 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | |
| ... ... ... | | | | |
| ... | | | | | ... |уәкілетті банктердегі |420 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | ... ... ... ... арқылы есептік айда жүзеге асырылған
жекелеген операциялар туралы ... ... ... ... ... |барлығы |оның ішінде банк арқылы ... | ... | ... ... ... |
| | | | ... |
| | | | | | | ... |Ішкі валюта нарығында |500 |  |  |  |  |
| ... ... ... | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... нарығында |600 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | |
| ... | | | | | ... ... ... |700 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | |
| ... ... | | | | | ... ... ... |800 |  |  |  |  |
| ... ... | | | | | |
| ... ... | | | | | |
| ... шетел | | | | | |
| ... | | | | | ... ___ ... «____» ... ... ... бас ... қолы)
_____________________________ орындаушы
 (аты-жөні, қолы)
9 - Қосымша
Бағамдық айырмалар орын алатын шаруашылық іс-әрекеттердің сипаттамасы
|Шаруашылық іс-әрекет |Бағамдық ацйырманың мазмұны ... ... | ... ... | ... |
| | |шот ... ... ... ... ... келіп |Расчетов с ... ... ... ... ... ... |покупателями и |
|атқарылған жұмыстар |Разница между оценкой ... ... ... ... ... ... но ... на день | ... ... ... расчетных документов | |
| ... ... и ... | |
| ... ... средств по | |
| ... дня ... | ... полученного |Разница между оценкой дебиторской |Расчетов с ... ... ... ... и |
| ... ... по ... на |заказчиками |
| ... ... ... и ... | |
| ... денежных средств по | |
| ... дня ... | ... ... ... между оценкой кредиторской |Расчетов с |
|векселя ... ... ... и |
| ... по ... на день ... |подрядчиками |
| ... и ... ... | |
| ... ... по ... дня | |
| ... | ... ... ... между оценкой кредиторской |Расчетов с |
|материальных ... по ... на день ... и ... ... ее и ... ... |
| ... ... ... по | |
| ... дня ... | ... ... ... ... ... задолженности |Расчетов с |
|средств в счет ... ... по ... ... ... |ему ... от участия в организации| ... от |по ... на день ... | ... в ... и суммой переведенных | |
| ... ... по ... дня | |
| ... | ...... ... |
10 - ... А Я В Л Е Н И ... открытие валютного счета
Наименование учреждения банка АО "ТуранАлемБанк" ___________________
Наименование ... ... ТОО ... ... и ... 480068, г. ... 11 мкр. ул. ... 119
Факс: 57-39-90
Телефон: 57-39-92
Наименование банковского учреждения, в котором открыт ... ... 252632 ... ... ... ... по МФО 183294 код ... ... ... в ... фонды государству: Заполняется банком
(с указанием основания)
№ счета
Наименование и адрес вышестоящей
организации:________________________________________________________
(министерство, ведомство, исполком, правление или совет общественной
организации и ... и дата ... о ... в ... с 1992 г. не требуется
Просим открыть на наше имя ... ... ... ... данных, указанных в настоящем заявлении, мы немедленно
будем извещать вас в письменной форме
Всю ответственность за возможные неблагоприятные ... ... ... ... ... ... извещения, несет владелец счета
" 04 " ... 2010 г. ... ... ... - ... ... по валютному счету № 65035505 за март 2010 г.
(в долларах США)
|№ ... |№ ... ... ... ... |Остаток |
|п/п | | ... | | | |
| | | ... | | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |7 |
|1 ... |101 |5904100 | ... ... |
|2 ... |125 |5904100 | ... ... |
|3 ... |38 |145350 ... | |68900-00 |
|4 ... |39 |145600 |500-00 | ... |
|5 ... |265 |327600 | |1500-00 ... |
|6 ... |40 |285700 |2500-00 | ... ... к ... ... по валютному счету за март 2010 г.
(расход валютных средств)
|№ |Дата |№ ... ... ... ... | | ... | ... |
| | | ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |
|1 ... |101 ... ... от ... |
| | | | ... на | |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|2 ... |125 ... ... от ... |
| | | | ... на | |
| | | | ... | |
| | | | ... | |
|3 ... |40 ... ... |За товары по |1500-00 |
| | | ... ... № 20 от| |
| | | | |25.02 | ... ... |
Документы к выписке банка по валютному счету за март 2009 г.
(поступление валюты)
| № п/п ... |№ ... ... |Сумма |
| | | ... | ... |
| | | ... | | |
|1 |2 |3 |4 |5 |6 |
|1 ... |38 ... ... |Предварительная |40000-00 |
| | | ... ... ... № | |
| | | | |1540 от 15.03 за | |
| | | | ... | |
|2 ... |39 | |За ... |500-00 |
| | | | ... | |
|3 ... |40 ... ... ... |2500-00 |
| | | ... ... за | |
| | | | ... ... | |
| | | | |№ 053540 от 18.02 | ... ... |
12 - ... ... ... ... ТОО «Компания Стеклоимпекс»
Почтовый адрес: Адрес: 480068, г. Шымкент, 11 мкр. ул. Фурманова 119
Факс: 57-39-90
Телефон: ... ... ... решать вопросы по сделке: Сапарбаев А.С.
Телефоны: 8 (3252) 57-59-48, 57-58-48
Расчетный счет в тенге № ... ... г. ... МФО ... счет в ... США № ... заключить от нашего имени и за наш счет ... на ... ... на ... ... ... (в долларах США) Минимальный курс ... в ... ... ... ... заключения сделки предоставляем АО"ТуранАлемБанк" право списать с
нашего валютного счета сумму проданной ... и ... на наш ... ... ... проданной валюты за вычетом комиссии в размере
1,3 %.
Заявка действительна до продажи 50 % (Обязательная ... ... по ... со ... № 65035505
Руководитель Кадырбеков М.А.
Главный бухгалтер Бекжигитов С.С.
Печать Дата 30 ... 2010 ... - ... 10.03. 2010 г. до 10.04. 2010 ... ... Стеклоимпекс»
Адрес: Адрес: 480068, г. Шымкент, 11 мкр. ул. Фурманова 119
Ф.И.О. уполномоченного сотрудника ... М.А. ... ... ... у вас ... ... ПОРУЧАЕМ КУПИТЬ от вашего имени и за наш счет через Валютную биржу
средства в иностранной валюте на следующих условиях:
СУММА ПОКУПКИ на ... ... ... ... выше ... ... за 1 доллар
КОМИССИЯ Одна целая одна десятая (1,1) % (от ... ... ... ... ... ... / за ... комиссии на наш счет №
65035505
_____________В АО"ТуранАлемБанк" г. Шымкент _________________
излишек покрытия за наш счет № 161007
_____________ АО"ТуранАлемБанк" г. ... МФО ... в ... Двадцать миллионов тенге
перечислено на счет АО"ТуранАлемБанк" г. Шымкент ... ... г. ... № 5904999
МФО № 299178
п/поручение № 49 от 10.03 199_г.
Руководитель ... ... ... ... ... Дата 30 ... 2010 ... ... есеп ... ... ... Қазақстан Республикасы
Қаржы министрлігі, Астана, 2007 жыл
-----------------------
Құжаттар
Қолма-қол ұсыным үшiн ... ... ... ... ... көшiрмесі
Журнал - ордер № 2
Қаржылық есептілік
Бас кітап
Салыстыру

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 43 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ақша қаржаттары27 бет
Ақша айналысын басқару және реттеу әдістері11 бет
КГП ПХВ «Ателье» шағын кәсіпорынның ақша қаражаттарының бухгалтерлік есебін ұйымдастыру66 бет
Банктің валюталық операцияның негізгі есептері9 бет
"Ақша қаражаттарының есебі."41 бет
«ақша қаражаттарының есебі»58 бет
«Мұнай кенорынды игеруге және пайдалануға салынған ақша қаражаттарының тиімділігін талдау»8 бет
«Транс Техно Сервис» ЖШС- нің ағымдағы және корреспонденциялық шоттардағы ақшалардың есебі86 бет
Алдыңғы, ағымдағы, кейінге қалдыру және қорытынды бақылау13 бет
Алдыңғы, ағымдағы, кейінге қалдыру және қорытынды бақылау жайлы4 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь