Қазіргі заманғы қазақ философиясы



Жұмыс түрі:  Материал
Көлемі: 8 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 400 теңге
Таңдаулыға:   
Тегін:  Антиплагиат

Қандай қате таптыңыз?

Рақмет!






Қазақстан Респубдикасы Білім және Ғылым Министрлігі

СӨЖ
Тақырыбы: Қазіргі заманғы қазақ философиясы

Жоспар
1. Кіріспе
2. Негізгі бөлім
3. Қорытынды
4. Әдебиеттер

Кіріспе
Қазіргі заманғы қазақ ғалымдары М.Орынбеков, Н.Байтенованың зерттеулеріне сүйене отырып, қазақ халқының философиялық дүниетанымы-ның қалыптасып дамуын шартты түрде мынадай кезеңдерге бөлуге болады:
1. Ежелгі заманнан ІХ-ғасырға дейінгі кезең -- қазақтардың ата-тегінің философиясы (предфилософия протоказахов). Бұл кезеңдегі философиялық көзқарастарда діни сипат басым.
2. Түркі тілді халықтардың философиясы, ІХ-ғасырдан ХV-ғасырға дейінгі кезең. Оның көрнекті өкілдері бүкіл түркі дүниесіне ортақ тұлғалар -- Анахарсис, Қорқыт, әл Фараби, Ж.Баласағұн. М.Қашғари, Қ.Иасауи. Бұл кезенді түркі тілді халықтардың философиясының Алтын гасыры деуге болады. Аталған ғұламалар тамаша шығармалар мен философиялық еңбектерді дүниеге әкеліп, әлемдік философияның дамуына елеулі үлес қосты.
3. Қазақ хандығы дәуіріндегі философия, ХV-ХVШ ғасырлар аралығын қамтиды, үш бағытта дамыды: а) жыраулар философиясы; ә) билер философиясы; б) Зар заман философиясы.
4. ХІХ-ғасырдағы Ағартушылық философиясы: Шоқан Уәлиханов, Ыбырай Алтынсарин, Абай Құнанбаев философиясы -- антропоцентристік және экзистенциалистік сипатқа ие.
5. ХХ-ғасырдың 20-40 жылдарындағы қазақ философиясы. Негізінен саяси философия болды: Ә.Бокейханрв, А.Байтұрсынов, М.Дулатов, М.Жұмабаев, Ж.Аймауытов, ЦД.Құдайбердиев.
6. Кенес дәуіріндегі Қазақстандық философия. ХХ-ғасырдың 50-60 жылдарынан бастап, 90-жылға дейінгі аралықты қамтиды. Жалпы кеңестік философия секілді коммунистік партияның идеологияпық қызметшсіне айналып, өзінің ұлттық ерекшеліктерінен айрылды. Бірақ негізінен марк- систік сипатта болғанымен, осы кезенде кәсіби философия қалыптасты. 1958 жылы Қазақ ССР Ғылым Академиясының құрамында Философия және құқық институты, Қазақ мемлекеттік университетінде философиж факультеті ашылды. Кеңестер Одағы кеңістігінде танымал болған Қазанстандық философия негізінен таным теориясы, таным диалектикасы және диалектикалық логика мәселелерін зерттеумен айналысып, биік деңгейге көтерілді.
7. Тәуелсіздік кезеңінін философиясы -- соңғы он бес жылда қалып- тасты, қазақ халқының философиялық дүниетанымын терендеп зерттеумен айналысып, үлкен табыстарға жетті. Салыстырмалы түрде тарихи аз уақыттың ішінде қазақ халқының философиялык дүниетанымын жарқы- ратып көрсеткен тамаша зерттеулер дүниеге келді және бұл саладағы жұмыстар толассыз жалғасуда.

Негізгі бөлім
Қазіргі заман қазақ философиясының ерекшеліктері мен бағыттары:
1. Кеңестік дәстүрдің күшті ықпалында болды;
2. Философияның идеологияға айналуы;
3. Таным теориясы, диалектикалық логика мәселелері;
4. Сана, идеалдық мәселелері;
5. Мәдениет, құндылықтар, әлеуметтік философия мәселелері;
6. жаратылыстану ғылымдары, философиялық методтар мәселелері
7. Қазіргі заман шетел философиясы ағымдарын зерделеп, жаңғырту;
8. Догмалардан арылып, әлемдік философияға жақындай түсу;
9. Тіл, діл, дін мәселелеріне көңіл бөлу.
Қазіргі заман қазақ философиясының көрнекті өкілдері:
* Жабайхан Мүбәрәкұлы Әбділдин
* Ағын Хайроллаұлы Қасымжанов
* Амангелді Айталы
* Алдан Айымбетов
* Сәбетқазы Ақатай
* Төлеуғазы Әбжанов
* Қажымұрат Әбішев
* Мұртаза Бұлұтай
* Ғарифолла Есім
* Мұхтар Изотов
* Ақылбек Келбұғанов
* Досмұқан Кішібеков
* Серік Мырзалы т.б.
Жабайхан Мүбаракұлы Әбділдин (1933 ж.т.) - қазіргі заман Қазақстан философиясының негізін қалаушылардың бірі. Қазақты бүкіл әлемге паш етіп жүрген ойшыл. ХХ ғ. 60-90 жылдарын Қазақстан философиясының алтын дәуірі,, таным теориясы, логика, методология, диалектикалық ойлаудың ұстемдік еткен заманы деп атасақ та болады.
Ж.Әбділдиннің негізгі шығармалары заманына сай орыс тілінде жазылған: Теориялық танымдағы бастама мәселесі, Логика мәселесі және таным диалектикасы, Таным диалектикасы мен логикасының проблемалары, Қазіргі ғылымдағы қайшылық принципі, Осы заманғы ғылымдағы нақтылық принциптері, Кант диалектикасы және т.б. еңбектер жазды. 5 томдық Диалектикалық логикасы жарық көрді.
Ж.Әбділдин философиясында ғылыми - теориялық танымдағы бастама, алғашқы бастау мәселесіне жан - жақты талдау жасалған, оны тарихи - логикалық тұрғыдан қарастыра отырып, проблеманы нақты шешу мен ұғынудың қисыны дамытылған, бастама ұғымы мен соған қатысты категориялардың логикалық - гносеологиялық қызметі және мәні ашылып көрсетілген, ғылыми танымдағы оның методологиялық ролін ашу жүзеге асырылған. Бастама дегеніміз әлде бір дерексіз ой емес, ол өз дамуында бара - бара күрделенетін тұтастық.
Осыны әрі қарай дамыта келе жалпы мен жекенің, материя мен форманың, тарихилық пен логикалықтың, бүтін мен бөлшектің диалектикалық қайшылықты бірлігін көреміз. Бастаманы негіздеудегі маңызды логикалық - әдістемелік бағдар қызметін қайшылық, тұтастық, өзін - өзі негіздеу мен нақты тарихи принциптерді атқарады. Ж.Әбділдин: Егер диалектика ғылым, адамзат дүниетанымының логикасы ретінде танылатын болса, онда ол да ең алдымен өзінің принциптеріне сәйкес дамуға және абстрактылықтан нақтылыққа қарай өту, өрлеу ғылыми әдісімен құрылған жөн - дейді.
Ағын Қасымжанов (1931-2000)- КСРО танымал философ. Ағын Хайроллаұлы Қасымжанов 1931 жылдың 19 қазанында әсем Алматы қаласында дүниеге келген. Жастайынан білімге құмартқан бала Ағын мектеп табалдырығын аттаған сәттен өзінің алғырлығымен көзге түсіп, 1949 жылы қазіргі әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті философия факультетінің студенті атанады. Болашағынан зор үміт күттірген жас ... жалғасы
Ұқсас жұмыстар
Қазақ философиясы
Қазіргі заманғы діни сектандықтар
Қазіргі заманғы дидактикалық жүйелер
Қазіргі замаңғы экологиялық проблема
Қазіргі заманғы күнделікті әдептілік
Қазіргі заманғы кітап жарнамасы
Қазіргі заманғы оқыту технологиясы
Қазіргі заманның классикалық философиясы
Қазіргі заманғы тектоникалық қозғалыстар
Қазақстанның қазіргі заманғы тарихы
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь