Кәсіпорынның ақшалай қаражаттар айналысын басқарудың теориялық негіздері

МАЗМҰНЫ

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 3

1. КӘСІПОРЫННЫҢ АҚШАЛАЙ ҚАРАЖАТТАР АЙНАЛЫСЫН БАСҚАРУДЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Кәсіпорынның айналым қаражаттарын басқарудың мәні ... ... ... ... ... ... ... 5
1.2 Айналым қаражаттарының құрамы мен құрылымы ... ... ... ... ... ... ... ... ...11
1.3 Кәсіпорынның айналым қаражаттарының айналысы ... ... ... ... ... ... ... ... .17
1.4 Айналым қаражаттарын қалыптастыру көздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..20

2. КӘСІПОРЫННЫҢ АЙНАЛЫМ ҚАРАЖАТТАРЫН БАСҚАРУ ТИІМДІЛІГІН ТАЛДАУ (“АСТАНА ТРЭЙД ИНТЕРНЭШНЛ” АҚ МЫСАЛЫНДА)
2.1 Кәсіпорынның қаржылық.экономикалық жағдайын талдау ... ... ... ... ... ..24
2.2 Кәсіпорынның айналым капиталындағы жоспарлық
қажеттілігін анықтау ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 27

3. КӘСІПОРЫННЫҢ АҚШАЛАЙ ҚАРАЖАТТАРЫН БАСҚАРУ СТРАТЕГИЯСЫН ЖЕТІЛДІРУ
3.1 Айналым қаражаттарын қолдану тиімділігі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 31

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...35
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...37
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ.....................................................................
...............................................3
1. Кәсіпорынның аҚШАЛАЙ қаражаттар АЙНАЛЫСЫН басқарудың теориялық негіздері
1.1 Кәсіпорынның айналым ... ... ... ... ... ... мен құрылымы
...................................11
1.3 Кәсіпорынның айналым қаражаттарының айналысы
.................................17
1.4 Айналым қаражаттарын қалыптастыру көздері
..........................................20
2. КӘСІПОРЫННЫҢ АЙНАЛЫМ ҚАРАЖАТТАРЫН БАСҚАРУ ТИІМДІЛІГІН ТАЛДАУ (“АСТАНА
ТРЭЙД ИНТЕРНЭШНЛ” АҚ ... ... ... ... ... ... ... капиталындағы жоспарлық
қажеттілігін анықтау
............................................................................
................27
3. КӘСІПОРЫННЫҢ АҚШАЛАЙ ҚАРАЖАТТАРЫН БАСҚАРУ СТРАТЕГИЯСЫН ЖЕТІЛДІРУ
3.1 Айналым қаражаттарын ... ... ... “Қазақстан – 2030” стратегиясында ұзақ ... ... ... ... ... негізделген экономикалық өсу,
денсаулық сақтау, білім беру, халықтың әл-ауқаты мен ... ... ... ... ... ... әлемдік тауарлар, қызметтер,
еңбек ресурстары, капитал, осы заманғы идеялар мен технологиялар рыногынын
шын мәнінде ажырағысыз да ... ... ... үшін біз ... шешуіміз тиіспіз. Ол міндеттерді бірі-экономиканың ... жай ... етіп , ... тұру ... оның өсуін басқару.
Экономиканың ... ... ... ... әлеуметтік бағытталығын
күшейтуге мүмкіндік береді.»-деп айтып кеткен еді Республикамыздың
Президенті ... 2010ж. ... ... арналған «Жаңа әлемдегі
жаңа Қазақстан» атты Жолдауында. /1, 4-5 б/
«Қоғамдағы келісім-шарттық қатынастарды ... мен жеке ... ... үшін ... ... және ... ... сондай-
ақ даулар мен төрелік ету рәсімдерін тәуелсіз тұрғыда қарау жүйесін дамыту
қажет. Шағын кәсіпкерлікті ... қоры ... ... ... ... іске асыруға тырысқан түрлі топтары үшін ... ... ... ... ... қайнарына айналуға тиіс.» - деп Елбасы өзінің
2010ж. Қазақстан ... ... ... ... жаңа ... атты
Жолдауында айтып кеткен. /2, 6-8 б/
Еліміз тәуелсіздігін алғаннан бергі ... ... ... ... өсім ... ... ала ... Алғашқы кездегі қиындықтар
біртіндеп ... ... ... өмірінің барлық салаларын дамыту ... ... ... өмір сүріп жатқан басқа елдер тірлігімен
бірдей дәрежеге қол ... ... ... ... ... нәтижелерін
байқатып отыр. Өмір сапасын және деңгейін көтеру экономикалық ... және оның ... ... ... ... өзектілігі. Нарықтық экономикада бизнесті басқару
көптеген белгілермен ерекшелінеді. ... ... ... ... ең ... ... ... қаржылық ресурстар
қолданылады. Екіншіден, ... ... ... шешімдерді қабылдау
белгісіздік жағдайында жүргізіледі. ... ... ... ... ... мәселе ретінде қаржылық ресурстарды
анықтау және инвестициялық саясатты ықтималды жүргізу ... ... ... ... ... пайдалану арқылы қаржылық жағдайды
жақсарту қажет болады, ақшалай қаражаттардың ролі де ... ... ... ... ... ... қаражаттар мен олардың
эквиваленттерінің болуы ... ... ... тиімді басқару жүйесі
қаржы менеджметінде қаржылық ... ... ... ... ... ... қаражаттарды болжамдаудан құралады. Осы
себептерге ... ... ... ... ... ... ақшалай қаржаттарды басқарудың мәселелері өзекті болады.
Курстық жұмыстың мақсаты – кешенді ... ... ... ... ... тиімділігін жоғарылату бойынша шараларды
жүзеге асыруға ұсыну.
Курстық зерттеудің басты мақсатына жету үшін ... ... ... ... ... ... ... қоғамының айналым
қаражаттарының жағдайын және қолдану тиімділігін бағалау;
- «Астана Трэйд Интернэшнл» акционерлік қоғамының ... ... мен ... ... ... ... ... айналым капиталын басқаруды жетілдіру жолдары мен ... ...... ... Интернэшнл» акционерлік қоғамының
айналым қаражаттары.
Зерттеу пәні – кәсіпорынның айналым капиталын басқару.
Курстық ... ... ... ... ... ... бухгалтерлік есептің көлденең және тік ... ... ... мен ... ... ... ... кәсіпорынның
айналым қаражаттарын басқарудың қазіргі заманғы әдістері; кәсіпорынның
ағымдық қаржылық қажеттіліктерін басқару.
Зерттеудің ақпараттық ... ... ... және ... мәліметтері, кәсіпорынның ішкі нормативті-техникалық
құжаттары, мерзімді ... ... ... ... ... ... және ... мамандардың оқулықтары құрайды.
Курстық жұмыс кіріспеден, үш ... ... ... ... тізімінен және қосымшалардан құралады.
Кіріспеде зерттеу тақырыбының өзектілігі айқындалады, мақсаттар мен
алдына қойылатын мәселелер қалыптастырылады, ... ... мен ... және ... ... анықталады, сонымен қатар ... ... ... ... кәсіпорынның айналым қаражаттарын басқарудың теориялық
негіздері келтірілген; олардың ... ... мен ... рөлі ... ... ... қаражаттарын
ұйымдастыру мәселері және олардың қазіргі қазақстандық жағдайлардағы ... ... ... ... ... ... ... қаражаттарын басқару мен
талдаудың әдістемелік аспектілеріне арналған: қаржылық ... ... ... ... деген жоспарлы қажеттілігі анықталған;
көрсеткіштердің динамикасы бағаланған; іскерлік белсенділік коэффиценттері
анықталып, олардың айналым ... ... ... ... ... ... мақсаттар шегінде кәсіпорынның айналым
қаражаттарын басқару механизмін жетілдіру бойынша ... ... ... ... ... ... ... теориялық
негіздері
1.1 Кәсіпорынның айналым қаражаттарын басқарудың мәні
Айналым қаражаттары кәсіпорын мүлкінің құрамдас бөлігі
болып табылады. Оларды ... ... мен ... ... ... негізгі шарты болады. Нарықтық қатынастардың дамуы
оларды ұйымдастырудың жаңа жағдайларын анықтайды.
Инфляция, төлемсіздік және ... да ... ... айналыс қаражаттарына қатысты өз саясатын өзгертуге,
толықтырудың жаңа қайнар көздерін ... ... ... ... зерттеуге мәжбүр етеді. Өндірістің материалдық негізі болып еңбек
өнімі ретіндегі өндірістік ... ... ... ... процесі
барысында еңбек өнімдері мен еңбек құралдары әрқалай және әртүрлі ... өнім ... өз ... ... ... арқасында өндірістік
қорлардың негізгі және айналыс қорларына бөлінуі дәлелденеді. ... ... ... ... ... етеді және бір өндірістік цикл
процесінде бастапқы ... ... ... өнім ... өз ... Өз ... айналым қорлары кезек-кезек ақшалай,
өндіргіштік және ... ... ... бұл ... ... ... айналыстағы қорларға бөлінуіне сәйкес келеді. /1/
Айналымдағы өндірістік қорлар өндіріске ... ... ... және ... ... стаып алынатын жартылай фабрикаттар мен
қосымша өнімдер, жағармай, жөндеу жұмыстары үшін керекті ... ... және тез ... бұйымдар, аяқталмаған өндіріс ретінде болады. /2/
Айналым қорларына мыналар кіреді: дайын өнім, ақшалай қаражаттар ... ... ... бола ... ... өндірістік қорлар мен
айналыстағы қорлар қаражаттардың үздіксіз айналымын қамтамасыз ... ... ... ... ... ... басқа да өндіріс құралдарын алуға ақша түрінде құнның авансталуынан
басталады- бұл ... ... ... ... ақшалай қаражаттар,
айналыс сферасынан өндіріс ... ... ... отырып, өндірістік
қорлардың түрін иеленеді. Сонымен қатар бұл жерде құн ... ... ... ... ол қайтадан қалпына келеді. Айналымның
екінші кезеңі өндіріс процесінде жүзеге асырылады, яғни ... ... ... және жаңа қалыптасқан құны бар жаңа өнімді жасап,
өндіріс құралдарын өндірістік тұтынуды ... ... ... құн
қайтадан өзінің түрін өзгертеді – өндірістіктен тауарлыққа ауысады.
Айналымның ... ... ... дайын өнімді (жұмысты, қызметті)
өткізіледі және ақшалай қаражаттар алынады. Бұл кезеңде ... ... ... ... ... ... көшеді. Үзілген тауарлық айналым
жаңғыртылады, құн ... ... ... ... айналады. Өнімді
жұмыстарды, қызметтерді) дайындау мен өткізуге кеткен және ... ... ... ... ... ... ақшалай қаражаттар
соммасының айырмасы кәсіпорынның ақшалай жинақтарына теңеледі.
Бір айналымды жүзеге асырып ... соң, ... ... ... ... ... ... қозғалысы өндіріс пен айналымның
үздіксіз процесінің негізі ... ... Бұл ... ... ... ... болып табылады – өндірістік.
Айналым қаражаттарына талдау жасау барысында айналым қаражаттарының
айналым жылдамдығына әсер ... ... ... атап өту ... негізгі факторлары 1-суретте көрсетілген.
1-Сурет. Айналым қаражаттарының айналымына факторлар әсері
Айналым ... ... ... ... ... ... есеп ... соныменен мемлекеттегі ақша айналысына
маңызды ... ... ... қаржылық категориялардың бірі болып
табылады, олар екінші қызметті атқарады – есеп-төлемдік./2/
Жасалатын айналымдағы өндірістік ... және ... ... ... ... ... ретіндегі айналым қаражаттарының
анықтамасы бұл ... ... ... ... ... Бұнда
айтылмаған жағдай: ақшалай қаражаттардың белгілі бір соммасын аванстаумен
бірге өндіріс процесінде жасалатын ... өнім ... бұл ... ... ... ... Сондықтан рентабельді кәсіпорындарда қорлардың
айналымы аяқталғаннан кейін ... ... ... ... табыстың белгілі бір ... ... ... ... ... ... сомасы қорлардың айналымы
аяқталғаннан кейін шығындарға байланысты кемиді.
Соныменен, айналым қаражаттары кәсіпорынның ... ... ... ... орындауды жүзеге асыратын қажетті ... ... ... қорлар мен айналым қорларының жоспарлы
түзілуі үшін ақшалай түрдще авансталатын құн ... ... ... ... және материалдық ресурстарды қамтитындықтан, олардың
ұйымдастырылуы мен пайдалану тиімділігінен материалдық ... ... ... ... ... тұрақтылығы да тәуелді болады. /2/
Айналым қаражаттарын ұйымдастыру олардың тиімділігін жоғарлату
мәселелері кешенінде ... ... ... ... ... ұйымдастыру
мыналарды қарастырады:
- Айналым қаражаттарының құрылымы мен құрамын ұйымдастыру;
- Айналым ... ... ... ... ... ... қаражаттарын қалыптастыру көздерін анықтау;
- Айналым қаражаттарын пайдалану мен ... ... ... ... ... ... тиімділігі мен ... ... ... ... ... ... өндірістік қорлар
мен айналым қорларын құрайтын элементтердің жиынтығы болады.
Айналым қаражаттарының элементтері болып мыналар ... ... ... мен ... алынатын жартылай фабрикаттар, қосымша
материалдар, жағармай, ... ... ... ... ... ... ... және тағы басқа аз құнды және тез тозатын
нәрселер, аяқталмаған өндіріс және өздері дайындаған жартылай ... ... ... ... өнім, жеткізілген тауарлар, ақшалай
қаражаттар, дебиторлар, және тағы басқасы.
Жоспарлау, есептеу және ... ... ... ... келесі
ерекшеліктер бойынша сыныпталады:
1) Өндіріс процесіндегі функционалдық рөліне байланысты – айналыстық
өндірістік қорлар және ... ... ... ... және ... ... байланысты – қалыпқа
келетін және қалыпқа келмейтін айналым қаражаттары;
3) Айналым қаражаттарының қалыптасу көздеріне байланысты – ... және ... ... ... ... (ақшалай қаражаттарға айналу жылдамдығына) байланысты
– жоғары өтімді қаражаттар, тез өтімді айналым қаражаттары және ... ... ... ... салу тәуекелінің дәрежесіне байланысты – ... ... бар ... ... ... аз ... бар
айналым қаражаттары, салымдардың орташа тәуекелі бар айналым қаражаттары,
салымдардың жоғары тәуекелі бар айналым қаражаттары;
6) Есеп стандарттары мен ... ... ... ... ... ... ... дебиторлық қарыз, қысқа мерзімді қаржылық
салымдар, ақшалай қаражаттар, тағы басқа айналым активтері;
7) Материалдық-заттай мазмұнына байланысты – ... ... ... мен ... ... ... ... қаражаттар. /4/
Айналым қаражаттарының құрылымы деп айналым қаражаттарының жалпы
соммасындағы элементтердің арасындағы қатынасты атайды. ... ... ... мен құрамы экономиканың әр ... ... ... Олар ... экономикалық және
ұйымдастырушылық ... ... ... ... ... кәсіпорындарға қатысты негізгі ерекшелік
олардың айналым қаражаттарында тауарлы-материалдық құндылықтар ... ... ... көн ... алатыны болады. /5/
Айналым қаражаттарын ұйымдастырудың негізгі қағидаларының бірі ... ... Бұл ... ... ... меншікті айналым
қаражаттарының қажетті көлемін экономикалық дәлдікпен анықтауға және соның
арқасында ... және ... ... ... ... үшін
қолайлы жағдайды туғызуға мүмкіндік ... ... ... бас ... ... табылатын жағымсыз қате тәжірибе – төлем –
есептік тәртіптің дағдарыстық жағдайының себептерінің бірі.
Айналым қаражаттарын ... ... ... ... ... мақсатты бағыттылығы бойынша қолдану болып табылады. Шығындарды,
шаруашылықсыз негіздегі шығыстарды жабу, ссудалар ... ... ... ... ... ... бюджетке аудару үшін өндірістік
айналыстан авансталған айналым қаражаттарын бөліп алу ... бұл ... ... тәртіптің дағдарысына, бюджетке салық төлемдері
бойынша, еңбек ақы бойынша ... мен ... ... ... өнім мен шикізат үшін ... ... ... ... ... ұйымдастырудың негізгі қағидасы олардың сақталуын
қамтамасыз ету, рационалды пайдалану мен ... ... ... ... ... ... ... статистикалық
мәліметтер, жедел және бухгалтерлік есеп негізіндегі зерттеулер мен ревизия
арқылы қолдану ... мен ... ... бақылауды қамтиды.
Көптеген кәсіпорындардағы айналым қаражаттарына деген жеткіліксіздік
себептерінің бірі шикізат келіп түсуінің тұрақты ... ... ... ... ... ... ... кейде 30-50 есе көп сатып
алуына әкеп соғады. Яғни көптеп төлеу орын алады, ... көп ... ... айналым қаражаттарын талдау жүйесінде негізгі орынды олардың
ағымдық жағдайын және пайдалану интенсивтілігі мен ... ... ... табылады.
2-Сурет. Кешенді экономикалық талдау жүйесінің схемасы
3-Сурет. Айналым капиталын талдау
Капитал жағдайын, қозғалысын және оның ... ... ... ... ... ... баланстық әдістер
қаржылық бухгалтерлік есеп мәліметтеріне негізделеді. Бұл ... ... ... жағынан маңызды болып келеді, өйткені кәсіпорынның
бухгалтерлік есебінде оның ... ... ... мен ... ... ... ... мәліметтер құқықтық және шоттық
позициясынан жүйелі және нақты ... ... ... ... ... ... барлығы
тұтынылмайды. Ақшалай қаражаттар кәсіпорынмен тікелей тұтынылмайды, ал
орнына тауарлар мен қызметтер алуға ... ... ... ... ... нарықтарында айналатын және ... ... ... ... ... ... ... табылады. Сондықтан оларды
басқару операциялық менеджментке жатқызылмайды, бірақ ақшалай қаражаттарды
басқаруға қатысты болады. ... ... ... ... мен ... ... ... соммасына азайтып, операциялық ... ... ... ... ... таза ағымдық активтерді
аламыз. Сонда ағымдық пассивтерді (АП) қысқа ... ... ... (ҚҚ) мөлшеріне азайтады және таза ағымдық пассивтер немесе жұмыс
капиталы ... ... – ҚҚ = ... ... ( 1 ... ... ... мерзімді қаржылық салымдар, қысқа мерзімді
несиелер мен қарыздар несие позициясында ескеріледі. Несиелік позиция ... ... ... үшін ... ... ... соммасын көрсететін мөлшер.
Айналым қаражаттарының айналымын жылдамдату олардың өндірістік
циклінің барлық кезеңдерінде ... ... ... болады.
Айналымның жылдамдауының маңызды ... ... ... ... ... ... ... Айналым қаражаттарының құрамы мен құрылымы
Айналым қаражаттары - бұл кәсіпорындардың, бірлестіктердің, ұйымдардың
өндірістік қорларының бір өндірістік айналымда түгел тұтынылып және ... ... ... ... ... бөлігі. Әдетте, өзінің табиғи
нысанын сақтамайды және аяқталғаннан кейін ақшалай нысанда қайтарылады.
Айналым қаражаттарының құрылымы деп барлық жиынтығындағы ... ... ... ... ... ... ... талдау жасау және оны жетік білу ... ... ... ... ... ... бір шамада қаржы жағдайы кәсіпорын
қызметінің не ол, не бұл мезетін сипаттайды.
Кәсіпорында айналым ... ... ... және ... ықпалымен өзгеріп отырады. Әрбір ... ... ... шамасы, олардың құрамы мен құрылымы, өндірістік сипаты мен
күрделілігіне, өндіріс кезеңінің ұзақтығына, оларды ... ... ... ... болады.
Айналым қаражаттары 2 бөлімнен тұрады:
- өндірістік айналым қорлары;
- ... ... ... ... ... ... ... ... ... |Жөнелтіл-ге|Есептеу-л|Ақша және |
|стік |өндіріс |кезең |ғы ... |н, ... ... |т.б. ... ... ... ... |қаражат |
|ар | |ы | ... ... |
| | | | ... |ы | ... ... ... ... қорлары – өндірістік процессте бір рет қолданылады
және өзіндік құнын толығымен өндіріетін өнімге аударады. ... ... ... ... ... ең ... бөлігі болып табылады.
Олар барлық айналым қорларының өнеркәсіпте 70%, ... ... мен ... 80% аса ... құрайды.
Өндірістік айналым қорларына шикізат, негізгі және ... ... ... ... ... өнім, отын, тара
және басқа еңбек құралдары.
Өндірістік айналым қорлары мынадай топтарға бөлінеді:
- Өндірістік запастар. ... ... ... ... ... бөлшектердің қалдығы, бағасы 100 тенгеден кем құнсызданғыш
және тозғыш заттар, арнайы құрал- ... ... ... өндіріс. Оның ішінде өз ішінде шығарылған ... ... ... ... ... жаңа ... ... және игеруге
еткен шығындар.
Айналыс қорлары – запастағы ... ... әлі ... ... ... тауарлар, есептеу құралдары және кассадағы ақша қорлары.
Сонымен, айналым қорлары-бұл өндірістік айналым ... мен ... ... арналған, кәсіпорынның ақша қорлары.
Кәсіпорынның айналым капиалының ... әр ... ... үнемі өзгеріп отырады.
Кесте-2. Кен өндіру өнекәсібінің айналым ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... |57 |
|2 ... ... және ... ... |17 |
| ... | |
|3 ... ... ... |8 |
| ... ... ... |82 |
|4 ... дайын өнімдер. |5 |
|5 ... ... ... ... ... |7 |
|6 ... ақша ... |4 |
|7 ... ... шот ... және | |
| ... ақша қорлары. |2 |
| ... ... ... |18 |
| ... ... |100 ... ... ... құрылымын білу өте маңызды, өйткені
ол белгілі бір мөлшерде, сол уақыттағы ... ... ... ... ... жағдайын көрсетеді. Мысалы, дебиторлық қарыздың шектен
тыс өсуі, қоймадағы дайын өнімнің, ... ... өсуі ... ... төмендеуін көрсетеді. Дебиторлық қарыз ... ... оны өз ... ... ... ... Аяқталмаған
өндіріс көлемінің, қоймадағы дайын өнім көлемінің ұлғаюы ... ... сату ... ... көрсетеді.
Әр түрлі саладағы кәсіпорындардың айналым қаражаттары құрылымы ... ... ... ... Кәсіпорын спецификасы. Өндірістік циклы ұзақ ... ... ... ... ... ... мүмкін; тау-кен
өнеркәсібінде болашақ кезең шығындары. Өндіріс ... ... ... ... запасының үлес салмағы жоғары
болады;
- ... өнім ... Егер ... ... ие болмайтын, сапасы төмен
өнім өндірсе, онда бір мезетте қоймадағы тауар запасы ... ... ... ... ... прогрессті жеделдету. Бұл фактор айналым
құралдарының құрылымына барлық элементтері бойынша әсер ... ... ... аз ... қондырғы қондырса, қалдықсыз жұмыс
жасайтын болса, онда айналым құралдары құрылымында өндірістік запастар
көлемі күрт ... ... ... ... факторлар әсер етеді. Бірақ
факторлар ұзақ уақытты және қысқа уақытты болатындығын білген маржан.
Айналым қорларының құрамы мен құрылымын 4 ... ... ... Айналым сферасы;
- Элементтері;
- Норма ауытқуы;
- Қаржыландыру көздері;
Айналым сферасына байланысты айналым қорлары өндірістік ... ... ... ... ... ... сферасы) болып
бөлінеді.Айналым қорлары айналыс сферасында да, өндірістік сферасында да
бір мезгілде, ... үш ... өте, ... ... ... ... жұмысында айналым қаражаттары үш сатыдан өтеді:
Ақша сатысы. Мұнда ақша өндірістік ... ... ... өз ақшасына шикізат немесе материалдар сатып ... ... ... және ... сатысы. Өндірістік запастар бірінші аяқталмаған өндіріске
айналады, одан кейін дайын өнімге ... ... ... өнім ... ... ... қорлары
өндіріс саласынан айналыс аясына, қайтадан ақшалай нысанына келеді. Бұл
қаржылар жаңадан еңбек құралдарын ... ... жаңа ... айналымға
шығады.
Айналым қорларының әр бөлігі әр түрлі мағынаға ие және өндірістік
шаруашылық қызметінде әр ... ... ие, ... олар ... ... ... ... (шикізат, негізгі материалдар, сатып алынған
жартылайфабрикаттар, қосымша материалдар, отын, тара, ... ... және тез ... құралдар).
2. Аяқталмаған өндіріс және жеке өндіріс жартылайфабрикаттары.
3. Болашақ ... ... ... ... ... Қоймадағы дайын өнімдер.
6. Жөнелтілген, бірақ ақысы төленбеген тауарлар.
7. Есептеулердегі ақша құралдары.
8. Банк мекемелеріндегі шот есептеріндегі және ... ... ... қорлары (п.4+п.5+п.6+п.7).
10. Айналым қаражаттары (п.1+п.2+п.3+ п.4+п.5+п.6+п.7).
Аяқталмаған өндірістің құны оны ... ... ... (негізгі
және қосымша материалдардың, отын, энергия, су) құнына, амортизация,
жұмысшыларға бқлінген ... ... ... ... өндірісте сатып алынған жартылайфабрикаттармен қоса өзіндік
өндірістегі жартылайфабрикаттардыда қолданады, олар табиғатына ... ... ... ... ... ... ... бөлігін – тауарлы-
материалды қор құрайды:
- шикізат
- материалдар
- аяқталмаған өндіріс
- дайын өнім
- тауарлар;
Тауарлы-материалды қор кәсіпорынның активтерінің ... ... ... ... олар сатудан түскен ақшаның негізгі көзі ... ... ... және ... ... ... шаруашылық нәтижесіне үлкен
әсерін тигізеді. Тауарлы-материалды қорды басқару үшін оларды ... ... Ал ... үшін 4 үдіс ... ... ... таза құны ... бағалау. Осы
әдіс тауарлы-материалды қордың өзіндік құны жоғалған ... ... ... қор берілгендері жоғалған кезде;
- Олар ескірген кезде;
- Тауарлы-материалды қордың бағасы төмендеген кезде.
Бұл әдіс өте аз айдаланылады.
Т.м.қ. өткізу таза құны=болжамды ... ... ... өлшемді құнды есептеу әдісі бойынша: тауарлы-материалды құн
нақты мерзімде түскен заттардың орташа құнын есептеу бойынша ... ФиФО ... ... ... алынған бағалары өткізілген тауарлардың
өзіндік құнына пайда. Басқаша айтқанда бірінші ... ... ... анықталады.
4. ЛиФО әдісі. Соңғы сатып алынған ... ... ... ... пайдаланылады.
Норма ауытқуына байланысты айналым құралдары мөлшерленген айналым
қаражаттары (тауарлы-материалды ... ... ... айналым қаражаттары (дебиторлық ... ... банк ... шот есептеріндегі және ... ... ... ... ... пен ритмділік көбіне айналым ... ... ... ... оптимальді көлеміне байланысты болады.
Сондықтан айналым қаражаттарын мөлшерлеу процесі үлкен маңызға ие.
Айналым қаражаттарының мөлшері, ... ... ... қажетті,
олардың минимальді есепті сомасын құрайды. Шикі заттың фактілі запастары,
ақша қаражаттары және т.б. мөлшерден жоғары немесе төмен ... оған ... – бұл ... ... қызметтің ең өзгергіш көрсеткіштерінің бірі
болып табылады.
Айналым қаражаттарының мөлшерінің толмауы өндірістің ... ... және ... өткізудің орындалмауына әкеп
соқтырады.
Мөлшерден көп запастар ... ақша ... ... ... ... ... ... Өнімді өткізу мен
өндіріс процесінің ритмсіздігін көрсетеді. Бұл ... ... ... ... ... қаражаттарын өндірістік айналым және ... ... ... ... ... ... ... бұл категорияның
толық экономикалық мәнін ашпайды. Ол ақшалай ... ... бір ... қатар бұл запастарға өндіріс үрдісінде өндірілетін қосымша ... ... ... ... ... ... ... қорлар айналымы аяқталғаннан кейін авансталған айналым
қаражаттары сомасы түскен пайданың белгілі бір ... ... ... мағынада ақшалай қаражаттар деп атауға болмайды. Өндірістегі және
айналыстағы қаражаттарды ақшамен шатастыруға ... ... құн ... ... және ... пен ... ... өтіп, қайтадан осы
нысанды иемденеді. Ақшалай қаражаттар қаражаттар қозғалысында делдал болып
табылады. Ақшамен көрсетілген жиынтық құн тек ... ғана ... ... ... айналады. Сөйтіп, айналым қаражаттары минималды
қажетті мөлшердегі айналыс қорлары мен өндірістік ... ... ... мен ... үшін ... ... ... құн
болып табылады. Ол ... ... ... мен ... ... ... ... етеді. Бірінші суретте (4-Сурет)
кәсіпорынның айналым қаражаттарының схемасы көрсетілген.
4-Сурет. Айналым қаражаттарының схемасы
Кәсіпорынның айналым ... екі ... ... ... ... ... функцияны орындай отырып, айналым қаражаттары
өндірістік ... ... ... ... үрдістің
үздіксіздігін қамтамасыз етеді және өзінің құнын өндірілген ... ... ... ... ... ... қорлары түрінде
айналыс сферасына өтеді. Онда олар ... ... ... ... мәні – айналым қаражаттарының тауарлы формадан ақшаға айналуы
және айналыстың аяқталуы. /3, 64-65б/
Айналым капиталы ... ... ... ... ... асырылуы мүмкін:
- ликвидтілік дәрежесі бойынша;
- өндірістегі функционалдық ролі бойынша;
- капиталды орналастыру тәуекелі дәрежесі бойынша;
- қаржыландыру көздері бойынша бойынша.
Айналым капиталының ... тек ... ... ... ... ... ... кездейсоқ факторлармен де анықталады. Сондықтан
айналым капиталын тұрақты және ауыспалы деп бөлуге болады.
Тұрақты ... ... ... қаражаттардың, дебиторлық
қарыздардың, өндірістік қорлардың ... бір ... ... ... цикл кезінде оларға деген қажеттілік салыстырмалы түрде
тұрақты. Бұл ... ... ... ... ... ... ... мөлшері. Ауыспалы айналым капиталы
категориясы ең ауыр кезеңдерде немесе сақтандыру қоры ... ... ... ... ... ... Мысалы, қосымша өндірістік-
материалдық қорларға деген ... ... ... кезіндегі сатудың
жоғары деңгейін қадағалап отырумен байланысты болуы мүмкін.
1.3 Кәсіпорынның айналым қаражаттарының айналысы
Айналым қаражаттардың ... ... ... ... ... және ... пен өнімді өткізу көлемдерінің өсуіне әкеледі. Бірақ
инфляция айналым қаражаттарын ... ... ... көп бөлігін
кәсіпорын шикізат пен отын-энергиялық ресурстарды сатып алуға ... ... ... ... маңызды бөлігін айналымнан алып
тұрады.
Кәсіпорында айналым капталы ретінде ағымдағы активтер қолданылады.
Айналым капитал ... ... ... ... ... өтеді. Өтімді
активтер дайын өнімге айналдырылатын алғашқы материалдарды сатып алуға
жіберіледі; өнім ... ... ал бұл ... дебиторлар шотын
қалыптастырады; дебитор ... ... олар ... ... ... ... ... кез келген қорлар
пассивтерді төлеуге жұмсалады. Бұдан басқа, олар негізгі ... ... ... ... ... ... ... ретінде төленілуі мүмкін.
Айналым капиталын үнемдеу әдістерінің бірі, яғни оның ... ... ... ... ... ... ... табылады.
Кәсіпорын өндірістік қорларды жасауға қаражаттар бөлетіндіктен, сақтау
шығындары тек ... ... ғана ... ... ... ... бүліну немесе ескіру тәуекелімен, капиталдың уақытша құнымен,
яғни ... ... ... ... ... ... ... мүмкін табыс нормасымен байланысты.
Кез-келген көлемде, белгілі бір түрде ағымдағы активтерді сақтаудың
экономикалық және ... ... ... актив
түрі үшін арнайы сипатқа ие. Дайын өнімнің үлкен қоры күтілмеген жоғары
сұраныс жағдайында өнім ... ... ... пен ... ... қоры кәсіпорынды өндіріс процесінің
тоқталуымен байланысты сәйкес запастардың күтілмеген жеткіліксіздігінен
және қымбат ... ... ... ... ... ... сатып алуға тапсырыстың жоғары болуы үлкен қорлардың пайда
болуына ... ... ... ... ... мүмкіндігін де
береді. Сол себептер салдарынан кәсіпорын ... ... ... ... болуын қалайды, ол өндірісті экономды басқару мүмкіншілігін тудырады.
Осының нәтижесінде кәсіпорын өзі өз клиенттеріне жеңілдіктер ұсына ... ... ... ... қорларды сақтаумен
байланысты шығындар мен нәтижелердің ... және ... ... ... ... ... ... қаражаттарының айналымдылығын
жылдамдату үшін кәсіпорында келесілерді ... ... ... ... сатып алуды жоспарлау;
- қатаң өндірістік жүйелерді жүргізу;
- қазіргі кезеңгі қоймаларды ... ... ... ... шикізат пен материалдарды тез жеткізу.
Айналым капиталының айналымдылығын жылдамдатудың ... ... ... ... негізделеді.
Дебиторлық қарыз деңгейі көптеген факторлармен анықталады: өнім түрі,
нарық сыйымдылығы, нарықта берілген өнімнің ... ... ... ... ... және т.б. Дебиторлық қарызды басқару ең алдымен
есептесулердегі қаражаттардың айналымдылығын бақылауды ... ... ... ... беталыс ретінде ... ... ... ... мен ... ... үшін төлемінің шарттарын анықтау маңызды мәнге ие.
Таңдау формальды критерийлер көмегімен жүргізіледі: өткен кезде ... ... ... ... сұрайтын тауар көлемі үшін төлем бойынша оның
болжамды қаржылық мүмкіндіктері, ... ... ... ... ... ... кәсіпорынның экономикалық және қаржылық
жағдайы (тауарларының бар болуы, ... ... ... ... ... клиенттердің тауарлар үшін ... жиі ... ... ... ... көптеген факторларға байланысты болады.
Экономикалық дамыған елдерде «2/10 толық 30» ... кең ... ... ... ... ... тауар үшін несиелеу кезеңінің басынан он ... ... ... екі ... ... ... ... кезеңнің 11-ші күнінен 30-шы күніне дейін төлем ... ... ... толық құнын төлейді;
- бір ай ішінде тауар үшін төлем жүргізілмесе, сатып алушы ... ... тиіс ... оның ... ... ... ... мүмкін.
Қарызды өтеу мақсатымен дебиторларға әсер етудің ең қолданылмалы
әдістері хаттар жіберу, ... ... ... ресми сапарлар,
арнайы ұйымдарға қарыздарды сату (факторинг) болып табылады.
Кәсіпорындағы қаражат қозғалысын жүйелі есепке алу, ... ... ... ... ... және ... қаржылық тұрақтылық пен төлем
қабілеттілік маңызды болып саналады.
Ақша ағындарын басқарудың негізгі мақсаты-келіп ... және ... ... ... баланстау арқылы, фирманың қаржылық тұрақтылығын
қамтамасыз ету.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын ... үшін ... ... ... ... ... (жұмыс, қызмет, өнім) сатудан табыс;
- табыс;
- ақша қаражаттар ағыны.
Бұл көрсеткіштердің динамикасының бір жыл ... ... ... бір ... (жыл, тоқсан, ай) аралығындағы жұмысының нәтижесіне
байланысты болады. Егер, төлемсіздік орын алған жағдайда ... ... ... ... ақша ... бірінші маңыздылықты иеленеді.
Егер ақша ағынының түсуі шығыннан жоғарыласа, онда кәсіпорын ... ... ... әсер ... ... ... ие ... Бұл
дегеніміз уақытша бос ақша қаражатын бизнес салаларына сала отырып ... Ал егер ... ... ... ... онда оның төлем қабілеттілігі
жоғары деңгейде болады.
Кәсіпорынның қаржылық-шаруашылық қызметін ... ... ... ... (өнімді, жұмысты, қызметті) сатудан түсетін табыс;
2. сатудан ... ... ... ... ... ... тауарды (өнімді, жұмысты,
қызыметті) және басқа мүлікті сатудан түсетін ... ... және ... ... ... ... бойынша
дивидендтер, проценттер; мақсатты қаржыландыру.
4. ағымдағы және инвестициялық шығындарды жабуда ... ... ... ... емес ... ... ... бойынша дивидендтер мен проценттер төлеу және т.б.
5. ақша қаражаттарының таза ағыны – ... ... және ... ... айырмашылық.
Ақша қаражат ағыны – бұл фирманың жоспарланған немесе есеп беру период
аралығында ... және ... ... ... көлемі болып
табылады.
Ақша қаражат ағынын басқару ... ... ... Қаражат қозғалысын есепке алу;
- Барлық қаражат ағынын талдау;
- Ақша қаражат қозғалысын бюджеттік құру;
- Ақша қаражат қозғалысын бюджетін қолдануға ... ... ... ... қаражаттың қозғалысы көрсетілген.
5-Сурет. Кәсіпорындағы ақшалай қаражаттың қозғалысы
Жалпы ... ағын және ... ... ... басқарудың
объектісі болып табылады.
1.4 Айналым қаражаттарын қалыптастыру көздері
Кәсіпорындардың айналым қаражаттары айналымның барлық ... ... және ... ... ... ... өз ... қамтамасыз етуге, айналым
капиталын пайдаланудың тиімділігін жоғарылатуға, айналым ... ... ... етуге бағытталған. Айналым ... ... ... және ... ... бөлінеді. Меншікті
қаражаттар қорлардың айналымын ұйымдастыруда ... ... ... ... ... ... ететін кәсіпорындар істі рентабельді
жүргізу үшін және қабылдайтын ... ... ... ... бір ... ... және оперативтік тәуелсіздікке ие болуы
қажет.
Айналым қаражаттарының қалыптасуы ... ... ... ... жарғылық қорының құрылуы кезінде жүзеге асады. Бұл жағдайда
қалыптасудың көзі ретіде ... ... ... ... Қызмет процесінде айналым қаражаттарының толықтырылу
көзі болып түскен пайда және ... ... ... тұрақты
пассивтер табылады. Бұл қаражаттар ... ... ... ... айналыств болады. Бұндай қаражаттар айналыс капиталының минималды
қалдығы сомасының қалыптасу көзі ... ... ... ... ... ... ... айдан айға өтетін ... ... ... ... ... резервтер, бюджет ... емес ... ... ... қарыздар, кредиторлар
қаражаттар.
Еңбекақы бойынша минималды қарызды есептеген ... ... және оны ... ... аралығындағы кезең анықталады. Содан
кейін бір ... ... ... анықталып, ол кәсіпорын айналысы
есебіндегі минималды күндер санына көбейтіледі. /5, 800б/
Шығындарды және ... ... ... резервтер құрамында жөндеу
және демалыс күндері үшін төлемдер қоры ... ... ... тең ... ай ... осы ... түсіп отырады, ол
бухгалтерлік есеп шоттарында өз ... ... ... күндері үшін
төлемдер қоры резерві ... ... ... ... ... ... төлемдерін есептеу және төлеу күндерінің арасында
белгілі бір уақыт мерзімі өтетіндіктен ... ... ... ... ... ... қалыптасады. Бұл қалдық келе жатқан ... қоры ... ... ала отырып, минималды қарыз ретінде есептеледі.
Бұл резервті қалыптастыру жөніндегі ... ... өз ... ... қоры да ... ... құрылады және негізгі
өндірістік қорларды жөндеу жұмыстары бойынша ... ... ... ... қаражаттардың жөндеуге шығындалуына дейін оларды
кәсіпорын айналыс капиталы ретінде қолдануы ... ... ... ... ... ... олардың төлену
мерзімінен бұрынырақ болатын салық төлемдері бойынша ... ... ... ... ... ... кәсіпорын салығына, сонымен
қатар жұмысшылар мен қызметкерлердің бюджетке төлейтін табыс ... және ... ... ... ... ... ... көзі ретінде кәсіпорынның кредиторлық қарызы да
алынуы мүмкін ... ... ... бірақ уақытша оның
айналысындағы қаражаттар). Егер тұрақты міндеттемелерді жоспарлауға болатын
болса, ал ... ... ... ... ... ... және сатып алушылардың есептесу құжаттарының төлену
мерзімі бұзылуы нәтижесінде пайда болатын ... емес деп ... ... ... ... ... ... алып, оның құнын ... ... ... өз ... емес ... ... ... қалыптастырудың басқа да көздері ретінде пайда
есебінен түзілген, ... ... емес ... ... ... қалдығын атауға болады. Кәсіпорынның айналыс қаражаттарына деген
мұқтаждығы жыл ішінде тұрақты ... Ол ... ... ... мүмкін: өндірістің маусымдығы, өткізілген өнім үшін ақшалай
қаражаттардың уақытылы келіп ... ... ... ... ... және тағы да басқа жағдайлар. Кейбір ... ... ... ... өнім ... әдісіне, яғни өндірістің қалыпты
жағдайларына және нақты кәсіпорындағы өнім өткізілуінің ... ... ... ... тек ... ... есебінен
қалыптастыру экономикалық тұрғыдан қарағанда дұрыс емес, себебі ... ... ... ... ... ... ... деген жалпы қажеттілікті төмендету және олардың
тиімді қолданылуын ынталандару үшін қарыз қаражаттарын ... ... ... ... ... деген қосымша ... ... ... ... ... ... қаражат
көздерінің негізгісі болып табылады. Несиелерді беру кәсіпорынның ... оның ... ... ... ... банк ... мөлшері мен мерзімін, кәсіпорынның шаруашылық қызметі
нәтижелерін ... ала ... ... ... ... Қазіргі
уақытта банктер кәсіпорындарға мүлік кепілдігі нысанында немесе несиені
қайтара ... ... ... ... ... ... ... /6,
19-26б/
Айналым қаражаттарын қалыптастыру мақсатында несиелерді тартудың
негізгі бағыттары: ... және ... ... ... ... ... ... жетіспеушілігін уақытша
толықтыру; есептесулерді жүзеге асыру.
Нарықтық экономикаға өту жағдайында айналым қаражаттарын қалыптастыру
көзі болып ... ... ролі ... жоқ. ... ... деген нормативтан тыс мұқтажд ығын қанағаттандырумен қатар
банк несиесінің маңыздылығын жоғарылататын жаңа ... ... ... бірі ... ... табылады. Кәсіпорынның айналым қаражаттарына
инфляция тікелей және жанама әсер ... ... әсер ... ... айналысы барысында құнсыздануымен сипатталады, яғни
айналыс аяқталғаннан кейін кәсіпорын өнім өткізуден ... ... ... ... ... ... алмайды.
Жанама әсер төлемсіздік кризисінен қаражаттардың айналымы төмендеуімен
сипатталады. Төлемсіздік кризисі туындауының басқа да ... ... ... ... ... тыс ... жаңа ... бейімделе алмауын; жаңа шешімдер іздеу,
тауар ассортиментін өзгертуін жатқызуға болады.
Төлемсіздіктермен күресу және ... ... ... ... ... кәсіпорынның айналым қаражаттарын толықтыру үшін бөлінеді. Бірақ
бөлінетін қаражаттар ... өз ... ... ... ... себептер кәсіпорындардың қарыз қаражаттарына деген
қызығушылығы қандай жағдайларға байланысты туындағанын ... ... ... ... ... ... көзі ретінде қолданылу
мәселесі пайда болады. Осы мәселе несиені қолданудың ... ... және ... ... жағдайына екі жақты әсер етуімен
байланыстырылады.
Бір жағынан алғанда, меншікті қаражаттың жетіспеушілігі ... ... ... ... үшін ... ... қысқартуы
немесе толығымен тоқтатуы қажет, ол қаржылық ... ... ... ... ... ... әкеп соқтыруы ықтимал. Басқа
жағынан қарасақ, туындаған мәселелерді тек несие арқылы шешу ... ... ... ... Бұл қаржылық жағдайдың
тұрақсыздығының ұлғаюына әкеп соқтырады, меншікті ... ... ... ... ... ... ретінде салынған капиталға
пайда нормасын қамтамасыз етпейді. Кредиторлық қарыз айналым қаражаттарын
қалыптастырудың жоспарлы емес ... ... ... Оның бар ... ... басқа да кәсіпорындар мен ұйымдардың ... ... ... ... ... ... қарыз төлем тәртібінің бұзылуы
нәтижесінде пайда болуы мүмкін.
Айналым капиталы шығындарын ... ... ... бойынша қолма-қол
ақшалай қаражаттардың дұрыс қолданылуы көзделеді. Фирмалар өздерінің өтімді
активтерін ұстайтын банктік шоттар бойынша ... ... ... ... ... (қысқа мерзімді мемлекеттік бағалы қағаздар, депозиттік
сертификаттар) ... ... ... береді. /7, 47-53б/
2. КӘСІПОРЫННЫҢ АЙНАЛЫМ ҚАРАЖАТТАРЫН БАСҚАРУ ТИІМДІЛІГІН ТАЛДАУ ... ... АҚ ... ... ... қызметіне сипаттама беріліп, қаржылық
жағдай көрсеткіштерімен ... ... ... ... ... ... үшін талдау өткізіледі. ... ... ... ... ... ... олардың
кәсіпорын қызметіне әсері анықталады.
2.1 Кәсіпорынның қаржылық-экономикалық жағдайын талдау
«Астана Трейд Интернэшнл» ... ... ... қала кұрылымы
және құрылыс қызметi саласында жұмыс орындау лицензиясы № 1546352 ... жылы ... ... ... Сол ... берi ... аумағында сәулет пен құрылыс саласында жұмыс iстеп, бойын ... ... және ... ... бiлiмi мен күштерiн бiрiктiре
отырып, кәсiпорын қазіргі ... ... ... жоғарғы технологиялы
құрылыс жұмыстарына кiрiстi.
Компания өз жобасын iске асырмастан бұрын, алдына қойған мақсаттары-
жоғары сапалы ... ... ... ... ... ... отырып, еңсесiн көтерген тұрғын үйлердiң
қауiпсiздiгi мен жанға жайлылығын қамтамасыз ету.
Көзделген ... ... ... ... төмендегiдей:
- сапа стандартарын мүлтiксiз орындау;
- кызметкерлерiнiң жоғарғы кәсiби деңгейi;
- қазiргi заман құрылыс технологияларын қолдану, инновацияларды енгiзу;
- әрiптестермен және ... дара тiл табу – бұл ... ... ... ... табылады.
2007 жылы аталмыш компания елiмiздiң экономикасының өркендеуiне өз
ықпалын ... ... 12,5 ш.м. ... үй, және тағы да ... ... қабырғасын қалады. Компанияның iскерлiгi
арқасында қала елiмiздiң сәулеттi, көркем де ... ... ... ... қатар құрылыс-құрастыру трестерi, құрылыс
материал зауыттары, көлiк орындары қалыптасып, өркендеп өстi. ... ... және ... ... ... ... де
құрамын сақтап, жетiстiктен жетiстiкке жетiп келедi.
Компания өз жобасын iске ... ... ... ...... клиенттiң тiлек-қалауы бойынша бiр бөлмелiден бес бөлмелiге дейiн
пәтерлердiң жоспарлары бiрнеше нұсқауда ... ... ... ... кез ... екi ... пәтерлердiң (пентхаустардың)
бiрiн таңдап алуға болады. ... ... ... ... ... ... жүйесi сияқты телекоммуникациялық қызмет жиынтығымен
толық жабдықтандырылған.
«Астана Трейд Интернэшнл» қызметшiлерi (7000-нан астам адам) кәсiптiк
тәжiрибесi зор, бiлiктiлiгi ... ... ... ... ... ... қазакстандық және халықаралық наградалармен,
Қазақстан басшылығының және ... ... ... ... аталып өттi.
Солардың iшiнде Қазақстан Республикасы Президентiнiң Алғыс хаты мен
«Бриллиант» дәрежесiндегi «Эра ... ... ... (2008 ... Швейцария) атап көрсету қажет.
«Астана Трейд Интернэшнл» сыртқы экономикалық қатынастарға белсене
қатысады, ... ... ... жөніндегі мол тәжірибе
жинақтаған. ... ... ... ... ... ... ... құрылыс техникасын, басқа да қосалқы материалдар
шығаратын салалардың ... ... ... ... ... ... құрылыс материалдарын қолданумен бірге
компания өз өндірісін де белсенді дамытып отырады.
Компания «Туран Әлем Банк», ... ... ... ... жетекші банктерімен жоспарлы әрі сәтті жұмыс жүргізіп келеді.
Салынып жатқан нысандарын ... ... ... үлес қосу ... несие берудің халық үшін өте ... әрі ... ... ... «Астана трэйд-проект» деп аталатын ... бар. Онда ... және ... технологиялар, дизайн және
сәулет салаларының 200-ден астам мамандары бар. 1997 жылдың 27 ... ... ... күнi. ... ... ... ... экономикалық
және әлеуметтiк дамыту қоры" мемлекеттiк мекемесi тiркелдi. 1998 ... ...... ... күнi. ... ... ... қоғамының жалғыз құрылтайшысы және акционерi – Алтынбеков
Болат. Компания салған ... ... ... ... ... «Апполон» тағы да басқалары адамдардың қауіпсіздік, жайлық ,
жылулық және сұлулық сияқты мұқтаждықтарын ... үшін ... ... ... ... ... материалдар және бірегей
өндіріс қуатын қолдану жобасымен салынды. ... ... ... ... ... шаруашылық инфрақұрылым қызметі толассыз
қамтамасыз етеді.
Негізгі қызмет ... ... ... ... кәсіпорын қызметінің
негізгі бағыттары мынадай:
- азаматтық және өнеркәсіптік ғимараттарды салу және жөндеу;
- жобалау және ... ... ... ... 000895 Мемлекеттік лицензия ... ... ... Интернэшнл»
қызметтерінің мәні болып табылатындар:
- құрылыс жұмыстарының барлық ... ... ... және ... ... ... инженерлік желілермен іргетастарды жайғастырушылық
жұмыстары;
- ішкі ... ... ... ... ... ... мен құрал-жабдықтарын қорғау жұмыстары;
- құрылыс конструкциялары мен құрал-жабдықтарын әрлеу жұмыстары;
- жол құрылыстарын жүргізу;
- территорияларды ... ... ... ... жаңарту, әлдендіру жұмыстары;
- құрылыс-құрастыру жұмыстарының сапасын өзіндік бақылау.
Кесте-3. Кәсіпорынның табыстары мен ... мың тг. |2010 |2011 ... ... ... |98786,4 |96945,3 |
| ... ... |  |  ... ... ... |98666 |96848 ... ... ... емес ... |120,4 |97,3 ... ... ... |97958,4 |96630,3 |
| ... ішінде |  |  ... ... құн |93186 |91239 ... ... шығыны |65728 |66503 ... ... ... ... |21642 |22577 ... ... да ... |5816 |2159 ... ... ... шығындар |4772,4 |5391,3 ... ... ... ... ... |828 |315 ... Жалпы таза табыс (шығын) |536 |-10 ...... ... ... ... Трэйд Интернэшнл” АҚ
қаржылық есептемесінен алынды.
Жоғарыда келтірілген көрсеткіштер ... ... ... ... жыл ең ... ... ... максималды таза пайдаға қол жеткізілді –
536 мың теңге. 2011 жылы 10 мың ... ... ... 2010 жылы ... ...
98786,4 мың тенге, 2011 жылы 1841,1 теңгеге азайды.
Нарықтық қарым-қатынастардың талабына және сұранымына сай құрылыстың
сапа мәселесі бірінші кезекке ... бұл ... осы ... ... жаңа технологиялармен мейлінше сапалы ірі көпшіліктің қол жетімділігін
қамтамасыз етуге мүмкіндік беру үшін ... ... ... көңілге
қонымды болуын ұдайы назарда ұстап келеді. ... ... ... ... жұмыстың сапасына тікелей байланысты. Негізгі шарты да
осы. Бұл ... ... ... ... ... үстіндегі іс-
әрекеттерімен жалғасып келеді.
Бұл компания өзінің алдына ... ... және ... ... ... даму ... бағытына сүйеніп, белгілеген.
Сондықтан да ... ... ... үшін ... ... ... арқа сүйейді. Халықаралық ... ... ... ... ... енгізілген. Компанияның күш-қуатының өзі сапа менеджменті
жүйесін енгізуге толық жеткен және оны одан әрі ... үшін ... ... ... ... ... ... капиталындағы жоспарлық қажеттілігін анықтау
Айналым капиталын басқару ... ... ... ... анықтау механизмімен тікелей байланысты. Кәсіпорын ... ... ... ... дұрыс анықтау маңызды болып
табылады. Ол ... ... ... жоспарланған пайдаға минималды
шығындармен қол жеткізуге мүмкіндік ... ... ... ... ... ... ақауларға, өндіріс көлемі мен ... яғни ... ... ... әкеліп соқтырады.
Қаржылық жағдайды анықтайтын негізгі фактор болып қаржылық жоспардың
орындалуы және айналым капиталының ... ... ... ... ... ... орындалуы өндірістік және шаруашылық қызметтердің
нәтижелерімен ... ... ... олар ... ... ... Кәсіпорын қызметінің негізгі көрсеткіштері
|р/с№|Көрсеткіш ... мың тг. |
| | |2008 ж. |2009 ж. |2010 ж. ... ... ... ... |95142 |98666 |96848 ... |Өзіндік құн |90121 |93186 |91239 ... ... ... кіріс |98344 |98666 |96848 ... ... ... |941 |828 |315 ... ... ... |743 |536 |-10 ... ... таза ... ... ... оның ... айналуы да),
мекеменің рентабельдігінің төмендеуін білдіреді, бұл ... ... ... ... алынған пайда өседі және өзіндік құнмен
(өзгермелі шығындар) пропорционалды төмендейді, бұл ... ... ... ... және тік ... ... ... сондықтан мүлік
құрамын да, құрылымын да, оның құрамының динамикасын сипаттайтын стандартты
талдамалы кестені қолданамыз. Айналым активтері ... ... үшін ... ... 2011 ... 1 ... «Астана Трейд Интернэшнл» АҚ
кәсіпорынындағы айналым активтерінің құрамы мен құрылымы
| |Айналым |Сома, мың ... ... ... |
| |активтерінің | |% | ... ... | | | |
| | |2010 |2010 |2010 |2010 ... ... | ... ... |ік |қарқыны |ық |
| | ... ... |% |% |
| | |а | |а | | | | |
|1 ... |6484 |10591 |62,33 |76,42 |4107 |63,34 |14,09 ... |6103 |10289 |58,67 |74,24 |4186 |68,59 |15,57 ... өнім |320 |244 |3,08 |1,76 |-76 |-23,75 |-1,31 ... | | | | | | | |
| ... |61 |58 |0,59 |0,42 |-3 |-4,90 |-0,16 |
| ... | | | | | | | |
|2 ... ... | | | | | | | |
| ... |311 |1134 |3,00 |8,19 |824 |264,95 |5,2 |
| ... ҚҚС | | | | | | | |
|3 ... ... |2064 |34,54 |14,89 |-1529 |-42,55 |-19,65 |
| ... | | | | | | | |
| ... | | | | | | | ... ... | | | | | | |
| |мен ... |2195 |1379 |21,10 |9,95 |-816 |-37,17 |-11,15 |
| ... | | | | | | | |
|4 ... ... |14 |69 |0,13 |0,50 |55 |392,85 |0,36 |
|5 ... | | | | | | | |
| ... |10402 |13859 |100 |100 |3457 |33,23 |0 |
| ... | | | | | | | ... – 2011 ... 1 ... ... “Астана Трэйд Интернэшнл” АҚ
қаржылық ... ... ... кезеңге кәсіпорын мүлігінің жалпы ... ... ... 87.75 %-дан 91.53 % -ға ... ... 3.78 %) ... айналымнан тыс активтердің үлесі, керісінше, 12.25 %-дан 8.46 ... 3.79 %) ... бұл ... активтерінің осы есептік кезеңге
өткен жылғымен салыстырғанда айналымының ... ... ... /12, 180б/
1. Материалдық қор. Есептік кезеңге қор 4107 мың ... ... ... ... ... ... 4186 мың ... (6103 мың
теңгеден 10289 мың теңгеге дейін) ... ... ... ... ... ... базаны ұлғайтуды жалғастыруда және
өндірістік қызметтің ерекшелігі болып табылса да, бұл ... ... ... ... ... ... өнімнің саны ширекке жуық – 23.75 % (320
мың теңгеден 244 мың теңгеге ... ... ... ... дайын
өнім қорының төмен деңгейін қолдайды, себебі негізінде жеке тапсырыспен
(былғарының түрі мен ... ... ... ... береді) жұмыс
істейді.
Жаңа құрал-жабдықты игеру шығындары мен өнімнің жаңа ... ... ... ... 3 мың ... қысқарды, бұл оң өзгеріс болып
саналмайды. ... ... ... құн ... 4 есе (311 мың ... ... ... дейін) өсуі, дұрысында, материалдарды сатып алумен байланысты.
Айналым активтері ... ... ... қордың үлесі тармақтың
14,09 % (62,33 %-дан 76,42 %-ға дейін) көбейді, бұл ... ... ... ... ... ... өтімсіз нысанға ие болуын білдіреді
және бұл олардың айналымының баяулауына әкеп соғуы мүмкін.
Материалдық қор құрылымында есепті ... ... ... ... ... ... 15.57 %) өсті және ... өнімдердің үлесі
(тармақтың 1.31 %) кеміді. Егер ... жыл ... ... ... ... бұл өнеркәсіптің саналы саясаты және осы жерде теріс
тенденция деп санауға ... ... ... ... аздап азаюы
дебиторлық берешектің (айналым активтерінің үлесінде 16.95 %-ға) елеулі
қысқаруымен жүреді, бұл оң ... және ... ... ... ... ... ... және тиелген тауарлар, ... ... ... ... жоқ.
2. Дебиторлық берешек. Кәсіпорынның айналым активтерінде, өткен
кезеңдерде сияқты, тек қысқа ... ... ... бар. ... ол 3593 мың теңгеден 2064 мың теңгеге (1,5 млн. теңгеге) өсті. ... ... бұл оң ... және ... ... ... ... жоқтығын және олардың айналымға қайтарылуы туралы
дәлелдейді, осының ... ... ... өтімділігі артады. Келесі
жағынан алғанда, бұл өнімге сұраныстың төмендеуі және оны өндірудің көлемі
мен өткізуі туралы айта алады.
3. ... ... ... салымдар. Осы есепті кезеңге, өткен
кезеңдерде де, қысқа мерзімді ... ... ... жоқ. ... тек ... қызметімен айналысуды жалғастыруда және өз капиталын
инвестицияламайды деген қорытынды шығаруға ... Ақша ... ... ... ... ақша қаражатының жалпы
сомасы 319 мың теңгеге өсті (26-дан 345 мың теңгеге) – ... ... ... ... ... 2.89 %, ал ... қарқыны 1226.92 %
құрады – бұл 12 еседен көп. Бұл өзгеріс ... ... ... ... де оң деп ... (2.89 % - ... қаражатының жалпы
көлеміндегі ақша қаражаттарының өзгеруінің ... ... ... ... өсуі ... ... өтімділігінің аздап өсуі
және оның айналуы туралы баяндайды. Ақша қаражатының өсуі ... ... ... ... 342 мың ... ... және кассадағы қолма-қол
ақшаның болмашы өсуінен (2-ден 3 мың теңгеге дейін) болды.
6-Сурет. Қорлардың ... ... ... ... ... АҚ-нің айналым қаражатындағы ... ... ... 2011 ... ... ... Трейд Интернэшнл» АҚ-ның айналым
құралдарына қажеттілікті есептеу
|Көрсеткіштер |2010ж. |2011ж. ... |
| | | ... (+,-) ... Қорлардың орташа қалдығы,мың |10591 |13317 |+2726 ... | | | ... ... ... ... |2064 |1158 |-906 ... мың ... | | | ... ... ... ... |7276 |10326 |+3050 ... мың ... | | | ... Айналым активтеріне қажеттілік, |5379 |4149 |-1230 ... ... (1+2-3) | | | ... ... түскен кіріс, мың теңге |98666 |96848 |+182 ... ... ... кіріске айналым |5,4 |4,3 |- 1,1 ... ... %-бен | | | ... | | | ... – 2011 жыл ... ... ... Интернэшнл” АҚ қаржылық
есептемесінен алыны, құрастырылды.
Кесте-6 деректері бойынша, 2011 жылға қордың 2726 мың ... ... ... 3050 мың теңгеге өсуі ... ... ... ... 1230 мың ... ... ... орташа
дебиторлық берешек 906 мың теңгеге азайды. Бұл «Астана Трейд Интернэшнл» АҚ-
нің айналым активтерін ... ... ... қаржатын мөлшерлеу
тәжірибесін жүргізуде екенін дәлелдейді. /18, ... ... ... ... ... СТРАТЕГИЯСЫН ЖЕТІЛДІРУ
3.1 Айналым қаражаттарын қолдану тиімділігі
Кәсіпкерлік қызметтің және оның қаржы жағдайының тиімділігін арттыруға
бағытталған шаралар ... ... ... ... ... рационалды
қолдану сұрағы туындайды. Қаншалықты кәсіпорынның қаржылық жағдайы ... ... ... ... ... айналым қаржыларын тиімді
қолдану және ұйымдастыруға ынталы болып келеді.
Айналым қаржыларын тиімді ... ... өз ... экономикалық
көрсеткіштер жүйесінен құрылады, әсіресе олардың негізінің бірі айналым
қаржыларының айналым жылдамдығы көрсеткіші ... ... ... айналым жылдамдығы экономиканың өнеркәсібі,
өндіріс және қызмет көрсету салаларында әр түрлі деңгейде болып ... ауыр ... және ... ... ... ... ... ұзақтау болады. Ал жылдамдығы шапшаң айналым қаржылары салалары
тамақ және ... ... ... ... ... шетелдік
инвестициялардың 80%-ы шикізат бағытына ... ... осы ... ... ... инвестициялардың қайтарымы және өнімі жылдам,
әрі нақты, яғни бұл салаларда айналым ... ... ... ... ... қаражаттары – бұл өндірістік және өнімді
өткізудің үздіксіз процесін қамтамасыз ету мақсатымен ... ... мен ... ... ... және ... ... жиынтығы. Кәсіпорындардың айналым қаражаттарын қалыптастырудың көздері
келесілер болып табылады: табыс немесе пайда, кредиторлық ... және ... ... ... ... ... жүзінде жасалады.
Вексель – бұл айналым қаражаттарын молықтырудың нағыз қөзі, анағұрлым арзан
несие болып ... ... ... ... қаржыларын талдап, оның тиімділігін
анықтау тұрақты дамудың кепілі ... ... ... қаржыларының күн
бойынша бір айналым ұзақтығы келесі 1-ші формуламен есептелінеді.
О = С: Т / Д (1)
Мұндағы, С – ... ... ...... өнім көлемі;
Д – қарастырылған кезеңдегі күндер саны.
Кәсіпорынның айналым қаржыларының айналым жылдамдығы қалыптастырудың
бірден-бір жолы айналым қаржыларын ... ... ... ... ... қаржыларындегі айналым коэффиценті келесі 2-ші формула
арқылы анықталады:
К0 = Т / С ... ... ... жоғары болған сайын соғұрлым ... ... ... ... ... ... (Кз) ... коэффицентіне кері жағдай болып отыр:
КЗ = С / Т ... осы ... ... басқа кәсіпорынның пайдаларының
негізінде қалыптасқан айналым қаржыларының ... ... ... ... көрініс табуы мүмкін. Айналым қаржыларын тиімді қолдану көптеген
ішкі және ... ... ... таңда кәсіпорынның айналым қаржыларының өзгерісі негізгі
факторларын қалай қолданғанына байланысты. ... ... ... салық жағдайының деңгейң, банктік несиелердің жоғары пайыз
қойылымы. Осы ... ... ... кері ... ... ... ... Енді осы корпорация айналым қаржыларыне әсер ... ... ... ... көруге болады:
Ескертпе: Көзі – Бочаров В.В. Корпоративтные финансы.
7-Сурет. Айналым қаржыларыне әсер ... ... ... ... – бұл өндірістік және ... ... ... қамтамасыз ету мақсатымен өндірістік айналым
капиталдары мен айналыс капиталдарын ... және ... ... ... ... айналым қаражаттарын қалыптастырудың көздері
келесілер болып табылады: табыс ... ... ... ... және ... ... ... кәсіпорының айналым қаржыларын басқарудың негізі
айналым қаржыларын тиімді қолдану мен пайдалану ... ... ... Оның іске асуын келесі суреттен көре аламыз:
Ескертпе: Көзі – ... В.В. ... ... Айналым қаржыларын басқарудың тиімділігін анықтау
Мұндағы айналым қаржыларының жылдамдығын анықтауда белгілі бір
кезеңдегі кәсіпорынның ... ... ... және үстеме пайда
әкелу аралығы сипатталады, яғни осындай ұдайы ұлғаймалы өндірістен неше
айналым ... ... Егер ... ... қаржыларының айналу
жылдамдығы көбірек болған сайын, соғұрлым олардың ... ... ... ... және бұл ... ... та арта ... қоғамдардың қаржылық жағдайын талдау кәсiпорынынң
шаруашылық ... ... ... ... болып табылады. Және де
ол 3 сатыны ... ... ... және ... ... ... ... және қаржылық қызметтi ұйымдастырады. Кәсiпорынның
қаржылық қызметi – бұл оның осы ... ... ... және ... көлемi мен құрамына өзгерiс әкелетiн қызметi. Ол ... ... ... өз ... ... мен ... пайдаануына, есеп
және несие тәртiбiн сақтауға, меншiктi және қарыз қаражаттарының арасындағы
ара ... ... ... ... тиiмдi қызмет етуi
мақсатында қаржылық тұрақтылыққа қол жеткiзуге бағытталуы ... ... ... ... қаржылық, өндiрiстiк және
коммерциялық қаржылардың арасында ... ... пен ... тәуелдiлiк бар.
Осылайша қаржылық қызметтiң жетiстiгi, ... оның ... ... анықталады.
Жалпы экономикалық негiзде кәсiпорынның және корпорацияның қаржысын
тиiмдi ұйымдастыру қағидасы сол ... ... мен ... ... ... ... қабылданған корпорацияның қаржылық
жағдайы және ... ... ... ... корпорация өзiнiң
қаржыларын ұзақ және қысқа мерзiмде ұйымдастыруды ... ... ... ұйымдастыру қағидаларына келесiлердi ... ... ... есеп ... ... саласындағы дербестiк,
өзiн-өзi өтеу, өзiн-өзi қаржыландыру, қаржы-шаруашылық қызметтiң
қорытындысына ынталылық, оның нәтижелерi үшiн жауаптылық, ... ... ... ... және ... ... ... нысандарының теңдiгi;
- Қаржы резервтерiнiң болуы.
Коммерциялық есеп – корпорациялардың шаруашылық-қаржы ... ... ... ... және ... ... ... есеп
қағидасы кәсiпорынға оның қызметi үшiн, оның ... ... ... ... және ... ... ... пайдалануға бөлiп
берiлетiнiн блдiредi. Бұл қағида шығындарды шаруашылық қызметiнен алынған
табыспен ... ... ... талап етедi.
Өзiн-өзi өтеушiлiк – шаруашылық жүргiзудiң негiзiн қалаушы қағидасы,
ол ... өз ... ... ... ... ... түсетiн
түсiм ақша есебiнен оны өндiру мен және жеткiзiлiм жөнiндегi ... ... ... ... өтеушiлiктiң төменгi шегi –
залалсыздық, яғни кiрiстер мен шығыстардың сандық ... ... ... ... ... ... iске аспай, ол ұзақ уақытқа
созылатын болса, онда ... ... деп ... ... – нарықтық экономика жағдайында корпорациялардың
шаруашылық қызметiнiң табысты болуының ... ... Бұл ... ... мен ... ... ... ұлғайту жөнiндегi
шығындардың толық өтелуiне негiзделедi, ол әрбiр ... ... ... ... ... меншiктi көздерi есебiнен жауып ... ... ... уақытша жетiспеушiлiгi кезiнде оған деген
қажеттiлiк банктiң қысқа мерзiмдi несиелерi мен коммерциялық ... ... ұзақ ... ... ... ... ... мүмкiн. Ал бұл
несиелер өз ... ... ... ... алынған
пайдалардан өтеледi.
ҚОРЫТЫНДЫ
Елбасының 2009 жылдың 28 ақпанындағы “Жаңа әлемдегі жаңа Қазақстан”
атты Қазақстан ... ... ... ... ... ... мен қоғамдастыққа табысты кірігуінің кілті. Сондықтан да
өткен жылдың өзінде біз жалпы ... ... ... оны ... ... ... болатынбыз. Бұл─ біздің әлемнің ... ... елу ... ... қарай жедел жылжуымыздың және оның
тұрақты мүшесі ретінде Қазақстанның тұғырнамасын ... ... /1, 5-6 ... ... кәсіпорындардың бәсеке қабілеттілігін жоғарылату мәселесі
олардың айналым қаражаттарын қолданудың, басқарудың ... ... ... ... көз жеткізуге болады.
Кәсіпорынның айналым капиталын басқару механизмін жетілдіру отандық
экономика дамуының ... ... ... экономикалық тиімділігін
жоғарылатудың маңызды факторларының бірі болып табылады. ... ... және ... инфраструктураның өзгермелілігі
жағдайында қаржылық менеджердің ағымдық күнделікті жұмысында ... ... ... орынды алады, себебі осыдан кәсіпорынның
сәтті және сәтсіз өндірістік-коммерциялық операцияларының себебін байқауға
болады. Ақшалай ... ... ... ... ... ... әрбір кәсіпорын қызметінің басым ... бірі ... ... ... ... ... өндіріс пен айналыс
үрдісінің үздіксіздігінің негізі болып табылады.
Айналым капиталына мыналар кіреді: дайын өнім, ... ... ... ... және дебиторлық қарыздар.
Берілген жұмыста мен арнайы әдебиет ... ... ... ... ... ... мәні ... ағындарын басқарудың негізгі мақсаты-келіп түскен және төленетін
ақша қаражат көлемін ... ... ... ... ... ... қаржылық жағдайын бағалау үшін келесі көрсеткіштер
маңызды болып келеді: тауарларды ... ... ... ... ... ақша қаражаттар ағыны. Бұл көрсеткіштердің динамикасының бір ... ... оның ... бір ... (жыл, тоқсан, ай) аралығындағы
жұмысының нәтижесіне байланысты болады. ... ... орын ... кәсіпорынның әр түрлі қызметтерден түсетін ақша ... ... ... Егер ақша ... түсуі шығыннан жоғарыласа, онда
кәсіпорын ағындағы және перспективасының ... әсер ... ... ие ... Бұл ... уақытша бос ақша ... ... сала ... ... ... Ал егер кәсіпорын пайда табатын болса,
онда оның төлем қабілеттілігі жоғары деңгейде болады.
Ақша ... ... бұл ... ... ... есеп ... аралығында жинақталатын және төленетін ақшалай қаражат көлемі болып
табылады.
Ақша қаражат ағынын басқару келесі аспектілерді қосады:
- Қаражат қозғалысын есепке ... ... ... ағынын талдау;
- Ақша қаражат қозғалысын бюджеттік құру;
- Ақша қаражат қозғалысын бюджетін қолдануға бақылау
Практикада ақша ағынын есептеудің екі әдісі қолданылады – ... ... ... әдіс – бұл ... және бухгалтерлерге, экономистерге
таныс, қарапайым есептеу процедурасы болып табылады. Жанама әдіс ... ... ... ... ... ... ... қаражаттарды тиімді басқару жүйесі ... ... ... ... ... ... ... талдаудан,
ақшалай қаражаттарды болжамдаудан құралады.
Ақшалай қаражаттарға қорларды басқару теориясында жасалған ... ... ... оптимизациялауға мүмкіндік беретін модельдер
қолданылуы ... Ол ... ... ... ... ... қаражаттар және оларды эквиваленттердің жалпы көлемін;
- есептесу шотында ақшалай қаражаттардың қай үлесін ұстау, ал қай үлесін
тез өтімді ... ... ... ... ... екенін;
- қашан және қай мөлшерде ақшалай қаражаттар және тез ... ... ... ... ... ... ... басқаруда қаржылық цикл ұзақтығын анықтау маңызды
орын алады. Қаржылық цикл, ... ... ... ... ... деп
ақшалай қаражаттың айналымнан бос болатын уақытын айтамыз.
Берілген бағыттар бойынша ... ... ... ... келесідей ұсыныстар жасадым:
- кәсіпорынның материалдар қорын азайтуы және өнімді өткізу ... ... ... ... ... ... ... көмегімен кәсіпорынның айналым қаражаттарын
басқару әдістемесі ойлап табылған;
- банктің қысқа мерзімді несиесін ... ... ... ... ... ... бойынша шаралар айналымдылықтың
жеделдетілуіне және қосымша қаражаттардың босап шығуына әкеледі.
Жалпы қарайтын ... ... ... қаражаттарын басқару
бойынша жағдайы нашар емес, дегенмен де осы деңгейде тоқтап қалмай, айналым
қаражаттарын басқарудың ... ... ... ... жалғастыру
қажет.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
1. Назарбаев Н.Ә. Қазақстан халқына Жолдауы «Жаңа әлемдегі ... ... 2008ж. 28 ... // Егемен Қазақстан, 1
наурыз 2010ж
2. Жүйриков К.К. «Финансы предприятий в ... ... 2003, ... ... К.Ш., ... Э.Т., Жұмағалиева Ж.Г.
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдау / Оқу ... ... 2004– 230 ... ... О.В. ... ... активов организации». //
Бухгалтерский учет – 2009г. - №10 – б.47-53.
5. Литвин И.И «Как определять плановую потребность ... ... ... // ... - 2010. - N 10. - ... ... В.О. Карпенко С.Н. Финансовый анализ и учет.-М.:
Финансы и статистика, 2009.- ... ... В.В. ... анализ. Управление капиталом.
Анализ отчетности».-М.: ... и ... 2009.– б34 ... ... Л.Н. ... ... в предприятиях и
коммерческих ... ... ... оборотом».
М.: ИНФРА-М, 2007. – 392б
9. Рубченко М., Агеев С. и др. «Искусство управлять деньгами»
// Эксперт. - 2010г - N6 - б 17 - ... ... Е.С., ... Е.В., ... А.И. ... ... - М.: ... "Перспектива", 2008. - 128с.
11. Фащевский В.М. «Об ... ... ... учет. - 2010г - N2 – б 80 - 81.
12. ... А. У. ... ... баланса» // Аудит и
финансовый анализ. – 2009г. – №1 – б5-24.
13. Чурилов С.В. ... ... ... ... ... ... – 2010г. - №11 – ... www.google.kz
15. www.yandex.kz
-----------------------
Сыртқы факторлар
Айналым қаражаттарының айналымы
Ішкі факторлар
Нарық коньюнкрасы
Қызмет масштабы
Эконо-микалық жағдай
Бағалық саясат
Активтер ... ... ... 1. ... ... ... ... 2. Өндірістің сыртқыэкономикалық, табиғи, әлеуметтік жағдайларын,
ұйымдық – техникалық деңгейін талдамасы
Блок3. Негізгі өндірістік құралдардың қолданылуына талдау
Блок 4. ... ... ... 7. ... ... құнын талдау
Блок 8. Авансталған капитал құрылымы мен көлем талдау
Блок 10. Өнімнің рентабельділігі мен табыстылығын талдау
Блок 9. Өндірістік ... ... ... айналымын талдау
Блок 5. Еңбек ақы мен еңбек күшін қолдануды талдау
Блок 6. Өнімнің сапасы, ... мен ... ... 11. ... қызметтің рентабельділігін талдау
Блок 12. Қаржылық жағдай мен төлемқабілеттілігін талдау
Блок 13. Экономикалық ынталандыру қорлар жұмыстарының тиімділігіне жалпы
баға беру және ... ... ... ... ... ... ... бағалау
Айналыс саласында
Айналым капиталын талдау
Кәсіпорынның айналым қаражаттары
Өндіріс саласындағы
айналым қаражаттары
Айналыс саласындағы айналым қаражаттары
Өндірістік қорлар
Аяқталмаған өндіріс
Жартылай дайын өнімдер
Болашақ кезең шығындары
Қоймадағы ... өнім ... ... тиеу
Дебиторлық қарыз
Нормаланған айналым қаражаттары
Нормаланбаған айналым қаражаттары
Басқа да айналым қаражаттары
Ақшалай қаражаттар
Айналымнан тыс активтер
Меншікті ... ... және ... ... қарыз
Айналым қаржыларын тиімді қолдану
Сыртқы факторлар
Ішкі факторлар
Экономикалық жағдай
Салықтық заңнамалар
Несие алу және ... ... ... ... ... ... ... аяқтау
Жоғары мативті қорлардың өтімділігі
Қорларды рационалды пайдалану
Мақсаттық қаржыландыру мүмкіншілігі
Айналым активткерінің айналым жылдамдығын анықтау
Айналым қаржыларын тиімді ... ... мен ... айналым активінің ұазқтығын талдау
Айналым көлемі немесе айналым коэффиценті
Айналым қаржыларының абсалютті және қатысты босатылуы

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 34 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның ақшалай қаражаттарын басқару34 бет
"Ақша-несие саясаты"7 бет
Ақша айналысы және оның дамуы31 бет
Ақша айналысы заңы4 бет
Ақша айналысы, заңы, ақша массасы және ақша жүйесі31 бет
Ақша айналысын басқару және реттеу әдістері11 бет
Ақша нарығы жайлы22 бет
Ақша қорының есебі және тапсырмалар35 бет
Ақша ұсынысы мен ақша базасының теориялық негіздері35 бет
Ақшаның мәні, экономикалық мазмұны мен қызметтері42 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь