Махамбет Өтемісұлының педагогикалық көзқарастары

Заманымыздың заңғар жазушысы Мұқтар Әуезов Махамбеттің ақындық құдыретін жоғары бағалай келіп, былай деп жазды: «… Махамбет бұрынғы, соңғы қазақ ақындарының ішіндегі ең бір күштісі деп саналуға тиіс. Махамбет жырлары өз заманындағы ең қанды, ең әсерлі сөз, көпшіліктің өз үні, өз тілі, өз арман талабы». Бұл классик ақынымыздың шығармашылығына берілген әділ баға деп білуіміз керек.
ХІХ ғасырдың 30-40 жылдарында Қазақстанның батыс аймақтарын мекендеген ел өмірінде ерекше із қалдырған ұлт-азаттық көтерілістің рухани көсемі, қазақ поэзиясының классигі Махамбет Өтемісұлының туғанына 200 жылдық мерейтойын ЮНЕСКО-ның шешіміне сәйкес 2003 жылы Атырау мемлекеттік университетінде халықаралық деңгейде өткізілуінің тәлімдік және тағылымдық мәні орасан зор.
Қазақтың Махамбеттей біртуар ұлының 200 жылдық мерейтойының ЮНЕСКО көлемінде аталып өтілуі егемен еліміздің еңсесін биіктете түседі.
Махамбет – қазақ халқының кегі, ызасы, намысы, жігері, қайтпас қайсарлығы, яғни, Махамбет – қазақ халқының кегі мен ызасынан, намысы мен жігерінен жаралған наркескен рухани қару.
Жауынгерлік рухтағы өршіл жырлардың інжу маржанын ұрпағына мұра еткен Махамбет – ерлік пен намыстың ақыны. Қазтуған, Доспамбет, Жалкиіз, Ақтамберді жыраулардың жалғасы Махамбет – сан ғасырлар бойғы тәуелсіздікке ұмтылған бабалар рухының нақты көрінісі.
Махамбеттің жырлары – ерліктің, өрліктің гимні, қайсарлықтың символы.
Ерегескен дұшпанға қызыл сырлы жебедей қадалған Махамбет – жақсыларға еп, жамандарға көп, лапылдап тұрған өрт. Аңдамаған жалынана шарпылады. Жауырынан етін алса да жалынып, жалтақтауды білмес, қыңқ етпес табандылық ердің еріне бітеді. Халық қайғысын айтуға хан ұлынан қаймықпау да, «бас кесермін, жасырман» деп, қасқая қарап тұру кез келгеннің
        
        Махамбет Өтемісұлының
педагогикалық көзқарастары
Заманымыздың заңғар жазушысы Мұқтар Әуезов Махамбеттің ақындық
құдыретін жоғары бағалай ... ... деп ... «… Махамбет бұрынғы, соңғы
қазақ ақындарының ішіндегі ең бір ... деп ... ... ... өз ... ең ... ең әсерлі сөз, көпшіліктің өз үні, өз
тілі, өз арман талабы». Бұл классик ... ... ... баға деп ... ... ... 30-40 ... Қазақстанның батыс аймақтарын мекендеген
ел өмірінде ерекше із ... ... ... ... ... поэзиясының классигі Махамбет Өтемісұлының ... 200 ... ... ... ... 2003 жылы ... мемлекеттік
университетінде халықаралық деңгейде өткізілуінің тәлімдік және ... ... ... ... ... ... 200 жылдық мерейтойының ЮНЕСКО
көлемінде аталып өтілуі егемен еліміздің ... ... ...... ... ... ... намысы, жігері, қайтпас
қайсарлығы, яғни, Махамбет – қазақ ... кегі мен ... ... мен
жігерінен жаралған наркескен рухани қару.
Жауынгерлік рухтағы өршіл жырлардың інжу маржанын ұрпағына мұра еткен
Махамбет – ... пен ... ... ... ... ... жыраулардың жалғасы Махамбет – сан ғасырлар бойғы тәуелсіздікке
ұмтылған ... ... ... ... ... – ерліктің, өрліктің гимні, қайсарлықтың символы.
Ерегескен дұшпанға қызыл сырлы жебедей қадалған Махамбет – жақсыларға
еп, ... көп, ... ... өрт. ... ... ... етін алса да ... жалтақтауды білмес, қыңқ етпес табандылық
ердің еріне бітеді. Халық қайғысын айтуға хан ... ... да, ... ... деп, ... ... тұру кез келгеннің қолынан келе қояр
ма екен?
Махамбет ел, халық жүрегінен мәңгілікке орын ... Оның ... ... көтеретін, ерлікке, елдікке бастайтын ұран іспетті. Сондықтан
да болар халқымыз Махамбеттің есімін де, отты жырларын да ... ... ... ... ... ... аманаттап жеткізіп отырды.
Махамбеттің қай өлеңін алсақ та, оның негізгі ...... ... ... адамгершілікке тәрбиелеу. Демек, ... ... ... ... ... ... уақыт талабына қойып отырған мәселелерімен үндесіп ... ... ... әдіснама бойынша тарихтағы жеке тұлғалардың ролі
дұрыс бағаланбады, бұрмаланып біржақты түсіндірілді. Әсіресе, ... ... ... ... бағалауда ескі идеологияға негізделген
көзқарасқа, әдіснамаға сүйенілді. Ел ... ... мен ... қолына
қару алып елін қорғаған батырларды еліне білім мен ... ... ... ... сіңірген ойшылдарды, атап айтқанда, Махамбет, Исатай, Жәңгір
Ханның тарихтағы орны, еңбектері біржақты бұрм аланып бағаланды.
Тек ғана ... ... ... жаңа ... ... нәтижесінде Махамбет сынды алыптарымыздың ... ... ... ... ... ... көп жылдар ескерусіз
келді.
Махамбет өлеңдерінде ұрпақ тәрбиесіне қатысты тәрбиенің сан-алуан
салалары атап ... ... ... ел жандылық,
экологиялық тәрбие туралы жан-жақты сөз болады. Махамбет ... ... ... ... қасиеттер мен құндылықтарды қалыптастыруда
алатын орны ерекше.
ХІХ ғасырдың бірінші ... ... ... ... ... үндеген Махамбеттің ақындық дарыны ерекше.
Өлең-тәрбие құралы. Көне заманнан бері ... ... ... ... ... батырлар жырлары мен дастандарды, өлеңдер мен
терме, баталарды, мақал-мәтелдерді, қанатты сөздер мен шешендік ... ... ... ... ... дәстүрімізді жалғастырып
отырды. Көтеріліс кезінде Исатай бастаған қолдың алдында ... ... ... ұран ... ... жігер берген Махамбет ақынның басты
құралы - өршіл жырлары болды.
Көтеріліс жеңіліске ұшыраса да, ол өз ... ... ... ... ... өлеңмен ой салып, халық санасын оятуға күш
салады. Амал не, ... ... ойын ... оның ... құдіретіне бас
исе де, ақын соңына ермеді. Патша әскерінің қаруынан ... ... ... ... ... құлақ аспады. Жалғыздықтан күйінген ақын,
өз сырын өлеңмен айта берді. ... «Мен ... ... ... ... биік мен едім,
Бұлтқа жетпей шарт сынбан,
Ел құтқарар, ер едім
Жандаспай ... бір ... - деп ... ... ... Ақын
өлеңінің тәрбиелік мәні ерекше халық санасын оята түседі.
Ақын өлеңдерінің тәлімдік-тағылымдық негіздері тереңде жатыр. Ақынның
«Күн қайда?» ... ... ... ... ... күн ... тапқан ананың
Асыраған ананың,
Ризалықпен жайласып
Қолын алар күн қайда? – халықымыздың халықтық педагогика негіздерін
алдымызға тартады.
Махамбеттің өлеңдерінің ... ... ... ... негізгі өзекті
тақырыбы – жастарды елін, туып өскен жерін қорғау үшін «жалаулы найза ... ... ... ... есі үшін ... ... елдің арманы жоқ,
туған халқы, елі үшін ... ... жеңе ... жас ... саз ... ... ... үлектен туған катепті
Қара нар керек біздің бұл іске.
Қабырғасын қаусатып,
Біздің бүйткен бұл ... - деп ... өлең ... ... ма ... ... жеңе ... туып өскен Отанын елін сүюге,
елжандылыққа тәрбиелеуге жас ұрпақты үндеді:
Махамбеттің «Қызғыш құс» ... де ... ... ... ... ... Ақын ... параллелизмді шебер
қолдана отырып, қызғыш пен өз ... ... ... көл ... елі үшін отқа ... ... құс, ... құс,
Қанатың қатты, мойның бос.
Исатайдан айырылып,
Жалғыздықпен болдым дос.
Ау, қызғыш құс, қызғыш құс,
Ел қорыған мен едім
Мен де айырылдым елімнен
Көл қорыған сен ... де ... ... өз туған халқының перзенті ретінде өз ... ... үміт ... ... еркіндігін аңсады:
Еділдің бойы ен тоғай,
Ел қондырсам деп едім.
Жағалай жатқан сол елге,
Мал толтырсам деп ... бұл ... ... ... іске ... ... Республикасы – егеменді ел. Тәуелсіздік алған мерзімнің ішінде
Президентіміздің ... ... ... қол ... Қазақ
тілінің мың оралымдығы, қасиетін ... ақын ...... баға ... ... ... Исатай бейнесін көркем сомдауы,
халық кегінің жолында көтеріліске шақыру болашаққа, келер ұрпаққа деген нық
сенімі жыр ... өте ... ... Ұрпақ бойында ұлттық рухты,
өзіне деген сенімділікті, халқына деген құрметті қалыптастыруда ... ... ... ... ... ... – осы ... ұрпаққа таныту, оның жырларын өшірмей
мәңгілікке сіңіру Махамбет өлеңдері барша елдік, ерлік қуатымен, ... ... ... ... әлем ... сүйіп оқитын қымбат
шығарма, қазақтың тілін, ерлігін танытатын асыл қазына болары анық. Осы
баға ... ... ... отырып, жас ұрпақтың өзін тани білу үн қосу.
Жыр жолдарын ұрпақ ... ... ...... ... ... миллиондаған жас жүректерге ерлік рухын дарытып, үміт отын жағып,
күш-қуат берері сөзсіз.
Махамбет ... ... ... насихаттау мақсатында ЮНЕСКО
шеңберінде 200 жылдық мерей тойын өткізу ... ... ... жоғары оқу орындарында «Махамбеттану» бағытында біршама танымдық-
тәрбиелік шаралар іске асты.
26-27 ... 2003 жылы ... ... 200 ... ... ... Атырау мемлекеттік университеті, Атырау облыстық
білім басқармасының ұйымдастыруымен, көршілес ... ... ... ... ... ... этнопедагогикалық
негіздері» атты халықаралық конференция өткізілді.
Махамбет поэзиясында оқушыларды жақсы өнеге, адамгершілікке үндеген
терең философиялық түйін, парасатты ой, ... пен ... аз ... ... ... ... мақсаттарға ұтымды пайдалана білу,
өскелең ұрпаққа дәйектілікпен ... білу – ...

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 5 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
1836 – 38 ж. Бөкей ордасындағы шаруалар көтерілісі18 бет
Ата Заң - Тәуелсіздігімнің айғағы (эссе)6 бет
Ақтабан шұбырынды40 бет
Махамбет Өтемісұлы – бостандық жыршысы20 бет
Махамбет Өтемісұлының өмірбаяны7 бет
Тарихи әңгімелер арқылы елжандылыққа тәрбиелеу5 бет
Тәуелсіздік мерекесі11 бет
ХІХ ғ. і жартысындағы музыкалық өнеріне жалпылама талдау жасау14 бет
Қазақ әдебиет пәніне тест сұрақтары93 бет
18-19 ғғ. Қазақстан территориясындағы ұлт-азаттық қозғалыс14 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь