ТОНАУ ҚЫЛМЫСЫНЫҢ ҚҰРАМЫНА ЖАЛПЫ СИПАТТАМА


МАЗМҰНЫ
КIРIСПЕ . . . 5
I . ТОНАУ ҚЫЛМЫСЫ ТУРАЛЫ ҰҒЫМ ЖӘНЕ КӨЗДЕЛГЕН ЖАУАПТЫЛЫҚ
1. 1 Тонау қылмысы туралы ұғым . . . 7
- Тонау қылмысы үшін көзделген қылмыстық
жауаптылық . . . 9
II . ТОНАУ ҚЫЛМЫСЫНЫҢ ҚҰРАМЫНА ЖАЛПЫ СИПАТТАМА
2. 1 Тонау қылмысының объектiсi . . . 15
2. 2 Тонау қылмысының объективтiк жағы . . . 16
2. 3 Тонау қылмысының субъектiсi . . . 17
2. 4 Тонау қылмысының субъективтiк жағы . . . 19
III . ТОНАУ ҚЫЛМЫСЫНЫҢ ӨЗГЕ МЕНШIККЕ ҚАРСЫ ҚЫЛМЫСТАРДАН ЕРЕКШЕЛIГI
3. 1 Бөтеннің мүлкін талан-таражға салудың жалпы түсінігі . . . 21
3. 2 Тонау қылмысы және ұрлықтан өзгешелiгi . . . 34
3. 3 Тонау және сенiп тапсырылған бөтен мүлiктi иеленiп алу
немесе ысырап ету. 36
3. 4 Тонау қылмысы және алаяқтық қылмысынан
айырмашылығы . . . 37
3. 5 Тонау қылмысының қарақшылықтан айырмашылығы… . . . 38
3. 6 Тонау қылмысы және қорқытып алушылық қылмысы . . . 39
3. 7 Тонау қылмысына ұқсас өзге де қылмыстар . . . 40
ҚОРТЫНДЫ . . . 46
ҚОЛДАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ . . . 47
АННОТАЦИЯ
Қазақстан Республикасында ең көп кездесетін қылмыстар қатарына «Меншікке қарсы қылмыстар» жатады. Оның ішіндегі ең қауіптілерінің бірі «тонау» қылмысы болып табылады. Өйткені «тонау» қылмысы өзінің жасалу әдісімен, яғни ашық түрде жасалатындығымен ерекшеленеді.
«Тонау» қылмысын дипломдық тақырып ретінде зерттеу барысында оның қылмыстық құрамын, саралану ерекшеліктерін, басқа меншікке қарсы қылмыстардан өзгешеліктерін, субьектісінің ерекшеліктерін толық түрде қарастырдым.
АННОТАЦИЯ
В Республике Казахстан часто встречающимися преступлениями являются «Преступления против собственности». Среди них одним из общественно-опасных является «грабеж». Потому что, «грабеж» совершается открытым путем, особенность ее заключается в методе совершения.
Рассматривая как отдельную тему, исследуя преступление как «грабеж», я рассматривал состав, особенности квалификации, отличие от других преступлений собственности, особенности субъекта грабежа.
КIРIСПЕ
Қазақстан Республикасында ең көп кездесетін қылмыстар қатарына «Меншікке қарсы қылмыстар» жатады. Оның ішіндегі ең қауіптілерінің бірі «тонау» қылмысы болып табылады. Өйткені «тонау» қылмысы өзінің жасалу әдісімен, яғни ашық түрде жасалатындығымен ерекшеленеді.
«Тонау» қылмысын дипломдық тақырып ретінде зерттеу барысында оның қылмыстық құрамын, саралану ерекшеліктерін, басқа меншікке қарсы қылмыстардан өзгешеліктерін, субьектісінің ерекшеліктерін толық түрде қарастыру қажет.
«Тонау» қылмысы қылмыстық құқықтың ерекше бөліміндегі қылмыстар қатарына көрсетілгенімен, оны қылмыстық құқықтың жалпы бөліміндегі көрсетілген негізгі белгілермен, қағидалармен байланыстыра отырып зерттелгені орынды болып табылады, өйткені жалпы бөлімнің нормаларын басшылыққа алмайынша ерекше бөлімнің нормаларын қолдану мүмкін емес.
Меншiкке қарсы қылмыстар, оның iшiнде тонау қылмысы, оны өзiне ұқсас басқа қылмыстардан ажыратып дәрежелеу құқық қорғау қызметкерлерiнiң басты мiндетi болып саналады.
Қазақстан Республикасының қылмыстық құқықтық принципiнiң бiрi жауаптылықтан құтылмайтын принцип. Бұл принцип бойынша әрбiр кез келген адам лауазымдық түрде жауапты болады. Сондай-ақ, осы принциптiң жүзеге асырылуы құқық қорғау және құқық қолдану органдарына мiндет жүктейдi.
Дипломдық тақырыпты зерттеу барысында тонау қылмысының нақты мазмұнын ашу, оның құрамының қоғамға қауіптілік дәрежесін анықтау басты мақсат болып табылады. Сонымен қатар, келтірілген залалдың қауіптілігін, мөлшерін де анықтап, соған сәйкес дәрежелеудің маңыздылығын атап өту қажет. Сонда ғана, бұл қылмыс түрінің құрамына ғылыми анықтама беріледі.
Мәселенің өзектілігі мен оның кейбір қырларының толық реттелмеуі зерттеу мақсатын анықтайды. Дипломдық жұмыстың мақсаты - тонау қылмысына қылмыстық құқықтық сипаттама беріп, оны дұрыс саралау ерекшеліктерін және осы қылмыстардың алдын алу жолдарын іздестіру. Тақырыпты ашу үшін төмендегідей міндеттер қойылған:
- тонау қылмысының теориялық негіздерін зерттеу;
- тонау қылмысын саралаудың тәжірибесімен танысу;
- тонау қылмысының құрамын қарастыру.
Зерттеу объектісі: тонау қылмысының құрамын анықтау және қылмыстық жауаптылығын анықтау.
Зерттеу пәні: тонау қылмысын саралауды құқықтық реттеу.
Жұмыстың әдістемелік негізін тонау қылмысын реттейтін нормативтік құқықтық актілердің анализіне сүйенеді және құқықтық, әлеуметтік тәжірибеге сүйенеді.
Ғылыми тәжірибелік маңызы тонау үшін көзделген жауаптылық жеке дара тақырып ретінде бірінші рет зерттеліп отыр. Тонау қылмысын талдау үшін автормен көптеген жұмыстар жүргізіліп және іс- шаралар ұсынылған, сондықтан бұл тақырыптың тәжірибелік маңызы бар.
Жұмыстың нормативтік негізін Қазақстан Республикасының Конституциясы, заңдар, Президенттің Жарлықтары, заңды тәжірибе, Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексі құрайды.
I . ТОНАУ ҚЫЛМЫСЫ ТУРАЛЫ ҰҒЫМ ЖӘНЕ КӨЗДЕЛГЕН ЖАУАПТЫЛЫҚ
1. 1 Тонау қылмысы туралы ұғым
Меншік кез келген қоғамдағы экономикалық қарым қатынастардың негізі болып табылады. Нарықтық экономика ең әуелі нарықтық құқықтық қарым - қатынастарды, соның ішінде меншіктік қарым-қатынастарды дұрыс реттеуді талап етеді. Сондықтан меншік қатынастарын жаңартуға, соның ішінде жеке мешікті дамытуға бағытталған көптеген заң құжаттары қабылданды. Меншікті реттеу Қазақстан Республикасының Конституциясынан бастау алып, еліміздің азаматтық кодексімен, мемлекет иелігінен алу және жекешелендіру, тағы басқа заңдармен, нормативтік құқықтық актілермен жалғасын тапқан. Өкінішіке орай, меншікті реттейтін заңдардың арасында өзара қайшылықтары, шешімін таппаған қиындықтары да бар.
Қазақстан Республикасының Конституциясының 6-бабында “Қазақстан Республикасында мемлекеттiк меншiк пен жеке меншiк танылады және бiрдей қорғалады. Конституцияның 26 бабында көрсетілгендей, Қазақстан Республикасының азаматтары заңды түрде алған қандай да болсын мүлкін жеке меншікте ұстай алады делінген.
Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 235-бабына сәйкес, заңды түрде алған мүлік болып - ол мүлікті дайындаған, жасаған, сатып алу-сату, айырбастау, сыйға тарту немесе осы мүлікті иеліктен айыру туралы өзге мәміленің негізінде, мұрагерлікке алу жолымен, иеленген мүлік болып есептеледі.
Қазақстан Республикасы Конституциясының 26-бабының 3-тармағына сәйкес, соттың шешімінсіз ешкімді де өз мүлкінен айыруға болмайды. Меншік субъектiлерi мен объектiлерi, меншiк иелерiнiң өз құқықтарын жүзеге асыру көлемi мен шектерi, оларды қорғау кепiлдiктерi заңмен белгiленедi” деп көрсетiлген, яғни ата заңымызда азаматтардан және мемлекеттiк меншiгi қылмыстық кол сұғушылықтан заңмен қорғалатыны анықталған.
Қазақстан Республикасы Азаматтық кодекiсiнiң 188-бабында меншiк құқығына толық анықтама берілген. Сонымен, меншiк құқығы дегенiмiз - субьектiнi заң құжаттары арқылы танылатын және қорғалатын өзiнiң тиесiлi жеке мүлкiн өзiнiң қалауы бойынша иеленуi, пайдалануы және оған билiк ету құқықтары болып табылады. Сонымен қатар осы бапта меншiк иесi өзiнiң қалауы бойынша өз меншiгiндегi затқа байланысты кез-келген әрекеттер жасауға, басқа адамдардың меншiгiне беруге, өз иелiгiнен шығаруға, немесе өзi меншiк иесi бола отырып, басқа адамға иелену, пайдалану және билiк ету өкiлеттiгiн тапсыруға, кепiлге беруге, өзгеше түрде билiк етуге құқылы екендiгi көрсетiлген.
Бөтеннiң меншiгiне қол сұғушылық жасалған сипатына қарай Қазақстан Республикасының азаматтық құқықтық
заңмен және қылмыстық заңдармен қорғалады.
Қазақстан Республикасы қылмыстық заңында меншiк иесiне немесе иеленушiге залал келтiре отырып немесе залал келтiру қаупiн туғызу арқылы қасақана немесе абайсызда жасалған iс-әрекет қылмыс болып табылатыны және меншiкке қарсы қылмыс деп аталатыны айқындалған.
Қазақстан Республикасы қылмыс кодексiнде меншiкке қарсы қылмыстардың бiрнеше түрi көрсетiлiп, 6-тарауға ендiрiлген, олар: µрлық-175 бап, Сенiп тапсырылған бөтен мүлiктi иеленiп алу немесе ысырап ету-176 бап, Алаяқтық-177 бап, Тонау-178 бап, Қарақшылық-179 бап, Ерекше құнды заттарды ұрлау-180 бап, Қорқытып алушылық-181 бап, Алдау немесе сенiмге қиянат жасау жолымен мүлiктiк залал келтiру-182 бап, Көрiну қылмыстық жолмен табылған мүлiктi сатып алу немесе сату-183 бап, Интелектуалдық меншiк құқықтарын бұзу-184 бап, Автомобилüдi немесе өзгеде көлiк құралдарын ұрлау мақсатынсыз заңсыз иелену-185 бап, Жерге заттай құқықтарды бұзу-186 бап, Бөтен адамның мүлкiн қасақана жоþ немесе бүлдiру-187 бап, Бөтен адамның мүлкiн абайсызда жоþ немесе бүлдiру-188 бап.
Бұл қылмыстардың барлығының топтық объектiсi - меншiк, яғни меншiк иесiнiң иелену, пайдалану, оған билiк ету құқығын құрайтын меншiкке байланысты қоғамдық қатынастар болып табылады.
Тонау қылмысы - меншiкке қарсы қылмыстардың қауiптi түрiнiң бiрi болып табылады.
Қазақстан Республикасы қылмыс кодекiсiнiң 178 бабында “Тонау, яғни бөтен мүлiктi ашық ұрлау” - деп көрсетiлiп, тонау қылмысына анықтамам берiлген.
Қазақстан Республикасы Жоғарғы Соты Пленумының 1996 жылғы 25 шiлдедегi “Бөтеннiң мүлкiн ұрлауды саралаудың кейбiр мәселелерi туралы” №9 қаулысында “ұрлық деп пайдакүнемдiк мақсатта бөтен мүлiктi осы мүлiктiң меншiк иесiне немесе өзге иеленушiсiне залал келтiре отырып айыптының немесе басқа адамдардың пайдасына қайтарымсыз алып қоþ немесе айналдыру танылады. Бөтен мүлiктi алып қоþ немесе өзгенiң пайдасына айналдыру жасырын, және ашық түрде, алаяқтық және қорқытып алушылық жолымен, иеленiп алу немесе ысырап ету, қызмет бабын пайдалану жолдарымен де жүзеге асырылады” деп көрсетiлген.
Тонау қылмысы белсендi әрекет арқылы жасалынады. Қылмыстың жасалу тәсiлi ашық түрде, яғни мүлiк иесi немесе иеленушi, сондай-ақ басқа адамдар кiнәлiнiң құқыққа қайшы әрекеттер жасап жатқанын сезiнедi, қылмыс жасаушы адам да осы жағдайларды көрiп-бiлiп тұрып, қылмысты әрекетiн жасайды. Кiнәлi адам жасырын түрде ұрлық жасау ниетiнде болып, оны жасау барысында көзге түсiп қалып, қылмысты әрекетiн одан ары жалғастырған жағдайда, жасырын түрдегi ұрлық ашық түрдегi тонауға ұласады. Бұл жерде кiнәлi адам өзiнiң көзге түсiп қалғанын сезiнуi қажет.
Тонау материалдық қылмыс құрамына жатады, яғни бөтеннiң мүлкiн иеленiп, пайдалану, билiк ету мүмкiндiктерi
пайда болған жағдайда ғана аяқталған қылмыс болып саналады. Бөтеннiң мүлкiн ашықтан-ашық ұрлауға бағытталған ниет, әрекет, егер ол толық жүзеге аспаса, тонауға оқталу болып табылады.
Тонау қылмысы қасақана тiкелей ниетпен жасалынады және қылмыстық жауапкершiлiкке 14 жасқа толған, есi дұрыс адам тартылады.
1. 2. Тонау қылмысы үшiн көзделген қылмыстық жауаптылық
Тонау қылмысы үшін қылмыстық жауапкершiлiк Қазақстан Республикасы қылмыстық кодекiсiнiң 178-бабында көзделген. Ол үш бөлiктен тұрады. 178-баптың I-бөлiгiнде тонаудың жиi кездесетiн түрi, бөтеннiң мүлкiн жәбiрленушiнiң көзiнше, оған күш қолдану ниетiнсiз тартып алып қашу көрсетiлген. Бұл тонау қылмысының жай түрi болып табылады және сараптау барысында онша қиындық тудырмайды. Мысалы: Отырар ауданының тұрғыны Р. кешкi 12 маусымда 1998 ж. 19 сағат шамасында автобус аялдамасында тұрған азаматша Л-ның базар бағасы 15 мыңдық алқасын мойнынан жұлып алып қашып кеткен. Ол ертесiне базар iшiнде сату барысында ұсталған. Р-ның iс-әрекеттi Қазақстан Республикасы Қ. К-нiң 178-бабы I бөлiгiмен сарапталып, аудандық сотқа жiберiлдi. Бұл қылмыс үшiн үш жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан шектеуге, не алты айға дейiнгi мерзiмге қамауға, не төрт жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланды.
Қылмыстық кодекстiң 178 бабының 2-бөлiгiнде тонаудын ауырлататын түрлерi көрсетiлген, олар:
а) жәбiрленушiнiң өмiрi мен денсаулығына қауiптi емес күш қолданумен, не осындай күш қолданамын деп қорқыту арқылы
б) бiрнеше рет
в) адамдар тобының алдын ала сөз байласуы бойынша
г) тұрғын, қызметтiк, өңдiрiстiк үй- жайға не қоймаға заңсыз кiрумен жасалған тонау
мүлкi тәркiленiп немесе онсыз үш жылдан жетi жылға дейiнгi мерзiмге бас бостандығынан айыруға жазаланатыны айтылған.
Тонаудың ауырлататын түрiнiң бiрi - жәбiрленушiнiң өмiрi мен денсаулығына қауiптi емес күш қолдану не осындай күш қолданамын деп қорқыту болып табылады (178-баптың 2-баптың “а” тармағы) . Бұны қолдану үшiн мына төменгiдей белгiлердi анықтау керек:
1) Күш қолдану дегенiмiз - жәбiрленушiнiң өмiрi мен денсаулығына қауiптi емес түде қол тигiзу арқылы қылмыстық кодекстiң 105-бабына (жеңiл жарақатқа) жатпайтын болмашы жарақат салу, денеге дақ түсiру, тырнау, денесiн қанталату, денсаулыққа жеңiл зиян келтiруге жатпайтын басқадай зақым келтiру әрекеттерi танылады.
Жәбiрленушiнiң өмiрi мен денсаулығына қауiптi емес түрде күш қолданамын деп қорқытуға - кiнәлiнiң сөз жүзiнде немесе ым жасау арқылы жәбiрленушiнiң қарсылығын жоþға бағытталған iс-әрекеттердi айтамыз. Ондай әрекеттер алдын-ала тергеу барысында сот тергеуiнде анықталуға тиiс.
Қазақстан Республикасы Жоғары Пленумының 20 желтоқсан 1996 жылғы “Тонау және қарақшылық туралы сот тәжiрибесi туралы” № II қаулысында “Жәбiрленушiнiң өмiрiне мен денсаулығына қауiптi емес күш қолдану - денсаулыққа жеңiл зиян келмеген, еңбек қабiлетiн қысқа уақыттқа жоғалтпаған болмашы жарақат, дақ түсiру, тырнау әрекеттерi болады” - деп көрсетiлген .
2. Кiнәлi адамның күш қолдануы немесе күш қолданамын деп қорқытуы тонауға бөгет жасауын адамдарға қарсы бағытталады.
3. Тонау барысында қолданылған күш немесе күш қолданамын деп қорқыту адам өмiрiне және денсаулығына қауiп туғызбайды.
Кейбiр жағдайларда жәбiрленушiге күш қолданып, ашық түрде ұрлық жасаған жағдай белгiлi болады. Бiрақ, түрлi себептерге байланысты сот-медициналық сараптама жүргiзiлу мүмкiншiлiгi болмайды, яғни жәбiрленушiге қандай дәрежеде жарақат салғаны белгiсiз болады. Мұндай жағдайларда толық дәлелденбеген күдiк айыпкердiң пайдасына шешiлуге тиiс және тонау қылмысымен дәрежеленуге тиiс. Бұл жерде Қазақстан Республикасы қылмыстық iс жүргiзу кодекiсiнiң 19-бабында көрсетiлген “кiнәсiздiк презумпциясы” қағидасы қолданылады. Оған мысал ретiнде Қазақстан Республикасы Жоғары Сотында қаралған мына қылмысты iстi алуға болады.
Иванов және Орлов 1997 жылы 1 тамызға қараған түнi Қостанай облысы Заре÷ный поселкiсiнде тергеу барысында анықталмаған “Павел” сотты азаматқа күш қолданып, ұрып соғып, iш киiмiнен басқа киiмдерiнiң бәрiн ашық түрде тартып алған. Иванов және Орловтын iс-әрекетi қуалар Решетников және Кариеваның жауаптарымен, Орловтан алынған айғақты заттар - жәбiрленушiнiң киiмдерiмен және басқа дәлелдермен анықталған.
Бiрiншi сатыдағы сот Иванов және Орловты Қазақстан Республикасы Қ. К-нiң 179-бабы 2-бөлiгiмен “а”, “б”, “в” тармақтарымен яғни қарақшылықпен соттаған.
Қазақстан Республикасы Жоғары соттының қылмыстық iстер жөнiндегi коллегиясы 1-сатыдағы соттың үкiмiн бұзып Иванов және Орловты Қазақстан Республикасы ҚК-нiң 178-
бабы 2-бөлiгi “а”, ”б”, “в” тармақтарымен өмiрге қауiптi емес күш қолданумен жасалған тонау қылмысымен соттар, қайта дәрежеленген.
Қазақстан Республикасы Жоғары Сотының қылмыстық iстер жөнiндегi колегиясы мынандай негiздермен қайта дәрежеленген:
1. Иванов және Орловтың күш қолданып, ашық түрде ұрлық жасағаны толық дәлелденген.
2. Жәбiрленушi “Павел” атты азаматқа сот - дәрiгерлiк сараптамасы өткiзiлмеген, сондықтан оның қандай дәрежеде жарақат алғаны, ол жарақаттардың оның өмiрiне және денсаулығына қауiптi ме, жоқ па айқындалмаған. Тек қана қуалардың жәбiрленушiнi Иванов және Орловтың ұрғандарын көргенi жайлы жауаптарына негiзделген. Алған жарақат оның өмiрiне және денсаулығына қауiптi болған деген болжамға негiзделген.
3. Қазақстан Республикасы Қылмыстық iстер жүргiзу кодексiнiң 19-бабының талабына сәйкес айыптау үкiмiн болжамдарға негiздеуге болмайды. ¶кiм ақиқат дәлелдерiн жиынтығымен расталуы тиiс. Сондықтан Иванов және Орловтың iс-әрекетiң Қазақстан Республикасы ҚК-нiң 178-бабы 2-бөлiгiмен “а”, “б”, “в” тармақтармен дәрежелеу қажет деп көрсеткен.
Тонаудың тағы бiр ауырлататын түрi - бiрнеше рет тонау жасау
Қылмыстың бiрнеше рет жасалуының түсiнiгi Қазақстан Республикасы ҚК-нiң II-бабында берiлген. Ол бойынша Ерекше бөлiмнiң белгiлi бiр бабында немесе бабының бөлiгiнде көзделген екi немесе одан да көп әрекеттi жасау - қылмыстардың бiрнеше рет жасалуы деп танылады. Ерекше бөлiмнiң түрлi баптарында көзделген немесе одан да көп қылмыс жасау осы Кодексте арнайы көрсетiлген жағдайларда ғана бiрнеше рет жасалған деп танылуы мүмкiн деп көрсетiлген. Демек, жалпылама бiрнеше рет қылмыс жасағанымен ол арнайы көрсетiлмесе бiрнеше рет жасалды деп ауырлататын бөлiкке түспеуi мүмкiн. Қазақстан Республикасы ҚК-нiң 175-бакбының ескертiуiнiң 3-бөлiгiнде осы Кодекстiң 175-181-баптарында бiрнеше рет жасаған қылмыс деп осы бабтарды, сондай-ақ осы Кодекстiң 248, 255, 260-баптарында көзделген бiр немесе одан да көп қылмыстардан кейiн жасалған қылмыс танылады деп арнайы көрсетiлген. Бұрын iстеген қылмысының аяқталғаны немесе қылмысқа даярланғандығы, оқталғандығы я болмаса қылмысқа кез келген ролüдi бiрлесiп атқару арқылы қатысуы да қылмысты бiрнеше мәрте iстегендiк қатарына жатқызылады.
Тонау қылмысының тағы бiр ауырлататын түрi - адамдар тобының алдын ала сөз байласуы бойынша жасалған тонау.
Қылмысқа қатысу қылмыстық құқық бойынша қылмыс iстеудiң ерекше нысаны ретiнде қарастылады, өйткенi жеке дара қылмыс жасауға қарағанда қылмысты осы нысанда iстеуден қауiптiлiк дәрежесi және келтiретiн залалы да зор. Бiрнеше адамның күш бiрiктiрiп бiр немесе бiрнеше қылмысты жасауы, олардың, яғни қатысушылардың бiрiн-бiрi қолдауы, қылмыс жасауды жеңiлдетiп қана қоймайды, сонымен бiрге қылмыстық заң қорғайтын қоғамдық қатынастарға үлкен қауiп келтiредi немесе соны келтiру қауiпiн туғызады. Қылмыс iстеудi осылай жүзеге асыру, қайсыбiр жағдайларда бiр адамның қолынан келмейтiн қылмысты iстеудi дайындауға немесе жүзеге асыруға мүмкiндiк бередi.
Қазақстан Республикасы қылмыс кодексiнiң 31-бабында “егер қылмыс жасауға екi немесе одан да көп орындаушы күнi бұрын сөз байласпай бiрлесiп қатысса, ол адамдар тобы жасаған қылмыс деп танылады. Егер қылмысқа бiрлесiп жасау туралы күнi бұрын уағдаласқан адамдар қатысса, ол адамдар тобы алдын ала сөз байласып жасаған қылмыс деп танылады” деп көрсетiп, адамдар тобы және адамдар тобының сөз байласып жасаған қылмысы туралы түсiндiрме бередi.
Қазақстан Республикасы Жоғарғы Сотының 21 маусым 2001 жылғы “Соттардың бандитизм және қылмысқа қатыса отырып, басқа қылмыстар жасағаны үшiн жауапкерiлiк туралы заңнаманы қолдануының кейбiр мәселелерi туралы” № 2 қаулысының 5 тармағында “алдын ала сөз байласқан адамдар тобының қылмыс жасауы деп нақты бiр қылмысты жасауға екi және одан да көп адамдардың қылмыстың обüективтiк жағын құрайтын iс-әрекеттердi жасағанға дейiн келiсуiн түсiнуi қажет. Қылмысқа қатысушылардың бiрi алдын ала сөз байласып қылмыс жасаған және қылмыстың объективтi жағын орындау аяқталғанға дейiн оларға алдын ала сөз байласқан басқа адамдар қосылған жағдайларда, онда бастапқылардың да және соңғылардың да iс-әрекеттерiн бiр топ адамның алдын ала сөз байласып қылмыс жасауы деп дәрежелеу қажет” деп толық түсiнiк берген.
Тонау қылмысының тағы бiр ауырлататын түрi-тұрғын, қызметтiк, өндiрiстiк үй-жайға не қоймаға заңсыз кiрумен жасалған тонау.
Тонау қылмысының бұл түрiн дәрежелеп қолдану барысында, тұрғын, қызметтiк, өндiрiстiк үй-жайларды, қойманың не екенiн, оларға не жататынын бiлу қажет. Тұрғын жай дегенiмiз адамдардың тұрақты немесе уақытша тұруына арналған немесе олардың демалуға, мүлiктi сақтауға, адамдардың басқа да мұқтаждықтарын өтеуге арналған (үй, балкон, әйнектелген дәлiз) құрлыстарды айтамыз. Адамдар тұруға арналмаған құрылыстар тұрғын жай деп танылмайды. Қызметтiк немесе өндiрiстiк үй-жай дегенiмiз адамдарды немесе материалдық игiлiктердi уақытша немесе тұрақты орналастыруға арналған құрылыстар болып табылады. (Бұған жататындар: магазин, оқу орындары, спорт құрлыстары, завод, мекемелер) т. б.
Қоймаға жататындар - тұрақты немесе уақытша материалдық игiлiктердi сақтайтын, қоршаған немесе қоршалмаған, күзетпен қамтамасыз етiлген, сондай-ақ осы мақсатқа қызмет ететiн арнаулы мекеме қоймасы, вагон, сейô, контейнер т. б. сияқты объектiлер жатады.
Көрсетiлген объектiлерге заңсыз кiру деп тұрғын, қызметтiк, өндiрiстiк үй-жайға не қоймаға, бөтеннiң мүлкiн ашық түрде ұрлау мақсатымен кiрудi айтамыз.
Тонау қылмысының бұл ауырлататын түрлерiне қылмыстық бойынша заң мүлкi тәркiленiп немесе онсыз үш жылдан жетi жылға дейiнгi мерзiмге бас þостандығынан айыруға жазаланады.
Бұдан бөлек Қазақстан Республикасы қылмыстық кодексiнiң 178 бабы 3-бөлiгiнде тонаудың аса ауырлататын жағдайларыда жасалғаны үшiн жауапкершiлiк көзделген, олар:
µйымдасқан топтың тонау жасағаны.
... жалғасы- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz