Радиоактивті ластану

1. Радиоактивті ластанудың көздері
2. Қоршаған ортада радионуклиттердің миграциялауы
3. Эксперименттік бөлім зерттеу міндеті мен мақсатының
тәсілі.
4. Ауыл шаруашылығын радионуклиттермен ластанған
жерлерде жүргізу.
5. Радиоактивті сәулеленудің тірі ағзаларға әсері
        
        Жоспар:
* Радиоактивті ластанудың көздері
* Қоршаған ортада радионуклиттердің миграциялауы
* Эксперименттік бөлім зерттеу міндеті мен ... ... Ауыл ... радионуклиттермен ластанған
жерлерде жүргізу.
* Радиоактивті сәулеленудің тірі ағзаларға әсері
1.Радиоактивті ластанудың көздері
Қазіргі таңда қоршаған ортаның экологиялық қауіпсіздігінің проблемалары туындауда. Топырақ-өсімдік-судың ... ... ... ... құрамында химиялық өзгерістерге алып келеді. Жер шарындағы кейбір аймақтардың техногендік қалдықтары табиғи норманы бірнеше есе асы ... ... ең ... ... деп шаң,көмірқышқыл газ, күкірт оксиді, азот болған. Радионуклидтер ... ... ... мен ... ... ... кездері радионуклиттік ластануға көп көңіл бөлінуде.
Чернобыль апаты Ресей Федерациясының көптеген аймақтарының ... ... әсер ... 1992 ... ... ... ... 11 облыс ластанған. Жалпы цезиймен ластанған жерлердің ауданы 5210 км кв.
Радионуклидтер өсімдіктер мен жануарлар арқылы адам ... ... ... кері ... ... Сондықтан да экологиялық таза өнім шығару керек.
Ауыл шаруашылығының ең ... ... ... ... ... ... таза ... мен жануарлар өсіру. Бұл іс-шараларды жүзеге асырудың басты себебі, ластанған аймақтарда бала ... ... ... ... аурулардың пайда болуы.
Жер шарында тіршіліктің дамуы әр қашан қоршаған ... ... ... ... сауленену табиғи және жасанды болады. Табиғи радиацияның шығу тегі космостық және жергілікті болады. Олар жер бетінде адам ағзасына әсер ... Ал ... ... ... ... мен қатты гамма сәулелерден тұрады. Олардың атмосфералық малекулармен әрекеттескенде екілік мезон мен ... ... ... ... пайда болады.
Табиғи радиактивті элементтерді шартты түрде 3 бөлуге болады:
* Уран,торий мен антиноуранның изотоптары;
* Калий,кальций, рубидий және т.б.;
* Радиактивті изотоптар, яғни ... ... ... пайда болған сәулелер жасанды радиацияның пайда болуына алып ... ... ... ... ... қалдықтары).
Р.Ф.аумағындағы радиактивті ластанулардың бірнеше көздері бар:
* атмосфера мен жер ... ядер ... ... ... 1986 ... ... АЭС-ң апатынан;
* атом өнеркәсібінің жоспарлы және апатты қадықтарынан;
* АЭС-ң жумыс барысындағы атмосфера мен су жүйесіне қалдықтары.
Жалпы атом энергетикасы ... ... ... ... жасайды. АЭС-да өңделген өнім кей кездері екінші рет өңделеді.
АЭС-ң апаттарында қоршаған ортаға ... ... ... Ең ... ... ... атмосфераға шығуы.
Сонымен қатар ядролық жарылыстардыңда маңызы зор. ... ... ... кей бір ... ... қалып айлар бойы жер бетіне түседі.
Бұрыңгы Кеңес ... ... ... орны ... 29 ... 1949 жылы мұнда ең алғаш төменгі ауа жарылысы өткен. Ол ... ... ... ... ... ... ... жж аралығында Семей полигонында 470тен астам сынақ өткен(олардың 120 ауа). Радиациялық ластанған зонада жалпы ... саны 1600 мың, яғни ... 60,9 ... 27 аудан, 45 қала орналасқан.
Қоршаған ортаға атом жер асты су ... де әсер ... 1985 жылы ... бухтасында болған жарылыстан қаншама адам қаза тапты. Ал радиактивті қалдықтар Владивостокқа қарай кетті. Өсімдіктердің сәулененуінің өнімнің ... ... ... май өнімдерінің сапасы техникалық тұрғыдан өзгермейді.
Бидайда клейковина мен ақұздың мөлшері ... ... ... ... Ал күнбағыс пен лотоста құрамында майдың болуы сәуле алудың мөлшеріне байланысты. Томаттардың да құрамындағы с ... де ... ... ... мөлшеріне байланысты. Енді гүдеуі кезінде сәулелену кейінгі даму процестерін баяулатады. Картоптың дамуында дәл осылай әсерін тигізеді. Егер картоп ... ... онда ... ... әсерін айтарлықтай тигізбейді. Ал егер өсімдіктер ертерек сәулеленсе, картоп астығы 30-50 пайызға төмендейді. Сонымен қатар түйнектер ... ... ... ... ... ... ... зиян қалдырмайды, бірақ ауыл шаруашылық астықтарына әсер етеді.
Радионуклеидтердің топырақ пен өсімдіктерге әсері. Радионуклеидтердің айтарлықтай мөлшері топырақта қалыптасқан, олар ... ... да ... жерлерінде де бар.
Негізінен біздің аймақта радионуклидтік ластанудың 2 көзі бар. Олар: цезий-137, ... ... ... ... ең ... ... зат алмасумен байланысты, ал цезийдің қалыптасуы ионды ... ... ... ... ... ... бөліну кезінде, радионуклеид жақсы ерітінді күйде болады.
Сол күйде цезий - 137 өсімдіктер тез өз бойларына ... ... ... ... ... әр ... ... жалғастырады, радаинуклид сол күйде және де бұл зат әр ... ... ... ... ... изотоптардың топырақта қалуы, оның сорбициялануың маңызы зор, өйткені сорбиция диапозондардың миграциялауын, ... ... ... және де ... ... ... ... сіңіруін бақылап жағдай жасайды. Радиактивті изотоптардың сорбизиясы көптеген факторларға байланысты. Олардың ішінде ең бастылары: топырақтың ... және ... ... ... ... ... механикалық құрамы балшықты болса, онда радиануклиттер ол топырақтарда тез сіңеді.
Радиаизотоптардың топырақтарга тез сіңіуін, ... сол ... ... ... ... ... әсер ... Мысалы, кальций изотоптарға ұқсас болғандықтан, кальцийі көп топырақ, радиаизотоптарды көбірек ... ... ... ... миграциялауын баяулатады. Ал калий болса топырақ құрамында цезийге ұқсас зат. Сонымен қатар радиануклиттердің миграциялауы метереологиялық жағдайларға да байланысты. ... ... ... түсіп төменгі қабаттарында пайда болуы жаңбырдардың әсері. Топырақтарда радиануклиттердің миграциялауы баяу өтеді, олардың негіздері 0-5 см ... ... ... ... ... ... пен өсімдіктің түріне байланысты. Қышқыл топырақтарда радионуклиттер өсімдіктерде көбірек жинақталады. Топырақтын қаншалық ... аз ... ... ... енуі соншалық төмен болады. Сондықтанда топырағына байланысты строций 90 мен цезий 137 ... 10-15 есе ... ... Тың ... ... жерлерде, цезий 0-5 см аралық қабатта орналасады. Ал аударылған жерлерде цезий 132 беткі қабаттарында ... ... ... ... жерлердің ластануы жоғары болмаса да, бұл аймақта агротехникалық іс-шараларды жүргізу қажет. Өйткені радионуклиттердің ауыл ... ... әсер ... ... көп ... ... өсімдіктер суды аз қажет ететін өсімдіктерге қарағанда, цезий 137 өз бойына көбірек сіңіреді. Радионуклиттердің шөптектес ... ... оның ... ... ... ... ... жерде радиануклиттің мөлшрі шөп тектес өсімдіктер өсетін жерлерге қарағанда 3-4 есе ... ... ... аз ... өз ... ... аз жинайды. Топырақтарға қарағанда өсімдіктер өз бойына радиануклиттерді аз жинайды, бірақ соған қарамастан кейбір өсімдіктер азық-түлік ретінде пайдалануға жарамсыз. ... 137-ң ... ... ... ... ... Радиануклиттердің астыққа жиналуы тек топыраққа ғана емес, өсімдіктің биологиялық ерекшелігіне де ... ... көп ... ... ... аз ... ... стронция 90 көп жинайды. Стронций 90 ең көп ... ... ... ... мөлшеріне тыңайтқыштарда үлес қосады. N 90, P90 тыңайтқыштары цезий 137-ң 3-4 есе арттырады. Ал егер дал осы ... ... ... қолданатын болсақ цезий 137-ң мөлшерін 2-3 есе төмендетеді.
Долмит ... ... ... ... 90 ... ... айтарлықта төмендетеді. Радионуклиттердің астықта жиналуына органикалық тыңайтқыштар, метереологиялық жағдайлар әсер етеді. Стронций 90 мен ... 137-ң ... ... 5 жыл ... ... ... 3-4 есе ...
Сондықтан радиануклиттердің миграциясы көбіне топырақтың типіне, механикалық құрамына, сулы-физикалық және де агрохимиялық қасиеттеріне байланысты. Радиаизотоптардың ... ... ... әсер етеді, олардың ең негізгілері топырақтың механикалық және ... ... Одан ... радиануклиттердің миграциясына метереологияда әсер етеді, яғни жауын-шашын ... ... ... ... ... радиактивті заттар айналып келіп топыраққа жиналады. Бірнеше жыл өткен соң бұл элементтер астықтар аркылы арқылы адам мен жануарлар ағзаларына енеді. ... ... ... жылына қауіпті заттар топырақ арқылы өсімдіктерде жиналады.
Топыраққа енген радиактивті заттар грунт суларына да енеді. ... ... ... макро және микро элементтермен бірге бойына сіңіріп отырады. RU-106, CE-144 ,CO-60 элементтері тек қана өсімдіктердің ... ... Ал ... 90 мен ... 137-ң ... жоғарғы жақтарында жиналады. Негізінен радионуклиттер өсімдіктердің бұтақтары мен жапырақтарында жиналады. Ал кейбір жағдайларда цезий өсімдіктердің тұқыдарында жиналады. Кейбір ... оның ... 10 ... ... болады. Цезий өсімдіктерде жылдам жылжиды, әсіресе ол ... ... ... топырақтарда стронций 90 мен цезий 137-ң жылдамдылығы арта түседі. Кальций және калий карбонаттарының топыраққа енгізуі ... 90 мен ... 137-ң ...
Ал адам ағзасына радионуклиттердің миграциялауы әр алуан. Олардың едәуір ... адам ... азық ... ... енеді. Олар мынадай сипатқа ие: топырақ-өсімдік-ауыл шаруашылық жануарлары-ет өнімі-адам. Сонымен қатар радионуклиттер адам ... ... алу, тері ... да ... ... адам ... бұл элементтер тері арқылы 0,0001, тыныс алу жүйесі арқылы 1, ал ас қорту жуйесі арқылы 1000 ... ... ... ... адам мен ... ... ... олардың денсаулығына кері әсерін тигізеді. Сондықтан да радионуклиттердің ауыл шаруашылығына әсерін азайту үшін ... өтуі ... ... ... ... мен ... ... - Ресейдің ұлттық байлығы. Оны тиімді ... ... ... ... жағдайлар байланысты.
Соңғы жылдары дүние жүзінде табиғи кешендерге антропогендік жүктеме аса түсті. Ресейде соңғы жылдары ... ... ... ... ... ... ... соңғы жылдары ұшыға түсті.
Радиактивті ластану қоршаған ортамен ... ... ... Ионды радиацияның кері әсері радиактивті элементтердің ашылуымен ақ түсінікті ... ... АЭСң ... ... ... 15 администрациялық жерлері ластанды. Топырақ пен өсімдік арқылы адам ағзасына радионуклиттер жиналады.
Сондықтан да ... әр ... ... жою, ... ... актулды проблемалардың бірі.
4.Ауыл шаруашылығын радионуклиттермен ластанған жерлерде жүргізу
Радиоактивті ластанған аймақтарда агроөнеркәсіпті жүргізудің принциптері.Ауыл шаруашылық жерлерінің радионуклиттермен ластанғанда, ең ... ол ... қай ... ... есепке алу керек. Ол ең алдымен стронций 90 мен цезий 137-ң физикалық ыдырауымен байланысты, сонымен қатар радионуклиттердің миграциялауымен де байланысты. ... да ... ... осыларды есепке ала отырып, тиісті іс-шаралар жүргізу қажет.
Ластанған аймақтарда ауыл шаруашылығын жүргізу үшін, көршілес аудандардың да ... ... білу ... ... ... ауыл ... ... жүргізуге жағдай жасайды. Керекті деректер жиналған соң, іс-шараларды жүргізудің жоспарын дайындауга көшсе болады. Бірінші сатыда ластанудың ... ... ... 3 бөлу ... ... ... ең аз мөлшерде ластанған, басқа да қосымша іс-шараларсыз ... аз ... ... бар ... ... аймағын жатқызамыз. Оларга минералды тыңайтқыштар аз мөлшерде қолданылады. Бұл секторде барлық жұмыс қарапайым технологиялармен жүргізіледі. Ал оның өніме шексіз ... ... ... ... радиацияланған ауыл шаруашылық жерлерін жатқызамыз( бірінші сектормен салыстырғанда, радиациялануы 3-4 есе жоғары). Бұл секторда ауыл шаруашылық өнімдерінің радионуклиттерін төмендету үшін ... ... ... ... ... ... және агротехникалық кешендердің барлығын қолдану қажет). Өнімдерде радионуклиттердің ... ... үшін ... ... ... ... өткізеді.
Үшінші секторға радиациялану мөлшері жоғарығы деңгейдегі ластанған аул шаруашылы жерлері жатады. Бұл жерлер бірінші сектормен салыстырғанда ластану деңгейі 8-10 есе ... ... ... ауыл ... айналысу тек мамандардың бақылауымен жүзеге асырылады. Бұл секторда агротехникалық, агрохимиялық іс-шараларды қолдану міндетті болып табылады. Бірақ мұндай іс шараларды қолданғаннан ... ... ... ... ... ...
5. ... сәулеленудің тірі ағзаларға әсері
Жануарлар мен өсімдіктердің сәулелену ... ... ... аралас болады. Сырткы сәулелену түрінде, сәуле көзі ағзадан тыс ... Ең ... ... ... ... рентгенді альфа сәулелер болып табылады.
Ал бетта сәулелері, улкен мөлшерлерде, жануарлар мен өсімдіктерге әсерін тигізеді. Егер ... көзі ... ... болса, ол ішкі сәулелену деп аталады. Өсімдіктерге ... ... ... ... мен ... арқылы жиналады, ал жануарлар ағзасына олар өсімдікті ... ... ... бұл ... ... деп ... Нуклиттердің радиактивті элементтер түрінде шашрағанда ионды сәулелену пайда ... Бұл ... оңды және ... ... элементтер пайда болады.осы малекулалар кейінен радикалдар мен иондарға бөлінеді. Иондалған сәулелердің су малекулаларымен әрекеттесіп, радиолизға ұшырайды, яғни су екі ионға ... Бұл ... бос ... әрекеттесіп сутекке айналады. Сонымен басқа молекулаларды сәулелендіріп, ... ... ... ... ... ДНК мен РНК әлсіз болып келеді.

Пән: ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
Жұмыс түрі: Реферат
Көлемі: 7 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Ауыз судың радиоактивті элементтермен ластануы6 бет
Жер бетінің радиоактивті ластануы (семей ядролық полигоны)12 бет
Радиоактивтілік түрлері және радиоактивті ластану туралы қазіргі жағдай23 бет
Қоршаған ортаның радиоактивті ластанудың көздері3 бет
Қоршаған ортаның радиоактивті ластануы және атом энергетикасы37 бет
Қоршаған ортаның радиоактивті ластануы көздері51 бет
«Байқоңыр» ғарыш аймағы11 бет
Адамзаттың экологиялық проблемалары21 бет
Азғыр-Тайсойған сынақ полигоны10 бет
Апаттар, авариялар, АЭС9 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь