Жиымдар

Сабақтың тақырыбы: Жиымдар
Мақсаты: Оқушыларды жиыммен таныстыру; цикл мен массивпен жұмыс жасауды үйрету; Turbo Pascal да алгоритмді массивте көрсету.
Сабақтың барысы:
- Ұймбастыру бөлімі.
- Үй тапсырмасын тексеру.
- Жаңа сабақ түсіндіру.
Презентация.
- Жиым, индекс дегеніміз не? (слайд №2) .
Жиым - ортақ атпен және типпен біріктірілген, нөмірлері бойынша реттелген мәндердің жиыны.
Индекс - жолдың жекелеген символдарына берілген символдың жолдағы нөмірі.
- Жиым түрінде корсетуге болатын мысалдар, неге олай екенін түсіндіру:
- Неге кітапты«жиым»деуге болады? Бұл жерде жиым мен индексті ажырату керек. (слайд №3) .
Сұрақ: Жай кітапты жиым деп санауға болады. Неге?
Жауабы: (Суретімен)
Кітап көптеген бір типті элементтерден тұрады - беттерден, әр беттің нөмірі бар (индекс), барлық бетбір атпен біріктірілген (кітап) .
- Неге үйді «жиым» деуге болады? Бұл жағдайда қасысы жиым элементі, қайсысы индекс болады? (слайд №4)
Жауабы: Зәулім үйдің суреті.
Зәулім үйге бір почталық адрес сәйкес келеді (қала, көше, нөмір) .
Әр қайсысы нөмірленген (индекс) пәтерлерді осы үйдің элементтері деп санауға болады.
Неге шахмат тақтасын «жиым» дейміз. Бұл жағдайда қасысы жиым элементі, қайсысы индекс болады? (слайд №5)
Жауабы:Шахмат тақтасының суреті.
Шахмат тақтасы шаршыдан тұрады, әр шаршы әріппен және санмен белгіленеді (екіөлшемді индекс) .
- Неге футбол командасын «жиым» дейміз? Бұл жағдайда қасысы жиым элементі, қайсысы индекс болады? (слайд №6)
Жауабы: Команда бірнеше адамдардан тұрады, әр адамда нөмір бар
(индекс) .
- Turbo Pascal -да жиымды сипаттау ережелері (слайд №7) .
Жиымдарды сипаттау.
Жиым құрғанда компьютер аты бірдей, бірінен кейін бірі орналасқан ұяшықтар тізбегін бөліп береді. Жиымның элементтері нөмірленеді. Элементтің нөмірі (индексі) элементтің жиымның басына қатысты орнын сипаттайды.
Pascal -да жиымдар айнымалыларды сипаттау бөлімінде array қызметтік сөзінің көмегімен сипатталады:
var жиымның аты : array [ бас. индекс . . макс. индекс ] of элемент типі
Мысалы , var а: array [ 1 . . 4 ] of byte.
Бұл жиымның элементтерінің бастапқы индексі 1 деп есептеледі.
Pascal array [ 1 . . 4 ] of byte операторын орындағанда жыимға 4 ұяшық бөліп береді.
а(1) а(2) а(3) а(4)
- Жиымдарды сипаттау мысалдары (слайд №8) .
Мысалдар:
М: array [-5. . 5] of integer;
Бұл жиымда неше элемент бар? Қандай типті? Қалай нөмірленеді?
Z: array [-5. . 5] of integer;
Бұл жиымда неше элемент бар? Қандай типті? Қалай нөмірленеді?
Мass: array [-5. . 5] of integer;
Бұл жиымда неше элемент бар? Қандай типті? Қалай нөмірленеді?
- Программа ішінде жиым элементтерін қолдану (слайд№9) .
Жиым элеметтерін қолдану.
Элементтерді қолдану үшін жиымның аты көрсетіледі және тік жақшаның ішінде элементтің индексі.
Мысалдар:
Read (A[1] ) ;
A[3] :=(2*x+6) mod 4;
A[4] :=(A[1] +A[2] ) div A[3] ;
- Жиыммен жұмыс кезінде циклдерді шынайы қолдану. (есептердің шешімдерін талдау, слайдтар №10, №11) .
№10 . Жиымдарды қолдану.
Мысал. Үйдің 1 ден 100 ге дейін нөмірленген пәтерлеріне жаңа газет басылымдарын тарату алгоритмін құру.
№11 .
ия
Жиымды енгізу (слайд №13, 14, 15)
Жиымның сипатталуы мынадай болса:
A: array [1. . 10] of real;
Онда жиымды енгізу үшін мына циклді пайдалануға болады:
For i:=1 to 10 do read (A [i] ) ;
Сұрақ: Неге repeat немесе while емес?
Сұрақ: Жиымның барлық элементтерін шығару қалай жазылады?
Сұрақ: Жиымның енгізілуі қалай өзгереді, егер сипатталуы мынадай болса?
A: array [-8. . 8] of integer;
Есеп: 5 бүтін сан берілген. Үлкен санды табу алгоритмін және программасын құр.
Жиымды қолданбай программа құру мысалы:
program Maximum;
var a, b, c, d, e : integer;
begin
read (a, b, c, d, e) ;
if (a>=b) and (a>=c) and (a>=d) and (a>=e) then write (a) ;
if (a>=a) and (a>=c) and (a>=d) and (a>=e) then write (b) ;
if (a>=a) and (a>=b) and (a>=d) and (a>=e) then write (a) ;
if (a>=a) and (a>=b) and (a>=c) and (a>=e) then write (a) ;
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz