Қазақтың хандарын ата

Мектеп: Мәдениет ЖОМ
Күні: Мұғалімнің аты-жөні: Шиналиева Р. Г.
Сынып: 7 Қатысқандар: Қатыспағандар:
Сабақтың тақырыбы:
№1
7. 1. 1. 1-жоңғар шапқыншылығы кезіндегі демографиялық өзгерістерді және миграциялық процестерді түсіндіру.
7. 2. 2. 1-халық ауыз әдебиетімен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалау.
Барлық оқушы: жоңғар шапқыншылығының нәтижесінде демографиялық өзгерістердің орын алуын, оның зардаптарын түсіну
Оқушылардың басым көпшілігі: Қазақ халқы қаншалықты қасіретті басынан өткеріп, жойылудың аз-ақ алдында тұрғанымен, елі мен жері үшін, болашақ үшін басқыншыларға қарсы тізе қосып, бас біріктіруінің маңызын сипаттау;
Кейбір оқушылар : халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларын, «Елім-ай» әнінің бүкіл халықтық сипатқа ие болуын тарихи дереккөзі ретінде негіздеу
- Сабақта дереккөздерді пайдалана отырып Жоңғар шапқыншылығы кезіңдегі демографиялық өзгерістер мен мигрциялық процестерді түсіндіреді;
- Жоңғар шапқыншылығының себептері мен зардаптарын түсіну үшін халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларын негіздейді
- Зерттеу сұрағы:Не себепті «Елім-ай» бүкілхалықтық әнге айналды?
Пәнге қатысты лексика мен терминология:
Жоңғар хандығы, әскери-көшпелі мемлекет, шапқыншылық. / жазылым/
Сабақтың басталуы
1 минут
8 минут
1 минут
Ұйымдастыру : сәлемдесу, оқушыларды түгелдеу, құрал-жабдықтарына назар аудару.
Үй тапсырмасын сұрау: Өткен тақырыпты қайталау
«Допты лактыру» әдісі:
1. Есім ханың баласы Жәңгірдің билік құрған жылдары. 1628-1652 жылдар.
2. Жоңғарларға қарсы күрестегі ерлігі үшін халықтың Жәңгірге берген атауы. Салқам Жәңгір.
3. Жәңгір ханның санаулы сарбаздары Жоңғардың 50 мың әскерімен шайқасқан жер. Орбұлақ.
4. Орбұлақ шайқасында Жәңгірге көмекке келіп, 20 мың қолмен Жоңғар әскерінің ту сыртынан шабуыл жасайды: Алшын Жалаңтөс батыр.
5. XVII ғасырдың 70-жылдары Жоңғар әскерлері басып алған қалалар саны. Тоғыз қала.
6. Тәуке ханның билік құрған жылдары: 1680-1715 жылдар.
7. Тәуке хан тағына отырды: 1680 жылы.
8. Тәуке ханның кезіндегі Қазақ хандығының астанасы. Түркістан.
9. Тәуке ханның үш жүздің басын қосқан жиналысын (құрылтайын) шақырып отырған жер. Күлтөбе.
10. Тәуке ханның заңдар жинағы. «Жеті жарғы».
Қ . «Мадақтау» Бір-біріне қол шапалақтау арқылы құрмет көрсетеді.
Доп, дайындалған сұрақтар
Оқулық Қазақстан тарихы 8-сынып. Т. Омарбеков, Г. Хабижанова, Т. Қартаева, М. Ноғайбаева Алматы Мектеп 2018
Сабақтың ортасы
2 минут
3минут
1 минут
10 минут
5 минут
1 минут
Ширату жаттығуы
Бейне роликпен жұмыс.
«Елім-ай» әніне түсірілген бейнероликті көрсетіп, тыңдатып, ой бөлісу
«Миға шабуыл»:
-«Елім-ай» әнінің көңіл-күйге әсері қандай?
- Оқиға желісі әнмен қалай үйлеседі?
-«Елім-ай» әні арқылы Қожаберген жырау қандай оқиғаны сипаттағысы келді?
-Бейнеролик желісінен қандай ой түйдік?
Сұрақтарға жауап бере отырып, оқушылар жаңа сабақтың тақырыбын ашады.
М : Жаңа сабақтың тақырыбы, оқу мақсаты және жаңа тақырып туралы қысқаша мәлімет беріп өтеді.
Оқушыларды 3-топқа тұлғалардың суреттері арқылы біріктіру
Топқа біріктіру : Тұлғаны таны: « Бөгенбай батыр», «Бұқар жырау», «Әбілхайыр хан» тобына бөлу
БТ. Тапсырма-1«Ойлан. Жұптас. Бөліс» әдісі:
1 топ: «Әбілхайыр» - ХVІІ ғасырдағы жоңғар мемлекетінің күшеюі және оның қазақ жеріне шапқыншылығы.
Дескриптор:
- Жоңғар хандығының құрылуын түсіндіреді
- Жоңғар хандығының күшею себебін айтады;
- жоңғарлардың қазақ жерін жаулап алу соғыстарының мақсатын анықта;
- Қазақ халқының тәуелсіздік жолында күш біріктіре алатындығын сипатта
2 топ: «Бөгенбай» - жоңғар шапқыншылығы кезіндегі демографиялық өзгерістерді және миграциялық процестерді түсіндіру
Дескриптор:
- жоңғар шапқыншылығы кезіндегі демографиялық өзгерістерді анықтайды
- миграциялық процестерді түсіндіреді;
3 топ: «Бұқар жырау» - «Елім-ай» әнінің шығу тарихының себебін анықтау.
Дескриптор:
- «Елім-ай» әнінің шығу тарихының себебін анықта
Саралау: Ойлан. Жұптас. Бөліс» әдісі нде саралаудың Диалог және қолдау көрсету тәсілін пайдаландым. (Кейбір оқушыларға тапсырманы орындау барысында жан-жақты әрі нақты көмек қажет болады. Осында оқушылар тапсырма орындау барысында бір-біріне көмектеседі. Мен қолдау көрсету барысында оқушыларға сөзбен қолдау көрсетіп ынталандырып отырамын. )
Таныстырылым
Қ. Ауызша кері байланыс (тамаша, керемет, жарайсың)
https://www. youtube. com/watch?v=snCRREiAmA8
Стикер, плакат, маркер, желім.
Қалыптастырушы бағалауға арналған
тапсырмалар жинағы Қазақстан тарихы . 8-сынып
Қазақстан тарихы әдістемелік нұсқаулық. 8-сынып. Алматы Мектеп 2018
Сабақтың соңы
5 минут
1 минут
1 минут
1 минут
Ж. «Конверттегі сұрақ» әдісі
1. Жоңғардың қалың қолының қазақ жеріне тұтқиылдан баса көктеп кірген жылы? 1723 жыл.
2. 1723 жылы жоңғарлардың соққысына төтеп бере алмаған Орта жүз рулары ойысқан өңірі? Самарқан.
3. Жоңғар шапқыншылығы кезінде шыққан әйгілі ән? «Елім-ай».
4. Жоңғар шапқыншылығы кезінде қатты ойрандалған өңірі? Жетісу.
5. Бөгенбай батырдың руы? Қанжығалы.
6. Жоңғар шапқыншылығына қарсы қол бастаған батыр? Қабанбай, Бөгенбай, Саурық, Малайсары, Наурызбай, Баян, Қарасай, Жауғашар, Жәнібек, Райымбек.
7. Қазақ әскерлерінің 1726 жылы жоңғар әскерін женген жер? Бұланты өзенінің жағасы.
8. Қазақ қолының Бұланты өзенінің бойында жоңғарларды женген жыл? 1726 жыл.
9. Қазақтардың жоңғар әскерін женген Бұланты өзенінің жағасы кейіннен аталды? «Қалмаққырылған».
10. «Қалмаққырылған» шайқасы негізінен азат етті? Қазақстанның солтүстік-батыс өңірін.
Қ. «Жұлдызшалар» әдісі
Кері байланыс «Сенім ағашы»
Үй тапсырмасы: Қазақ - жоңғар соғысы. ««Елім -ай» әнінің бүкіл халықтық сипатқа ие болуы тақырыбында» эссе жазып келу.
Критерий:
1. 50-60 сөзден аспау
2. 2, 3 дәлел келтіру
3. Қорытынды жасау
Барлық оқушы: жоңғар шапқыншылығының нәтижесінде демографиялық өзгерістердің орын алуын, оның зардаптарын түсінеді
Оқушылардың басым көпшілігі: Қазақ халқы қаншалықты қасіретті басынан өткеріп, жойылудың аз-ақ алдында тұрғанымен, елі мен жері үшін, болашақ үшін басқыншыларға қарсы тізе қосып, бас біріктіруінің маңызын сипаттайды;
Кейбір оқушылар : халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларын, «Елім-ай» әнінің бүкіл халықтық сипатқа ие болуын тарихи дереккөзі ретінде зерттейді.
Тексерілді:
Ішкісаясатын
дағы ерекшелігі
:
7. 1 А Қазақ - жоңғар соғыстары
Мектеп: Мәдениет ЖОМ
Күні:
Мұғалімнің аты-жөні: Шиналиева Р.
Сынып: 8 (7)
Қатысқандарсаны:
Қатыспағандар саны:
Сабақтақырыбы
Жоңғар басқыншылығына қарсы Отан соғысының басталуы
Зерттеу сұрағы: Не себепті «Елім-ай» бүкілхалықтық әнге айналды?
7. 3. 1. 2 - Әбілқайыр хан кезіндегі қазақ хандығының ішкі саяси жағдайын талдау;
7. 4. 1. 1 -Жоңғар шапқыншылығының қазақ халқының шаруашылығына тигізген зардаптарын анықтау.
Барлығы: : Әбілқайыр хан тұсындағы қазақ хандығының ішкі саясаты мен шаруашылығын сипаттау.
Басым бөлігі: Жоңғар басқыншылығы кезіндегі қазақ хандығының ішкі саяси жағдайын талдау.
Кейбірі: Жоңғар шапқыншылығының қазақ халқының шаруашылығына тигізген зардаптарын анықтау.
- Әбілқайыр хан тұсындағы қазақ хандығының ішкі саясаты мен шаруашылығын сипаттайды.
- Жоңғар басқыншылығы кезіндегі қазақ хандығының ішкі саяси жағдайын талдайды.
- Жоңғар шапқыншылығының қазақ халқының шаруашылығына тигізген зардаптарын анықтайды.
Оқушы айтылым және тыңдалым дағдығысы пәнге қатысты лексикалық және терминалогиялық сөздерді қолдануда:
жоңғар, қалмақ, ойрат, қонтайшы, құрылтай
оқылым - мәтінмен жұмыста, өз ойын ортаға салуда,
жазылым - лексика және сөз тіркестермен жұмыс:
Диалогтер мен жазу үшін қолданылатын тіркестер:
1635 жылы құрылған . . . хандығы . . . және . . . , . . . мемлекеттеріне де қауіп төндірді. 1643 жылы Батыр . . . қазақ хандығының жеріне басып кірді.
1723-1727 жылдар аралығы қазақ даласы үшін қасірет жылы болды. Өйткені 7 бағытта 70 000 әскермен жоңғар әскері . . . даласын қырғидай шалып, қазақ жырауы Қожабергеннің қайғы-қасіретке, зарлы жыры . . . бүкілхалықтық әнге айналды.
1. Ұлттық қауіпсіздік жəне еліміздің бүкілəлемдік, өңірлік мəселелерді шешуге жаһандық тұрғыдан қатысуы.
2. Тарихтың, мəдениет пен тілдің біртұтастығы.
Қазақ әдебиеті - «Елім-ай» жырын тыңдап, талдау жасайды.
География - қазақ хандығының территориясы мен жоңғар басқын-шылығына қарсы Отан соғысы болған жерлерді көрсетеді.
Сабақтың басы
2 мин
4 мин
1 мин
Ұйымдастыру кезеңі
Қызығушылықты ояту:
Үйде дайындалып келген жеребе арқылы үш топқа бөлемін:
1 топ: «Қазақ хандығы»
2 топ: «Елім-ай»
3 топ: «Жоңғар»
Өткенді қайталау «Доп лақтыру» әдісі
- Жоңғар хандығы қашан құрылды?
- Қазақтың хандарын ата?
- Рухани мәдениет дегеніміз не?
- Материялдық мәдениет дегеніміз не?
Қ. Б: Ду қол шапалақ. Оқушылaрғa сaбaқ үдерісінде тaпсырмaлaрды орындaудaғы ұтымды тұстарын айта кетіп, жaуaпқa ризa болғaндa «Керемет! Жарайсың! Тaмaшa!» деген сөздермен мaдaқтaп отырaмын)
Жеребе
доп
Сабақтыңортасы
3 минут
11 мин
5 мин
1 мин
5 мин
1 мин
М: (мәтінмен жұмыс) . Әбілқайыр ханның кезіндегі қазақ хандығының ішкі саясаты және Ресей мен қатынасы, жоңғар шапқыншылығының қазақ халқының шаруа-шылығына тигізген зардаптары туралы мәлімет беру.
БТ. Тапсырма-1 Мәтінмен жұмыс. «Ақпаратты сүзу» әдісі
1-топ: Оқушылар Әбілқайыр хан кезіндегі қазақ хандығының ішкі саясаты анықтайды
Дескриптор
- Оқушылар Әбілқайыр кезіндегі қазақ хандығының ішкі саясатын түсінеді;
- Әбілқайырдың басқару ерекшелігін айтады;
- Ішкі алауыздықтарды түсіндіреді.
2 топ: Әбілқайыр ханның Ресейге қосылудағы мақсатын түсіндір.
Дескриптор
- Оқушылар Әбілқайыр ханның не себепті Ресей қосылуды мақсат еткендігін анықтайды;
- Әбілқайырдың көздеген негізі мақсаттарын айтады;
- Ресей империясының көздеген мақсатын айтады.
3 топ: Жоңғар шапқыншылығының қазақ халқының шаруашылығына тигізген зардаптары талда.
Дескриптор
- Оқушылар жоңғар шапқыншылығының қазақ халқының шаруашылығына тигізген зардаптарын біледі;
- Шапқыншылықтың мәденет пен руханиятқа тигізген зардабын айтады;
- Жоңғар шапқыншылығы кезінде «Елім-ай» әнінің шығу тарихын талдайды.
Саралау. Тапсырма
Таныстырылым
Қ. Б: Жұлдызша арқылы
2. Тапсырма ТЖ : «Шахмат» әдісі
Т. Төменде көрсетілген кестенің бос орындарын толтырады.
Дескриптор
- Ұлтын анықтап, жазады.
- Қай елдің ханы (билеушісі) екендігін біледі.
- Ел билеген уақытын көрсетеді.
- Басқа билеушілермен салыстырып, ішкі саясатындағы ерекешелігін талдайды.
Қ. Б өзара топтық бағалау
Оқулық, интербелсенді тақта
карта,
https://kk. m. wikipedia. org>wiki>
8 сынып Казакстан тариихы:
Алматы:
Мектеп:2016ж Касымбаев Ж. Омарбеков Т. §3, 4
Сабақтыңсоңы
6 мин
Сабақты бекіту:
Оқушылардың бүгінгі сабақта алған білімдерін анықтау мақсатында «БББ» әдісі арқылы кері байланыс аламын.
Сабақ уақытында оқушыларды ынталандыру мақсатында оларды қолдап, мадақтап отырамын. «Жарайсы! Кермет! Тамаша!»
Үй тапсымасы: Жоңғарлармен Отан соғысында көзге түскен батырлар туралы мәлімет жинақтау (эссе жазу)
Бұл бөлімде оқушылардың сабақ кезінде нені үйренгендерін бағалау үшін қолданатын әдіс-тәсілдерді жазыңыз.
Қалыптастырушы бағалаудың түрлері: Смайлик, басбармақ, стикер және жұлдызша арқылы бағаланады.
Денсаулық сақтау технологиялары.
Сабақта сергіту жаттығулары мен белсенді жұмыс түрлерін қолдану.
Осы сабақта қолданылатын
Қауіпсіздік техникасы ережелерінің тармақтары
сабақтың өн бойында қолданылатын техникалық АКТ және оқушы құралдары бала өміріне қауіпсіз қолданылады.
Сабақ бойынша рефлексия
Сабақ мақсаттары немесе оқу мақсаттары шынайы, қолжетімді болды ма?
Барлық оқушылар оқу мақсатына қол жеткізді ме? Егер оқушылар оқу мақсатына жетпеген болса, неліктен деп ойлайсыз? Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?
Сабақ кезеңдерінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба? Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма және неліктен?
Жалпы бағалау
Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты) ?
1:
2:
Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты) ?
1:
2:
Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/ қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет ?
Тексерілді:
- Іс жүргізу
- Автоматтандыру, Техника
- Алғашқы әскери дайындық
- Астрономия
- Ауыл шаруашылығы
- Банк ісі
- Бизнесті бағалау
- Биология
- Бухгалтерлік іс
- Валеология
- Ветеринария
- География
- Геология, Геофизика, Геодезия
- Дін
- Ет, сүт, шарап өнімдері
- Жалпы тарих
- Жер кадастрі, Жылжымайтын мүлік
- Журналистика
- Информатика
- Кеден ісі
- Маркетинг
- Математика, Геометрия
- Медицина
- Мемлекеттік басқару
- Менеджмент
- Мұнай, Газ
- Мұрағат ісі
- Мәдениеттану
- ОБЖ (Основы безопасности жизнедеятельности)
- Педагогика
- Полиграфия
- Психология
- Салық
- Саясаттану
- Сақтандыру
- Сертификаттау, стандарттау
- Социология, Демография
- Спорт
- Статистика
- Тілтану, Филология
- Тарихи тұлғалар
- Тау-кен ісі
- Транспорт
- Туризм
- Физика
- Философия
- Халықаралық қатынастар
- Химия
- Экология, Қоршаған ортаны қорғау
- Экономика
- Экономикалық география
- Электротехника
- Қазақстан тарихы
- Қаржы
- Құрылыс
- Құқық, Криминалистика
- Әдебиет
- Өнер, музыка
- Өнеркәсіп, Өндіріс
Қазақ тілінде жазылған рефераттар, курстық жұмыстар, дипломдық жұмыстар бойынша біздің қор #1 болып табылады.

Ақпарат
Қосымша
Email: info@stud.kz