Файл қосу


Жасерекшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы



ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ
ШӘКӘРІМ атындағы СемЕЙ МЕМЛЕКЕТТІК УНИВЕРСИТЕТІ | |
|3 деңгейлі СМК құжаты   |ПОӘК                    |ПОӘК 042-18-35.1. 59    |
|                        |                        |/02-2013                |
|ПОӘК                    |                        |                        |
|Студенттерге арналған   |№ 1 басылым             |                        |
|пәннің   бағдарламасы   |2013 ж.                 |                        |
|«Жасерекшелік           |                        |                        |
|физиологиясы және мектеп|                        |                        |
|гигиенасы»              |                        |                        |











                        ПӘННІҢ ОҚУ-ӘДІСТЕМЕЛІК КЕШЕНІ

              «Жасерекшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы»

                 барлық педагогикалық мамандықтарында оқитын
                 СТУДЕНТТЕРГЕ АРНАЛҒАН  ПӘННІҢ БАҒДАРЛАМАСЫ















                                    Семей
                                    2013



1.ӘЗЕРЛЕГЕН

Құрастырушы__________«____»_____ 20___ж., б.ғ.к., доцент Абдишева З.В.

     «Биология» кафедрасы



2.    ТАЛҚЫЛАНДЫ
2.1. Биология кафедрасында отырысында
 «____»___________ 20___ж.№____хаттама

Кафедра менгерушісі_______Калиева С.К.
2.2. Жаратылыстану ғылымдар факультетінің оқу-әдістемелік бюросының
отырысында
«____»___________ 20___ж. №____ хаттама

Төрайымы____________ Абдишева З.В.
3. БЕКІТІЛДІ
Университетінің Оқу-әдістемелік кеңесінің отырысында басып шығаруға
мақұлданған және ұсынылған
«____»___________ 20___ж. №____ хаттама

ОӘК төрайымы____________ Искакова Г.К.

4.БІРІНШІ  РЕТ КІРГІЗЕЛГЕН























Мазмұны


|1.    |Жалпы ережелер                                               |
|2.    |Пәннің мазмұны және сабақ түрлері бойынша сағаттарды бөлу    |
|3.    |Пәнді оқып білу жөніндегі әдістемелік ұсынымдар              |
|4.    |Курс форматы                                                 |
|5.    |Курс саясаты                                                 |
|6.    |Баға қоюдың саясаты                                          |
|7.    |Әдебиет тізімі                                               |

































1 ЖАЛПЫ ЕРЕЖЕЛЕР

1.1 Оқытушы және пән туралы жалпы мәліметтер:
Абдишева Зухра Валиевна? б.ғ.к., доцент
Биология кафедрасы
Байланыс ақпараты – тел: 50-13-00, оқу ғимараты № 3, кабинет № 120
Сабақ өткізу орны – дәрісхана  № 116
Берілген пән бойынша кредиттер саны - 2
1.2  Пәннің  қысқаша мазмұны:
      Жасерекшелік физиологиясы организм функцияларының қалыптасуы мен  даму
заңдылықтарын зерттейтін.  Ол  жалпы  гигиена,  педагогика  және  психология
пәндерімен тығыз байланысты. Мектеп гигиенасы балалар  мен  жасөспірімдердің
организмінің функционалдық мүмкіндіктерін  жетілдіруге,  үйлесімді  дамуына,
денсаулық  сақтау,  нығайтуға   бағытталған   гигиеналық   нормативтер   мен
талаптарды жасау мақсатында бала организмінің сыртқы  ортамен  өзара  әсерін
оқытатын ғылым.
      Жасерекшелік физиологиясы және  мектеп  гигиенасы  болашақ  өсіп  келе
жатқан оқушылардың денсаулығын сақтау және нығайту, олардың  оқу  және  дене
процесстерін  жақсарту.   Студенттерге  қоршаған  ортаның  абиотикалық  және
биотикалық факторлар әсері туралы ғылыми деректер негізінде  жағдай  мен  өз
денсаулығының  қиындығын  бағалауға  мүмкіндік  беру.  Курста  балалар   мен
жасөспірімдердің организміндегі тіршілік әрекеттерінің сандық  және  сапалық
белгілері  қарастырылады.  Бұл  пәннің  негізгі   міндеті    өсіп   отыратын
организмнің  тіршілік  әрекетері  процестерінің  қалыпты  өтуін   қамтамасыз
ететін жағдайлар мен ауруларды болдырмауға бағытталған гигиеналық  шараларды
алдын ала жасау. Сонымен қатар зиянды әсер  ететін  факторларды  жою  немесе
әлсірету және еңбек, оқу, өмір  жағдайларын  жақсарту,  денсаулықты  нығайту
жөнінде ұсыныстар қарастырылады.
3.2 Пәннің мақсаты: Организм тіршілігінің әр деңгейіндегі құрылым жүйесі
мәнің айқындау;
3.3 Пәннің міндеттері.
      Жасерекшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы курсының  міндеттеріне
студенттерді  болашақ  мұғалімдер  мен  тәрбиешілерді  дамып   келе   жатқан
организмнің жасқа байланысты ерекшеліктері туралы мәліметермен  қаруландыру.
Ал бұл оқушылардың денсаулығын сақтау және  нығайтудың,  олардың  түрлі  оқу
мен еңбек әрекеті кезінде  жұмысқа  қабілеттілігінің  жоғары  болуына  негіз
болып табылады
3.4  Оқып-білудің нәтижелелері:
      Пәнді оқып-білудің нәтижесінде студент мыналарды:
  • өздік жұмыстарды белсендіру;
  • білім сапасын көтеру;
  • негізгі қолданатын әдістерін білу;
  • организм функцияларының қалыптасуы мен даму заңдылықтарын білу
  • функционалдық мүмкіндіктерін жетілдіруге, үйлесімді  дамуына,  денсаулық
    сақтау, нығайтуға,
  • гигиеналық нормативтер мен талаптарды жасау  функционалдық  дамуын  оқып
    білу.
3.5 Курстың пререквизиттері:
1. Адам анатомиясы мен физиологиясы.
2. Тірек-қимыл аппараты
3. Қан. Қан айналу және лимфа жүйесі.
4. Тыныс алу жүйесі.
5. Ас қорыту жүйесі. Зат және энергия алмасу.
6. Несеп-жыныс жүйесі.
7. Тері құрылысы.
8. Ішкі скрециялық бездер.
9. Жүйке жүйес және сезім мүшелері.
10.  Организм біртұтас жүйе. Организмнің маңызды қорғаныс реакциялары.
3.6 Курстың постреквизиттері:
1. Адам анатомиясы
2.Адам физиологиясы.
3. Педагогика
4. Психология.
5. Жалпы гигиена.
6. Педагогикалық практика.

3.7 Жұмыс оқу жоспарынан көшірме


                                                                     1 кесте

|Кур|Семестр                                       |Кред|Дәріс|Лаб  |СӨБОЖ|СӨЖ   |
|с  |                                              |итте|сағ  |Сағ  |     |      |
|   |                                              |р   |     |     |     |      |
|1  |Кіріспе. Жасерекшелік физиологиясы және мектеп|1   |1    |-    |1    |2     |
|   |гигиенасы пәні.                               |    |     |     |     |      |
|2  |Жүйке жүйесінің физиологиясы.                 |1   |1    |-    |1    |2     |
|3  |Жоғарғы дәрежелі жүйке жүйесі.                |1   |1    |-    |1    |4     |
|4  |Анализаторлар, олардың жасқа байланысты       |1   |1    |-    |1    |3     |
|   |ерекшеліктері.                                |    |     |     |     |      |
|5  |Мектептегі оқу және тәрбие процесінің         |1   |1    |-    |1    |2,5   |
|   |гигиенасы.                                    |    |     |     |     |      |
|6  |Тірек-қимыл аппараты, оның жасқа байланысты   |1   |1    |-    |1    |4     |
|   |ерекшеліктері.                                |    |     |     |     |      |
|7  |Қан және қан айналу жүйесінің физиологиясы.   |1   |1    |-    |1    |4     |
|   |Оның жасқа байланысты ерекшеліктері.          |    |     |     |     |      |
|8  |Тыныс алу жүйесінің жасқа байланысты          |1   |1    |-    |1    |3     |
|   |ерекшеліктері.                                |    |     |     |     |      |
|9  |Асқорыту жүйесі, оның жасқа байланысты        |1   |1    |-    |1    |3     |
|   |ерекшеліктері.                                |    |     |     |     |      |
|10 |Зәр шығару жүйесі, оның жасқа байланысты      |1   |1    |-    |1    |3     |
|   |ерекшеліктері.                                |    |     |     |     |      |
|11 |Ішкі секреция бездерінің физиологиясы.        |1   |1    |-    |1    |4     |
|12 |Мектеп ғимараты мен ондағы                    |1   |1    |-    |1    |3     |
|   |санитарлы-техникалық тетіктеріне қойылатын    |    |     |     |     |      |
|   |гигиеналық талаптар.                          |    |     |     |     |      |
|13 |Мектеп оқу жабдықтары мен оқу құралдарына     |1   |1    |-    |1    |2     |
|   |қойылатын гигиеналық талаптар.                |    |     |     |     |      |
|14 |Күн тәртібінің гигиенасы. Жеке бас гигиенасы. |1   |1    |-    |1    |2     |
|15 |Кәсіптік оқыту мен еңбек гигиенасы.           |1   |1    |-    |1    |2,5   |
|   |Барлығы:                                      |15  |15   |-    |15   |45    |


3 ПӘНДІ ОҚУ БОЙЫНША ӘДІСТЕМЕЛІК НҰСҚАУЛАР
    Жасерекшелік физиологиясы және  мектеп  гигиенасы  курсын  оқыту  өзара
байланысты  төрт  форманы  қажет  етеді:  дәріс,  практикалық  сабақ,  ОСӨЖ-
оқытушының студентпен өздік жұмысы, және СӨЖ- студенттің өздік жұмысы.
    Дәрістер конспектілері материалды игеруге негіз болып табылады. Дәрісте
конспект жазуға әрбір студент  міндетті.  Конспекті  оқулықтардан  және  оқу
құралдарынаналынған  материалмен  толықтырып,  жазып  алған   өте   пайдалы.
Конспекті  лектор  беретін   кеңестер   кезінде   де   толықтыруға   болады.
Зертханалық сабағына дайындалуда келесі қажет болады:  зертханалық  сабақтың
тақырыбына сәйкес оқу құралдардан және  дәріс  материалы  бойынша  ұсынылған
теориялық  материалдарды  зерттеу;  практикум   немесе   нақты   әдістемелік
нұсқаулардан  жұмыстың  мазмұнымен,  қажетті   құралдар,   алғашқы   сабаққа
жіберілу  алыңған  соң  жеке  тапсырма  орындау;  қорытындысымен  орындалған
жұмыстың есебін  жазу  және  оны  қорғау.  ОСӨЖ  және  СӨЖ  күнделікті  және
міндетті дайындықты талап етеді,  нақты  тапсырма  бойынша  орындалады  және
күнделікті  оқытушымен   тексеріледі.   Аудиториядан   тыс   өздік   жұмыста
студенттер әдебиетпен  жұмыс  істеп,  үй  тапсырмасын  орындап,  зертханалық
сабақтарға дайындалады.

4   КУРС ФОРМАТЫ
      Жасерекшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы – 2 кредит.
   Курс бойынша 50  минуттық  дәріс  аптасына  1  рет  болады,  50  минуттық
практикалық сабақ  аптасына 2 рет болады. Дәрістерге,  практикалық  сабаққа,
ОСӨЖ-ге қатысуға студент міндетті.  Себепсіз  босатылған  сабақтар  қайталап
оқытылмайды. Жазбаша үй тапсырмалары (ЖҮТ) көрсетілген уақытта  өткізілмесе,
қабылданбайды, сондықтан студент белгілі бір  балын  жоғалтады.  Практикалық
сабақтар  студентті  өздігінен  жұмыс  істеуге  үйретеді,  ойлау   қабілетін
арттырады, сондықтан сабаққа нұсқаудағы сұрақтарға толық  жауап  беріп  және
тәжірибе жүргізу үшін кейбір жануарларды анықтамалық кітаптан  тауып,  жазып
келуі керек. Сол жағдайда ғана тәжірибелік жұмысқа толық  қорытынды  жасауға
болады.  Сабаққа  дайын  емес  студент  практикалық  сабаққа   жіберілмейді,
қосымша сабақ жүргізілмейді.

5 курс саясаты
      Студент пәнді оқып-білу үрдісінде  белсенді  және  өздік  қабілеттерін
көрсету  міндетті,  қалып  келу,  себепсіз  сабақтан   қалу,   дер   уақытта
жұмыстарды тапсырмау  және  оқу  үрдісінде  пассивті  болуда  баллдарды  алу
түрінде штрафтар салынады.


6 БАҒА ҚОЮ САЯСАТЫ
    Пән бойынша емтихан бағасы модульдар бойынша, межелік  бақылау  бойынша
және соңғы  аттестация бойынша (60%) көрсеткіштер  мен  емтихан  нәтижесінің
(40%) қосынды балы түрінде қорытылады, қосындысы 100% құрайды.
|1 - 7  |1 – 7  аптаның оқу нәтижесінің   |300           |                     |
|       |барлығы                          |              |                     |
|       |Аудиториялық сабақтарына қатысу  |30            |Оқытушы электрондық  |
|       |және даярлық                     |              |журналда оқушының тек|
|       |                                 |              |сабаққа қатыспау     |
|       |                                 |              |фактісін көрсетеді   |
|Шекаралық бақылау                                                             |
|8 – 15  аптаның оқу нәтижесінің барлығы       |300            |               |
|1 – 15  аптаның оқу нәтижесінің барлығы       |600            |               |
|Емтихан балдарының барлығы                    |400            |               |
|Академиялық мерзімде балдардың барлығы        |1000           |               |




    Студенттердің білім бағалау шкаласы:


    |Әріптік жүйе     |Балдардың      |Проценттік мазмұны   |Дәстүрлі жүйе       |
|бойынша баға     |сандық         |                     |бойынша баға        |
|                 |эквиваленті    |                     |                    |
|А                |4,0            |95-100               |Өтежақсы            |
|А-               |3,67           |90-94                |-«-                 |
|В+               |3,33           |85-89                |Жақсы               |
|В                |3.00           |80-84                |-«-                 |
|                 |               |75-79                |                    |
|В-               |2,67           |                     |-«-                 |
|С+               |2,33           |70-74                |Қанағаттанарлық     |
|С                |2,00           |65-69                |-«-                 |
|С-               |1,67           |60-64                |-«-                 |
|Д+               |1,33           |55-59                |-«-                 |
|Д                |1,00           |50-54                |-«-                 |
|Ғ                |0,00           |0-49                 |Қанағаттанарлықсыз  |

ӘДЕБИЕТ
Әдебиеттер тізімі:
Негізгі әдебиеттер:
1.А.Г.Хрипкова. Возрастная физиология и школьная гигиена. М., 1990.
2.Ю.А.Ермолаева. Возрастная физиология. М.,1985.
3.Н.Н.Леонтева, К.Б.Маринова.  анатомия  и  физиология  детского  организма.
М.,1986.
4.С.Жұмабаев. жасеркшелік физиологиясы және мектеп гигиенасы. А., 1991.
5.Белицкая В. И.,  Громова  З.  П.,  Егорова  Т.  И.  Школьная  гигиена.  М.
Медицина, 1983.
6.Советов С. Е. Школьная гигиена А., 1988.
7.Антропова М. В. Гигиена детей и подростков. М., 1982.
8.Антропова М. В. Основы гигиены учащихся.
9.Антропова М. В. Школьная гигиена. М., 1970.
10.Габович Р. Д. Гигиена М., 1977.
11.Куценко Г. И., Жажкова И. А. Основы гигиены. М.,1980.
12.Сапожникова Р. Г. Гигиена обучения в школе. М., 1974.
13.Матюшонок М.Т. “Физиология и гигиена детей и подростков”, Минск
“Высш.шк”,1980г
               Қосымша:
14.Н.В.Зимкин. Физиология человека.М., 1975.
15.Я.М.Коциский. Физиология человека. М.,1982.
16.Л.г.Воронин. Физиология высшей нервной деятельности.М.,1979.
17.Ф.А.Имагулова, Н.И.Төлепбекова. Адам физиологиясы.А., 1985.
18.А.Кузембаева. Адам анатомиясы. А.,2002.
19.Е.Б.Керимбеков. Адам анатомиясы. А.,1992.
Пәндер