Файл қосу


Психогенетиканың негіздері



|ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ                             |
|шәкәрім атындағы семей мемлекеттік университеті                                 |
|3 деңгейлі СМК құжаты      |ПОӘК                |ПОӘК                            |
|                           |                    |042-14.05.01.20.23/02-2012      |
|«Психогенетика»  пәнінің   |Баспа №3            |                                |
|оқу-әдістемелік кешені     |26.02.2010 орнына №4|                                |
|студенттерге  арналған     |-----------------   |                                |









                               «Психогенетика»

                            ОҚУ-ӘДІСТЕМЕЛІК КЕШЕНІ

                     050503 «Психология» мамандықтарына

               студенттерге  арналған пәннің оқу бағдарламасы






















                                    Семей
                                    2012



  Алғысөз




 1. ЖАСАЛЫНДЫ
    Құрастырушы Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік университетінің
    “ Психология” кафедрасының аға оқытушысы Абдуллина Г.К.
               Хаттама     №     1                                “___28___”
____08______ 2012ж


   2.ҚАРАЛДЫ


   1.  Шәкәрім  атындағы  Семей  мемлекеттік  университетінің   “Психология”
      кафедрасының отырысында
    Хаттама №__1____”_28_»___08_____  2012 жыл


   Кафедра меңгерушісі: Сатиева Ш.С


   2.2.ГЗФ оқу-әдістемелік бюросының отырысында
   Хаттама №__1____”__13»___05_____  2012 жыл


   Төрағасы _______Г.Григорьева


   3.БЕКІТІЛДІ
   3.1.Университеттің оқу-әдістемелік бюросының отырысында  мақұлданды  және
баспаға ұсынылды
   Хаттама №__1____”_13_»____09____  2012жыл


   Оқу ісі жөніндегі проректор__________ Б.Рскелдиев













































   Мазмұны:



   1. Жалпы талаптар
   2. Пәнді оқудың әдістемелік нұсқауы
   3. Курс саясаты
   4. Студент рейтингісін санау саясаты
   5. Пән мазмұны мен сағат санының бөлінуі
   6. СОБӨЖ және СӨЖ жоспары
   7. «Психогенетика» пәнінің оқу процесінің күнтізбелік графигі..


































































    1.Пәнінің қысқаша мазмұны
  «Психогенетика» -психология мамандығы  бойынша  білім  беру  стандартында,
жоғары оқу  орындарында  оқитын  студенттерге  арналған  маңызды  психология
саласының бірі.
      Психогенетика бөлімінде оқитын үшінші  курс  студенттеріне  арналған.
Бұл курс бойынша студенттер адам жан дүниесінің сан  қилы  қыры  мен  сырын,
тіршілік әрекетін зерттейтін психология ғылымымен танысу.


    1.2.Психогенетика  пәнін  жүргізудің  негізгі   мақсаты:   –-   адамның
тұқымқуалаушылық, жүре пайда  болған  детерминанттар  түрінің  психологиялық
және  психофизиологиялық  қасиеттері  жайлы  ғылыми-теориялық    негіздерін,
маңыздылығын  түсіндіру.   Негізгі   зерттеу   парадигмалары:   биологиялық,
әлеуметтік,  туа  пайда  болған,   жүре   пайда   болған,   тұқымқуалаушылық
ұғымдарының мазмұнын талдау  және  меңгеру.  Әр  жеке  тұлғаның  генетикалық
сапасының    сандық    және    сапалық     көпгенділігі,     мультифакторлық
интеллектуалдылық және арнайы қабілеттерін ажырата білу.  Адамдардың  дербес
және тұлғалық ерекшеліктерінің психогенетикалық  негіздерін  терең  зерттеу.
Пәнді өз бетінше нғұрлым тереңірек оқуға және  алған  білімдерді  практикада
қолдануға қызығу туғызу.


  1.3. Пәннің міндеттері:
  -  адамның  тұқымқуалаушылық  және  жүре  пайда  болған  психикалық  және
психофизиологиялық   қасиеттері    жайлы    ғылыми-теориялық    мәліметтерді
түсіндіру;
  - биологиялық, әлеуметтік, туа және жүре пайда  болған,  тұқымқуалаушылық
ұғымдарының мазмұнын талдау және меңгеру;
  -  тұлғаның  генетикалық  сапасының  сандық  және  сапалық  көпгенділігі,
мультифакторлық интеллектуалдылық және арнайы қабілеттерін ажырата білу;
  - дербес және тұлғалық ерекшеліктерінің психогенетикалық негіздерін терең
зерттеу.

  1.4. Пәнді оқып меңгеру нәтижесінде әрбір студенттің негізгі міндеттері:
    - Психогенетиканың  психология  ғылымдары  саласындағы  орнын,  маңызын,
      ерекшеліктерін білуге;
    - Тұқымқуалаушылық факторының жеке  адам  дербестігінің  қалыптасуындағы
      маңызы;
    - Эмбриондық дамудағы психикалық даму  мен  органикалық  жетілу  қызметі
      ретінде ми жетілуімен байланыстылығын ажыратуға;
    - Онто және  филогенезді  белсенділік  жүйесінің  дамуын  терең  зерттеп
      білуге;
    - Дамудың кәузалды – динамикалық себептерін;
    -  Психогенетикадан  меңгерген  білім;іскерлік  пен  дағдыны  тәжірибеде
      қолдана білуге.


  1.5. Курс пререквизиттері:


      • Жалпы биология
      • анатомия, физиология
      • жалпы психология
      • жас кезеңдік психология
      • дифференциалды психология.


    1.6. Курс постреквизиттері:


      • Психиатрия
      • Нейропсихология
      • Патопсихология
      • Психофизиология
      • салыстырмалы психология
      • әлеуметтік психология
      • заң психологиясы
      • қарым – қатынас психологиясы


                          Жұмыс оқу жоспарынан үзінді

                                            Кесте-1


   |Курс             |Семестр          |Кредит           |Лекция               |
|А                |4.0              |95-100           |Өте жақсы            |
|А-               |3.67             |90-94            |                     |
|В+               |3.33             |85-89            |Жақсы                |
|В                |3.0              |80-84            |                     |
|В-               |2.67             |75-79            |                     |
|С+               |2.33             |70-74            |Қанағаттанарлық      |
|С                |2.0              |65-69            |                     |
|С-               |1.67             |60-64            |                     |
|Д+               |1.33             |55-59            |                     |
|Д                |1.0              |50-54            |                     |
|F                |0                |0-49             |Қанағаттандырғысыз   |
|I                |N/А              |-                |Бітпеген             |
|P                |-                |Өтті             |Пәнді өтті           |



      5.      Студенттерге арналған жұмыс бағдарламасы

                   (Sillabus)

    4. студенттерге арналған жұмыс бағдарламасы

|№    |                                Тақырыптары                   |сағат |
|     |                                                              |саны  |
|1    |Психогенетикалық пәні мен ғылыми зерттеу әдістері.            |2     |
|2    |Психогенетиканың қалыптасып дамуы                             |2     |
|3    |Егіздер психогенетиканың қалыптасып дамуы                     |2     |
|4    |Психогенетиканың негіздері                                    |2     |
|5    |Психологиялық аурулардың тұқымқуалауы                         |4     |
|6    |Хромосомалық ауытқулар                                        |3     |






   6. СӨЖ хабарламалары, рефераттарының тақырыптары

                                                                     Кесте 4

|СӨЖО                                               |СӨЖ               |
|Аудиториялық               |Аудиториядан тыс       |                  |
|2                          |3                      |4                 |
|Психогенетика пәні мен     |Психогенетика пәні мен |Тұқымқуалаушылық  |
|міндеттері                 |әдістері               |пен орта          |
|                           |Тұқымқуалаушылық пен   |факторлары        |
|                           |орта факторлары        |                  |
|Психогенетиканың қалыптасып|Адамның тұқым қуалау   |Психогенетиканың  |
|дамуы                      |арқылы берілетін       |қазіргі жағдайы   |
|                           |психикалық қасиеттері. |                  |
|                           |Психогенетиканың       |                  |
|                           |қазіргі жағдайы.       |                  |
|Егіздер психогенетикасының |Егіздер –              |Егіздер –         |
|зерттеу объектісі.         |психогенетиканың       |психогенетиканың  |
|                           |негізгі әдісі және     |негізгі әдісі және|
|                           |зерттеу объектісі.     |зерттеу объектісі |
|                           |Егіздер әдісінің       |                  |
|                           |түрлері: бөлек ортада  |                  |
|                           |өскен, монозиготалы,   |                  |
|                           |қадағалаушы егіз әдіс  |                  |
|Психогенетиканың           | Психогенетиканың      |Генетиканың       |
|генетикалық негіздері      |ғылыми-теориялық       |негіздері жайлы   |
|                           |негізі. Генетикалық    |түсінік           |
|                           |негіздері туралы       |                  |
|                           |түсінік                |                  |
|Гендер мен тұқым           |«Генотип»,  «Фенотип», |Аллельдердің өзара|
|қуалаушылық                |«Аллель», «Реакция     |әрекеттену типтері|
|                           |нормасы» түсінігі.     |                  |
|                           |Аллельдердің өзара     |                  |
|                           |әрекеттену типтері     |                  |
|Г. Мендель белгілерінің    |Г. Мендельдің бірінші  |Менделизм.        |
|тұқымқуалаушылық заңы      |және екінші заңдары.   |                  |
|                           |Менделизм.             |                  |
|                           |Психогенетиканың       |                  |
|                           |қалыптасуындағы ролі   |                  |
|Психологиялық аурулардың   |Психикалық аурулар     |Психикалық        |
|тұқымқуалауы               |жайлы түсінік          |аурулардың шығу   |
|                           |Психикалық аурулардың  |себептері         |
|                           |шығу себептері         |                  |
|Мендельдік емес генетика   |Мендельдік емес        |Хромосомалық      |
|                           |генетикаға сипаттама.  |абберациялар      |
|                           |Хромосомалық           |                  |
|                           |абберациялар. Гаметалық|                  |
|                           |және соматикалық       |                  |
|                           |мутациялар             |                  |
|Хромосомалық  аурулар      |Тұқым қуалайтын аурулар|Тұқым қуалайтын   |
|                           |туралы түсінік.        |аурулар туралы    |
|                           |Хромосомалық аурулар.  |түсінік           |
|Мутациялық хағдайлар       |Мутациялар – тұқым     |Гендік мутациялар |
|                           |қуалайтын тұрақты      |                  |
|                           |өзгерістер. Полиплоидия|                  |
|                           |және гетереоплоидия.   |                  |
|                           |Гендік мутациялар      |                  |
|Генотип және орта          |Гендік орталық         |Генотип – орта    |
|                           |эффектілері. Генотип – |корреляциялары    |
|                           |орта корреляциялары.   |                  |
|                           |Генотип–орта өзара     |                  |
|                           |әрекеттесуі            |                  |
|Психогенетикалық зерттеу   |Генетикалық және орта  |Интеллектіні      |
|                           |факторларының          |психогенетикалық  |
|                           |когнитивті             |зерттеу           |
|                           |функцияларының         |                  |
|                           |өзгермелілігіне әсері. |                  |
|                           |Интеллектіні           |                  |
|                           |психогенетикалық       |                  |
|                           |зерттеу.               |                  |
|Темпераментті              |Жас кезеңдік           |Темпераментттің   |
|психогенетикалық зерттеу   |ерекшеліктерге         |генетикалық және  |
|                           |байланысты             |орта              |
|                           |темпераментттің        |детерминанттары   |
|                           |генетикалық және орта  |                  |
|                           |детерминанттары.       |                  |
|                           |Темперамент және мінез |                  |
|Мінез-құлық қасиеттерінің  |Мінез-құлық            |ДНК молекуласының |
|генетикалық                |генетикасына сипаттама.|формалары         |
|детерминизациясы           |ДНК молекуласы         |                  |
|                           |ДНК-ның құрылымы       |                  |
|                           |ДНК молекуласының      |                  |
|                           |формалары              |                  |
|Қозғалыстар психогенетикасы|Қозғалыстардың         |Жүйке жүйесінің   |
|                           |тұқымқуалаушылық       |физиологиялық     |
|                           |негізі.  Жүйке         |механизмдері      |
|                           |жүйесінің физиологиялық|                  |
|                           |механизмдермен         |                  |
|                           |байланыстылығы.Қозғалыс|                  |
|                           |тарды зерттеудің       |                  |
|                           |психогенетикалық       |                  |
|                           |ерекшеліктері          |                  |



   7 Пән бойынша оқу үрдісінің күнтізбелік кестесі

    Оқытушының басшылығымен өтетін өзіндік (ОБСӨЖ) жұмысының  көлемі  типтік
оқу жоспарына, пәннің жұмыс  оқу  бағдарламасына  сәйкес  анықталап  уақыты,
аудиториясы көрсетіліп оқу кестесіне енгізілген.

   СӨЖ  бақылау  түрлерін,  тәсілдерін  таңдауда  оқу  пәнінің  мақсаты  мен
міндеттерін,  бөлінген  сағат  көлемімен,  студенттердің   дайындық   сатысы
ескерілген.

   1.СӨЖ бойынша тапсырмалар өз уақытында міндетті түрде орындалуы тиіс.

   2.Мерзімінде орындалмаған тапсырмалар автоматты түрде төмен бағаланылады.

      Студенттердің пән бойынша  білімін  бақылау  келесі  нысандар  бойынша
жүргізіледі:

   Әрбір студент пән бойынша жеткілікті рейтинг алуы үшін белгілі балл санын
жинуы тиіс. Ұпайлардың максималды саны:

   1-рейтинг нәтижесі бойынша 1-8 апталарда – 300 ұпай,

   2-рейтинг нәтижесі бойынша  9-15 апталарда – 300 ұпай.

   Пән бойынша семестрде максималды ұпай саны – 600.

       Ұпайлар келесі жұмыс түрлері үшін қойылады:

   1. Модульдар бойынша тапсырманы орындағаны үшін (1 және 2 модуль  бойынша
максимум 270 ұпай, 2-модуль бойынша – максимум 75 ұпай)

   2. Семинарға қатысқаны және белсенділігі үшін (қатысу үшін   –  20  ұпай,
белсенділігі үшін максимум 100 ұпай)

   3. Межелік тестілерді орындағаны үшін (максимум 30 ұпайдан)

   Бақылау  мерзімдері  8-аптаның  соңы  және  15-аптаның  соңы.   Уақытында
өткізілмеген тапсырма мен тестерді 15-аптада тапсыруға  болады,  бірақ  егер
студент себепсіз уақытында орындамаса, оларға айыппұл салынып,  ұпайдың  60%
ғана қойылады.

   Баға қою саясаты

      Әрбір студент пән бойынша жеткілікті рейтинг алуы  үшін  белгілі  ұпай
санын жинуы тиіс. Ұпайлардың максималды саны:

   1-рейтинг нәтижесі бойынша 1-8 апталарда – 300 ұпай,

   2-рейтинг нәтижесі бойынша  9-15 апталарда – 300 ұпай.

   Пән бойынша семестрде максималды ұпай саны – 600.

       Ұпайлар келесі жұмыс түрлері үшін қойылады:

   1. Модульдар бойынша тапсырманы орындағаны үшін (1 және 3 модуль  бойынша
максимум 150 ұпай, 2-модуль бойынша – максимум 120 ұпай)

   2. Белсенділігі үшін (қатысу үшін  – 20 балл, белсенділігі үшін  максимум
100 ұпай)

   3. Межелік тестілерді орындағаны үшін (максимум 30 ұпайдан)

   Пән бойынша ұпайлардың бөлінуі төменде 5-кестеде берілген.

   Бақылау  мерзімдері  8-аптаның  соңы  және  15-аптаның  соңы.   Уақытында
өткізілмеген тапсырма мен тестерді 15-аптада тапсыруға  болады,  бірақ  егер
студент себепсіз уақытында орындамаса, оларға айыппұл салынып,  баллдың  60%
ғана қойылады.



   Пән бойынша оқу үрдісінің күнтізбелік кестесі

   Кесте 4

№Апталар1234567891011121314151Бақылау түрі--СхАжТсРК1РБ-ҒәТсСХКТс2РБ2СӨЖ ұпайлары0022222202222223СӨЖО ұпайлары0033333303333334Семинар ұпайлары004040404040400404040404040Барлығы:2270270
Белгілеулер: СХ-схема; Аж- аударма жұмысы; Ғә- Ғылыми әдебиетпен танысу; Тс.- терминологиялық  сөздікпен жұмыс; Р-реферат; Х-хабарлама; К-конспект; М-мысалдар; Т-тест
Бақылау түрлері
ағымды (апта сайын)
межелік (7-ші және 15-ші апталарда)
қорытынды (академиялық кезеңде бір рет өтіледі, емтихан немесе курстық жұмыс қорғау)                       
8. Әдебиеттер
8.1.Негізгі әдебиеттер:
8.1.1. И.В.Равич-Щербо,Т.М.Марютина, Е.А.Григоренко. Психогенетика.М.,2009.
8.1.2. Бегімқұл Б., Төлегенов С. Медициналық генетика негіздері: Оқулық.-Астана; Фолиант, 2008.
8.1.3. Равич - Щербо И.В. Исследование психогенетики человека //Вопросы психологии.2007/5.
8.1.4. Байшукуров А.К. Психогенетика; Учебное пособие.- Алтаты: Қазақ университеті, 2008. – 102с..
8.1.5. Актуальные проблемы генетики поведения. / Под редак.Федорова В.К. Ленинград, 2005.
8.1.6. Бочков Н.П. Генетические основы комплексного изучения человвека. М., 2007 
8.1.7. Булаева К.Б. Генетические основы психофизиологии человека. М, 2001. 
8.1.8. Проблемы генетической психофизилогии человека. Сб.под. ред.Ломова Б.Ф., Равич - Щербо И.В. М., 2008.
8.1.9. Ушаков Г.К. Особенности развития близнецов. М.,2007.
8.1.10. Беляев Д.К. Генетика, общество, личность.!/ Фролов И.т.(отв.ред.).Человек в системе наук. М.,2009.
8.1.11. Данилова Н.Н. Психофизиологическая диагностика функциональных состояний. М.,2002.
8.1.12. Корочкин Л.И. Генетическая регуляция процессов нейрогенеза. М., 2007.
8.1.13. Асмолов А.Г., Петровский В.А. О динамическом подходе к психологическому анализу деятельности // Вопросы психологии. 2008. № 1.
8.1.14. Очерки теории темперамента. М., 2004. С. 74.
8.1.15. Бородин Ю. М. К вопросу о социально-психологических аспектах происхождения первобытной общины // Принципы историзма в познании социальных явлений. М., 2002. С. 228.
8.2.Қосымша әдебиеттер:
8.2.1 Н.Ф. Реймерс. Краткий словарь биологических терминов. М., «Просвещение», 2005.
8.2.2. Чарльз Дарвин. Происхождение видов путем естественного отбора. М., «Просвещение», 2007.
8.2.3. Н.Ф. Реймерс. Популярный биологический словарь. – М.: Наука, 2000.
8.2.4. Талызина Н.Ф. и др. Природа индивидуальных различий: опыт изучения близнецовым методом. МГУ,2001.
8.2.5. Левонтин Р. Человеческая индивидуальность.:наследственность и среда. М., 2003.
 8.2.6. Холодная М.А. Психология интеллекта: парадоксы и исследования. М., 2007.
8.2.7. Малых С.Б. Исследования генетической детерминации ЭЭГ человека. М., 2006.  
8.2.8. Гальтон Ф. Наследственность таланта. М., 2006.
8.2.9. Эфроимсон В.П. Генетика этики и эстетики. М., 2005.
8.2.10. Спрингер С., Дейч Г. Левый мозг, правый мозг. М., 2003.
8.2.11. Канаев И.И. О влиянии среды на развитие высшей нервной деятельности.  //Природа. 2004. №4, с 107-110.
8.2.12. Корчкин Л.И. Физиологическая и биологическая феногенетика. Физиологическая генетика и генетика поведения. Л., 2001. с. 92-148
8.2.13. Дубинин Н.П. Новое в современной генетике. М., 2006.
8.2.14. Анохин А.П. Генетические основы нейрофизиологических особенностей человека М., 2002. 
8.2.15. Дубинин Н.П. Успехи современной генетики. М., 2007.

Пәндер
Stud.kz
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить

Рақмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Email: info@stud.kz

Жабу / Закрыть