Міндеттеменің орындалуын қамтамасыз ету. Міндеттемені орындау пәні

МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ 3
1. Міндеттемені орындау пәні 4
1.1. Міндеттемені орындау: мерзімі, орны, тәсілдері 4
1.2. Міндеттемені орындау: ұғымы, қағидалары 9
1.3. Міндеттемені орындау субъектілері 11
2. Міндеттемені орындауды қамтамасыз ету 14
2.1. Міндеттемені орындау ұғымы 14
2.2. Міндеттемені орындау әдістері 15
2.3. Борышқордың мүлкін алып қалу 21
ҚОРЫТЫНДЫ 23
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР 24
ҚОСЫМША 25
        
        МАЗМҰНЫ
КІРІСПЕ
3
1. ... ... ... ... ... мерзімі, ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... әдістері
15
2.3. Борышқордың мүлкін алып қалу
21
ҚОРЫТЫНДЫ
23
ҚОЛДАНЫЛҒАН ... ... ... борышқордың алған міндеттемесіне сай
белгілі бір әрекетті жасауы немесе несие берушінің талап ету ... ... ... ... ... тұруы. Міндеттемені орындау көбіне-
көп борышқордың белсенді әрекетінен, не әрекетін кейде тоқтата ... ... ... ... ... орындау, ақша төлеу және
т.б. сиякты белгілі бір әрекеттер жасауға байланысты келеді (немесе белгілі
бір әрекет жасаудан тартынуды да айтуға болады).
Осы ... ... ... ... ... ... ... заңды тұлғалардың, мемлекет пен қоғамның тұтастай алғанда
материалдық және рухани қажеттіліктерін қанағаттандыруға қол ... ... ... ... тапсырмалар:
1. Міндеттемені орындаудың сипаттамасын беру
2. Міндеттемені орындау ... мен ... ... Міндеттеменің құрылысы мен түрлерін меңгеру
4. Міндеттемені орындау ұғымын тереңірек ашу
Жұмыс барысында терминдермен, қағидаттар мен ... ... ... ... ... ... ... жазу барысында мен конституция, азаматтық кодекстің
жалпы ... ... ... ... саясаттану термин сөздігі және
тағы ... ... ... ... ... ... кіріспеден, қорытындыдан және
әдебиеттер тізімінен тұрады.
Бұл жұмыстың өзектілігі, заңдылықты катан сактап, ... ... ... ... мемлекетіміздің нығаюына жол ашу. Бұл азаматтардың
конституциялық ... ... ... ... негізгі кепілі болып
табылады.
1. Міндеттемені орындау пәні.
1.1. Міндеттеме орындаудың мерзімі, орны, тәсілі
Бір тараптың талап ету құқығы және екінші ... ... ... ... сол ... пәні ... орындау пәні зат, оның ішінде ақша, бағалы қағаздар,
шығармашылық қызметінің нәтижесі, жасалатын ... бір ... ... ... өз ... орындауда мүліктерді тапсыру, жұмыстың
нәтижесін беру, ... ... ... ... ақша ... ... ... алады. Ал мұнсыз не нақты түрінде дәл, не тиісті дәрежеде орындау
болуы мүмкін емес.
Міндеттемені тиісінше орындау үшін ... ... ... ... ... ... қойылған талаптар шартта көрсетіледі. Ал олай
болмаған жағдайда дәстүрлі құқықпен шешіледі. Мысалы, борышқор ... ... ... ... көрсетілуі тиіс, бұл орайда мемлекетті
стандарттар мен үлгілердің талаптары ескеріледі.
Міндеттеменің ... ... жеке ... ... ... ал
кейбірінде тектес белгідегі заттар болуы мүмкін. Тектес ... ... ең ...... ... яғни ... бір ақша сомасын
төлеуді талап ететін міндеттеме.
Ақшалай міндеттемені орындау үшін ... ... ... ... ... ... кейбір ерекшеліктері болады.
Ақшалай міндеттеме теңгемен айқындалады. Ақшалай міндетемеде шетел валютасы
түрінде ... бір ... тең ... ... ... ... ... көзделуі мүмкін. Мұндай сома Қазақстандық ... ... ... ... ол ... ... ... шетелдік валютаға
сай келуі қажет.
Аталған ереже ақшаның құнсыздануынан несие берушілердің мүддесін
қорғайды.
Қазақстан ... ... ... бойынша есеп
айырысуды жүзеге асырған кезде шетел валютасы, ... ... ... ... ... пайдалануға заң құжаттарында көзделген реттер
мен жағдайлар ... ... ... белгіленген тәртіп бойынша жүзеге
асырылады.
Ақшалай міндеттеме бойынша азаматты асырауға тікелей төленетін сома
(өміріне немесе денсаулығына ... ... ... ... ... өмір
бойы асырау шарты бойынша және басқалары) ең төменгі жалақаның ресми түрде
өсуіне қарай арттырылып отырады.[1]
Демек, мұндай жағдайда азаматтың сотқа есеп ... ... ... болмай қалады, өйткені, мәселе өз-өзінен қалпына келеді.
Ақшалай міндеттемені орындау үшін жеткіліксіз төленген төлемнің
сомасы ... өзге ... ... ... ең ... несие
берушінің орындау жөніндегі шығындарын, содан соң айып пен марапаттауды, ал
қалған бөлігінде – борышқордың негізгі сомасын ... ... ... ... ... ... ... алдындағы дауды қарайтын органмен айқындалуы мүмкін.
Егер міндеттемеде ол орындалатын күн немесе ол орындалуға тиіс уақыт
кезеңі көзделсе ... ... сол ... ... кез ... уақытта
орындалуға тиіс.
Мысалы, құрылыс объектісінің бітетін күні міндеттемені орындау күні
болып табылады, ал басқа жұмыстар ... ... ... ...
қарыз шартында несие беруші шартында, қарастырылады.
Міндеттеме орындалуға ... ... ... ... ... ... ... онда әр тарап жеткізілетін ... ... ... уақытын белгілейді. Ол тоқсандық, ай, ... ... ... ... ол ... ... көрсетілмесе, бұл мерзімді
анықтауға мүмкіндік беретін шарттар болса, ол ... ... ... ақылға қонымды мерзімде орындалуға тиіс.
Ақылға қонымды мерзім дегеніміз міндеттеме нақты жағдайды ала отырып,
орындау мүмкіндігі ... ... Бұл ... ... жағдайына
байланысты мүмкіндігі, міндеттемені орындау тәсілі, т.б. ... ... ... дейінгі қашықтық, көлік түрі, және т.б.)
Ақылға қонымды мерзімде орындалмаған, сол ... ... ... етілетін кезден белгіленген міндеттемені, егер заңдардан, міндеттеме
шарттарынан, іскерлік қызмет өрісіндегі әдеттегі құқықтардан ... ... ... ... орындау міндеті туындамаса, борышқор
несие беруші оның туындалуын талап еткен күннен бастап жеті күн ... ... тез ... ... ... ... ... тапсыратын,
банкке ақша салатын адам талап ете алады. ... аяқ ... ... ... үшін ... үшін жеті күн ... ... орындау уақыты көрсетілмеген ... ... ... ... кез ... уақытта, заңда көзделгеннен тыс ретте
қабылдауы керек.
Егер заңдарда немесе міндеттеме шартында ... ... және ... ... ... ... ... дейін орындауға құқылы.
Кәсіпкерлік қызметке байланысты міндеттемелерді ... ... ... ... ... орындау мүмкіндігі заңдарда немесе
міндеттеме шартында көзделген ... ... ... несие беру және
т.б.), не іскерлік қызмет өрісіндегі ... ... ... ... ... ... ғана жол беріледі. Демек, бұл
ереже кәсіпкерлер қатысатын қатынасқа арналады.
Борышқордың несие беруші – ... ... ала ... тұрып
міндеттеменің мерзімінен бұрын орындау орны қиын жағдайға қалдыруы мүмкін,
өйткені, оның орындаған міндеттемені аяқ астынан ... ... ... ... ... ... ... емес. Айталық, борышқордың тауар әкелетінін
білмегендіктен онда дайын тұрған қойма, ... ... ... ... мүмкін, оның үстіне әкелінген тауарды темір жол бекетінен, ... ... ... ... ала шарт ... да ... ... Содан
келіп несие беруші залал шегеді, ал мұның өзі нарық жағдайында қолайсыз
нәрсе.
Міндеттеме орындалатын жер - ... ... ... ... ... ... ақша ... ал несие берушінің тиісінше
орындалғаның қабылдайтын орын. Мәселен, үйді жөндеу, еденді ... ... тек үй ... ... ғана ... ... ... орындалатын жер заңдарда немесе оның шарттарында
белгіленбесе немесе міндеттеме мәнінен немесе іскерлік қызмет өрісіндегі
әдеттегі ... ... ... Міндеттеме бойынша қозғалмайтын мүлікті беру – мүлік орналасқан жерде;
2. Міндеттеме бойынша тауар немесе өзге де ... ... ... беру – ... несие берушіге жеткізу үшін оны ... ... ... Егер бұл жер ... ... ... ... несие берушіге белгілі болса,
кәсіпкердің басқа міндеттемелері бойынша тауар немесе өзге де ...... ... ... ... ... ... міндеттеме бойынша – несие берушінің міндеттеме пайда болған
кездегі тұрғылықты жерінде, ал егер несие беруші ... ... ... ... ... ... кезде оның болған жерінде, егер несие беруші
міндеттеменің орындалу кезінде тұрғылықты ... ... бұл ... ...... ... өзгертілуіне байланысты барлық
шығындарды соның есебіне жатқыза отырып, оның жаңа тұрғылықты жерінде
немесе тұрған жерінде;
5. ... да ... ... ...... ... жерінде, ал
егер борышқор заңды тұлға болса – оның ... ... ... ... ... ... ... әр жақтың жасасқан
шарттарымен айқындалады, немесе сол міндеттеменің мәнінен туындайды.
Міндеттемені орындау бір ... ... ... ... ... немесе
несиеге алған мүліктің құнын жабуы, пошта, көлік құралдарын төлеу тәрізді
мерзімді түрде әрекет ету болып жүзеге ... ... ... ... бөліктей орындалуы мүмкін (мысалы, қарыз шарты бойынша
қарызды қайтару). Сонымен бірге, егер міндеттеме ... ... ... ... ... қызмет өрісіндегі әдеттегі құқықтардан немесе
іскерлік қызмет ... ... ... немесе мәнінен өзгеше
туындамаса, несие беруші міндеттемені бөлшектеп орындауды ... ... ... ... нотариат кеңсесіне немесе соттың
депозитіне қарызды тапсыруы ... ... ... ... ақша ... ... ... қағаздарды нотариус пен соттың
депозитіне салу құқығына ие. Ол егер:
1. Несие берушінің ... ... істі ... өзі уәкілдік берген
адамның міндеттеме орындалуға тиісті жерде болмауы;
2. Несие берушінің әрекет қабілетсіздігі және оның ... ... ... ... атап ... бұл ... ... несие беруші мен
басқа адамдар арасындағы дауға байланысты несие берушінің кім екені
жайында анық ... ... ... ... ... істі ... ... немесе оның
тарапынан өзге мерзімін ... ... ... ... ... ... ... міндеттемелерін орындау үшін
өзінен алынатын ақшаны депозит шарттарында, ал заң ... ... ... атына орналастыруға құқылы.[2]
Дипозит банкілері – ақша сақтаудан түскен ... ... ... клиенттерімен ақша операцияларын ... ... ... ... ... депозит шарттарына салу немесе
нотариустың немесе соттың атына сақтау міндеттеменің орындалғаны ... пен сот өз ... ... берушіге оның борышқорынан
депозитке бағалы қағаздар мен ақшаның кепіл түскені туралы хабарлайды.
Өзара міндеттердің орындалуының ... ... бар. ... ... ... ... ... құқықтардан, міндеттеме
шартарынан немесе оның мәнінен өзгеше орындауға тиіс. Сөйтіп, тараптардың
бірінің міндеттемені орындамауы ... ... ... ... ... және қарсы талаптарды қанағаттандыру кезінде, егер заң
құжаттарында немесе міндеттеме шарттарында өзгеше ... ... өз ... ... ... [321, ... Міндеттемелерді орындаудың ұғымы мен қағидалары
Міндеттемені орындау арқасында азаматтардың, заңды тұлғалардың,
мемлекет пен ... ... ... материялдық және рухани
қажеттіліктерін қанағаттандыруға қол жеткізіледі. ... ... ... оның тоқтатылуына әкеледі.[5] [9, 3]
Міндеттемені орындаудың құқықтық тәртібі ... 272-291 ... ... ... (мысалы, сатып алу-сату, жеткізу, келісім-
шарты, электр және жылу ... ... ету, ... ... және т.б.) ... ... бекітіледі.
Міндеттемені орындау Азаматтық кодексте бекітілген ... ... ... ... Оған міндеттемені тиісті дәрежеде орындау (354-
бап) жатады. Міндеттемені тиісті дәрежеде орындау принціпі ... ... ... мен ... ... ... ... Ал мұндай шарттар болмаған жағдайда – ... ... ... ... да ... ... талаптарға сәйкес орындалуы
тиіс.
Міндеттемені тиісті дәрежеде орындауды сипаттайтын талаптар мен
шарттар заңдарда, ... да ... ... ... ... ... бекітіледі. Аталған талаптар мен шарттар қатысушылардың, пәнді,
мерзімді және міндеттеменің ... ... ... ... осы ... ... орындалуы тиіс. Сонымен міндеттемені
тиісті дәрежеде орындау ... оның саны мен ... ... ... мен тәсіліне қатысты талаптар мен ... ... ... ... ... ... борышқор тап-тұйнақ етіп орындауы үшін несие беруші
немесе оған уәкілетті ... ... ... ... ... мерзімді,
орынды, белгілі бір тәсілді міндеттемеге енгізуі ... ... ... біреуі орындалмаса, онда міндемені
тиісті дәрежеде орындалады деп айтуға болмайды.
Міндеттеменің нақты түрінде дәл ... ... ... сол
қалпында орындау керектігін міндеттейді, демек, ол міндеттеме мазмұнында
көрсетілген жағдайлар (затты тапсыру, жұмысты ... ... ... асуы үшін ... етуі тиіс, бірақ бұл орайда ақшалай өтем ... ... ... ... дәл ... ... көбінесе несие
берушінің мүддесіне қанағаттандырады. Осы принципке сәйкес ... ... ... ... ... немесе орындау пәні болып табылатын
нәрселерден бас тартады (мысалы, басқа мүлікті емес, ... тиіс ... ... ... берушіге құнын төлей алмайды, басқа жұмысты емес, нақ
тапсырылған жұмысты жасау және т.б.). Міндеттемені нақты ... ... ... кодекстін 354-бабында бекітілген. Жаңа кодексті қаралып
отырған принципке анағұрлы өзгерістер енгізіледі.
Біріншіден, міндеттемені ... ... ... үшін айып ... ... өтеу ... ... басқаша қаралмаса, міндеттемені
орындаудан босатпайды. Демек, аталған принцип борышқор міндеттемені ... ... ... ... өзгеше көзделмесе, іс жүзінде оны ... ... ... ... орындамаған жағдайда залалды өтеу және оны
орындамағаны үшін айып төлеу борышқорды, егер заң ... ... ... ... ... ... ... босатылады.[6]
Мерзiмi өтiп кеткендiктен өзi үшiн ендi ... ... ... ... ... берушiнiң бас тартуы (осы Кодекстiң 365-
бабы), сондай-ақ бас тарту төлемi ретiнде белгiленген ... ... ... ... 369-бабы) борышқорды мiндеттеменi заттай ... ... дәл ... ... Азаматтық кодекстің кейбір
баптарында міндеттеменің жекелеген түрлерін қолдануға тәртіптелген.
Міндеттемені тиісті дәрежеде орындау ... ... дәл ... ... ... ... Бірақ та бұл ... ... ... ... ... ... нақты түрінде дәл орындауға
қарағанда кеңірек: мысалы, затты уақытты өткізіп барып беру ... ... ... ... байланысты тиісті дәрежеде орындау бола
алмайды.
1.3. Міндеттемені орындау субъектілері
Жалпы ереже бойынша міндеттемені ... ... ... ... ... міндеттеме шартында, не оның мәнмағынасында міндеттемені
борышқордың тікелей өзі орындау керектігі көрсетілмесе, онда ... ... ... ... ... ... жаққа жүктей алады. Мұндай
жағдайда ... ... ... үшін ... жақ ұсынған орындау ісін
қабылдауа міндетті.[8]
Егер міндеттемені орындау борышқордың тікелей өзінен ғана ... ... ... ... ... жасау, қызмет көрсету және т.б.)
несие беруші үшінші жақтың ... ... ісін ... құқылы.
Шарттан туындайтын міндеттемені орындау үшінші жаққа, егер арнайы
ережемен қаралмаса, толықтай немесе ... ... ... ... ... заңдарында кездеседі, соған сәйкес жүкті ... ... ... ұйымымен шарт жасайды, бірақ көлік жарғыларына сәйкес
жүкті тасымалдау міндеттемесі қалған көлік орындарына (басқа ... ... жаңа шарт ... ... ... ... ... жақ, Азаматық кодекстің 339 – ... ... ... ... ... ... борышқордың келісімінсіз-
ақ несие талаптарын өз есебінен қанағаттандыра береді.
Мұндай құқық несие ... ... ... ақы ... ... ... бұл мүлікке құқығынан (пайдалану иелену, кепілге салу
құқығы және басқа құқықтары) айырылу қауіп ... ... ... ... ... ... ... жалға алушы жалға оны өндіріп алу
ниетін білсе, сондай-ақ жалған алу өзіне тиімді деп ... онда ... ... оның ... ... ... ... кейін жалға
алушының міндеттемедегі жалға беруші алдындағы борышын өтейді. ... ... ... үшінші жақтың міндеттемені орындауын ... ... ... ... ... ... берушіден ол үшін төлеген
қаржысын қайтарып алуды талап ете ... оның әр ...... беруші немесе борышқор ретінде
бір мезгілде бірнеше адам қатыса ... Егер ... ... ... ... ... бір ... бірнеше тұлға (қатысушылар) болса,
онда көпшілік тұлғалармен міндеттеме пайда болады. Мысалы, мұрагерлікке
қалған жекешелендірілген пәтердің үш мұрагері оны ... ... ... ... ... ... ... екі жақтан да көпшілік тұлғалар
пайда болады, бұл орайда сатушылар – үшеу, ал сатып алушылар – ... ... ... қамтамасыз ету.
2.1. Міндеттемені орындау ұғымы
Азаматтық құқықтын нормаларын сақтайтын қатысушылар көп ... ... ... ... және ... ... Сонымен бірге өмірде
міндеттемені орындамау немесе тиісінше орындамау орын ... тағы ... ... заң міндеттемені орындауды қамтамасыз ету үшін әдістер
деп аталатын арнайы шараларды көздейді.
Міндетемені қамтамасыз ету оны орындатуға бағытталатын, ... ... ... ... болып табылады. Сондықтан ол міндеттемелердің бәріне
бірдей емес, тек ... ... ... ... ... ... ... қолданады. Азаматтық кодекстін талаптарына сәйкес,
сондай әдістерге: айып ... ... ... ... алып ... кепілдік, кепілпұл және басқа әдістер ... ... ... ... ... ... төрт топқа бөлуге болады. Қамтамасыз
ету сипатының бірі міндеттемені орындамағанда немесе тиісінше ... ... бір ақша ... ... ... қосымша мүліктік залал
шегуінен (айып төлеу, кепілпұл) көрінеді. Екінші топтың әдістері ... ... ... ... ... ... асады (кепіл). Үшінші топтағы
қамтамасыз ету әдісі несие берушіге тек борышқордың ғана ... ... да ... ... ... ... ... топқа біздің заңымызға
бұрын-сонда тән болмаған әдіс – ... ... ... қалу болып
табылады. Бұл әдістің ерекшелігі сол – заң несие берушіге ... ... ... ... ... ... ... мақсатында ұстап
қалу құқығын береді.
Міндеттемені орындауды қамтамасыз ету әдістері негізгі ... ... ... ... ... ... ... шарты негізгі
міндеттеме болып табылады, ал сол ... ... ... ... кеш ... онда айып ... ... Айып төлету
туралы келісім негізгі міндеттеменің болмасынан келіп ... ... ... ету ... ... ... ... жарамсыз болуына әкеліп ... ... ... ... келісім жазбаша түрде жасалуы тиіс. Жазбаша нысанның
сақталмауы, мәселен, айып төлеу туралы келісімнің жарамсыздығына әкеліп
соқтырады.
2.2. Міндетемені орындауды ... ... ... міндеттемесін орындамаған немесе тиісінше орындамаған ретте,
атап айтқанда, орындау ... ... ... ... ... берушіге төлеу
міндетті, заңдармен немесе шартпен белгіленген ақша ... айып ... ... деп ... Айып ... ... ... бойынша несие беруші
оған келтірген заттарды дәлелдеуге міндетті ... ...... ... ... болған міндеттемені орындауды
қамтамасыз ету әдістерінің ең көп ... ... ... ... ... орай үш түрі болады: айып төлеу, айыппұл
және өсім (1 кесте). Бұл орайда өсім ақшалай міндеттеменің ... ... ... ... яғни ... ... әрбір күн үшін соманың
пайызымен ұсталады. Мәселен, өсім борышқордан тұрғын үй, ... ... және т.б. ... ... ... ... қарай өндіріледі.
Қосымша міндеттеменің пайда болу негізінде айып төлеуді заңды және шартты
деп екіге ... (2 ... түрі ... ... ... ... кезде
қолданылатының айқындайды. Заңды айып ... ... жүк ... ... ... ... ... бұйымдарды жеткізу үшін болатын
міндеттемелерде кенінен қолданылады. Заңды айып ... ... ...... ... ... өндіріле береді.
Шартты айып төлеу әр жақтын келісімен айқындалады. Бұл ... ... ... ... мөлшерде қолданатынын өздері анықтайды.
Міндеттеменің тиісінше орындалмауынан келген ... ... ... ... ... және балама айып төлеу болып бөлінеді
(3 кесте).
Есепті айып төлеу кезінде залалдың бір бөлігі ғана ... ... ... бәрі ... ... ... міндеттемені орындамауға
байланысты залалдар 5 мың теңгені құрайтын болса, айып төлеу 2 мың ... ... ... несие беруші борышқордан 2 мың теңгені айып төлеу деп,
3 мың ... ... деп ... ... ... ... түрі, заңмен шартта қаралған жағдайда ғана қолданылады. Оның
мәні борышқор ... ... үшін айып ... ... ... ... орын ... толтыруға міндетті. Аталған мысал бойынша борышқор 2
мың теңге айып төлеуді жүзеге асырып және 5 мың ... ... ... айып төлеу несие берушіні тек айып төлеуді жүзеге асыруымен
шектейді. Аталған мысал ... 2 мың ... ... де ... ... ... көлік қатынастарында кеңінен тараған. Азаматтардың қатысуымен
болатын қатынастар, айталық, пәтер ақы, ... ... ... ... тап ... айып ... түрі ... айып төлеу де несие берушіге міндеттемені ... ... ... әлде ... жүзеге асыра ма, оған өзінің таңдауын
айтуына мүмкіндік береді.
Қазіргі қолданылып жүрген заңдарда айып ... ... ... ол тек шарт арқылы қаралуы мүмкін. Айып төлеудің тиісті
мөлшері, егер келген ... ... ... тым ... ... ... пен төмендетілуі мүмкін. Айып төлеудің негізгі мақсаты борышқордың өз
міндеттемесін орындамағаны және тиісінше ... ... ... ... зиянының орының толтыру болып табылады.
Кепілмен қамтамасыз етілген міндеттемеге сәйкес ... ... ... ... ... ... ... қамтамасыз етілген міндеттемені
орындамаған ретте кепілге салынған мүлік құнынан заң ... ... ... алып, осы мүлік тиесілі адамның басқа несие
берушілер алдында артықшылықпен қанағаттандырылу құқығына ие ... ... заң ... шарт ... ... ... ... бойынша қатынастарда әр жақ кепіл беруші және кепіл
ұстаушы деп аталады. Кепіл берушінің кепіл мүлкіне ... ... ... ... жүргізу құқығы болады. Мұндай құқықтар оған мүлікке иелік
етуге мүмкіндік береді. Негізгі ... ... ... ... дегеніміз
борышқордың өзі, сондай-ақ оған үшінші жақтын да ... ... ... ... негізгі міндеттеме бойынша несие беруші, яғни
кепілге құқығы бар тұлға. Кепіл ұстаушы өзінің құқығын кепіл ... ... ... бас ... ... ... ... басқа тұлғаға беруге
құқылы. Кепілдің пәні кез келген мүлік бола алады, оның ... ... ... ... ... ... бар. Ал ... айналымнан
алынып тасталған мүліктер, несие берушінің жеке басымен тығыз байланыста
талаптар, атап ... ... ... немесе денсаулығына
келтірілген зиянды өтеу туралы талаптар және құжаттарымен оларды ... ... ... өзге құқықтар кепіл бола алмайды.
Кепіл туралы шарттын нысаны мен мазмұны және ... ... ... белгіленген. Шартта кепілдін мәні мен оны бағалау құны, кепілмен
қамтамасыз етілетін ... ... ... мен орындалу мерзімі
көрсетілуге тиіс. Кепіл туралы шара ... ... ... ... ... ... ... куәландыруға жатса, онда кепіл туралы шарт
нотариялды куәландыруы керек. Қозғалмайтын ... ... ... шарт
нотариялды куәландырылғанда ғана күшіне енеді.
Кепілдін екі түрі болады (4 кесте):
а) ипотека
ә) кепілзат
Ипотека – кепілге салынған мүлік кепіл салушының ... ... ... ... және ... ... кепіл түрі. Ипотекаға тұтастай
кәсіпорындар, жекеленген құрылыстар, ... яғни ... ... ... ... да ... сондай-ақ айналымдағы тауар және
азаматтық айналымнан алынбаған басқада мүлік ипотека мәні бола ... ... ... бір ... кепілі заңда белгіленген тәртіп
бойынша мемлекеттік тіркеуден өтуге жатады. Ипотека туралы ... ... ... ... ... ... Азаматтық
кодекстегі кепіл туралы жалпы ережелер қолданылады.
Ипотека туралы шартта ипотеканың мәні оның атауы, тұрған жері және
бұл ... ... ... үшін ... ... ... ипотека мәніне құқығы, осы несие берушінің құқығын ... ... ...... ... ... ... тиіс. Жер учаскісінің
ипотекасы туралы шартқа жер ресурстары мен ... ... ... берген осы учаскісі шекарасының сызбасы қоса тіркелуі қажет.
Шартта негізгі міндеттеме туралы – ... ... ... ... ... ... және т.б. ... Ипотека туралы шартты
жасаған кепіл ... ... ... ипотеканың мәніне үшінші жақтын
белгілі құқықтары жөнінде жазбаса ескертуге міндетті (кепіл құқықтары,
жалға ... ... және т.б.). ... ... ... орай
ипотеканың өзіндік ерекшілігі болады. Мәселен, көп пәтерлі үйдегі бір пәтер
кепілге ... ... ... тек ... жай ғана ... осы үйдегі ортақ
меншікте қолданылатын құқықтар да жатады. Ортақ бірлескен ... оның ... сол ... ... ... жайы болып
табылмайтын орындарын ипотека барлық ... ... ... ... ... асады. Ипотека туралы шарт нотариялда куәландырылуы керек ол
қозғалмайтын мүліктін ... жері ... ... ... өткен
кезден бастап жасалады деп есептеледі.
Кепілзат - кепілге салынған мүлікті кепіл ұстаушының иелігіне беруі
болып табылады. Жақтардың келісімі ... ... ... ... ... ... мөр басылып немесе белгі қоюы арқылы сақталады.
Кепілге ... ... күту мен ... ... ... ... міндет
болып табылады. Бұл міндетті кепілге салынған мүлік орналасқан жақ мойнына
алады.
Сондай-ақ бұл тарап: кепілге салынған мүлікті ... ... ... қажетті шараларды, оның ішінде оған үшінші жақтар тараптарынан қол
сұғылып талаптар қоюылынан қорғау үшін қажетті шаралар ... ... ... жоғалуы немесе бүлінуі қауіпінің пайда ... ... ... ... ... ... беруші:
- егер кепіл мәні соншалықты өзгеруіне байланысты ... ... ... ... одан ... ... бар. ... жағдайда
кепіл беруші келген салалды қалпына келтіруді талап етуге хақылы;
- кепіл ... ... ... мүліктің жоғалуынан немесе бүлінуінен
келген залалды кепіл ұстаушыдан ... ... ... ... ... ... ... де құқылы;
- егер заңда өзгеше көзделмесе, ол кепіл ұстаушының келісімімен ... ... де ... Егер кепіл мәні жойылып немесе бүлінсе, немесе
заңмен тағайындалған негізде меншік құқығы немесе шаруашылық жүргізу құқығы
тоқтатылса, онда кепіл ... ... ... қалпына келтіруді немесе оған тең
келетін мүлікпен ауыстыруды талап ете алады, бұл орайда кепіл ұстаушының
келісімі ... ... ... мүлікті пайдалану үшін (бөтенге беру, жалға беру,
басқа тұлғаның тегін пайдалануы және т.б.) кепілге беруші пепіл ... алуы ... ... иесі болып табылатын кепіл беруші, егер заңда
өзгеше көзделмесе, кепілге салынатын мүліктің жоғалуы мен кездейсоқ ... ... ... ... ... Егер ... ... бұл орайда
кәсіпкерлікпен айналысатын тұлға болатын болса, онда ол кінәсіне қарамай
жауап береді. Бірақ, ... ... ... күштердің салдарынан
болғандығын дәлелдей алса, ... ... ... ... ... үшін ... ... Шарт арқылы кепіл ұстаушының
келтірген залалын, яғни мүліктің жоғалуы мен ... ... ... ... орнына толтыруын талап етуге еркі бар.
Кепілдің мәні, яғни нәрсесі кепіл берушіге берілетін ... ... да ... (талаптар). Бұл міндеттемеден туындайтын мүлікті иелену
құқығы, пайдалану құқығы, оның ... ... ... ... және тағы ... болуы мүмкін. Мұндай жағдайда кепілге салынған мүліктің мерзім
құқығын шектеуге құқық беріледі әрі ол кепіл сол ... ... ... ... ... ... құны жоқ болса, онда ол тараптардың
келісімі ... ... ... мүліктен ақы өндіріп алу негіздері борышқор жауап
беретін міндеттемені орындаудан немесе жағдайға ... ... ... ... ... ... бұзу ... сипат
алса ғана жол беріледі. Жылжымайтын мүлікке қатысты ақы өндіріп алу ... ... ... ... ... шартта, сондай-ақ, Азаматтық кодексте
және өзге де заң құжаттарында көзделген реттерде кепіл ... ... ... ... тыс ... тәртібімен сауда өткізу (аукцион) арқылы
өз бетімен ... ... ... ... ... ... кепілге
салынған нәрсені сату жөніндегі кепіл ұстаушы банктің де ... ... ... ... ... ... ... құқықғы тоқтатылғанда,
кепілге салынған мүлік жойылғанда, кепілге салынған мүлікті жария саудаға
салып ... ... ... оны сату мүмкін болмаған ретте күшін жояды.
Ипотеканың тоқтатылуы туралы кепіл жөніндегі шарт тіркелген реестрге
белгі қойылуы ... ... ... ... тоқтатылған немесе
мүлікті сақтауда кепіл ұстаушы өзінің міндетін өрескел бұзуына байланысты
кепіл берушінің қойған ... ... ... қатысты және т.б.
жағдайларда, кепіл ұстаушы кепіл нәрсесін дереу кепіл берушіге қайтаруға
міндетті. Кепілге салынған ... ... ... ... ауысқан кезде
кепіл сақталады. Егер мүлік ... ... ... ... тәртібімен
бірнеше адамға көшсе, олардың әр қайсысы аталған мүліктін өзіне көшкен
бөлігіне сәйкес міндеттемені теңдей ... ... ... ... олар ... ... берушілерге айналады.
Кепілдің нәрсесіне меншік құқығы күштеу ... де ... ... ұлт ... айналдыру, мемлекеттік қажеттер үшін
сатып алу және тағы басқа шаралары жүзеге асуы ... ... ... ... ... мүлік беріледі немесе оның құны төленеді. Басқа
мүлікті бергенде ол кепіл ... ... не ... ... ұстаушы
кепіл берушіге тиесілі өтем сомасынан өз ... ... ... ие ... ... ... салу да – ... бір ерекшілігі. Бұл
субъект құрамына, кепіл нәрсесіне, негізгі міндеттеменің сипатына және ... ... ... Азамат кепіл беруші ретінде өзінің жеке ... ... ... ... ... ету үшін ... ... Бұл
орайда кепіл ұстаушы ломбард болып табылады. Ломбард кепілге ... ... ... бүлінуне жауапты болады. Ломбардқа заттарды
салумен қамтамасыз етілген несиені ... ... ... ... нотариаттың атқарушылық жазбасы негізінде женілдік
ретінде бір айлық ... ... ... кепілге қойылған мүлікті сату үшін
белгіленген тәртіп бойынша сатып ... ... ... ... алып ... мәні мынадай: борышқор немесе борышқор айтқан тұлғаға берілуге
тиіс затты және сол зат ... ... ... ... немесе кідір-тудің салдарына оған басқа да залалдар әкелсе,
міндеттеме қашан орындағанша несие беруші затты ... ... ... ... ... ... мүлкін алып (ұстап)
қалуға анықтама берілмеген. Бұл әдістің өзіне тән бір ... ... ... ... ие бола ... ... иесі бола ... Несие беруші
заттың есесін қайтару, залалдардың орнына толтыру және т.б. ... ... ... ... ... ... ... келетін тұстары бар. Бұл жағдайлардың
қайсысында болсын несие ... ... ... ... ... ... мүлік есебінен орындалады. Сонымен қатар міндеттемені орындаудың
осы айтқан әдістері арасында айтарлықтай ерекшелік те бар. Кепіл ... ... орай бір ... әр ... ... Ал, затты алып (ұстап) қалу міндеттеменің негізгісінде
болсын, қосымшасына болсын ... не ... ... ... ... келіп шығады. Борышқордың мүлкін алып қалу
бір жақты әрекет, ол заңға ... және ... ... ... ... ... жоғалғанды қалпына келтіру, және басқа
залалдар) белгілі бір заңды фоктілердің туындауынан көрінеді.
Бұл әрекет бұзылған құқықты қорғауға бағытталған, ... да, ... ... ... ... ... қорғау деп тануға болады.
Борышқордың мүлкін алып (ұстап) қалу құқық сақтаушыға, ... ... ал ... ... ... және т.б. ... жүреді.
Кейбір ғалымдардың пікірінше, борышқордың мүлкін алып ... ... ... ... орай ... шара қолдау делінеді[10]. [110-117,
7] Борышқордың мүлкін алып (ұстап) қалу ... ... ... ... ... зиян ... мүмкін. М. Фалькович мұндай жағдайда
несие беруші келтірілген зиянды орнына келтіру үшін шарттарға:
1. ... ... ... сай ... ... ... ... оның қажетті қолдануда әрекет шегінде шықпйы тиіс[11]
[10-11, 8], - екендігін айтады.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қорыта ... ... ... ... ... ... ... жүзеге асырылуы тиіс. Міндеттемені ... ... ... ... дәл ... бір мезгілде болғаның көрсетеді.
Тиісті дәрежеде орындау ... ... ... дәл ... ... мысалы, затты уақытты өткізіп барып беру ... ... ... ... байланыста тиісті дәрежеде орындау бола алмайды.
Демек, борышқор өз міндеттерін орындауда ... ... ... ... қызмет көрсету, несие берушіге ақша төлеу тәрізді ... ... Егер ... ол ... күн ... ол ... ... кезеңі көзделсе немесе анықтауға сол кезең ішінде кез ... ... ... Міндетемені қамтамасыз ету оны орындатуға бағытталатын,
жалпыға бірдей емес ... ... ... ... ... ... бәріне бірдей емес, тек заңдарда немесе келісімге отырған
жақтардың шарттарында қаралған міндеттемелерге қолданады. Айып ... ... ... ... ... ... ... ету
әдістерінің ең көп тараған түрі. Заңды түрі міндеттемеге, ... ... ... ... ... Шартты айып төлеу әр
жақтын келісімен ... Бұл ... олар ... ... ... қолданатынын өздері анықтайды. Айрықша айып төлеу несие берушіні
тек айып төлеуді жүзеге асыруымен шектейді. Балама айып ... де ... ... ... ... ... ... әлде төлетуді
жүзеге асыра ма, оған өзінің таңдауын айтуына мүмкіндік береді.
Кепілдің пәні кез келген мүлік бола ... оның ... ... ... ... мүліктік құқықтар бар.
Сонымен міндеттемені тиісті дәрежеде орындау дегеніміз оның саны мен
сипатына, субъектілеріне, орнына, мерзімі мен тәсіліне қатысты талаптар мен
шарттарды ... ... ... ... болып саналады.
ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ
Нормативтік құқықтық актілер:
1. Қазақстан Республикасының Конституциясы, 1995 жыл
2. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... ... ... мен толықтырулар 30.03.11);
Негізгі әдебиеттер:
3. «Обязательственные Экономика и жизнь» автор: Брагинский М.
1995 жыл
4. «Понятие и ... ... ... и ... Витрянмский В. 1995 жыл
5. Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексіне түсінік
6. «Саясаттану термин сөздігі» автор: К. Әубеев, 1996 ... ... ... ... ... Сарбаш С. 1996 жыл
8. «Способы обеспечения исполнения обязательств»
автор: Фалькович М. 1997 жыл
Қосымша әдебиеттер:
9. zakon.kz
10. «Егемен Қазақстан» ... ... ... «Заң және ... ... ... ... әдістері |
|Айып төлеу ... ... ... ... |
|Заңды |Шартты ... ... ... ... ... ... ... |
|Кепілзат |
|Ипотека ... ... ... ... ... ... кодексі 283 бап.
[2] Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі 291 бап
[3] Саясаттану ... ... 1996 ... ... ... Азаматтық құқықығы «жалпы бөлім»
[5] Міндеттемелерді орындау туралы ... ... М. ... ... и ... 1995. № ... ... Республикасының Азаматтық кодексі 354 бап 2 тармағы,
[7] Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі 354 бап 3 ... ... ... ... ... 276 бап 2 ... Бұл топқа аманат деген, ал АК-тің 330-шы бабында кепіл боушылық деп
аталған. Жоғарыда ескерткеніміздей, осындай қайшылықтар біздің Азаматтық
кодексте баршылық.
[10] Сарбаш С. ... ... ... ... и ... 1995
№11,
[11] Фалькович М. Способы обеспечения исполнения обязательств. Хозяйство и
право, 1995, № ...

Пән: Құқық, Криминалистика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Азаматтық құқықтағы міндеттеме ұғымы62 бет
«Ақпараттық технологиялар» пәні8 бет
Басқару есебінің объектілері тәсілдері мен міндеттері26 бет
Конституциялық құқық құқық саласы ретінде6 бет
Писхология мән-мағынасы және оның барша ғылымдар24 бет
Психология ғылымының пәні мен объектісі4 бет
Қазақстан тарихына кіріспе12 бет
Қылмыс және қылмыстық құқық68 бет
Қылмыстық құқықтың пәні, түсінігі, міндеттері мен қағидалары81 бет
Қылмыстың ұғымы23 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь