Сұлтанмахмұт Торайғыров өмірі

Жоспар
1) Балалық шағы
2) Жасөспірім кезі
3) Баянауылға оралуы
4) Шәкірттік кездегі өлеңдері
        
        Сұлтанмахмұт Торайғыров
Сұлтанмахмұт Торайғыров (28.10.1893, қазіргі Солтүстік Қазақстан облысы Уәлиханов ... - ... ... облысы Баянауыл ауданы) - ақын, ағартушы. ... 2 ... ... ... ... 6 жасына дейін әжесінің тәрбиесінде болған. Кейін әкесі екі ұлымен Баянауылға көшіп, Торайғыр кентіне таяу ... ... ... ... әкесінен ескіше хат танып, 13 жасынан Мұқан, Әбдірахман, Тортай деген молдалардан дәріс алды. Өлеңге үйір, шығыстық сюжеттер негізінде жырлар туындатқан ... ... ... ... ақын ... ... игі ... болғанымен, баянауылдық Әбдірахман молданың (1908) қаталдығы, өлең шығарғаны үшін жас қаламгерді жазалауы оның дін мен молдалар жайлы теріс көзқарасының ... ... ... ж. жаңаша оқыған Нұралы ұстазының көмегімен қазақ, татар тілдеріндегі әдеби кітаптармен, газет-журналдармен танысады. *1912 ж. ... Ахун ... ... ... ... мұнда бір жылдай оқыған ол өкпе ауруының зардабынан оқудан шығып қалады. Торайғыров енді медреседе оқуды қойып, орысша оқу іздейді, қала ... елде жаз бойы бала ... Осы ... ... ден ... *1912 - 13 ... аралығында "Оқып жүрген жастарға","Тәліптерге"("Шәкірттерге"),"Ендігі беталыс","Оқудағы мақсат не?","Анау-мынау","Мағынасыз мешіт","Жарлау","Досыма хат","Шығамын тірі ... адам ... ... түс пен ... іс", т.б. өлеңдерін, "Зарландым" атты ұзақ очеркін жазды. Осы тұста "Қамар сұлу" романын жазуды бастады.
1913 жылдың ... ... ... ... "Айқап" журналына жауапты хатшы болып жұмысқа орналасып, "Өлең һәм айтушылар", "Ауырмай есімнен жаңылғаным", "Қазақ тіліндегі өлең ... ... ... ... оқу, ... жолы ... т.б. әңгіме, мақалаларын осы журналда жариялайды. Журналда аз ғана уақыт қызмет еткен ақын
1914 ж. ... ... елі ... ... Ел ... ... ... жүргізетін "Шоң серіктігі" деген ұйым ашпақ болғанымен, ісі жүзеге аспады. Осы жылы орысша оқу іздеп Семейге барған ... ... ... түсе ... ... дағдарысқа ұшырайды. Осындай көңіл-күй әсерімен "Ләнет бұлты шатырлап", "Алтыаяқ" сияқты өлеңдер жазған. "Ендігі беталыс", ... "Бір ... ... ... "Сымбатты сұлуға", "Қыз сүю", "Гүләйім", "Өмірімнің уәдесі", "Жан қалқам", "Гүл", т.б. өлеңдерін, "Кім жазықты?" атты ... ... ... ... әкелді (1915). Шығыс Қазақстанда жалданып бала оқытқан ол 1916 ... ... ... ... ... ... ... болады, орыс тілін үйренеді.
1916 - 17 жылдардың қысында Томскіде ... ... ... көп ... ... қажыған ақын арманына жетіп көңілі көтеріледі. "Шәкірт ойы" өлеңінде "Қараңғы қазақ көгіне өрмелеп шығып күн ... ... ... жүрегін жылытуды" армандайды. Осы тұста әлем әдебиетінің классикалық үлгілерімен, саяси кітаптармен танысты.
1917 ... ... ... ... ... ... жаңа құрылған Алаш партиясы мен Алашорда үкіметінің ... ... ... ... ... ... ауруы асқынып кеткендіктен оқуды да, жұмысты да тастап,
1918 ж. сәуірде ... ... ... Онда ... үстемдігінен кейін қайта жанданған совдеп жұмысына араласып, ел шаруаларының дау-шарларын әділ шешуге қатынасты. Осы ... ... ... (Г.Ц. ... Н.Г. ... т.б.) көп ... мен ... дүние","Жас жүрек","Сарыарқаның жаңбыры","Адасқан өмір","Кедей","Айтыс", т.б. өлеңдерін жазды.
Оның шәкірттік кезеңдегі өлеңдері (1907 - 11) көркемдік тұрғыдан ... ... ... жас ... ... құбылыстар мәнін түсінуге деген ұмтылысы мен өлең тілімен сурет салуға бағытталған талабын танытады. Ол қоғамдағы әділетсіздік пен ... ауыр ... діни ... ... ... жайлы жазды. Байлық пен кедейліктің теке-тіресін бай мен кедей ұлының өмірі арқылы көрсетуге тырысқанымен, бұл ... биік ... ... пен саяси көзқарасты таныта алмады. Торайғыров 1912 жылдан бастау алатын шығармашылығының жаңа кезеңінде Абай, Ыбырай ... ... ... бет бұрды, жастарды оқу-білімге шақырды. "Туған айдай болып туып, күнді алуға бел буады", тұрмысты жеңуде жігерленіп, ақиқатты табу жолында талмай ... ... ... Алғашқы үгіт мәндес өлеңдерінен кейін ақын лириканың өрісін кеңейтіп, лирикалық кейіпкердің жан сырын, іс-әрекетін суреттеуге ұмтылады. Оның жырларынан тағдырға мойынсұнбай, ... алға ... ... ... ... өжет ... ... Осы кезден бастап ақын шығармаларында ескіні сынау бой көтерді. Ол қазақ арасында көп ... ... ... мен ... ... ... ... күреседі. Табиғат, махаббат тақырыбына жазған өлеңдерінде ақын адам сезімін қоғамдық көзқараспен, әлеумет өмірімен ... ... ... ... ... оны ... ... қақтығысқа алып келеді ("Осы да әділдік пе?", "Бір адамға", т.б.). Ол өмір шындығын көркем бейнелей келе, қазақ өлеңінің ... ... ... толы ... жырлар туындатты. Көптеген әңгіме, очерктер, әдеби-сын мақалалар жазды, екі роман ("Қамар сұлу", "Кім жазықты?"), төрт ... ... (1917 - 18), ... ... (1918), ... (1919), ... жариялады. Торайғыров "Қамар сұлуда" әйел теңсіздігі мәселесін көтере отырып, дәуір ... ... ... ... "Кім ... ... ауыл ... шындығын жан-жақты суреттей келе, қазақ халқының шаруашылық тұрғыдан дамымағанын, ... пен ... ... ... алауыздықты сынайды.
Торайғыров поэма жанрын жаңа арнада дамытты . Ол сюжетсіз поэмаларында өмірдегі сан ... ... ... ... ... ой-түйіндерін бүкпестен, өткір де ашық насихаттауға тырысты. Алғашқы поэмасы "Таныстыруда" Алашорда ... ... елге ... ... ... ... ... М.Дулатовтарды таныстырып, олардың "бірі - күн, бірі - шолпан, бірі - ай" ... ... ... ... ... ... ... еңбектерін саралайды. Алаш өкілдерімен қоса, қазақтың көрнекті тұлғалары Абай мен Шәкерімді ерекше атап көрсетеді. "Адасқан өмір", "Кедей" поэмаларының негізгі ... ... ... себептерін ашу, теңдікті іздеу болып табылады. Ақын бұл жайларды қазақ ауылы шеңберінен шығып, ... ... тән ... ... ... ... ... - Торайғыров шығармашылығының зор табысы. Мұнда ақын аз ғұмырында көзімен көріп, ойымен түйген, білім-білігімен таныған тұрмыс өткелдерін ... ғана тән ... ... ... ... ... ... лирикалық кейіпкері түрлі кәсіппен шұғылданса да, ешбірінен ... ... ... әділетті қоғамды аңсайды. Шығармада ақын түсінігіндегі болашақ жаңа қоғамның ... ... ... ... ... адам өмірді өз тілегіне бағындыра алады және ... ... тиіс ... ... ... саяды. "Кедей" поэмасының бас кейіпкері де өз ортасынан әділдік ... ... мен адам ... ... ... күреске ұластырады. "Айтыс" поэмасы толық аяқталмаған, онда Торайғыров қала ақыны мен дала ... ... екі ... ... ... мен ... пайдалы тұстарын қатар алып суреттейді. Торайғыров шығармалары - 20 ғасырдың басындағы қазақ қоғамы шындығын, ондағы ... ... ... ... үлкен белес. Оның ізденістері "шындықтың ауылын іздеумен" байланысты, оның реализмі бұлтақсыз, жалтақсыз айтылған шындыққа, ... ... ... ... негізделген, оның тенденциясы да сыншыл.
Жоспар
* Балалық шағы
* Жасөспірім кезі
* Баянауылға оралуы
* Шәкірттік кездегі өлеңдері

Пән: Тарихи тұлғалар
Жұмыс түрі: Материал
Көлемі: 3 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 200 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Сұлтанмахмұт Tорайғыров өмірі туралы15 бет
Сұлтанмахмұт Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы27 бет
С.торайғыров пен а.байтұрсынов, м.дулатовтың шығармашылығына арналған бейне фильм сценариі4 бет
Тәуелсіздік мерекесі11 бет
Ақын туралы бірер сөз (С.Торайғыров)28 бет
С. Торайғыров шығармалары24 бет
С.Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы (ғылыми баяндама). Міржақып пен Көкбайдың айтысы жайлы13 бет
С.Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы (ғылыми баяндама).Міржақып пен Көкбайдың айтысы26 бет
С.Торайғыровтың өмірі мен шығармашылығы. Міржақып пен Көкбайдың айтысы»9 бет
Сұлтанмахмұт Торайғыров романдары мен өлеңдері28 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь