Аудит түрлеріне сипаттама

Мазмұны

Кіріспе
1 Аудиттің тәуелсіз қаржылық бақылауының нысаны ретіне дамуы
1.1 Аудит ұғымы және оның даму кезеңдері
1.2 Аудиттің мәні, қажеттілігі және зерделеу аспектілері

2 Аудит түрлеріне сипаттама
2.1 Сыртқы аудит және оның ерекшелігі
2.2 Ішкі аудит және оның мақсаты
2.3 Ішкі және сыртқы аудиттің айырмашылықтары

3 Тәуелсіз қаржы бақылауының дамуы
3.1 Аудитті жоспарлаудың мақсаты мен қағидалары
3.2 Аудиттық жоспарлаудың сатысы
3.3 Жалпы жоспар құрастыру мен аудит бағдарламасы

Қорытынды
Пайдаланылған ақпарат көздері
        
        Мазмұны
Кіріспе
1 Аудиттің тәуелсіз қаржылық бақылауының нысаны ретіне дамуы
1.1 Аудит ұғымы және оның даму кезеңдері
1.2 Аудиттің мәні, қажеттілігі және зерделеу аспектілері
2 ... ... ... ... ... және оның ерекшелігі
2.2 Ішкі аудит және оның мақсаты
2.3 Ішкі және сыртқы аудиттің айырмашылықтары
3 Тәуелсіз қаржы бақылауының дамуы
3.1 Аудитті жоспарлаудың ... мен ... ... ... ... ... жоспар құрастыру мен аудит бағдарламасы
Қорытынды
Пайдаланылған ақпарат көздері
Кіріспе
Еліміздің экономикалық нарықтық қатынасқа көшу ... ... ... ... даму жолында жаңа ғылым саласының пайда болуына
алып келді. Бұл – аудит. Аудиттің ... ... ... ... ... шығу ... айтатын болсақ, ол алғашқыда «тыңдаушы» деген мағынада
қолданылған. Осы орайда ... сөзі нені ... оның ... ... ... пайда болған және қандай объективті жағдайлар оған ... ... ... ... ... ... яғни ол «тындап тұр» ... ... ...... ... ... ... тексеруші немесе
бақылап-басқарушы тыңдаушы болған. Сондықтан ертен заманда «аудитор» -
«тындаушы» дегенді ... яғни ... да бір ... ... ... адам ... барысында аудитоор деп аталынған.
Орта ғасырдың соңғы жылдарына дейін барлық елде әріп танитын және жаза
алатын адамдар өте аз ... ... деп – ... ... есебін тындауға тиісті қызметкерлерді «аудитор » деп ... ... сол, ... ерте ... ... аудитор қызметінде есеп берудің
жазбаша түрінен, ауызша ... ... есеп ... ... ... Өйткені
кез-келген жазба құжатты қолдан әр түрлі етіп жазуға, өзгертуге болады деп
түсінген. Ал, ... ... ... ... ... ... есеп беруші
өтірік айта алмайды деген. ... «бет ... – жүз ... - деген ұлы
сөзшің мағынасы осы негізде келетін шығар, ... ... мен ... - деген, ал өз кезегінде есеп беруші «сеніміңізді» ақтаймын» -
деген адамгершілік қасиет негізінде алынған деп ... ... ... ... ... ... нысаны ретінде дамуы
1. Аудит ұғымы және оның даму кезеңдері
Аудит термині осыдан екі мың жыл бұрын «audio» деген ... ... ... ... «ол ... немесе «естуші» дегенді білдіреді.
Рухани оқу орындарында озат оқушыны ... ... деп ... ... басқа оқытушыларды сабақта өткен ... ... ... қалай орындағанын, яғни оқу үлгерімдерін тексеріп
отыруды сеніп тапсыратын болған. Еуропаның көптеген елдеріндегі ... мен ... ... ... ... ... ауызша есеп
беруін тыңдаушы қызметкерді аудитор деп атаған. Есеп берудің бастапқы
ауызша түрі көптеген ... ... ... ... ... де орта ... ... есеп берудің ауызша түрі ... ... ... деп ... ... ... кез-келген құжатты қолдан оңай
түзей салуға болады, ал ... ... ... тіке ... тұрып
өтірік айту мүмкін емес немесе өте қиын, деп ... ... ... ... болу ... ... әрі ... толы. Бір авторлардың айтуынша, есеп ... ... ... ... ... және ... ... дәуірімізге дейінгі ІV
мыңжылдығынан басталады. Сонымен бірге, Ніл, Тигр және Евфрат ... Таяу ... ... ... ... ... мемлекет құрылып, шаруашылық қызмет жүргізілді, үкімет
өнім, мүлік, салық жинау, орындалған ... ... ... және ... ... ... айналысты. Бақылаудың әр түрі жүзеге асырылды, оның
ішінде аудит те бар. ... ...... азайту және шенеуніктер
тарапынан алдау әрекеттеріне жол бермеу. Бірқатар бақылау түрлері ... ... ... да ... Онда ... екі ... күзету,
адал қызметкерлерді жалдау, міндеттерді бөлісу ... ... ... ... ... Рим, Қытай және Греция сияқты
антикалық елдерде де болған. Мысалы, ежелгі ... ... ... ... жж.) ... түгендеу кезең сайын, ал шаруашылық
операцияларын бақылауды үш адам ... ... Оның ... не нәрсе
берілді, соның санын папирусқа белгілеп отырса, екіншісі нақты босатуларды
жүзеге асырған, ал ... ... ... үшін ... ... ... ... нормамен салыстырып отырған. Ресурстардың қозғалысы
мен болған ... ... ... қатаң тәртіппен құжатталып отырған,
тікелей орындаушылар мен қатысушылардан ... ... ... ... ... ... пайда болған.
Есепті жүргізу бойынша арнайы заңнама алғаш рет Вавилон
мемлекетінде пайда ... ... заңы ... ... ... ... жж.) конгрестерге дербес есеп жүргізуді, ал ...... ... әмір ... ақшаны қолхатсыз беру жарамсыз деп
саналған.
Чжоу династиясы басқарған уақыттағы көне ... ... ... 1122-256 жж.) ... ... ... оның ... үкімет департаменттерінің мұқият әзірленген ... мен ... ... Ал, ... дәуірімізге дейінгі 700 жылы ол жақта негізгі
міндеті мемлекеттік ақша мен ... ... ... бар ... ... ... беру болып табылатын Бас аудиторлық
қызметі ... ... ... ... V ... Халық жиналысы
мемлекеттің кірісі мен шығысын бақылады, ал оның ... ... ... тұлғалардың өкілеттілігі біткенше құжаттарын тексертіп үкімет
аудиторларын қамтыды.
Басқа авторлардың айтуынша, аудиттің пайда болуы ... ... ... ... бухгалтерлік есептің қалыптасу кезеңімен тығыз
байланысты. Бухгалтерлік есеп ... ... рет ... кітап жазған
италияндық ұлы математик Лука Пачоли (1445-1517 жж) ... ... ... тіркеп отыратын көпес кітабының іс жүзіндегі пайдалылығын атап кеткен
болатын.
Шаруашылық қызметтің дамуы ... ... мен есеп ... ... ... жаңа бақылау формасын талап етеді. Англияда
аудиторлық алғаш рет 1299 жылы ... ... ал 1324 ... 24-інші
наурызында король Эдуард ІІ, үш ... ... ... ... ... ... ... Беркенхед, Уэльс
провинцияларындағы барлық есепшотты тексеруге, оларды тыңдауға, ... және ... ... ... ... белгілеп отыруға
міндеттейді.
ХІІ ғасырдан бастап Англия мен ... ... ... ... ... елдерінің Қазынашылық мұрағаттарында (архив) аудиторлық
қызмет туралы мағлұмат жиі ұшырасады. ... ... екі ... ... ... қалаларда елдің көзінше, яғни жария түрде – билеп
төстеуші ... ... ... ... ... қазынашы
аудиторлық есеп беруді ауызша, яғни елге естірте оқитын болған;
2) ірі ... ... ... ... ... декларацияға» орай «дебет және кредит» бойынша егжей-тегжейін
тексеру, яғни оны ... ... мен ... кеңесінің алдында
ауызша есеп берген.
Қалалардың, фабрикалардың өсуімен және сауда-саттықтың кеңеюімен
сипатталатын ХVІ-ХVІІ ... ... ... ... есеп ... жаңа ... ... болуына итермеледі, яғни себепші болды.
Бұрыштың басына мүлікке деген меншік құқығы мен пайда және ... ... ... ... Аудит тыңдау процесінен жазбаша құжатты және
растаушы куәні зерттеуді ретімен талдаушыға айналды. ХVІІ ... ... ... бір ... ... ... аудитор ретінде қызмет
етуіне тыйым салу туралы алғаш рет заң ... ... ету ... ... сол ... бері осы ... ... тәуелсіздігі деген ұғым
енгізілді.
Мұндай аудиторлық озық ... ... тек ХІХ ... жартысында ғана кәсіби аудит тұтас іскерлік әлем мен кәсіпкерлік
қызметтің ... ... ... ... Бұл ... жолдарын салу мен
сақтандыру компанияларының, ... ... ... ... Ағылшындық темір жол және сақтандыру компаниялары мен басқа да
инвесторлар Солтүстік Америкаға аттанғанда, яғни ... ... ... аса ірі ... ... мүддесін қорғау үшін тәуекелсіз
аудиторлар да барды.
Осыған байланысты солтүстік америкалық аудиттің шығу ... ... ... және ХХ ғасырға дейін АҚШ-тың тәуелсіз аудиті
ағылшындық үлгімен құрылып келді. Ол балансқа қатысты мәліметтерді ... ... ... ... Х. ... американдық аудиттің сол
кезеңін «есепшоттық аудит» деп атаған, өйткені аудитордың ... ... үш ... ... және бухгалтерлік кітапты жасауға кетті. Аудит
рәсімі (процедурасы) жылдам ұлғайған американдық ... ... ... тыс ... ... ... ... мен көшіруді
тексеретін британдық стиль біртіндеп американдық ... ... ... ... ... ... аудиторлар тестілеу
әдісінен басқа операцияларды тексеру мақсатында бизнес бойынша серіктестен
фирманың ... ... ... ... іс ... ... ... мүдделерін ескеру арқылы олар баланстың белсенділігі мен
бәсеңдігін бағалауға, сондай-ақ пайда мен залал туралы есеп ... ... ... ... ... операцияларының нәтижелеріне де көп
назар аударатын болды.
ХХ ғасырда бухгалтерлер мен аудиторлардың аса ірі трансұлттық
ұйымдардың құрылуына әкеп ... ... ... мен бизнестің
ғаламдау (глобализация) тенденциясы біршама тереңдей түсті. Кәсіби аудиттің
дамуы үшін Халықаралық есеп стандарттары бойынша ... (LASC – ... ... ... ... ... халықаралық ұйымы (NHTOCAN –
1953 ж.), Халықаралық бухгалтерлер федерациясы (IFAC – 1977ж. ... 1979 жылы ... Есеп пен есеп ... халықаралық стандарттары
бойынша үкіметаралық сарапшылардың жұмысшы тобы (ISAR) сияқты ... ... ... қызметіінң маңызы айрықша. Осы жаңашылдықтардың
барлығы ендігі жерде аудиттің бухгалтерлік жазбалардың ... ... ғана ... ... мен ... ... кең өріс алуын
көрсетеді. АҚШ және Ұлыбритания сияқты дамыған ... ... ... жүйесі қалыптасқан. Оларды жетілдірудің қажеттілігі көптеген
кридиторлар, инвесторлар және ... да ... ... ... ... ... ... туралы сенімді қаржылық ақпаратқа
сұраныстың өсуінен туындап отыр.
2. Аудиттің мәні, қажеттілігі және зерделеу аспектілері
Американдық бухгалтерлер ассоциациясы ... ... ... ... бойынша (ААА) аудитке мынадай анықтама берді: «Аудит
– бұл экономикалық іс-әрекеттер мен оқиғалар туралы объективті деректердің
бағалауын, оның ... ... бір ... ... сәйкестігін
алудың және мүдделі пайдаланушылардың нәтижелерін ұсынатын процесі».
Классикалық ұғымда ...... ... істемейтін
маманданған тәуелсіз аудитор жүзеге асыратын ешкімге тәуелсіз сырттай
қаржылық ... ... ... ... ... ... ... байланысты артып отыр:
1. Кәсіпкерліктің дамуы мен капитал өсуінің әсері;
2. ӨЗін-өзі реттеуге ұмтылатын ұйымдар санының арта ... ... ... ... ... және
кредиторларға олардың ... ... ... ... ... ... жағдай тудырудың қажеттілігі;
4. Компаниялардың операциясы көп әрі күрделі ... ... ол ... ... ... ... ммүкіндігі болмағандықтан
аудиторлардың қызметіне мұқтаж;
5. Қаржылық ... ... ... ... жазбаларына
әдетте қолдары жете бермейді және олардың тиісті тәжірибелері жиі бола
бермейді;
6. Пайдаланушылар ... ... ... ... үшін ... болуы мүмкін, сондықтан да аудиттер арқылы ... ... ... мен анықтығы оларға ауадай қажет.
Аудит – бұл біздің ... ... ... және ... да ... жүргізуші субъектілердің
қызметін экономикалық талдаудың және қаржылық бақылаудың ... жаңа ... ... ... мен ... қызметі жүзеге асырылмаған
деп, айтуға болмайды. Алайда көптеген операциялық мазмұны ... ... ... ... да, ревизия мен аудит екеуі бір ұғымды білдірмейді.
Аудит ... ... ... ... ... Ол
экономикалық бақылаудың формалары мен ... ... ... іс ... ... ... ... тексеру,
балансты немесе сот-бухгалтерлік сараптаманы ... ... ... ... ... да ... өзінің міндетін жүзеге асыру барысында
аты аталғандардың және есептік, бақылаушы-талдамалы ... ... ... ... ... ғалым Я.В.Соколовтың
айтуынша, тексерудің мақсаты кемшіліктерді құрту және ... жою, ... ...... ... және ... ... құқы бар және сатылас байланысты ұстанатын
тексерушіні клиент өз қалауымен ... ... ... аудиторды
клиент өз қалауымен таңдайды және олардың ... ... ... жол ... азаматтық құқықпен реттеледі.
Тексеру және бақылау түсініктеріне қарағанда, аудит ұғымының
аясы кең, ... бұл ұғым ... ... ... ... ғана ... ... негізде шығындарды ұтымды ету мен табысты
оңтайландыру үшін шаруашылық ... ... ... ... ... ісін қамтиды. Аудитке келісімшарт негізінде жүзеге асырылатын, оның
ішінде, бухгалтерлік есеп, ішкі бақылау және қаржылық есеп ... ... ... ... ... ... ресурстарды
пайдаланудың тиімділігін арттыру және шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... сараптамасының өзінше бір
түрі ретінде ... ... ... ... ... үшін ... бір салалар мен
компаниялар іс-әрекеттің жағдайы туралы шындыққа жанасымды ... ... ... ... ... зерделеу қажет.
Мемлекеттің, аймақтың экономикалық жағдайы белгілі бір салалар мен
шаруашылық жүргізуші ... ... ... туралы
мәліметтерді алу бойынша бірқатар әдістемелік тәсілдемелер мен нұсқамалар
310 «Бизнесті ... атты ... ... стандартында ашып
көрсетілген. Алайды бұл стандарт қаржылық есеп ... ... ал ... ... түрлері әдетте экономиканың әр
түрлі салаларында оқиғаларды, процестерді және құбылыстарды ... ... бар ... ... және өлшемдерге ие. Осы
арада ... ... озық ... ... ... ... және ... сипаттарындағы бірқатар мәселелер пайда болады.
Тұтастай алғанда аудитті және талдауды уақытылы жүзеге асыру
шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... ұйымдастырудың
тиімділігін және жоспардың ... ... ... ... ... бизнестің жағдайы мен дамуына субъектілердің өзінен ... ... ... ... салықтық және басқа да
органдар белсенді әсер етуі ... ... осы ... ... ... беру, кредит және баға саясатын жақсарту, өндірісті,
отандық өнімдердің, жұмыс, қызметті өткізуді ынталандыру есебінен бизнесті
басқарудың ... ... үшін ... ... ... ... мен белгілі бір өкілеттіліктері болса да еелулі көмек көрсете
алмайды әрі материалдық өндіріс салаларындағы ... ... ... ... Бизнесті басқару жүйесін нарықтық
экономиканың шаруашылық тетігінің құрамдық бөлігі ретінде қарастыру ... ... ... сипаттама
2.1 Сыртқы аудит және оның ерекшелігі
Аудиттің түрлерін зерттеудің зор әдістемелік ... бар. ... ... ... ішкі және ... ... болып бөлінеді. Зандылыққ
тұрғыдан ерікті және міндетті болып, ал жұмыс ... ... ... ... ... ... ал ... орындалу тұрғысынан қол жұмысы
түрінде және компьютерді пайдалану болып бөлінеді.
Ерікті (инициативалық) ... ... ... өз еркімен
жүргізіледі. Бүл жағдайда аудит тексеруінің көлешн және қойылатын талапты
кәсіпорын шешеді. ... ... ... ... ... ... бойынша жүргізіледі. Көбінесе бұл жағдайда заң ... ... ... ... талап етеді. Шаруашылық субъектісінің
кәсіпкершічігінің көрсеткіштерін тексеруді заң ... ... ... ... ... ... заң орны ... қатынастың даму кезеңінде жалпы ... ... өте ... ... да аудиттің әр түрінін атқаратын қызметі де,
тапсырушылар талабына сәйкес олардың ... ... даму ... ... да ... ... туралы. оның ішінде сьгртқы аудит туралы осыған
дейін көптеген түсініктер ... Енді сол ... ... ... ... ... аудит аудит фирмалары
немесе жеке аудиторлар мен ... ... ... ... Оның ... ... бухгалтерлік қаржы ақпаратын тексеріп
және оның ... ... ... ... ... оның қаржылық жағдайына ... ... ... ... жургізілгеннен кейін аудиторлар шаруашылық
субъектілеріне, ... ... ... ... ... жасап
олардың экономикасының даму бағышн көрсетіп, оның ... ... ... ... ... ... тиімді, пайдалы қолдануына
түсініктеме береді. Осы ... ... сол ... ... және төлем жасау тұрақтылығын, ... ... ... бар ... толық түсініктеме береді.
Сыртқы аудиттің объектісі - ол, шаруашылық субъектілері.
Сыртқы ... ... ... ... ... анықталады.
Тапсырушылар - кәсіпорын, мемлекеттік құрылым және қаржы, мүлік ... ... ... ... тексеруі жүргізілген жағдайда
әлеуметтік-экономикалық мәселелер көтеріледі де, аудитор кәсіпорынның
немесе кәсіпкерлердің, ... ... ... ... ... ... белінеді. Оған себеп, олар шаруашылығын пайда табуға тиімді
жолмен жүргізсе, мемлекет-ке ... ... ... ... ол өз ... ... ... бюджетін толықтыруда өз үлесін қосады.
Шаруашылық субъектілеріне аудит тексеруін жүргізгеңде, оның
негізгі ... ... есеп ... ... ... ... ... дұрыстығын анықтау, содан кейін тапсырушы талабына
сәйкес өз ойын айту және ... ... ... ... ... ... атқарушылар — жеке аудиторлар ... ... ... өз ... ең ... мақсаты меншік
иесінің мүддесін қорғау, яғни, акционердің кәсіпкершілік үшін арнаған ... ... іске ... - ... сүрақ ерекше орын алады. Сыртқы
аудит қызметін осы түрғыдан қарастырсақ, онда оның ... ... ... ... ... ... жэне кәсіпорын жұмысын. оның
қаржылық жағдайын тек кана жақсы жағынан, мүмкінділігі ... ... ... Ал ... ... иесі өз ... тек шындықты,
нақты шаруашылық жағдайын білуге қүштар. Нарықты қатынас ... ... ... ... ... ... ... болып қарым-
қатынастыққа бармайды.
Сыртқы аудитттер өз жүмысын сол елдегі занды түрде ... ... ... ессп ... ... ... ... балансы басылымға, тек қана аудитор өз
корытындысын бергеннен ... және ... ... ... ... ... ... аудитор қорытындысы кәсіпорын ақпаратының дұрыстығын, қаржы
көрсеткіштерінің дұрыс ... ... қана ... ... ғана ... ... рұқсат алады. Ал осы процестердің басылымға
шыгуының үлкен ... ... Ішкі ... және оның ... ... ... ... ішкі бақылау жұмысьмың жүйесіне жатады.
Оның ерекшелігі кәсіпорын шаруашылығына ішкі бақылау арқылы ... ... Ішкі ... ... ... ... ... сияқты
өте кажет жұмыс тәртібі. Сыртған қарағанда ішкі аудиттің төуелсіздік
сақтауы мүмкін емес ... ... ... ішкі ... өзінің жұмысы,
ақпарат тапсыру барысында түгелдей дербестігін сақтайды.
Аудит қызметі қалынтасқан елдерде ішкі ... ... ... ... ... құралады. Оның ұйымдастыру
ерекшеліктері:
1) шаруашынық субъектілерінің басшылары, әкімшіліктері ішкі ... деп ... ... ... ішкі ... ... ... қабылдап,
аудиторлық куәлігі бар маман іздейді;
2) аудитор маманы мен кәсіпорын басшылары ... ... ... ... атқаратын қызметін нақты анықтайды;
б) жұмыс атқару тәртібі, жұмыс ... ... және ... ... ... аудитор тобының штаты анықталып, еңбек ақы ... ... ... ... ... бар, осы ... ескеретін
жағдай аудитор тобы келісім-шартта көрсетілген ... ... ... ... ... ... ... толем мәселесі аудит қызметіне
ешқандай әсерін тигізбейді. Сондықтан да, ішкі ... тобы өз ... ... ... ... ... ... кәсіпорын бастыларынан
ешқандай қысым немесе тергеушілік кездестірмейді. Тағы да ішкі ... ... ... ... ... ... бақылауы арқылы
іске алады. Себебі, ішкі аудит тобы өз жұмысы туралы ... ... ... ... директорлар қоғамынын комитетіне акпарат
тапсырып отырады. ... да ішкі ... ... тапсырушылар немесе басқа
әкімшілік құрылымы ешқандай ... ... ... ... ешқандай
талап, міндет қоя алмайды.
Ішкі аудиттің ең ... ... — ол, ... ... туралы
құралған мәліметтің дұрыстығына, шындығына бақылау жасау, сөйтіп басқару
барысында ... ... ... ... ... ... ... мақсаты кәсіпорынның экономикалық саясатының
орындалуына бақылау жасау, қазіргі кезде біздің елімізде есеп ... ... ... ... оның ... ... немесе орнысыз
екеніне аудиторлық анықтама жасау. Ішкі аудит тобы осы өзінің ізгі мақсатын
іске ... үшін ... ... бухгалтерлік есеп жұмысына, ішкі ... ... ... жүргізіп отырады.
Ішкі аудит қызметі қалыптасқан елдерде аудит қызметі қаржы
ақпаратын, информация күрылымын, ... есеп ... ғана ... ... да ... ... қызметтер көрсетеді. ... ... ... ... ... жасап оның экономикалық даму жолына болжам жасау, қаржы ... ... ... ... ... ... ... беру
тағы басқа сол ... ... ... ішкі ... тобы ... ... ... қызмет көрсетеді. Сонымен қатар ішкі аудитор тобы
сол ... ... бір ... ... ... ... ... тобы ішкі бақылаушы болып қана ... ол ... ... бақылап, баға беріп отыратын сарапшы ролін атқарады.
Қорыта келгенде, ішкі аудит кәсіпорын ... ... ... өте қажет қызмет. Аудит жұмысы арнайы анықталған "Ереже"
талабына сәйкес жүргізіледі. Ішкі ... ... оның ... ... ережесі, аудит стандарты, нормативтік құжаттары,
әдістемелік ереже-нүсқаулары анықталған. Ішкі аудит жұмысының тиянақты және
жақсы жүргізілуі сол ішкі ... ... ... онда ... құндылығына. кәсіпорынның экономикалық саясатына байланысты
боладьг Ішкі аудит хағдайы өз кезегінле ... ... ... Себебі, онда ішкі аудит тобының ... ... бір ... ... кәсіпорын басшыларының қүқы мен міндеті анықталған. Осы ішкі
аудит жағдайында оның негізгі максаты, жұмыс көлемі, іпш ... ... ... ... ... ... аудит ережесін дайындауға шаруашылық субъектілерінің
жауапты қызметкерлері ... ... ... ... және ... бас ... ... комиссиясының бастығы. Әрине, бүл
құжаттың жоғарш сатыдаш құрылымда, ... ... ... ... бекітілгені жөн. Сонда ол ішкі аудит тобының тәуелсіздігіне көп
көмегін тигізеді. Ішкі аудит ... ... ... ... ... нақты келісім, билік жасап оның құқы мен өкідцігін анықтап
бекітуімен ... ... ... тексерудің объектісі, қаржы ақпараты, өндіріс
процесі және компьютер жүйесі. Себебі, шаруашынық ... ... осы ... ... ... Оның ... ... барысының
шышны, әсіресе материал шығыны, өндіріс қызметкерлеріне еңбек ақы ... және ... ... шыған, ішкі аудитті ұйымдастыру шығыны, таш
басқа шығындар кәсіпорын және олардың басшысы үшін ... ... ... ... ... ұйымдастыру ішкі аудит жағдайында жан-жақты
қарастырылуы қажет. ... ішкі ... ... көптеген бақылау және
тексеру қызметін ... ... Ішкі ... тексеру жасаумен қатар
барлық бухгалтерлік құжаттардың дұрыс ... ... ... қабылданған директивтік шешімнің және кәсілорын ... ... ... ... ... ... міндетті. Онымен
қоса түгелдеу процесін жүргізу және оның ... ... ... ... ... ... шаруашылықтың даму жолын қарастырады.
Ішкі аудит жалпы бақылау жоспарын жасайды, оның ішінде шаруашылық
іс-әрекеттеріне ... ... ... ... осіресе
сату барысы, ондіріс шығыны, таза табысты болжау, ... ... ... ... козш қарастыру мәселелерімен айналысады.
Аудитордың негізгі ... ... ... ... ... ... ... шығынын, мөлшерден артық шығынын талдап
немесе жетістіктерін қарастырып оның ... ... ... хабарлап отыру. Негізінде аудиттің мақсаты мен ... ... және ішкі ... ... ... тапсырушы кәсіпорынның талабына
сәйкес анықталады. Ішкі аудит құрылымы келесі ... ... ... ... ... және ... пайдалануы, кәсіпорын мүлкінің,
материалының түгелдігін, еңбек және ақша, қаржы ... ... ... ... және ... сомасын дұрыс есептеуді бақылау тобы ... ... ... ... ... тексеруші және тексеру тобы ... ... ... ... бүл ішкі ... ... ... міндетіне, татабына сәйкес жұмыс жасай береді. Әрине, мамаңдар
біліктілігіне байланысты, олар барлық ... ... ... ... аудит кызметінің саласы да, жоғары орындалуы да жедел боладьу
Арнайы топтарға түсініктеме және онда қызмет ... ... ... ... ... атқаратын мамандардың түрі: аудит
стандартының мамандары. Ішкі аудит қызметінің құрамында оздерінің арнайы
аудит стандарты мен ... ... ... мамандары кәсіпорын
бухгалтерлік есебінде, есеп саясатының орындалу барысында ... ... ... оның тек түрі ғана ... ... орындалуын қадағалап. бақылау және ... ... ... ... оны тек қана ... басшысына хабарлауға
міндетті; ішкі аудит тобының қызметкерлеріиің біліктілігіне жауапты адам.
Дербес, жеке біліктілігін көтеру ... ... ... ... шақырап, соның көмегімен оқыту арқылы оз ... ... Әр ... ... ай ... барлық мамандарды шақырып ... ... ... құжаттарды қарастыру арқылы ... ... ... біліктілігін арттыру үшін бухгалтерлік
жұмысқа. экономикалық кызметтерге жіберу немесе мамандар алмастыру
Әрине, бүл ... ... ... ... ... бар, ... өзіндік жақсы жағы да, кемшілігі де бар.
Ішкі аудит тобының ... өзі ... ... ... ... ерекше мәселе, ол ішкі аудит құрамына білікті мамандар
жинап алу. ... ... ... ... ... ал білікті
аудитор одан да аз. Оған тағы бір себеп ... ... өте ... ... ... ... ... графикпен қызмет атқаруға кез келген
маман бере бермейді.
Ішкі ... тобы ... ... және филиалдарының
қаржынық ақпаратын нақты. жүйелі тексеріп ... ... сол ... және ... ақысын сол жерден алып отырғандықтан өзінің қызметі
мен кәсіпорын сенімін ақтауға міндетті. Ішкі ... ... ... ... ... кәсіпорын қаржылық жағдайының, кәсіпкерлігінің
тұрақтынығын, ... ... ... ... қызметі үлкен фирмаларда, Халықаралық корпорацияларда
қызмет көрсетуінің рөлі өте ... ... ... ірі ... құрылымы болады, ал олардын, сол ... ... ... болады. Яғни. ондай кәсіпорындарда ішкі аудит тобы бухгалтерлік
есепті, күнделікті шаруашылық ... ... ... ... олар
сол кәсіпорынның экономикалық даму ... ... ... жағдайының күшею жолдарын, табыстылықты көтеруді қарастырадш
Ішкі аудит оз қызметін талапқа сай орыңдап. онын ролін көтеру
үшін ол тек кана ... ... ... сіай ... жасауға
міндетті. Сондықтан да шет елдерде, мысалы, неміс елінің кәсіпорындарында
ішкі аудит құрылымының бастығы сол ... ... ... ... қосыларда өзінің дербестігін қамтамасыз етеді.
Ішкі аудит жалпы ... ... ... атқарады. Оның ішінде
кәсіпорын мүлкін тиімді ... ... ... күшін, еңбек ақы
төлемінің тиімділігін бақылау. Өндірістік кәсіпорындарда ішкі аудит жұмысы
өндіріс шышнын және дайын өнімді сату ... ... ... ... ... ... ... жасап, оның тиімді, орынды болғанын
анықтап, төзу ... және ... ... ... оның ... ... дұрыстығын тексереді. Бүл тексерулер ... ... ... орын ... себебі, жоғарыда аталған
шығындар өндіріс өнімінің өзіндік құнының ... ... ... ... ... ... арқылы өндіріс өнімінің өзіндік қүнының
дұрыс анықталғанын, оны сату ... ... ... таза ... ... ... анықтауға болады. Сондықтан да ... ... ... зерттеулерде ішкі аудит — негізінде оперативтік ... ... деп ... ... керек. Өйткені, тек қана ішкі бақылау,
тексеру арқылы әндіріс шығынына нақты өндіріс саласында бақылау жүргізіліп,
іс жүзінде тексеру ... ... ... ... үкім беріледі
және жіберілген кемшіліктер оперативтік түрде тузетіледі. Содан кейін ... ... ... ... ... ... есептелуіне
жауапкершілік бекітшеді.
Ішкі аудит қызметінде жабдықтаушылармен, ... ... ... банк ... ... салық, әлеуметтік қамсыздындару
мекемелерімен, дебиторлармен, кредиторлармен есесптесу процесі ... ... ... касса әрекетін бақылап, тексеріп отыру, ... ... ... ... Осы орайда құнды қағаз әрекеттерінің
ерекше дамуына ... ішкі ... ... ... қағаз биржасындағы оның
бағасының толқуы, соған сәйкес құнды қағаз пакетін сатын алу ... ... ... ... ... кәсіпкерге өзінің ұсынысын жасап отырады.
Бүл өз бетінше ерекше экономикалық ізденіс болып табылады.
Әрине, ішкі аудиттің күнделікті ... — ол ... ... ... ... ... жүргізілуін,
материалдармен және мамандармен қаматамасыз етуін бақылап, ... ... Ішкі ... ... есеп тобы қолданылатын
бухгалтерлік есеп фирмасын, алғашқы есеп немесе ... ... есеп ... ... ... екі ... жасаудың дұрыстығын, Бас
кіталты жүргізуді, бухгалтерлік ақпарат жасауды тексеріп отырады.
Ішкі аудиттің жаңа бір ... ол, ... ... ... ... анықтау. Осы тұрғыдан, кәсіпорынның басқару
жүйесі, қызметкерлердің міндетін ... ... ... талдау
жасап, басқару құрылымын жақсарту, жетілдіру мақсатымен өздерінің ұсынысын
жасайды. ... ... ... ... ... ... дайындауға ерекше көңіл бөлінеді.
Қорыта келгенде, ішкі аудит қызметі кәсіпорын ... ... ... ... бриғада, цех, жеке бөлімдер
шаруашынығынан бастап олардың мемлекет заңын, ... ... ... ... бақылау жасап, өндіріс технологиясына талдау жасайды.
Сондықтан да ішкі ... ... ... ... ... ... ... өзгерістер болса да уақтылы анықталып оның
түзету немесе ... ... ... ... ... нотижесінде
кәсіпорын шаруашылық -қаржылық жағдайын жақсартуға ... оған ... ... ... жолы ... ... қызметі күнделікгі жүйелі жұмыс жүргізу нотижесінде
кәсіпорын ... ... ... ... басқаруға,
өндіріс барысының тиімділігін арттыруға қажетті ... ... ... ... ішкі ... қызметі күннен күнге қиындап, күрделеніп
отыр. Оған себеп ... ... ... ... ... технологиясының өте
күрделі түрде дамуы, ... ... ... ... ... ... сәйкес болып отыр. Оған қоса қазіргі ... өте ... ... қаржыны пайдалану зандары да себеп болып отыр. Сондықтан да,
ішкі аудит қызметін атқарушы мамандар өте ... ... ... болуы қажет. Олар өз жұмысын өте тиянақты, орынды, аудит
этикасын өте ... ... ... болуы керек. Сонда ғана олар жоғарғы
беделді кәсіпорын үжымының сеніміне ие болады.
Ішкі аудит ... ... ... ... ... жұмыс жоспарымен тікелей байланысты болады.
Себебі, ол ... сол ... ... цехтарына, жүйелі, күнделікті
бақылау, тексеру жасап отырады. Олар өз ... ... ... ... бейттіріп, өзінің қызметінде басшылық құжат регінде
қолданады.
Аудит тобының ... бір ... ... ... ол ... ... басшысы ішкі аудит тобының жұмысына бақылау жасап
отырады, ал ... тобы цех, ... ... ... ... өз ... мәлімет беріп отырады. Ол жоспар құпиялықта сақталуы қажет. ... ... ... ... ... оның қалдығы келесі жылға
аударылады. Кейбір ... ішкі ... ... ... ... ... немесе мамандық біліктілігі жетпеген жағдайда олар ... ... ... ... Осы орайда айтатын болсақ, сыртқы және
ішкі аудит қызметкерлері тығыз байланыста ... ... ... ... ... ... бір-біріне сенімділік олардың ... ... ... Ішкі және ... ... айырмашылықтары
Сыртқы аудит өз қызметінің барысында ішкі ... тобы бар ... ... көрсететін болса олар ішкі аудит жұмысына үлкен ... да, ... ... ... ішкі аудит материалын қайта
тексермейді. Сыртқы және ішю ... ... ... ... ... олардың мазмүны мен мақсат, міндеттерінде айырмашылық бар екені
анық. Сол үшін арнайы кесте келтірілген.
Кесте 1
Ішкі және ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... анықтайды. |Сыртқы ... |
| ... ... ... ... |
| ... ... ... ... |қамтамасыз ету мәлімет ... оның |
| ... ... ... ... |
| ... басшынары- |рін дұрыс екенін ... |ның ... ... ... |
| ... ... ... ... |
| |дік. ... ба- ... |
| ... ... ... |
|Мақсаты ... және ... ау- ... ... өте |
| |дит ... ... ... ... ... |
| ... ... |оны ... ... объектісі мен |біліктілік комиссиясы |
| ... ... әр- |ше- |
| ... ... ... ... дербес - |
| ... ... |тәу- |
| ... және ... ... |
| ... ... |Ішкі және сыртқы |
| ... ... |
| ... ... ... ... |
| |рын ... ... |
| | ... ... ... | ... ... |
| | ... |
| | |Заң ... ... |
| | ... |
| | ... ... | |ды. |
| | |Сол ... ... ... | ... талапкерлер |
| | ... |
| | ... ... ... ішкі ... ... аудиттен ерекшелігі, ол
кәсіпорын құрынымына жататыңдығы, сонымен қатар ... ... ... қызмет атқарады, тікелей басқаруында болады. Ішкі ... ... ... ... ... ... ... тұрғысынан бақылауда болады. Сонда да ... ішкі ... үшін ... ... рөлі өте ... ... олар оперативтік
бақылау, тексеру жүргізуде көп қызмет көрсетеді.
Сондықтан да ішкі аудиттің ... ... ... ... кәсіпорынның негізгі құралының, материалдарының, тауарының,
өндіріс ... ... ... ... есебін күнделікті бақылап
отыруында. Қазіргі кезде ішкі аудит кәсіпорындағы күнделікті ... ... ... ... ... ... ... керек. Сондықтан
да ішкі аудит тек қана күнделікті кәсіпорын шаруашылығына бақылау жасап
қана коймай олар сол ... ... ... ... ... ... ... жақсарту жолдарын көрсету мақсатымен кызмет
көрсетеді.
3 Тәуелсіз қаржы бақылауының дамуы
3.1 Аудитті жоспарлаудың мақсатымен қағидалары
Аудитті жоспарлаудың мақсаты. ... 300 ... ... көрсетілген, жоспарлаудың негізгі мақсаты - тиімді аудит
жүргізуді қамтамасыз ету. ... ... ... ... ... аудандарына көңіл аударуына көмек береді, потенциалды
проблемеларды табу мен ... ... ... ... Сонымен қатар,
тапсырысты аудитор, асистенттер арасында ұтымды бөлумен эксперттердің
атқаратын ... ... ... ... ... ... алу үшін
тексеріс жүргізуге қажетті жеткілікті дәлелдемелер жинау ... ... ... құны минималды болу керек. Бұл жоспарлану жұмыстарына
байланысты болады. Сондықтан әрбір ... үшін ... ... ... оның ... аудиторлық шаралардың қажетті көлемін анықтау;
- тексеріс жүргізу шараларын бағалау;
- аудит ... ... ... ету ... ... ... қағидалары. Аудит жоспары аудит жүргізудің жалпы
қағидалары негізінде жасалады, ... ... ... ... ... ... жоспарлау
- оңтайлы жоспарлау;
Аудиттің кешенді жоспарлау қағидаты жоспарланудың барлық ... ... ... мен келісімділігін қамтамасыз етеді, яғни
аудиттің ... – ала ... ... ... мен ... жасалуына
дейін қамтамасыз етеді.
Аудиттің үздіксіз жоспарлау қағидаты аудиторлар тобына арналған ... ... және ... ... ... тарату мерзімі
бойынша және құрылымдық бөлімдер арасындағы байланысын қарастырады.
Аудиттің оңтайлы жоспарлау қағидаты жоспарланудың нұсқаулығын ... ... ... ... ... ... мен бағдарламасы үшін
оңтайлы нұсқаны таңдап алуына мүмкіндік береді. Оның ... ... ... жоспарлаудың сатысы
Аудитті жоспарлау сатысы. Жоспарлау - аудит ... ... ... мүмкіндік беретін шара және сондай-ақ тәуелділікті
төмендетеьін маңызды жағдайлардың айқындалмауы. Жоспарлау - ... ... ... жай ғана ... ... ... кез келген
тексеріс жүргізу шараларында қайталынып келіп отырады. Әрбір ... ... ... ... ... Аудиторлар өз жұмысын тексеріс жасаймын
деп отырған ұйымның ... ... ... ... Ол үшін ... ... зерттеу, қызмет түрі мен оған ... ... ... және т.б. ... мен үйым ... ынтымақтасу
кезінде қаржылық есептілік көрсеткіштерін анықтау керек, клиент ... ... үшін ... Тек қана қайта зерттеу нәтижесінде ұйымның
алдағы уақыт жұмыстарының ... ... мен ... ... ... ... ... аудит ұзақтығын. Сәйкесінше жұмыс көлемі, оның
қиыншылықтары мен ұзақтығынан аудит жүргізу құны ... ... ... ... көрсетуге болады;
|Алдын – ала жоспарлау ... ... ... мәліметтер жинау ... ... мен ... бағалау ... ... ... ... ... жалпы жоспары мен бағдарламасын құру |
2 ... ... ... ... ... ала ... ... ала жоспарлау сатысы келесі аудиторлық
қызмет жағдайларынан тұрады:
- клиентті таңдау және аудит атқарғаны туралы шешім қабылдау;
- ... ... үшін ... ... жқмыс талаптарымен келісу;
- аудит жүргізуге клиенпен келісім- шарт жасау.
Клиентті ... ... ... ... ... ... ұйым қажет деп таныған клиенттермен ынтымақтасу міндетті емес,
қызмет көрсетуді жалғастыру, егер ... ... ... ... ... жаңа клиенттерді таңдауға байланысты мынандай элементтерді қамтиды:
- болжалды клиенттің репутациясын бағалау, оның қаржылық ... және ... ... ... ... ... ... клиентке деген аудиторлық ұйымның тәуелсіз бағасы.
Клиенттер мен қарым-қатынасын жалғастыру ... ... ... ... жыл ... ... ... болған ерекше жағдайларда.
Тексеру басталу туралы шешім қабылдағаннан ... оны ... ... ... анықталады. Көпшілік аудиторлық фирмалар өзінің тексеріс ... ... ... ... ... бейімділігі. Аудиторлық
ұйымның ішкі фирмалық стандарты негізінде клиентпен ... ... ... керек. Төменде көрсетілген бөлімшелерден тұрады.
1. Экономикалық және оның басқаруы туралы жалпы мәліметтер. Аудиттің
310 халықаралық ... ... ... сәйкесінше, «қаржылық
есептілікке аудит жүргізгенде аудитор клиенттің бизнесі жайлы ... ... алуы ... ... ... мен ... ... және айқынмдау қажеттілікті болуы керек, бұлар аудиторлар
бойынша, қаржылық есептілік, ... және ... ... ... ... ... Аудиторлық біліктілік деңгейі, қызмет көрсетуіне ... ... ... ... ... шеңберінде және экономика туралы
жалпы білімі кіреді. Талап ... ... ... ... ... төмен болады. Клиент бизнесі туралы білімді игеру үздіксіз
және кумулятивті мәліметтерді бағалау және ... ... ... ... ... ... ... өатысты болуы керек. Мысалы,
мәліметтер жоспарлану кезінде пайда болуына қарамастан, ол ... ... ... және ... яғни ... ... ... туралы аса толығырақ танысу шамасына байланысты болады. Субъект
және сала туралы білім қайнар көзі үшін де ... ... ... ... ... ... мен сол ... жұмыс
тәжірибесі;
- жұмыс қызметкерлері мен сала және субъект туралы пікірлесу;
- берілген субъектің жұмыс істемейтін ... ... ... ... ... ... ... қатысты жариялымдар (стастистикалық материалдар, кезеңдік ... ... ... және ... ... ... ... Субьектің дайындаған құжаттары (отырыс ... ... ... жыл ... жылдық және қаржылық есептіліктер,
субьектің әкімшілік құрамының ішкі ... ... ... ... ... ... сату және ... жоспарлары).
Клиент бизенсін білу аудитордың кәсіби ой – пікірінің негізі болып
табылады. Клиент ... ... және оны ... ... ... ... проблемеларды анықтау және тәуекелділікті бағалауға;
- тиімділікті жоспарлау және аудит атқаруға;
- аудиторлық дәлелдемелерді ... ... ... көрсетуді қамтамасыз етуге көмектеседі;
Клиенттің әкімшілік және өндірістік жағдайларын ... ... мен ... ... ... ... себебі аудитордың
қызметкерлер жұмысын бақылауға жіне ір деңгейдегі басқарушылар мен ... ... бар. ... ... ... ... бизнесін
тану мен жоспарлауға барлық аудиторлық ... ... ... ... ... туралы мәліметтер жинау кезінде келесідей
аспектілер қаралады:
- іскерлік абырой және ... ... жеке ... кәсіби
тәжірибелігі;
- жиналыс жүргізу мерзімдері;
- лауазымды инструкция және міндеттерді енгізу;
- ішкі аудит жүргізуінің болуы;
- ... ... ... ... ... туралы ереже және коллективті келісім – шарт ұсыныны
және т.б.
2. ... ... ... ... ... Клиенттің
ағымдағы жіне болашақтағы жағдайын түсіну үшін ... және ... ... ( ... ... ... ... және капитал жеткіліктілігін(ұзақ мерзімді міндеттемелерді ... және ... ... ... ... керек. Алдын – ... ... ... сұрақтарды құрастыру қажет:
- табыс құрылымы мен өсу тенденциясының басқа негізгі ... ... ... ... – қол ақша ... қозғалыс тенденциясы қандай?
- қолма – қол ақша қозғалысы мен ... ... ... ... ... ... – қол ақша қозғалысының сенімді болжау дайындалған ба?
- өтімділікке байланысты қандай ереже болады?
- ұзақ мерзімді жалдық ... бар ... ... ... бойынша күрделі соммалар бар ма?
3. Өндірістік шаруашылық қызметі.
- негізгі өндірістік жолдары қандай және ... олар ... ... ... өнім ... ... ... жасай ма?
- қандай негізгі өндірістік жоспарлар ажасалады?
- қандай өндіріс күштілігімен клиент жұмыс істейді (толық., толық емес)?
- қандай ... мен ... ... ... сонымен қатар қызмет
көрсетуді пайдалану кім негізгі пайдаланушы болып табылады?
- альтернативті ... ... бар ... ... даулары бар ма ( қаншалыұты олар өндірістік- ... ... ... өнім сапасына байланысты проблемалар болады ма?
- дайын ... баға ... ... ... ... ... жоғары талаптар және жеткізуге байланысты қатаң
шартты келісім – ... бар ... ... ... кезде сұрақтар шеңбері, алдын ... ... ... ... ... талаптары мен
мүддлеріне байланысты кеміп немесе артып отырады. Қаржылық ... ... үшін ... ұйым ... ... ... үшін ... таңдау аудитті қамтамасыз ету ... ... ... ... техникалық және кәсіби ... бар ... ... ... ... Кең ... ... тексеріс жүргізу кезінде оның басқарушысы бірнеше ... ... ... мен ... сұрақтар бойынша кеңес берушілер және
басқа да ... ... ... Аз ... ... бір- ... жұмысшылары жеткілікті.
Жұмыс талаптарымен келісу. Клиент пен аудитор арасындағы ... ... 4 ... ҚР – ның ... қызмет туралы» заңына сәйкес
қарастырылады. Әрбір келісім – шарттың ... ... – ала ... ... ... ... ... болғанда екі жақ жұмыс талаптары
бойынша жазбаша құжат ... ... ... ... ... ... ... оның қойғвн талаптары мен қанағатын анықтау
қажет, сонымен қатар аудит жүргізуге байланысты ұйымдастырушылық сұрақтарды
қарастырылады. Ол үшін ... ... ... ... - ... ... аудит жүргізу туралы ұсынысын келісім - хат ... ... ... ... ... ... хат ерікті түрде құрылады. Онда аудит
жүргізу мерзімі, оны жүргізу қажеттіліг, соынмен қатар шешімін талап ... ... ... гонорар көлемі және т.б. көрсетіледі. Келісім –
хат алғаннан кейін ... ұйым ... - ала ... аудитін
жүргізеді. Қаржылық есептілікке тексеріс жасауға шақыру себебін бағалаған
кезде ... ең көп ... ... ... ... Егер кәсіпаорын сатылуға дайындалған болса немесе оны қайта құру
қаралса,онда олар ... ... ... ... кең
көлемдңматериалдар дайындау керек.
Клиент және аудиторлық ұйым аудит жүргізуге байланысты келісім-шарт
талаптарын ... ... ... ... ... үшін, бұл
талаптпарды келісім-шартта анықтап белгілеу керек. Міндетті ... ... ... ... үшін ... себебі ло тестер
жүргізу және жалпы аудитті орындау мен басқа да қызмет ... ... ... ... ... ... ... келісім-шарт Қ.Р-ң
Азаматтық Кодексінің 384 статьясына сәйкес қызмет көрсетуі қайтарымды
келісім-шарт ... ... ... бастап
күшке енеді және екі жақ үшін де міндетті болып табылады және ... ... ... ... Егер соңғысы көрсетілмесе, онда келісім-шарт
сонда ... ... ... ... ... деп ... Әрекет ету мерзімі
тоқтатылады егер:
- келісім- шартта негізделген иіндеттерді атқару мүмкін емес ... (Қ.Р. ... ... 374 ... ... ... тәртіпке байланысты екі жақтың банкрот деп мойындаған
болса;
- келісім-шарт жасаған мемлекеттік мүшесін алып тастаған ... ... (Қ.Р. ... ... 404 ... ... тексеріс жүргізу келісім-шартты ресми құжат болып
табылады. «Аудитор – клиент» арасындаңы қарым-қатынасты регламентейтін ... ... ... жоқ ... ... ... ... бұл келісім-шартта заңды түрде ... ... ... көрсетеді және осы жағдайда тапсырыс беруші –клиент,
атқарушы – аудиторлар. Дегенмен, кәсіпкерлікте пайдаланылатын ... ... ... ... Біріншіден,
келісім-шарт жасаған кезде үшінші жақ ... ... ... ) ... есептеледі. Себебі деректер бойынша аудитор
сапасыз тексеріс жүргізу нәтижесінде ... ... үшін тек ... алдында
ғана емес ,сонымен қатар пайдаланушылар алдында жауапты болады. Келісім-
шартқа қол қою алдында аудиторға ... ... ... клиенттің
тілегін нақты анықтап алу керек және оның ... ... ... ... ... ... жүргізуінің сапасы, аудиторлар мен клиент
арасындағы қарым-қатынасы көбіне аудит жүргізу ... ... ... ... ... ... ... келісім-шарт
жасаудың стандарттық түрін пайдаланады. Бірақ нақты кәсіпорында ... ... ... жөн, ... ... ... ... мөлшерде оның
мәні мен мазмұнын түсіне бермейді. Аудиторлық тексеріс ... ... ... ... ... қажетті құжаттарды ұсыну мерзімін
анықтаған жөн, себебі клиент аудитроды шақырып ... ... ... жиі ... ... бұл жұмысты өте қиындатады. Келісім-шартта тапсырысшы
талабында аудиторлық ұйым ... ... ... ... ... ... ... аудиторлық қаржылық тәуелсіздігін қамтамасыз етеді. Клиент
жағынан оған деген «қысымның» болуы және аудит үшін сыйақыны төлемей ... ... ... ... ұйым ... ... алдын-ала төлеу
сомасы 50-ден – 100 ٪ дейін мөлшерді құрайды. Келісім –шартта тексеріс
кезінде ... ... ... ... ... ... жөн ... түгендеу кезінде жәрдем беретін қызметкерді анықтап
беру, мүмкін болған жағдайда аудиторлық командировкаға шығу үшін ... және т.б.) ... үшін ... Қ.Р-ң Азаматық Кодексінің 385 статьяға
сәйкес, келісілген баға бойынша тапсырыс ... ... ... үшін
төлеу міндетті. Келісім-шарттың негізгі бөлімдері – бұл:
- келісім-шарт заты;
- қызмет көрсету мерзімі;
- құқықтар;
- ... ... ... төлеу талаптары мен мөлшері;
- басқа да талаптар.
Аудиторлық тәуекел және маңыздылықты ... ... ... жоспарлау кезінде аудитор алдағы аудиторлық жұмыстың сипатын және
көлемін анықтайды. ... ... ... ... ... көлемі де
сәйкесінше көбірек болатыны ескеру қажет. Сондықтан аудитор маңыздылық пен
тәуекелділікті бағалауы қажет. Аудиторлық шаралар мен ... ... ... ... ... ... ... туралы алдын
–ала пікірлескенде баланс бөлімшелері үшін ... ... ... және ... ... ақша қозғалысы, меншікті капиталды ... ... ... Қаржылық есептілік үшін ... ... ... мақсатының бірі болып жалпы жалпы аудиторлық ... ... ... көңілін қаржылық есептіліктің маңызды элеметтеріне ... ... ... ... ... және ... ... бойынша
біріккен қателер деңгейі болып, көлемі арнайы ... ... ... ... сай ... Тексеріс жоспарлай отырып,
аудиторға маңыздылық деңгейін анықтау қажет, бұл есеп ... ... ... мен ... табуға мүмкіндік береді. Аудиторлық
тексерістің барлық сатыларында маңыздылықты бағалайды: жоспарлау, ... және ... ... ... ... ... ... ала баланс бөлімшелері, кіріс және шығыс туралы есепте жеке алғанда
және толық қаржылық ... ... ... ... ... ... ... дәйектілікпен атқарса болады:
Әр саладағы қателер саны аудит жүргізу ... ... ... ... туралы жасаған алдыңғы пікірін өзгертіп
отырады. ... ... ... ... бірі ... өзгеріс немесе
аудитордың жасаған қорытындысы, яғни алдыңғы ... ... һте ... ... ... ... ... төмен деңгейді белгілеу бұрмалау
тәуекелділігін төмендету үшін және ... ... ... ... Бұл есеп кезінде дәлелдемелерді алғаннан кейінгі соңғы күнде
жасалады. Маңыздылықтың жоспарлы ... ... ... ... ... ... ... ұйыммен құрылған, маңыздылық деңгейін алдын-ала
бағалау қаржылық есептілік көрсеткіштеріне сәйкесінше жасалады. ... ... ... және ... ... ... ... тұрақсыз нарық жағдайында жұмыс істеп жете алмайды;
- қаржылық есептілік басқару жүйесінің қателерінен бұрмалау ... ... ... қате түзелмейді.
3.3 Жалпы жоспар құрастыру мен аудит бағдарламасы
Аудиторлық тәуекел аудит жасап отырған ... ... ... ... ... болып қалған жағдайда.Аудитор тәуекелділігін 0-ге
көздеу амалдары жоқ, ... ... ... ... жоспарлау кезінде барлық
мүмкін факторлардың есебі жолымен тәуекелді максималды төмендетуге ұмтылу
керек. Аудиттің халықаралық ... ... ... және ... 10 ... ... «Аудит жүргізу әдістемесін жасау кезінде
тәуекелділікті бақылауды ... ... ... ... ... үшін ... тәуелділік болмауын анықтау керек, ол
нақты қаржылық есептілікке ... ... ... ... және ... ... көлемін анықтау үшін, осындай нақтылықты
тексеруге бағытталған». Біріккен ажырағысыз тәуекелділік пен ... ... ... ... яғни ... екә ... клиентке заңды тұлға ретінде қатысы бар. Бұл заңды ... ... ... ... есеп ... ... ... бақылау тәуекелдігін қайта қарау қажетттілігіне ... ... екі ... элементін жоспарлау кезінде аудитор ескеруі
қажет. Жоспарлаудың мақсаты ең тиімді және квалификациялы тең ... ... ... ... ең көп ... байланысты
аудандарға бағытталады, сонымен қатар тәуекелділік ... ... ... ... ... аудитор ажырағысыз тәуекелділікті бағалау
үшін кәсіби ой-пікірін ... яғни ... ... ... ... ... ... тәжірибелік субьект басқарушының біліктілігі және шынайылығы,
сонымен қатар кезең ішінде оның құрамындағы өзгерісі.
- Субьект ... ... емес ... ... қаржылық
есептілікті бағалауға апаратын жағдайлар. Мысалы бұндай жағдайлар
болып саладағы банкрот кәсіпорындардың санының көп болуы ... ары ... ... ... жеткіліксіздігі.
- Субьект бизнесінің сипаты, потенциалын ашатын техникалық ескеруі
оның өнімі мен ... ... ... ... ... мәні, орналасуы және оның ... ... ... ... ... ... асыратын саладағы әсер етуші
факторлар немесе экономикалық жағдайы болуы мүмкін бәсекелестік
жағдай.
Қаржылық тенденциясы мен ... ... ... ... ... берілген салада таралған тұтынушы сұранысы және
бухгалтерлік есепті жүрзізу тәжірибелігі;
- Қаржылық ... ... ... ... ... шоттар болуы мүмкін, алдыңғы кезеңде түзетуді қажет ететін және
субьективті бағаның жоғары деңгейін болжайтын;
- Операциялар қиындығы және эксперттерді қажет ететін басқадай
жағдайлар;
- ... ... ... ... ... анықтағанда;
- активтердің шығындалуына душар ету және заңсыз пайдалану,
мысалы, ең қажет ететін және мобильді активтерге ... ... ... ... емес және ... операциялардың соңында, әсіресе
соңында немесе кезең соңына жақындағанда;
- операциялар, ... ... ... ... ... ... қиындығы болып нақты құнының бағасы
ретінде есептеуге болмайды, себебі ол жоғары, орта немесе төменгі
(интуициялық ... ... ... ... ... ... жоспарлау
кезінде бақылау тәуекелділігін бағалау жүргізуге болады, «Тәуекелділікті
бағалау бойынша сұраулық».
Қорытынды
Қорытындылай келе жалпы экономикалық жағдайдың ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру мен
қуаттылықты пайдалануды жақсартпайынша, шаруашылық жүргізуші субъектілердің
жабдықтаушылық, өткізушілік және ... ... ... ... ... ... ... экономика жағдайындағы бизнестің ... ... ... көп қырлы болуы мына аспектілерді зерделеу үшін ... ... ... ... кәсіби аудиттің мәнін, мазмұнын және мағынасын, оның
бақылаушы-талдамалы ... ... да ... ғылымдары және түрлерімен
өзара байланысын анықтау; ... ... ... және типтерін
ғылыми жіктеу; аудиттің даму тенденциясын, тетіктерін, мәселелерін зерттеу;
бизнес аудиті мен талдауының принциптері мен компоненттерін, ... ... ... ... Әдіснамалық: аудиттің жалпы және жеке әдістемелерін ... ... ... ... ... ... ... экономикалық әлеуетті (потенциалды) пайдалану ... ... ... анықтау және шаруашылық ... ... ... ... ... Ұйымдастырушылық: бизнес аудитін жүргізу мен ... ... және ... базалардың мағынасын
ашу; аудиторлық бақылаушы-талдамалы қызметтердің ... мен ... ... ... ... ... ... кәсіби аудит мәселесін зерттеу аспектілерінің жалпы
шарттарына жататындар:
бизнесті ... ... ... ... мен ... жүргізу үшін алға қойылған мақсаттарға қол жеткізу;
шаруашылық қызмет ... ... ... және ... ... ... ... мен аудиттің озық ... ... ... әрі оған ... ... жақсарту бойынша халықаралық озық ... ... ... аудитін жүргізудің техникасы мен технологиясын, ұйымдық
құрылымын жетілдіру;
бастапқы ... алу мен ... ... және ... әдістерді қолдану, шаруашылық жүргізуші субъектілер қызметін
басқару жүйесін оңтайландыру.
Аудиторлық тексеріс жүргізу келісім-шартты ... ... ... ... – клиент» арасындаңы қарым-қатынасты ... және ... ... жоқ ... ... ... сияқты, бұл келісім-шартта ... ... ... жақтар
қызығушылық келісімін көрсетеді және осы жағдайда тапсырыс беруші ...... ... ... пайдаланылатын маңызды
келісім-шарттардың басқа ... ... ... ... ... ... жақ (қаржылық есептілік мәліметтерін
пайдаланушылар ) қызығушылығы есептеледі. Себебі деректер бойынша аудитор
сапасыз ... ... ... ... залал үшін тек клиент алдында
ғана емес ... ... ... алдында жауапты болады. Келісім-
шартқа қол қою алдында аудиторға қажетті түрде ... ... ... ... алу ... және оның талабының дұрыс ... ... ... ... жүргізуінің сапасы, аудиторлар мен клиент
арасындағы қарым-қатынасы көбіне аудит жүргізу ... ... ... ... ... ұйымның көбіне келісім-шарт
жасаудың стандарттық түрін пайдаланады. Бірақ нақты ... ... ... ... жөн, ... клиент көбіне толық мөлшерде оның
мәні мен мазмұнын түсіне бермейді. Аудиторлық тексеріс жүргізу ... ... ... ... ... ... ұсыну мерзімін
анықтаған жөн, себебі клиент аудитроды шақырып алады, бірақ ... жиі ... ... бұл ... өте ... ... тапсырысшы
талабында аудиторлық ұйым алдын-ала төлеу сомасын көрсеткен дұрыс, ... ... ... ... ... ... ... Клиент
жағынан оған деген «қысымның» болуы және аудит үшін сыйақыны төлемей қою
мүмкіндігін ... ... ... ұйым ... ететін алдын-ала төлеу
сомасы 50-ден – 100 ٪ дейін ... ... ... ... тексеріс
кезінде аудиторға тапсырысшының көмек көрсету міндеттеме пунктін
қарастырған жөн ... ... ... ... ... қызметкерді анықтап
беру, мүмкін болған жағдайда аудиторлық командировкаға шығу үшін қамтамасыз
ету және т.б.)
Пайдаланылған ақпарат көздері
1. Қазақстан Республикасының ... ... ... ... 1998
ж., 20 қараша.
2. Адамс Р. Основы аудита: Под ред. Я.В. ... - ... ... 1995. -398 ... ... В.Д. ... аудит. М: Экономика, 1994г.
4. Аренс Э.А., Лоббек Дж.К. Аудит. Перевод с ... ... ... ... ... Я.В. - М.: ... и статистика, 1995.-250 с.
5. Белобжецкий И.А. Аудит. В 2-х ... М.: ... ... ... ... Ю.А. Аудит: вопросы и ответы. М.: Бухгалтерский
учет, 1993 ... ... Ю.А. ... ... ... обществ.-
М: АО "Финстатинформ", 1995. -78 с.
8. Додж Рой. Краткое руководство по ... и ... - М: ... и ... ЮНИТИ, 1992. -240 с.
9. Дюсембаев К.Ш. Теория аудита. Алматы. Экономика. 1995 г.
10. Ержанов М.С. Теория и практика ... ... ... ... Робертсон Дж. Аудит. Перевод с англ. - М: ... ... ... 1993, -496 ... ... С.А.. Голышев В.Д. Введение в ... М.: ... ... Соколов Я.В. Десять постулатов аудита. Бухгалтерский ... г., № ... ... Г.С., Сейткасымова А.Г. Становление и развитие
аудиторской деятельности. Карағанда. КарГУ, 1993 ... ... А.Л. ... ... и внутренние. - Журнат
"Бухгалтерский учет", 1993, № 4.
16. ... К.А. ... ... ... ... 1991
Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым Министрлігі
Атырау Мұнай және Газ Институты
«Есеп және аудит кафедрасы»
Реферат
Тақырыбы: «Аудиттің ... ... ... ... ретінде дамуы»
Орындаған: ЕжА-08 қ/б студенті
Байбусынова А.Н
Тексерген:
Оспанов Р.Д
Атырау 2011 жыл

Пән: Бухгалтерлік іс
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 27 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
"Аудит түрлеріне сипаттама."36 бет
Аудит оның пайда болуы және дамуы20 бет
Аудит: әдістемелік маңызы, түрлері37 бет
Аудиттің әдістемелік маңызы24 бет
Аудиттің түрлері және оның сипаттамасы5 бет
"Ай Ер Нур" Жауапкершілігі шектеулі серіктестігін бойынша өндірістік іс-тәжірибе есебі37 бет
"Бухгалтерлік есеп."31 бет
«TASTOBE RESOURCES» ЖШС42 бет
«ИП Бисенов» кәсіпорының жалпы экономикалық жағдайы. Аудит және салықтық есеп42 бет
«Казахцемент» ЖШС-дегі ақша қаражатының есебі мен есеп айырысу есебі79 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь