Жеке мүлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесін тұрғызуды негіздеу

ЖОСПАР

Кіріспе

1. ЖЕКЕ МҮЛІКТІ САҚТАНДЫРУДЫҢ АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕСІН ТҰРҒЫЗУДЫ НЕГІЗДЕУ
1.1 Қазақстандағы сақтандырудың қызмет нарығының қалыптасуы
1.1.1 Сақтандыру түрлері, заңды және жеке тұлғалардың жеке мүліктерін сақтандыруды анықтау және есептеу
1.1.2 Азаматтардың жеке автокөлігін ерікті сақтандыру
1.2 Сақтандыру компаниясының сипаттамасы және басқару жүйелері
1.3 Жеке мүлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесін тұрғызудың міндеті мен тағайындалуы
1.4 Жеке мүлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесіне қойылатын талаптар
1.4.1 Ақпараттық жүйелер құрылымына қойылатын талаптар
1.4.2 Ақпараттық жүйелер құрылымына қойылатын талаптар
1.4.3 Ақпараттық жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.4 Ұйымдастырушы жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.5 Техникалық жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.6 Программалық жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.7 Математикалық жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.8 Ақпараттық және программалық құралдарды бұзылудан және деректерден алудан қорғау
1.5 Жеке мүлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесінің концептуалдық схемасы
КІРІСПЕ
Біздің қоғамымыздағы сақтандыру өзінің қалыптасуы мен даму процесіне байланысты айтарлықтай өзгерістерге төтеп берді. Сақтандыру жиырмасыншы жылдан бастап, сала ретінде өндіріс процестерінің дамуына және ұлттық табысты бөлуге, осылар арқылы материалдық игіліктерді жасауға ықпал ете бастады. Бұл әрине экономиканы басқарудағы қаржылық – несиелік механизмді пайдаланудың барлық жаңа жолдарын қарастыруды талап етті. Бұл жерде мемлекеттік субъектілердің шаруашылық қызметіндегі сақтандыру мәселелері, сондай-ақ тұрғындардың барлық топтарының нарыққа ойдағыдай өту үшін материалдық жағдайының қандай екендігі үлкен рөл атқарады.
Бүгінде біздің мемлекетіміз экономикалық әрі саяси күрделі жағдайда тұр. Сақтандыру ұйымдарында аталмыш қиындықтарды бастан кешіп әрі құбылмалы жағдайда икемделіп, өздері де өзгеріске түсуде. Тап осы баста біз саќтандыру түрлерін қарастырамыз, андеррайтинг жанында бірдей мінездемелер немесе ‰йлес жаќын мінездемелер болады. Сақтандырушының кµру нүктесінен біз тєуекелдердіњ екі т‰рін аныќтап ќарай аламыз: активтердіњ тєуекелдері(меншік, кµлік жєне т.б.) және ќаржылыќ тєуекелдер(жауапты, өндірістегі үзілістің зияндылығы). Айырманы мыналар жанында ескеру мањызды, активтердіњ ќорѓанышы арасында болған жєне олардыњ «тењдік ќ±ныныњ» төлеуімен. Біраќ жалпы кµп саќтандырушы кµруы бойынша, айталық, тєуекелмен м‰лік заќым келулері жєне µндірістегі ‰зіліс тєуекелімен. Өндірісте ‰зілістердіњ саќтандыру полисі кµптеген м‰лік саќтандыру полисімен байланысты ж±мыс істейді.
Соңғы жылдар ішінде сақтандыру жүйелері түбегейлі қайта құралуларға төтеп берді. Осыған орай мүліктік сақтандыру нарығын демонополизациялаудың фактісі болып әрі осының жалғасы ретінде айтарлықтай жеделдікпен альтернативтік сақтандыру компаниялары пайда бола бастады. Қазір сақтандырушылардың қызметтері үшін үлкен кеңістік
        
        ЖОСПАР
Кіріспе
1. ЖЕКЕ МҮЛІКТІ САҚТАНДЫРУДЫҢ АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕСІН ТҰРҒЫЗУДЫ НЕГІЗДЕУ
1.1 Қазақстандағы сақтандырудың қызмет ... ... ... ... ... және жеке ... жеке ... анықтау және есептеу
1.1.2 Азаматтардың жеке автокөлігін ерікті сақтандыру
1.2 Сақтандыру компаниясының сипаттамасы және ... ... Жеке ... ... ... ... ... міндеті мен
тағайындалуы
1.4 Жеке мүлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесіне қойылатын талаптар
1.4.1 Ақпараттық жүйелер құрылымына ... ... ... жүйелер құрылымына қойылатын талаптар
1.4.3 Ақпараттық жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.4 Ұйымдастырушы жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.5 Техникалық ... ... ... ... ... қойылатын талаптар
1.4.7 Математикалық жабдықтауға қойылатын талаптар
1.4.8 Ақпараттық және программалық құралдарды бұзылудан және деректерден
алудан қорғау
1.5 Жеке ... ... ... жүйесінің концептуалдық схемасы
КІРІСПЕ
Біздің қоғамымыздағы сақтандыру өзінің қалыптасуы мен даму ... ... ... ... берді. Сақтандыру жиырмасыншы
жылдан бастап, сала ретінде өндіріс процестерінің ... және ... ... осылар арқылы материалдық игіліктерді жасауға ... ... Бұл ... ... ... қаржылық – несиелік механизмді
пайдаланудың барлық жаңа жолдарын қарастыруды талап ... Бұл ... ... шаруашылық қызметіндегі сақтандыру мәселелері,
сондай-ақ тұрғындардың ... ... ... ... өту ... жағдайының қандай екендігі үлкен рөл атқарады.
Бүгінде біздің мемлекетіміз экономикалық әрі ... ... ... тұр.
Сақтандыру ұйымдарында аталмыш қиындықтарды ... ... әрі ... ... ... де өзгеріске түсуде. Тап осы ... ... ... ... андеррайтинг жанында бірдей мінездемелер
немесе ‰йлес жаќын мінездемелер болады. Сақтандырушының кµру нүктесінен біз
тєуекелдердіњ екі ... ... ... ... ... ... жєне т.б.) және ќаржылыќ ... ... ... ... мыналар жанында ескеру мањызды,
активтердіњ ќорѓанышы арасында болған жєне олардыњ ... ... ... ... кµп ... кµруы бойынша, айталық, тєуекелмен
м‰лік заќым келулері жєне µндірістегі ‰зіліс тєуекелімен. ... ... ... ... м‰лік саќтандыру полисімен
байланысты ж±мыс істейді.
Соңғы жылдар ішінде сақтандыру ... ... ... ... ... ... орай мүліктік сақтандыру ... ... ... әрі ... ... ретінде айтарлықтай жеделдікпен
альтернативтік сақтандыру ... ... бола ... ... ... үшін үлкен кеңістік бар. Ондаған тіпті
жүздеген әр түрлі ... әрі сан ... ... ... сақтандыру
ұйымдары құрылуда. Сақтандырудың бұрынғыларынан түбегейлі өзгеше ... ... ... бұл ... сақтандыру жағдайындағы орын алған
кемшіліктер ескерілген. Бұл процес біршама өтіп ... ... ... ... бірқатар кемшіліктер мен істеліп бітпеген жайлар бар,
әрине ... таяу ... ... келтіру керек.
1. ЖЕКЕ МҮЛІКТІ САҚТАНДЫРУДЫҢ АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕСІН ТҰРҒЫЗУДЫ НЕГІЗДЕУ
1.1 Қазақстандағы сақтандырудың қызмет нарығының қалыптасуы
Сақтандыру ... ... ... ... барлық
жиынтығын екі үлкен салаға бөлуге ... жеке ... ... мен ... сақтандыру.
Жеке мүлікті сақтандырудағы сақтандырушылық қатынастардың объектісі - оның
барлық түрлеріндегі ... ... ... Жеке ... ... ... – сақтандырушылық жағдай салдарынан пайда болған
зиянның орнын толтыруда қорытындылады.
Сақтанған болып ... ... ... оның ... және ... автокөлік бола алады. Сақтандырушылар
болып – тек қана автокөлік меншіктері ғана ... ... ... ... ... жауап беретін басқа да заңды және жеке тұлғалар бола
алады /5/.
2002ж. 3 қазанынан “Сақтандыру ... ... күші бар ... ... ... 7 бабына сәйкес жеке мүлікті
сақтандыруға сонымен ... ... ... және азаматтық –
құқықтық жауапкершілікті ... да ... ... ... кәсіпкер контрагенттерімен өздерінің міндеттемелерінің
бұзылуынан немесе кәсіпкерге тәуелді емес жағдайлардан осы ... ... ... ... ... ... сақтанады.
Азаматтық-құқықтық жауапкершілікті сақтандыру кезінде сақтандыру объектісі
болып басқа адамдардың өміріне, денсаулығына зиян келтіру ... ... ... ... ... немесе басқа да негіздерден пайда
болатын міндеттемелер бойынша жауапкершілік тәуекелі болып ... ... саны ... ... және әлеуетті
сақтанушылардың мүдделерінің шексіз әртүрлігіне ... ... ... ... ең көп ... сақтандырудың кейбірін келтірейік.
Заңды және жеке ... жеке ... ... бұл ... материалдарды сақтандыру болып табылады. Жауапкершілікті
сақтандыру бойынша – ... ... ... азаматтық-құқықтық
жауапкершілігін сақтандыру, тасымалдаушылардың жауапкершілігін сақтандыру,
жұмыс берушілердің жауапкершілігін сақтандыру, үшінші ... зиян ... ... жауапкершілігін сақтандыру (экологиялық
сақтандыру), ... ... ... ... ... ... болып табылады. Кәсіпкерлік тәуекелдерді
сақтандырудың ... ... ... ... ... ... ... байланысты. Олар: жаңа техниканы иемдену, валюта бағамдарының
ауытқуы, өндірістегі үзіліс және т.б.
Қауіптер сипаттары бойынша ... тек қана жеке ... ... және ... ... ... емес бес ... буындарды
бөледі. Олар:
1. Оттан және стихиялық жағдайлардан ... ... және ... емес ... ... сақтандыру.
3. Көліктің барлық түрлерін апаттардан, айдап кетулерден және басқа да
қатерлерден сақтандыру.
4. Техногендік апаттар мен ... ... ... ... сақтандыру.
Қауіптер сипаттамасы бойынша сыныптау зиянды анықтау мен сақтанушылық орны
толтыру әдістерін дамыту үшін ... ... ... өзі ... ... ... сақтандырудың жеке түрі
болып табылады.
Қазақстан ... ... ... реттеудің заңдық жүйесін
дамыту үрдісі ... ... ... ... ... ... Заңы тек 2002ж. 3 ... ғана қабылданды және іске ... ... ... заң ... болмады. Басқа да кемшіліктермен
қатар онда бастысы – ... ... ... ... ... ... мен ... тарапынан бақылау болмады.
Негізінен осы себептен заң ... ... Ол адал ... ... ... жоқ. ... сақтандыру компаниялары бір-бірімен
бәсекелесіп, сақтандырушылар мүдделері зиян кескен ... алып ... ... ... ... ... туралы” Заңындағы
кемшіліктер мен есептемеулер белгілі бір ... 2004ж. 16 ... ... нарығын қалыптастыру мен дамыту бойынша ... ... ... ... ... ... ... Жарғыға сәйкес сақтандырудағы лицензиялау мен бақылау органының
өкілеттіктерімен ... ... ... ... ... ... /1/.
Сақтандырудың құқықтық негізін қалыптастыру үшін тығыз фундаментті қалаған
заң актісі болып 2002ж. 3 қазанынан ... ... ... күші ... ... Президентінің Жарлығы болды. Ол мемлекеттік, сондай-
ақ жеке ... ... ... ... ... үшін ... дамытты, шетел инвесторлары үшін ішкі сақтандырушылық нарықты
ашты.
Бүгінгі күні Қазақстан ... ... ... ... ... ... баптарынан (ерекше бөлігі), 2002ж. 3 қазанынан
“Сақтандыру туралы” заңды күші бар ... ... ... (әрі ...... туралы” Жарлық немесе ... ... ... және ... ... ... ... заң актілері мен оларға сәйкес қабылданған нормативтік
құқықтық актілерден тұрады /1/.
Сақтандырушылық қатынастарды реттейтін ... заң ... ... ... туралы” Жарлықтың сипаттамасы.
Сақтандыру келісімінің нысаны мен мазмұнына Жарлықпен белгілі бір талаптар
қойылады. Келісімге сақтандыру қатынастары ... ... орын ... нақ ... ... ... ... жүзеге асады.
Сақтандырушы сақтандыру төлемін төлегеннен кейін, ал оны төлеу ... ...... ... салым мерзімінен бастап
сақтандыру келісімі ... ... және ... үшін міндетті болып табылады
және бірінші болған сақтандырушылық ... ... ... ... мерзімінен бастап, егер міндетті сақтандыру туралы
келісіммен немесе заңмен ... ... ... ... қорғаудың қызмет ету кезеңі, егер міндетті сақтандыру
туралы келісіммен немесе заңмен басқадай ... ... ... ... келеді.
Сақтандыру территориясы Қазақстан Республикасының территориясымен,
егер ... ... ... ... ... ... келісімде
қарастырылмаса сәйкес келеді /19/.
Жарлықпен келісімді мерзіміне дейін тоқтату және оны ... ... ... бекітілген.
Азаматтық кодекспен қарастырылған міндеттері тоқтатудың жалпы
негіздерінен басқа сақтандыру келісімі келесі ... ... ... ... ... кезде;
- оны ауыстыру болмаған ... ... ... ... ... егер ... сақтанушының ауысуына қарсы болып, ал келісіммен
немесе заңмен ... ... ... ... ... бас ... жағдайында;
- егер басқа жағдайлар қарастырылмаса, сақтанушымен кезекті сақтандыру
салымдарын бекітілген ... ... ... ... мен сақтанушының талаптары, егер бұл ... ... ... ... ... қарастырылса.
Келісімнің қызмет ету кезеңінде сақтандырушының сақтандыру сомасын көбейту
талабына сәйкес, онымен негізгі келісімнің ... ... ... ... келісімге қол коюға болады. Бұл кезде негізгі және қосымша
келісім бойынша сақтандырушылық сома ... жеке ... ... үшін ... ... ... бола алмайды.
Бір жылға келісілген келісімдер бойынша сақтандырушылық ... ... ... ... төленеді.
Бір жылдан аз мерзімге қол қойылған ... ... ... ... ... ... ... мөлшерлерден төленеді:
2 айға – 30%,
3 айға – 40%
4 айға – 50%
5 айға – 60%
6 айға – ... айға – ... айға – ... айға – 85%
10 айға – 90%
11 айға – 95% мерзімдеріне сақтану кезінде.
Жоғарыда көрсетілген ... және ... ... ... ... ... ... бойынша сақтандырушылық
төлемдер төленеді. Осы кезде ... емес ай үшін ... ... ... ... ... 2 ... 3 жылға келісілген мерзімімен жеке
мүлікті сақтандырудың жалпы келісімдері ... ... ... ... ал 4 ... 5 жылға – 15%-ке дейін жеңілдіктер ұсынады.
Бес және одан да көп ... ... бойы ... жеке ... сақтандырудың
келісімдеріне қол қойған және осы ... ... ... ... ... ... ... жаңа келісімге келу кезінде
төленген соманың 20%-не дейін жеңілдік беріледі.
1.1.1 Сақтандыру түрлері, заңды және жеке ... жеке ... ... және ... ... ... ... басталған жағдайда жоғалған, бүлінген
көліктер үшін материалдық өтем ... ... бере ... ... ... әлеуметтік қорғалуын жүзеге асырады әрі мұны барынша толық
көлемінде істеуге күш салады. Осы тұрғыдан ... ... мен ... ... жеке ... ... сақтандыру қызметінің
кейбір жеке түрін кіргізу ... ... ... ... ... ... жер ... – адамдардың кездейсоқ оқиғадан қорғана
білуінің бір тәсілі болып ... Осы ... ... ... компаниясының басқармасы Қазақстанда жер ... ... ... ... ... жер ... ... жою жөніндегі жұмыстарды
ұйымдастырудың ... ... ... мен ... үй
мүліктеріне, малдарға, көлік құралдарына жеке сақтандыру бойынша сақтандыру
өтемін төлеу жолдары жан – жақты түсіндіріледі.
Жер сілкінуден жеке ... ... ... ... жалгерлерді
өрттен, ұрлық пен өзге де ... ... ... ... ... сол ... ... үшін жеткілікті капиталы бар
адам арқылы жүргізуге болады.
Жер сілкінуден сақтандыру, шын мәнінде ... ... ... ... зор
апатты оқиғадан сақтандыру болып табылады, сондықтан да сақтандыру куәлігі
франшизбен берілуге тиіс, яғни оны ... ... ... ... ... төленетін белгілі сома құрайды.
Жер сілкіну қатерінің сақтандыру шарттарының ... ... ... ... ақша бар. Жер ... ... объектісі болып -
өнеркәсіп кәсіпорындарының, ауыл шаруашылығы-ның, көліктің, ... мен ... ... ... мүліктері, кооперативтік,
акционерлік, жекеменшік, ұжымдық қоғамдардың және т.б. ұйымдардың ... ... ... айтқанда, сақтандырудың объектісі болып құрылыс пен
автокөлік, азаматтар, олардың өмірі мен денсаулықтары табылады.
Біздің алдымызда жер ... ... ... ... ... ... зиян ... ақшалай қаржы төлеуді жүргізу міндеті тұр, бұл орайда
мемлекет пен халыққа тиесілі құрылыстар мен автокөліктер ... ... ... ... ... ... анықтау орасан зор көлемді
жұмыстарды ... ... ... Біздің ойымызша бірінші кезекте
құрылыстар, көлік құралдары мен үй мүліктері бойынша ... ... ... ... ... комиссиялар құрылуға тиіс, олардың
құрамына сақтандыру ұйымдар-ының, техникалық инвентаризация ... ... ... ... ... ... мүмкін – қадірінше бұл комиссияларды мейлінше тәжірибелі, білікті
мамандардың басқарғаны жөн, өйткені ... ... мен ... ... жұмыстарының негізгі ауыртпашылығы сақтандыру ұйымдарының өздеріне
түседі. Бұл жұмыстарға ... ... ... ... мен зиян ... ... мен ... жасауға шақырылған қызметкерлерге жан –
жақты нұсқау беріп, оларды осы жұмысқа сай келетін ... ... ... және ... ... ... ... құрып,
бағалау нормаларының жинақтарын ... ... ... жеке үй құрылыстарының техникалық инвентаризациясының
паспорттарымен ... ... ... елді ... ... ... тиіс ... ерекше жағдайлармен танысуға айрықша
көңіл бөлу ... ... ... әрі ... ... ... бүлінген жеке мүлікті
қысқа мерзімде жөндеп ... ... ... ... ... ... ... Сондықтан жер сілкінудің салдарынан болған зиянды анықтау
сақтандыру ұйымдарының өте ... әрі ... ... ... ... сілкінудің нәтижесінде зардап ... ... ... ... бойынша сақтандыру өтемін төлеуді анықтау мен беру
бірінші қатер жүйесі бойынша жүргізіледі, яғни сақтанушыға ... ... ... құн ... ... шартта келісілген
сақтандыру сомала-рынан жоғары емес. Жер сілкіну нәтижесінде бір ... ... бір ... ... ... ... ... міне осыны есепке
ала отырып, ұйымдастыру жұмысында тәртіп ... үшін ... ... ... керек, сөйтіп барлық құрылыстың аулаларын аралап, көріп,
әр үйдің рет нөмірлерін, әр ... әр ... ... оқыс ... ... есепке алып, құрылыс пен жеке мүліктің жойылғаны туралі
акті жасайды.
Жұмыстың мынадай ... яғни үй ... өзге де ... түспей, есепке кірмей қалғанын болдырмайтын жағдайын қарастыру керек,
яғни бүлінген немесе жойылған құрылыстарды қайыра тексеріп, бір құрылыстың
өзіне ... ... ... ... тура келеді /5/.
Зиянды анықтау мен сақтандыру өтемін төлеу ... ... ... ... ... ... ... немесе бекіткен Ережелер бойынша ... Жер ... бұл ... ... ауытқулардың болуы даусыз. Осы ... ... мен ... әртүрлі нысанымен айналысатын
ұйымдарға ұғымды пайдалануға оңтайлы түрде жеткізуге күш салады. Бұған
байланысты ... ... ... жер ... ... ... ... жою жөніндегі ережеден ауытқу, сөз жоқ осы жұмыстарды ... ... алу ... ... етіп ... инвентаризация бюросының бағасын алу керек.
Бұл жерде зиянды анықтау мен сақтандыру төлемін ... ... ... ... ... қолда барын түгендеуді және жеке мүліктің жойылуы
мен зақымданып бүлінуінің себебін анықтау;
- зиянның сомасын анықтау;
- сақтандыру өтемінің сомасын ... ... ... ... ... ... жартылай сомасын алуға
деген құқын белгілеу;
- ... ... ... ... ... мен сақтандыру өтемін бөлек – бөлек қараудың
қажеттілігі ... ... ... ... ... ... түрлерінің белгіленген келісімдеріне орай немесе сақтандыру
қамтуының мынадай жүйесін қолдануға ... ... ... ... ... Бірақ сақтанды-ру өтемінің сомасын есептеу үшін ... ... ... ... ... ... жөніндегі акті белгіленген нысандағы
бланкіде бір дана болып жасалады. ... ... ... ... сұрақтарға нақты жауаптар беруі керек, сол үшін де жеке бөлімдерді
толтыру кезінде мыналарды назарға ... ... ... немесе бүлінген құрылыс және сол құрылыстың ... құқ ... ... ... ... ... жерлерде – сақтандырудың бағалау парақша-сы мен ауыл –
село ... ... ... ... ... көрсетілген
деректер бойынша;
- қалада – техникалық инвентаризацияның паспорты, техникалық инвентаризация
бюросының инвентаризациялық ... ... ... ... ... қалалық әкімшілік басшыларының жеке құрылыс салуға жер
бөлгендігі туралы шешім, сондай-ақ салық салынғаны жөніндегі ... ... ... ... құжаттары бойынша.
Жеке мүлікті ерікті сақтандыру өтемін сақтандыру оқиғасы ... ... зиян ... ... шартта көрсетілген сақтандыру сомасынан
артық бола алмайды. ... ... жеке ... ... ... ... мен сақтандыру өтемін төлеу Қазақстан ... ... ... ... ... ... әрі бекіткен
ережелермен, шартта ... ... сай ... ... ... ... акт жасалады, оған міндетті ... ... оның ... ... ... біреу және де екі куә қатысады. Акті
бүлінген мүлікті немесе одан ... ... көру ... жасалады.
Жекелеген жағдайларда оған білікті органдардың сақтандырылған жеке ... ... мен ... ... мен ... туралы қажетті құжаттары қоса
тіркеледі. Мұның сыртында мынадай топшылау – ... ... ... ... яғни жеке ... ... ... немесе
келтірілген зиян мөлшерін анықтау мүмкін болмаса онда ... ... ... ... ... ... жер сілкінуден болған зиянды
анықтау бойынша қажетті шұғыл ... үшін ...... ... ... да ... сілкінудің зардабын жою кезінде, егер сақтандыру оқиғасы болған сәтке
дейін автокөлік тұрғын үйде ... ... ... үй ... ... ... ... болса, сақтанушы көрсеткен тұрақты тұратын жері ... ... ... бір ай ... ... жаңа ... ... көшкен
күннен бастап сақтандыру өтемі есептеліп әрі төленеді, сақтанушының тұрған
жерін өзгертуіне байланысты автомобиль, темір жол, әуе болмаса тағы ... ... ... ... де ... ... ... жай болып ас үй, астыңғы үй, кіре ... ... ... ... мен ...... мақсаттағы сақтанушы тұрған пәтерге
тиесілі қосымша құрылыстар есептеледі немесе сол орналасқан адрес ... де ... ... ... ...... жекеменшігі үшін
бөлінген. Сақтанушыға жекеменшігі үшін пайдалануға тұрғын жай ... ... ... жүргізу үшін берілген үй жайлық, үй жанындағы учаске –
жер учаскесі.
Сақтандыру өтемі мынадай жағдайда ... егер ... ... оның ... мүшелерінің жекеменшігіне жататын болса және де
щаруашылықта тұрмыстық әрі мәдени ... ... ... үшін ... ... мүшелері болып, онымен бірге тұратын әрі шаруашылықты,
бірге жүргізетін, яғни отбасылық бюджеті бір, тамағы бір, үй ... ... ... ... ... сатып алуға бірге ... ... ... ... өзі және ... ... ... есептеледі,
тек мыналардан басқалары: құжаттар, ... ... аса ... ... ... аса бағалы, жартылай аса бағалы және
өңделген тастар, слайдтар мен фотосуреттер, дінге ... ... ... ... бөлшектер, ара ұялары, құстар терісі бағалы аңдар,
тұрғын үйлер мен қосалқы жайлардың конструктивтік ... мен ... Осы ... айтылған бағалы қазыналардың бәрін дерлік
Қазақстан Республикасы Мемлекеттік коммерциялық сақтандыру компаниясының
басқармасы ... ... ... ... әрі ... ... кез ... сақтанушы бұл бағалы байлықтарды, тек ақша белгілері
мен бағалы қағаздар, құнды қағаздар коллекциясынан басқаларын ... ... да ... ... ... сақтандыру өтемінің мөлшерін
ұлғайту үшін жойылған жеке мүліктің тізіміне іс ... ... де ... ... жіберуі мүмкін. Мұндай жағдайда ... ... ... ... ... ... ықтимал. Болашақта
осындай сақтандыру оқиғасы бола ... ... ... ... ... ... ... шығынды анықтап әрі сақтандыру ... ... ... ескеруге тиіс, мәселен көптеген тұрғындар ... соң өз ... ... ... ... ... ... қираған жиһаздар мен заттарды қайда жіберерін білмейді, тіпті бұл
заттарды бағалау үшін ... ... ... де ... ... және алда ... ... да фактілер кездеседі, яғни сақтанушының шығынын бағалау жөніндегі
сақтандыру ұйымдары сақтандыру өтемін жоғары мөлшерде алуға тырысады, ... мен ... ... ... ... ... жиһаздарды немесе
олардың қалдықтарын үйден, пәтерден басқа жайларға шығарып тастаулары
мүмкін.
Келтірілген ... ... ... немесе анықтама есептеу-де көрсетілген
үй мүліктерінің жойылуы мен бүлінгені туралы деректер негізінде анықталады.
Автокөлікке тигізілген шығынның мөлшері әр зат ... ... ... мынадай жағдайда жойылды деп мойындалады, егер жер ... ол ... ... мен ... ... сөйтіп өзінің тиісті орнына
пайдаланылмаса, сол секілді жөндеу арқылы да ... ... ... мынадай жағдайда бүлінген деп есептеледі, егер жер ... оның ... ... ... жөндеу арқылы бұрынғыша өз орнында
пайдалануға ... ... ... заттың өзінің сапасы мен
құндылығын қаншалықты дәрежеде жоғалтқаны оның ... ... ... ал ... зат ... ... тек сол затты жөндеудің
құны ғана есепке алынады.
Заттың қаншалықты тозғанының процентін ... ... ... ... ескеріледі: сатып алынған, пайдаланылу дәрежесі мен сақтандыру
оқиғасы ... ... ... ... ... және де ... заттың ұтымды
қызмет мерзімі.
Жеке мүліктің жер сілкіну кезіндегі шығынын анықтау мен оларды ... ... ... ... ... ... және ... мен ұйымдардан басқалары сақтандыру ... ... ... ... сақтандырудың ережелеріне әрі ақыл – кеңестерге
сай сақтандырылады.
Сақтандырылған жеке мүліктің жер ... ... ... мен ... акт ... мен ұйым ... ... түрде қатыстырылуы
кезінде жасалады. Аталмыш жағдайда актіні жасауға қатысу үшін жоғарыда
тұрған сақтандыру ... ... сол ... ... ... ... ... беруші мамандар тартылады.
Жер сілкіну салдарынан объектілер мен автокөлік ... ... ...... ... тауар – материалдық құндылықтардың
жойылуы мен бүлінуі туралы мәліметтерді бланкіде көрсетіп жазудың ... ... бұл жеке ... ... ... тарауларына сай нысан
бойынша жеке ... ... ... тысқары сондай-ақ анықтама –
есептеудің қарапайым ... да ... ... ... ... жеке мүліктердің жойылуы кезінде шығын толық
баланстық құн тұрғысынан, ал бүлінгенде – қалпына келтіру мен жөндеу құны
тұрғысынан ... ... ... ... жеке ... ... жасалған шара салдарынан оған келтірілген зақым да қосылады. Жазатайым
оқиға сәтіне дейін болған жеке мүліктердің саны мен құны ... ... есеп беру ... ... және де ... ... пен шығыс
құжаттары негізінде анықталады. Алайда ... ... ... яғни ... ... ... кітаптар, карточкалар, бастапқы құжаттар
жойылып кеткенде қажетті құжаттарды ...... ... ... мүліктердің саны мен құнын қалпына келтіруге қажетті ... ... ... ... ... жеке ... құны оқыс оқиға
сәтінде материалдық ... ... жер ... ... белгіленген
тәртіпке сай тауар – материалдық есебінің негізінде анықталады. Жекелеген
жағдайда жеке ... жер ... ... саны мен құны ... яғни ... ... ... шыға отырып қалдық саны
бойынша анықталады.
Шығынның құнына ... ... ... бар – жоғы ... ... оқиғасы болған жер мен қалдықтарды қарау кезінде дәлелденбеген
жеке мүліктердің құны қосылмайды. Сақтанушыға жататын жеке ... ... ... үшін ... өтемі автокөлік сақтандырылған шығын сомасының
мынадай процентінде яғни ерікті сақтандыру туралы өтініште ... ... ... ... ... ... жататын жеке мүліктердің ... ... беру ... жарна нормасы үстіндегі заңдар бойынша
белгіленген негізінде негізгі қор ... ... ... ... ... үшін ... өтемі, сақтандыру
дәрежесінің мөлшеріне қарамай-ақ толық көлемде төленуге тиіс /19/.
Шығынның жалпы формуласы мына т‰рде болады:
мұндағы,
СП – ... ...... нетто – премия;
АP – аквизициялық шығындардың коэффициенті (әр регионға жарлықпен
қойылады);
0,96 – 4% салықты есептейтін коэффициент /21/.
1.1.2 ... жеке ... ... ... жеке автокөлігін ерікті сақтандыру шарты сақтандыру
ұйымдарымен ... ... ... шарт ... ... жеке ... ... автокөліктер мен Қазақстан Республикасы
аумағына уақытша болатын кезінде (жұмыста, іссапарда, ... ... ... ... ... ... екі нұсқада жүзеге асады:
1. 0,5 мың теңгеден 1,0 мың ... ... ... ... ... ... 1 ... төлем төлеумен сақтандыру.
2. 0,1 мың теңгеден 3,0 мың теңгеге дейінгі сақтандыру сомасына, яғни тариф
бойынша 2 ... ... ... сақтандыру.
Жеке жеке мүлікті сақтандыру ол ұрланған жағдайда, сол секілді жойылып
кеткенде (немесе ... ... одан әрі ... жарамсыз болғанда),
сондай-ақ үшінші бір адамның әдейі істеген жөнсіз қылығының салдарынан
қорғау үшін ... ... ... ... ... жарылыстан, көлік
құралдарының соғып, басып кетуінен, жылу жүйесінің, су құбырларының, көрші
үйден су ... ... ... ... ... ... ... сақтандыру куәлігінің бланкісіне хатталады. Жеке жеке ... ... ... ... ... ... ... қолма-қол ақшамен төлеген кезде;
- ақшасыз есеп айырысқан кезде – еңбекақыны беретін күн ... ... ... ... ... алып ақша ... кезде – сақтандыру орган-дарының есеп-
шотына төлем келіп түскен күннің ертеңінен.
Шарттың ... бір ... соң, яғни шарт ... ... ... бір ... ... Бұдан бұрынғы үш немесе одан да көп жылдар бойы үзіліссіз
сақтандыру шартына отырып ... ... ... жаңа ... ... ... (осы шарт ... бұлжытпай орындағанда, үш жыл ішінде – 10%,
төрт жылда - 15%, бес және одан көп ... - 20%) ... 20 ... ... алуға құқылы.
Сақтандыру оқиғасы басталған кездегі сақтанушының міндеті:
- көлік ұрланған жағдайда, адамның әдейі істеген жөнсіз ... ... ... бұл ... милиция органына, ал өрт шықса - өртті қадағалау
органдарына, жарылыс немесе апат ...... ... қызметтерінің
органына және т.б. хабарлау қажет;
- бір тәулік мерзімде сақтандыру оқиғасы болған аумаққа қарайтын ... ... ... ... Жазбаша өтініште мына жайлар толық
көрсетіледі: қашан, қайда, және де ... ... ... ... кетті немесе ұрланды, қандай білікті ... бұл ... ... ... жері ... ... ... ұрланған жеке мүліктердің сақтандыру ұйымдарынан алған
нысан бойынша тізімдері жасалады;
- актіні жасау кезінде ... ... ... ... ... көру үшін ... жасалады.
Актіні жасауды сақтандыру ұйымы сақтанушы мен екі куәнің ... ... ... қоса, актіні жасауға қоғамдық өкіл де
шақырылуға тиісті. ... ... ... ... ... ... ... тиісті құжаттар мен жасалған актіні алысымен жүргізеді.
Зардаптың мөлшері олар жасаған акті мен ... ... ... анықталады. Сақтандыру өтемі жойылған жеке мүліктің ... ... ... ... ... белгіленген мөлшерде төленеді /19/.
Сақтандыру өтемі төленбейді, егер:
1. Сақтандыру оқиғасы ... ... ... ... ... ... әдейі жасалған бұл қылмысты тергеу органдары анықтайтын болса;
2. Үшінші бір адам жеке мүлікті ұрласа, жойғысы ... ... ... ... ... бола ... милиция органына айтпаса, сондай-ақ бұл
фактіні милиция органы растамайтын болса;
3. Тек қана ... ... ... ... ... ... бүлінген
заттардың қалдықтары көрсетілмейді.
Егер сақтанушы құрып кеткен заттардың ішіне жойылмаған нәрсені әдейі ... онда ... ... ... ұйымы мәселенің мәнісін байыптап
қарап алып, төленуге ... ... ... ... 50 процентке
дейінгі шекте төмендету туралы шешім қабылдай алады.
Егер де ... ... ... келтірілсе, онда сақтанушы сақтандыру
өтемін алу құқығын жоғалтады. Егер сақтанушыға ... зат ... ол сол зат үшін ... сақтандыру өтемін сақтандыру мекемесіне қайтарып
беруге міндетті, бірақ ... ... ... ... ... затты ретке келтіруге кеткен шығындар ұсталып қалады.
1.2 Сақтандыру компаниясының сипаттамасы және басқару жүйелері
“Тұран Әлем” банкінің ”Сақтандыру компаниясы” нарықта 6 ... бері ... Осы ... ... ... ... ... жеткен. Компанияның
жұмыс істеу ережесі, ол клиентке керекті сақтандырудан сапалы қорғау ... ... ... ету ... ... және де ... ... толық қанағаттандыру.
Компанияның имиджіне және қызмет ету стандартының құрылуына ... ... ... ... Бұл ... Қазақстандағы ең ірі
банктердің бірі – АҚ “Тұран Әлем” банкісі /24/.
Компанияның жарғылық капиталы 1 364,0 млн. ... ... және 100% ... қамтамасыз етілген. Компанияның үлкен көлемдегі сақтандыру
сыйлықтары жеткілікті резервтерді жинауға ... ... ... ... ... ... ... менеджмент және
инвестициялық саясат компанияға ... ... ... ... ... ... ... өзінің белсенділігін дара қызмет ету сферасында дамытады, бөлшек
секторындағы сақтандыру продуктілерін жаңартуға және ... ... ... ... ... жаңа ... ... және
керекті қызметтердің тізімін тұрақты кеңейтеді.
Қазіргі уақытта біз сақтандырудың барлық түрлерін ұсынамыз. ... ... ... ... ... ... жасалған.
Көлік жүйесін сақтандыруға отандық және шетелдік көліктер мен ... ... ... Әлем” банкінің “Сақтандыру компаниясының” ұйымдық құрылымы
“Тұран Әлем” банкінің ... ... ... клиенттеріне кең
және әр түрлі спектр бойынша сақтандыру ... ... ... ... ... ... күнделікті өмірде іс жүзінде қамтиды /24/.
Құрамы жағынан компания портфелі 4 топқа бөлінеді:
|Сақтандыру топтары ... 2004 |
| |Мың тг. ... ... ... сақтандыру |353 002 |25% ... және ... ... |506 480 |36% ... ... |369 813 |26% ... ... ... |172 363 |12% ... |1 401 658 |100% ... ... сақтандыру төмендегідей бөліктерден тұрады:
- көлікті өз еркімен сақтандыру;
- БАНК – КӨЛІК сақтандыруы;
- көлік иесінің азаматтық – ... ... ... ... ... иесінің азаматтық – құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыруы;
- тасымалдаушының жолаушылар ... ...... ... сақтандыру.
Мүлікті ерікті сақтандыру төмендегідей бөліктерден тұрады:
- кәсіпорын мүліктерін ... ... ... сақтандыру;
- құрылысты сақтандыру;
- ұшақтар мен қайықтарды сақтандыру;
- жүктерді сақтандыру және т.б.
Ерікті сақтандыру ... ... ... ... ... ... аурулардан сақтандыру;
- шетелге кететін және ҚР келетін азаматтарды сақтандыру;
- ... ... және ... ... ... үшін жұмыс
берушінің азаматтық – құқықтық жауапкершілігін сақтандыру.
Қаржылық тәуекелдерді сақтандыру төмендегідей бөліктерден тұрады:
- ... – шарт ... ...... ... сақтандыру;
- кәсіпкердің тәуекелділігін сақтандыру.
КӨЛІК ЖҮЙЕЛЕРІН ерікті түрде ... ... ... ... ... «БТА Сақтандыру Компаниясы» АҚ жеке
тұлғалармен – көлік құралдарының иелерімен ... ... ... ... шарттарын жасасады.
Осы ережелерде келесі ұғымдар мен терминдер қолданады:
1) көлік құралының иесі – көлік ... ... ... немесе кез-
келген өзгедей заңды негізде иеленетін жеке тұлға.
2) ... ...... ... ... сақтық өтемді алушы болып
табылатын тұлға.
3) ... адам – ... ... ... ... ... ... құралын жүргізуге рұқсат етілген тұлға;
4) сақтандырылған көлік құралы – өзіне қатысты сақтандыру жүзеге асырылып
отырған ... ... ... ... ... ... – сақтанушының (пайда алушының) сақтандырылған
көлік құралын иелену және пайдаланумен байланысты мүліктік мүдделері.
Сақтанушының (пайда ... ... ... ... ... ... – сақтандырушымен сақтандыру шартын жасасқан жеке тұлға.
7) сақтаудырушы – ... ... ... ... Сақтандыру
Компаниясы» АҚ, яғни сақтандыру жағдайы болған кезде ... ... ... тұлғаға (пайда алушыға) шартпен анықталған
сома (сақтандыру сомасының) мөлшерінде сақтандыру ... ... тиіс ... ... ...... ... сақтандыру шартында ескерілген
тәртіп бойынша ... ... ... асыруды көздейтін оқиға.
9) сақтандыру сыйлықақысы (сақтандыру жарналары) – сақтандырушы пайда
алушыға сақтандыру ... ... ... ... ... міндеттемесін қабылдағаны үшін ... ... ... ақша сомасы.
10) сақтандыру сомасы – сақтандыру ... ... ... ... ... ... сақтандырушының жауаптылығының
шекті мөлшерін білдіретін ақша сомасы.
11) сақтандыру ...... ... болған жағдайдағы сақтандырушы
сақтанушыға (пайда алушыға) сақтандыру сомасының шектерінде төлеуі
тиіс ақша сомасы;
12) шартсыз ... – әр ... ... ... төлемінің
мөлшерін анықтау барысында шығын сомасынан шартсыз түрде шегеруге
жататын ақша ... ... ... ... бойынша немесе
мөлшері сақтандыру шартында/полисінде көрсетілген сақтандыру сомасының
пайызы түрінде анықталады.
Көлік құралдарын ерікті сақтандыру ережелерінің бөліміне келесі ұғымдар ... ... ... ... – жол ... көлік құралының жүру барысында және
оның қатысуымен ... ... ... қаза ... ... ... құралдары, құрылғылар, жүктер зақымдалған немесе
өзгедей материалды зиян келтірілген оқиға;
2) жол – ыңғайластырған немесе икемделген және ... ... ... ... жур үсті сызықты бөлігі немесе қолдан жасалған
құрылым беті. Жол құрамына бір немесе ... жүру ... ... ... ... ... тротуарлар, жол жиектері мен бөлу
сызықтары кіреді;
3) техникалық қызмет бекеті (ТҚБ) – көлік ... ... ... ... ... ... ... қызметтерін жүзеге
асыратын заңды тұлға (жеке кәсіпкер);
4) авторизацияланған қызмет орталығы - өндіруші фирманың өзі ... ... ... ... ... ... (авторизацияланған) техникалық қызмет бекеті;
5) толық жойылу – қалпына келтіру шығындары оның нақты құнынан 70% ... ... ... құралын тексеру:
1. Сақтандыру шартын жасасу барысында сақтандырушы сондай әрекетке арнайы
өкілеттендірілген ... ... ... ... ... іс ... ... жағдайы мен сыртқы көрінісін ... ... ... ... ... емес. Сақтандыру шартын
жасасқысы келген тұлға ондай тексеруге ... ... ... ... ... ... бас тартуға құқылы /24/.
2. Көлік құралын тексеру бойынша кез-келген ықтимал шығандарды сақтандыру
шартын жасасқысы келген тұлға көтереді.
1.3 Жеке ... ... ... жүйесін тұрғызудың міндеті мен
тағайындалуы
Қазіргі уақытта көптеген банктерде жаңа ... есеп – ... ... ... ... Бұл банктік қызмет нарығында
бәсекелестікті лайықты ... және ... ... ... ... ... ... таңдау стратегиясы, программалық
жабдықтау және телекоммуникация құралдары келесі факторлерден құралу қажет:
( банк ... ... ... саны, филиалдар мен бөлімшелер саны);
( банк қызметінің басты бағыты;
( банк салымшыларының ... ... ... ... ... / инвестициялық / әмбебаб;
( ішкі және халықаралық нарыққа бейімделу;
( банктегі ақпараттық технологиялардың бар мүмкіндіктерінде;
( жоғары басқарушы ... аса ... ... қабылдауға
дайындық көрсеткіштері.
Ақпараттық жүйе – бұл жүйе, жинауға, сақтауға, іздеуге, ... ... ... ... ... көрсетуге арналған. АЖ
өзіне программалық құралдар жиынтығының тікелей шешілетін есептерін қосады.
Кез – келген АЖ мақсаты, қолдану ... ... емес ... ... ... байланысты үзбеу аппараты, уақтылы, нақты және толық
ақпараттарды көрсету болып табылады.
АЖ құрудың басты мақсаты автоматтандыруды ... ... ... ... ... ... финанстік ақпараттарды беру болып табылады, нәтижесінде,
банк ... ... ету ... ... ... ... ... қатысты АЖ есептері мыналар болып табылады:
( қызметкерлердің іскерлігі мен еңбек өнімділігі;
( берілген мәліметтердің ақиқаттығы;
( салымшылардың ... ... ... тез арада алу;
( құжат айналымдарының азаюы, банк шығындарының азаюына әкеліп соғады;
( әртүрлі критериялар бойынша салымшы туралы ақпаратты іздеуге ... ... ... ... мен ... бойынша барлық комплексті
талаптардың орындалуы;
( тез арада ақпараттарды ... ... ... және беру жұмыстарын
жақсарту.
Қосымша есептер комплексін қосуына және әрі қарай дамуына, ... ... ... ... ашық болу ... интерфейс компьютермен жұмыс істеген кезде жұмысшылар өз жұмысының
өнімділігі мен сапасын жоғарылатуды қамтамасыз етеді /9/.
1.4 Жеке мүлікті ... ... ... қойылатын талаптар
Ақпараттық жүйе (АЖ) – бұл жүйе, жинауға, сақтауға, іздеуге, қайта өңдеуге
және сұраныстарға ... ... ... ... АЖ өзіне программалық құралдар жиынтығының тікелей шешілетін
есептерін қосады.
Қолданушыларға жүйе өте ... және ... ... ... және рұқсат
етілмеген қимылдардан қорғау.
Осы АЖ ақпарат құпия болмайды және ішкі қолданушылар қолдана алады. ... ... ... ... ... ... ... қажет,
қолданушылардың дұрыс емес қимылдарын, сондай – ақ ... ... ... ... ... ескеріп, компьютерлік жүйенің архитектурасына әсер етеді, оған
мынандай ... ... ... АЖ ... ... жүйенің жұмыс тәртібінің бұзылу ықтималдығын
азайту қажет ... ... ... ... ... бұзылуы,
ақпараттардың жоғалуы немесе өзгеруі) қолданушылардың кездейсоқ және ... ... ... ... ... ... ... арасындағы ақпараттардың
байланысы мен алмасуын іске асыру қажет;
- берілген тапсырмаларды қарастыру және ақпараттардың ... ... ...... ... ... сұраныстарының тапсырмаларын
іздеу;
- ақпараттарды ыңғайлы енгізу;
- ерте енгізілген ақпараттарға тез арада қол жеткізу;
- нормативтік – ... ... ...... ... ... қажет;
- ақпараттық жеткілікті жылдамдық, ақпараттың ... ... және ... процестердің үдейі қозғалысына сәйкес келу керек /9/.
1.4.1 Ақпараттық ... ... ... ... жүйе – бұл қиын ... және ... бөлек бөлімдерге
бөлуін талап етеді. Барлық жүйелерге бірден жасау мүмкін болмаса, олардың
бөлек бөлімдеріне жасау ... ... ... ... ... ... болса, жүйе элементтері, бөлімдердің ара – қатынасы және
тұрған жері ... онда ... ... ... және құру ... болады.
АЖ құрылымы – бұл ішкі жазықтық – уақыттық байланыстарының тұрақты тәртібі
және элементтер мен ... ... ... ... ... ... ... және сыртқы ортамен өзара байланысы.
АЖ жабдықтаушы және функционалды бөлімдерден тұрады. ... ... ... ... және есептер комплексінің немесе жүйеастыларының жиынтығы,
бұл басқарудың маңызды бөлігін құрайды /9/.
Есептер комплексі – бұл есеп ... ... бір ... ... – бұл автоматтандырылған функциялардың бөлігі, ақырғы немесе
ортааралық қорытындының нақты ... ... ... хабарлама және
т.б.)
Экономикалық есептердің келесідей ерекшеліктерін көрсетуге болады:
- жоғары алгоритмдеу;
- иерархиялық, яғни жүйеастыларына, блоктарға, есептер комплексіне кіруі;
- шешімнің бір ... ... ... бір ... болуы;
- типтік алгоритм шешімінің мүмкіндігі және жалпыламалығы;
- жүйенің шығу – кіру тапсырмаларының құрылымы және үлкен ... ... ... ... АЖ ... талаптар кесте түрінде бейнеленген,
бұл кестеде есептер комплексі және мүлікті ... ... ... – ақ ... және ... ... берілген есептерге
келтірілген.
Кесте 1
АЖ құрылымына қойылатын талаптар
|Есеп кешені |Есеп атауы ... ... ... ... |
| | | ... | ... |Көлік |Тіркелу куәлігі, ... және ... ... |жүйесінің |мемлекеттік номері, |ПОЛИС ... ... ... ... ... ... ... | ... түсі және | | ... |т.б. | | ... ... | | | ... | | | | |
| ... ... ... және ... |
| ... ... жүргізушінің |ПОЛИС |компаниясы-ның|
| ... ... және ... | ... |
| | |3жыл ... жол | | |
| | ... саны | | |
| ... ... ... ... ... және |Сақтандыру |
| ... ... ... ... ... |компаниясы-ның|
| ... ... ... ... | ... |
| | ... бар | | |
| | ... | | |
| ...... ... қандай |АНКЕТА және |Сақтандыру |
| ... ... ... |ПОЛИС |компаниясы-ның|
| ... | ... |
| |кті ... | | | |
| ... | | | |
| ... |Менеджердің арызды |АНКЕТА және ... |
| ... ... ... |компаниясының |
| | | | ... ... ... ... ... ... ... тәртіпте жүйені қалыптастыру үшін жүйенің қамтамасыз ету бөлігі
қажет, мына ... ...... жабдықтаудан, математикалық
жабдықтаудан, программалық, ақпараттық және ұйымдастырушы жабдықтаудан.
Программалық және математикалық жабдықтау машиналық программалар жиынтығын,
алгоритмдерді, ... ... ... және ... ... ... ... ресурстарды құрайды (кіру, уақытаралық және
шығу тапсырмалары), олардың ену құралдары.
Ұйымдастырушы жабдықтау АЖ қалыптастыру және ... ... ... ... ... және құралы ұйымдастырушы жабдықтауға кіреді.
Ақпараттық ресурстарды жиынтық мәліметтер деп атайды, белгілі бір ... ... ... және материалдық ресурстар ретінде көрсетіледі.
Оларға негізгі және көмекші мәліметтер ... ... ... ... ... жатады /5/.
1.4.3 Ақпараттық жабдықтауға қойылатын талаптар
Ақпараттың қолдануысыз басқару процесі мүмкін болмағандық-тан, ақпараттық
жүйеде ақпаратпен жабдықтауды ұйымдастыру өте маңызды.
Ақпараттық ... (АЖ) – бұл ... ... ... экономикалық
ақпаратты жіктеудің және шартты белгілеудің бірыңғай жүйелері ... және ... ... ... жүйелерінің бірігуі
болып табылады. ... ... ... ... ... ... ... базаға өзгеріс енгізуден басқару
шешімдерін қабылдау үшін кіріс ақпараттарының берілуінен тұрады.
Ақпараттық ... ... ... ... ... ... ... және құжаттар сыныптама-ларын, ...... (НАА) ... база (АБ) – бұл ... ... ... ... бір қалыпқа келтірілген ақпараттар жиынтығы. Машинадан тыс
ақпараттық база – ақпараттық жүйені жұмыс істеуде ... ... ... ... ... ... техникасынсыз адамға түсінікті
болатын ақпарат базасының бөлігі. Машинадан тыс ақпараттық ... ... ... ... ... ... – анықтамалы құжаттар, жедел
ақпарат ... ... мен ... ... ... ... ... ақпаратты есептеу желісінің жадында тиімді іздеп және белгілеу үшін
қолданылады. Ал нормативті – анықтамалы ...... ... ... және ұзақ ... бойы есеп айырысуда өзгеріссіз қолданылатын
әртүрлі тәртіптегі мөлшерлеу-лерді, мөлшерлерді және басқа да мәліметтерді
құрайды. Жедел ақпарат дегеніміз – ол ... ... осы ... ... яғни ... ... ... Жедел ақпаратқа әдетте
бухгалтерлік және ... есеп ... ... ... ... ... – бұл ақпараттық жүйені жұмыс істеуде
қолданылатын, машиналық тасығыштардағы ... ... ... ақпарат қорының бөлігі. Мұндағы машиналық тасығыш – дербес
электронды есептеуіш машинаға (ДЭЕМ) ... ... ... ... ... ... ... 2
Ақпараттық жабдықтау
|Элементтер ... ... ... ... ... ... ... базасы типі ... ... ... ... жүйе ... ... ... ... ... кезінде парольдер|
| ... ... ... ... жабдықтауға қойылатын талаптар
Автоматтандырылған ақпараттық жүйені тұрғызу мен ... ... ... ұйымдастырумен жабдықтау. Ұйымдастырумен жабдықтау дегеніміз ... ... ... мен ... ... ... ... әдістер
мен жабдықтардың жиынтығы. Ол ақпараттық ... ... мен ... ең ... ... ... және элементтердің құрамын,
байланысын, өзара әрекетін, ұйымдастыру құрылымын анықтайды, ... ... ... ... ... ... ... тұрғызу – ақпарат кезеңдерін зерттеуді, жобалау шешімдері
мен ... ... ... жүйе ... ... ену ... қарастыратын күрделі де жұмысы көп кезең.
Ұйымдастырумен жабдықтау ақпараттық жүйенің тиімді жұмыс істеу үшін ... Бұл ... ... объектіні басқарудағы экономикалық ... ... ... және ... ... үшін экономикалы –
математикалық әдістер мен үлгілерді, ... ... ... ... ... ... қолдану өте маңызды екенін білдіреді. Жалпы
ұйымдастыру мен ... ... ... ... мен әрі ... ...... негізін қалыптастыру. Оған ақпараттық
жүйенің ... және ... ... ... құрылымын таңдау
мен дайындауды, сондай-ақ жобалау жұмыстарының ... ... ... анықтайтын әдістер мен жабдықтар және құжаттар жатады.
Белгілі ережелерге бағындыру құжаттары ақпараттық жүйені тұрғызудың, ... мен ... ... ... мемлекеттік басқару
ұйымдары және тапсырма беруші мен жұмысты орындаушы ... ... ... ... бағындыратын құжат түрінде болып бөлінеді.
Ақпараттық жүйені өңдеу мен ... ... ... ... ... ... және техникалық жабдықтар жиынының сапалық және
сандық өсу қарқынынан уақыт өткен ... ... ... ... ... етуге байланысты тереңдетіле түсуде. Осының
барлығы ақпараттық жүйені ... мен ... ... ұйымдастыру –
құқықтық актілеріндегі және ұйымдастыру - әдістемелік шешімдеріндегі
ұйымдастырумен жабдық-тау ... ... ... ... ... ... қойылатын талаптар
Техникалық жабдықтау – бұл ақпараттық жүйе жұмыс істеуді ... ... ... Басқарудағы ақпараттық кезең ... ... ... ... арқылы жүзеге асады.
Барлық операцияларды үш сатыға топтауға болады:
1. Ақпаратты алу.
2. Ақпаратты түрлендіру.
3. Ақпаратты тұтыну.
Бірінші саты – ... ... ... ... ... ақпаратты жинауды және тіркеуді орындайтын операциялар тобын
қамтиды. Бұл ... ... ... ... аймақтардың
және басқалардың қызметін бейнелейтін ақпарат алу.
Екінші саты – ақпаратты түрлендіру ... ... ... ... ... мәндердің, түрлердің, құрылымдардың өзгеруін орындайды.
Үшінші саты – операциялар тобын және олардың бас ... ... ... әрі ... ақпараттық кезеңдерін жалғастыру үшін
ақпаратты тұтынудағы маңызын біріктіреді.
Басқарудың ақпараттық кезеңінің негізгі сатысына сәйкес ... ... ... ... ... және тіркеу;
2. Ақпаратты өткізу;
3. Машиналық тасығыштарды дайындау;
4. Ақпаратты өңдеу;
5. Ұйымдастыру техникасы.
Ақпаратты жинау және тіркеу жабдығы ... ... ... ... ... беретін жабдық мәліметтерді өңдеу орталықтарына және оны
қолдау орнына кеңістіктегі ығысу арқылы жеткізіп беруде қолданылады.
Машиналық ... ... ... ... ... оның ... магниттік табақшаларға жазу үшін қажет. Қазіргі
кезеңдегі жабдықтардың ерекшелігі сол, мәліметтерді ... ... ... оны ... ашып жазуға, реттеуге болады /5/.
Кесте 3
Техникалық жабдықтау
|Техникалық құралдар |Физикалық модуль ... ... | | ... Intel Pentium 4 ... |Intel, 2.4MHz |
| ... ... | |
| ... |512Mb |
| ... |40Gb |
| ... |17 ... |
| ... ... |102 батырмалы |
| ... |2 ... ... ... |HP LaserJet ...... ...... |Sony – 42S ... ... ... ... ... ... ... талаптар
Программалық жабдықтау деп – техникалық ... ... ... істеуде
жабдықтайтын ақпараттық жүйенің қызметін жүзеге асыратын программалардың
бірігуін ұғуға болады. Ол математикалық ... ... ... оның ... ... істейтін пішіні болады. Программалық жабдықтау ... ... ... ... ... және ... программалық
жабдықтау.
Жалпы программалық жабдықтау – бұл ... кең ... ... және ... ... ... жиі кездесетін
есептеу кезеңінің “және – ...... ... арналған
программалардың бірігуін бейнелейтін ақпараттық ... ... ... жүйе – ол ... ... ... ... және есептеу
жүйесінің қорларын (жедел жадылы процессорды, арналарды және т.б.) ... ... Бұл ... ... ... мен жеке программалардың
(драйверлердің) мүмкіндігін кеңйтетін программалар жатады.
Есептеу кезеңін ұйымдастырудың тиімділігі ақпараттық ... ... ... ... және оған тиімді қолданбалы программалар
пакентін (ҚПП) қосуды ... ... ... ... Әдетте
программалық өнімді тұрғызу жабдығы бар болып отырған операциялық ... ... ... уақытта операциялық жүйеде қамтылмаған көптеген
осы заманғы ... ... да бар. Бұл ... ... ... ... өте ... арналған программалар (тесттер) ДЭЕМ-нің жұмыс қабілетін тексеріп,
егер жөндеу қажет болса, оны ... ... ... жүйе ... ат ... ... оны ... тоқтатады.
Арнаулы программалық жабдықтауға ҚПП мен бөлек функцияларды орындайтын және
ақпараттық жүйенің әр ... ... ішкі ... ... ... ... ... ҚПП – жалпы жүйелік және ... ... ... ... ... ... ... қолданбалы программалар пакеті
кез-келген ақпараттық жүйеде қолданылуы мүмкін. Оны ... ... ... ... ... ... Мәліметтерді орындаудың типтік орындалу ретін;
... ... ... ... ... әдістерін;
• Үздіксіз есептерді шешу әдістерін және басқаларды
орындайтын ... әрі ... ... ... ... бөлуге болады /5/.
Нақты объектінің ақпараттық жүйесінің арнаулы программалық жабдықтауына
функционалды ҚПП кіреді. Функционалды ҚПП деп ... ... ... ... ... ... ... ақпаратты алуға бағытталған, өзара
байланысқан программалардың бірігуі айтылады. Нақты басқару объектісінің
әрбір ақпараттық жүйесінде осы ақпараттық ... ... ... ... ... ҚПП – ң ... ... Арнаулы программалық
жабдықтауға нақты ақпараттық жүйені тұрғызудағы оның қызметін жүзеге асыру
үшін құрастырылатын жеке есептердің шешілу ... және ... – ң ... ... 4
Программалық жабдықтау
|Тип ... ... ... ... ... ... ... Windows NT ... ... көп |
| |Server 4.0 ... ... |
| | ... ОЖ, ... | ... ... |
| | ... |
| ... Windows NT ... ЭЕМ үшін ... |
| ... 4.0 |32-битті көп есепті |
| |MS Office XP ... ... ОЖ, |
| | |ЛЕЖ ... ... ... Windows 2000 |Дербес ЛЕЖ үшін күшті |
| | ... ОЖ, ЭЕМ ... ... ... ... |Visual Basic ... ... ... |Paradox | ... ... ... ... ... ... ... паролі |МБ кестелеріне ену құқын анықтайды. ... ... ... ... ... ... – бұл ... өңдеудің математикалық, үлгілері
мен алгоритмдерінің жиынтығы. Мүлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесі
математикалық ... ... бір ... ... ... ... ету керек және осы міндеттерді шешу барысындағы дербес ... ... оның ... ... ... отыруды қамтамассыз ету
керек.
Ақпараттық жүйені математикалық жабдықтау құрамына мыналар ... ... және ... ... ... ... ... мәліметтерді іздеу және сорттау ... ... ... және ... және баспаға).
Ақпараттық жүйені математикалық жабдықтаудың жалпы талаптарына мыналар
кіреді:
• математикалық ... мен ... ... қолдану ;
• ҚПП–н көрсететін типтік әдістерді, алгоритмдерді, модель-дерді
және мүмкіндіктерді максималды қолдану;
• қолданылған математикалық ... ... және ... ... ... шешу ... мен есте сақтау
көлемі бойынша төменгі ... ие ... ... алгоритмдерді көрсетудің барлық түрі жіберіледі: формулалы,
сызба, блок-жүйе, ... ... және ... жабдықтау алгоритмдері келесідей жалпы талаптарға жауап беруі
тиіс:
• ҚПП –де пайдалануға негізделген стандарттық, іздеушілік және
септеулік процедураларын ... ... ... ... шешімдерінің нақты мәнінің болмауы;
• өз сипаттамасында программа тілінің ... ... ... ... ... ... ету;
• қатысты жай блоктарға бөлшектеп байланыстыруды енгізу;
• программаның ... ... ... ... ... мен тәсілдер және олардың шешімдері ... ... бір ... және ... ... ... ... Ақпараттық және программалық құралдарды бұзылудан және деректерден
алудан қорғау
Ақпаратты қорғау дегеніміз – ... ... ... ... ... ... мүмкіндік беретін әдістер мен ... және ... ... ... ... – көп ... ... ақпаратты ойланбай пайдалануды жою, ... ... ... ... және ... жою, сондай-ақ
қателіктердің салдарын ... ... ... және ... ... ... жүйесі келесі сипаттарға ие
болу ... ...... және ... емес ... ... қамтамасыз ету, жүйе немесе сонда сақталынатын мәліметтермен
жұмыс істеуге ... ... ... ... ... ... модификациясы немесе жиынтығы;
● ұқсастыру – пайдаланушыларға, ... ... және ... ... ... ... ... базасына)
идентификаторларды иемдету (код атауы);
● конфиденциялылық мәліметтерге берілген және олардың қорғаныс дәрежесін
анықтайтын ... ...... жабық және қорғалуға жататын деп ... ...... ... сол ... ... ... асыруда пайдаланушының, терминалдың немесе басқа объектінің құқығы;
● түпнұсқалық – қойылған идентификатордың объектіге қатысты-ғын тексеру.
Кездейсоқ бұзылулардан ақпаратты және программалық құралдарды қорғау ... ... ... ... ... ... пайдаланушылар үшін сапалы құжаттаманың болуы;
● жабдықтарды жетілдірудің амалдарын пайдалану.
Ақпаратқа және программалық құралдарға ... ... ... келесі бақылау шаралары қолданады:
● парольді пайдалану. Пакетте ... ... ашу ... ... Бұл ... ... және ... – анықтамалық ақпараттың
өзгерісіне шектеу қоюды қамтамасыз ету;
• белгілі бір ... ... ... ... кейін ақпаратты есте сақтау құрылғысынан жою;
• техникалық құралдарды және пайдаланушыларды ... ... ... ... ... (есептерді және
ақпараттық файлдарды пайдалануға келісім берілген жұмыс күндері
және сағаттары);
• техниклық құралдарды, есептерді және ... ... ... шектеуі пайдаланудағы ақпараттарды өңдеу кезінде техникалық
құралдардың және пайдаланушылардың ... ... ... ... ... ... әр ... бағыттағы көмекші программалар (бақылау және қорғаныс
механизмі, берілетін құжаттар және т.б. ... ... ... Жеке ... ... ақпараттық жүйесінің концептуалдық схемасы
Аќпараттыќ ж‰йе – бұл жүйе жинау, саќтау, жањарту, µњдеу жєне ... ... ... ... ... ... туралы заңында ақпараттық жүйенің келесідей анықтамасы
көрсетілген: ақпараттық жүйе – бұл ақпараттық ... ... ... және ... ... ... – техникалық
қамтамасыз етілуі, ақпараттық процестердің орындалуына арналған.
Концептуалды схема бас әдістемелер кезінде ақпараттық жүйенің жұмыс ... оның ... ... ... ... ... жиынтығын көрсетеді, бұлардың
құрамына иерархиялық және ұзындық тәуелді жүйеастылары кіреді.
Автоматтандырылѓан аќпараттыќ ж‰йелердіњ ... ... ... ... ... ... ... суреттелуі маңызды орынѓа
ие болады, мысалы, аќпараттыќ ... блок – ... ... ... ... ... ... құжаттарының,
аќпараттардың көптігі жєне т.б.
Т±тас аќпараттыќ ж‰йенің негізгі концептуалды схемасы бүтіндей ... ... ... ... жєне ... ... ... сонымен ќатар функционалдық жүйе астыларына кіретін
пәндік облыстар. Ал функционалдық жүйе астыларының ролінде ЛЕЖ ... ... ... ... жүйенің концептуалдық схемасы
төмендегі ... ... Ол ... және ... ... ... ... бөлімі программалық, техникалық және
ақпаратты жабдықтаушы түрінде ... ал ... ... ... ... ... ... ақпарат қалай, мәліметтер
базасынан алынғанын, басқа қайнарлардан өңделгенін және шығу кезінде ... ... ... ... ... ... ... иерархиялық. Ал бухгалтерлік
баланстың ... ... ... – реттік.
-----------------------
Тәуекелдерді бағалау бөлімі
Арыздарды реттеу бөлімі
Маркетинг бөлімшесі
Жеке сақтандыру департаменті
Жауапкершілікті және ... ... ... департаменті
Басқару
төрағасы
Көлік жүйесін сақтандыру департаменті
IT департаменті
Арыздарды реттеу бөлімі
Тәуекелдерді бағалау ... ... ... ... ... бөлімі
Клиенттерге қызмет көрсету бөлімі
Клиенттерге қызмет көрсету бөлімі
Клиенттерге қызмет көрсету бөлімі
Администра-тивтік және HRдепарта-менті

Пән: Экономика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 40 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Жалпы психология213 бет
Психологиялық зерттеу әдістерінің классификациясы5 бет
Тұтыну несиесінің түрлерімен мазмұны15 бет
Инвестициялық жобаларды іске асыру кезіндегі техникалық-экономикалық есептердің сатылары мен түрлері12 бет
Патенттік құжаттар4 бет
Санау жүйесi. Санау жүйесінің түрлері. Бір санау жүйесінен екіншісіне өту жолы.5 бет
Тұтас құймалы құрылымды ғимарат тұрғызу6 бет
«Ленгір-Баянауыл» автомобиль жолының технико-экономикалық негіздеу58 бет
«қазақ әдет-ғұрып құқығы бойынша мүліктік қатынастарды құқықтық реттеудің ерекшеліктері»103 бет
Автокөлікті сақтандырудың ақпараттық жүйесі57 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь