Кәсіпорын қаржысының банкроттық жағдайы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...3

1 . БӨЛІМ. КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ БАНКРОТТЫҚҚА ҰШЫРАУЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1. Банкроттықтың теориялық негіздері ... ... ... ... ... ... ... ... ... 4
1.2. Банкроттықтың себептері, белгілері мен болжау әдістері ... ..10
1.3. Кәсіпорынның қаржылық және экономикалық тұрақтылығын
қамтамасыз етудің мүмкіндігі және объективті қажеттілігі ... ... ... 14

2 . БӨЛІМ. Кәсіпорын қаржысының банкроттық жағдайы
2.1. Банкроттық туралы жалпы түсініктеме ... ... ... ... ... ... ... ... 19
2.2. Кәсіпорын санациясы мен банкроттың алдын алудың негізгі бағыттары ... ...25
2.3. Кәсіпорынның қаржылық тұрақсыздығы ... ... ... ... ... ... ... ...26

ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 28
ӘДЕБИЕТТЕР ТІЗІМІ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 29
ҚОСЫМШАЛАР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...30
        
        КІРІСПЕ
Банкроттық... Бұл сөз, көбінесе, қорқынышпен, үреймен айтылады, себебі
ол фирманың, банктің, организацияның ісінің толық ... я ... ... ... ... ... ұйымдастырылуын білдіреді. Бұл, өз
кезегінде, барлық қызығушылығы бар тұлғаларға айқынсыздық пен белгісіздікті
әкеледі. Банкротқа ұшыраған ... ... ... болады ма?
Басшылық билікте қала алады ма? Осы және де басқа көптеген сұрақтар өзінің
қаржылық ... ... ... ... қандай да болмасын қатысы
бар тұлғалар алдында тұрады.
Берілген курс жұмысы осы аталған сұрақтар мен басқа да ... ... ... ... ... ... ... - борышкердің сот шешімімен танылған немесе ... ... ... соттан тыс тәртіппен ресми түрде жарияланған,
оны ... ... ... ... ... I ... ... мәнін, оның экономикалық
мазмұнын, пайда болу себептері мен ... табу ... ... ... мәні ... зор және маңызды. Біріншіден,
нарықтық экономика жағдайындағы банкроттық экономиканы ... ... ... және ... сауықтыруға, кәсіпкерлер мен мемлекеттің
қызығушылығын қорғауға бағытталған. Екіншіден, банкроттық - бұл ... сай ... ... ... ... мақсаты пайда
табу болып табылатын кәсіпорын қызметіне сай белгі - тұтынушылардың әрқашан
өзгерісте болатын қажеттіліктері мен ... бар ... өз ... табу ... ... ... ... болу. Шаруашылық
жүргізуші субъект пайда табу мақсатында ... әр ... ... ақша
салады. Бірақ нәтиже оң да, теріс те ... ... ... ... ... субъект үлкен, я болмаса аз табыспен ... ... қалу ... тууы ... яғни банкроттық қаупі алдында қалуы
ықтимал.
II бөлімде дәрменсіздікке ұшыраған кәсіпорынның ... ... ... ... мен оңалту рәсімін ... мен ... ... ... ... түсіну үшін
банкроттық процедурасымен байланысты терминология және банкроттықтың алдын
алумен байланысты кәсіпорынның шаралары оның ... мен ... ... ... ... ... үшін ... мақсаттар қарастырылады.
1-БӨЛІМ. КӘСІПОРЫНДАРДЫҢ БАНКРОТТЫҚҚА ҰШЫРАУЫНЫҢ ТЕОРИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕРІ
1.1 Банкроттықтың теориялық негіздері
Банкроттық деген сөз ... ... ... үшін ... ... ... ұйымның қызметінің жойылуын білдіретіндіктен
жиі қорқыныш пен үрей туғызады.
Бірақ, бұл тек банкроттықтың салдары ... ... ... ... ролі зор және ... нарықтық экономика жағдайында банкроттық экономиканы
сауықтыру құралы және экономиканы сауықтыруға, мемлекет пен ... ... ... ... процедураларын арқасында, мысалы
Қазақстанда осы процедураларға қамтылған кәсіпорындардың жартысы өндірісін
жаңғыртады.
Екіншіден, ... - ... ... тән объективті
экономикалық құбылыс.
Банкроттық, әруақытта ... ... ... ... ... ... ... түйіндес, нарықтық қатынастар
мәнімен алдын-ала анықталған.
Үшіншіден, өтпелі ... ... ... ... шешілуіне, сонымен қатар өтелмеген төлемдер, өндіріс дамуына
жәрдемдеседі. ... да ол ... ... ... ... ... бұны мойындаса проблеманың шешілуінің басты механизмі автоматты
түрде банкроттық механизмі болуы ... Бұл ... ... ... ... ... бізде меншік пен экономиканың қайта бөлісуі ретінде,
ұлттық ... басу ... ... ... ... ... ... қабылданады. Оның нәтижесінде біздің елімізде ... ... олар ... ... ... қосу ... кейіннен өндірістің тоқтауына және жұмыссыздықтың көбеюіне
әкеледі дегеннен ... ... ... ... экономикалық ҒЗЖ-ның
ұсыныстары да құрастырылған. «Кәсіпорындарды жою және қайта құру агенттігі»
арқылы банкроттық процедураларына ұшырайтын кәсіпорындарды талдау ... ... ... болатынын көрсетеді:
- бәсекеқабілетті емес өнімді шығаратын кәсіпорындар, олардың
басшылығы тіпті 10 жыл ... ... ... ... бір ... ... ... және өнімді жаңаландыруды өткізе алмайды, ол нашар
менеджмент. Мұндай кәсіпорындардың басшылары мынадай тактиканы ... олар ... ... ... ... және өздерін және бухгалтерлерді
қамтамасыз ете отырып төмен ликвидті ... ... ... ... өмір сүре ... Бұл ... қарыздар өсіп жатады, көлеңкелі
экономика осы емес пе?
- басшылары ақшаларды айналдыру бойынша мақсатқа ... ... ... жүргізіп отырған кәсіпорындар. Олар үшін кәсіпорын - ... ... ... Мұндай басшылар мен менеджерлердің мақсаты біреу -
ол салықтарды төлемей, жалақыны төлемей және т.б. көп ақшаны ... ... ... үшін ... ... тек ... ... ұсталады,
бірақ салықтар төленбейді және ... ... ... ... Бұл топ ... ... салықтардан қашудың ұзын сызбасы
бойынша жүреді: ... ... ... ... ... ... олар ... активтерді шығарып алады, жаңа ... және таза ... ... ... ... бүгінде - экономиканы жаңартудың, ... ... және ... ... жаңа ... ... ең
тиімді процесі. Осылайша, нарықтық экономика жағдайындағы банкротықтың ролі
үлкен.
Осылайша, ТМД және ... ... ... бар болудың
тәжірибесі бұл инститтуттың қызмет етуіндегі көптеген ... ... ... аз ... ... ол ... базаның жетіспей
жасалғандығы.
Банкроттық мәнін көрініс ретінде анықтау үшін бұл институттың ... және даму ... ... ... ... ... қатар «банкрот» сөзінің
этимологиясын қарастыру керек.
Банкротық түсінігі Рим жеке қоғамында енгізілгені. Бастапқыда ... ... ... ... міндеттемелер үшін барлық мүлкімен,
өзінің жеке ... және ... ... ... ... ... бағыну - кредиторлар өз міндеттемелерін орындату үшін
қолданылатын әдістер. Сауда байланыстарының ары карай дамуы және ... ... жай ... ... ... ... орталығы төлем
қабілетсіз борышкерді қылмыстық жазалаудан оның ... ... ... ... ... қабілетсіз деп танудың процесі мен тәртібі
реттеле бастады. Рим құқығы кредитор қызығушылықтарын ... ... ... және ... ... ... кезден бастап
қолдан жасалған және шынайы түрдегі банкроттықты бөлмеді, борышкер барлық
жағдайларда ... ... ол ... ... шектеудің шарасы
және банкроттық мүлкін алып алудық процесінің басталуы болды. ... ... ... ... ... ... ... келу дәстүрі пайда болды.
Сонымен қатар дәл осы Көне Рим империясының заңгерлері басқа елдерде
кең өріс алған ... ... үшін ... және ... ... ... ... бірінші болып жасағандығын ескеру
керек.
«Банкрот» сөзінің этимологиясы ортағасырлық Италияның XII ғасырында
орындық, сөрені немесе ... ... ... ... - орындық, және «rote» - сынған дегенді білдіретін итальян
сөздерінен шыққан.
Осылайша, ... ... ... және айырбасшылардың
төлемқабілетсіздік белгілері болды, ал «банкрот» сөзінің өзі жалпы ... ... ... ... ... ... дамуы негізгі ролі Англияда, бұл институт өз басталуынан
осында ... ие ... Бұл елде ... 1543ж. ... ... туралы сот істерінің қарастырылу негізіне қарыз барын
дәлелдеу ... ал оны жабу ... ... ... жылдары
банкроттыққа алып келетін жалған келісімдер ... ... ... ... ... ... мен қаржылық қаржаттарды тығу
фактілеріне, саналы түрде қарызды біреуіне төлеп ... зиян ... ... институты европалық елдермен қатар жүргізілді және
оның құқықтық реттелуінде үш негізгі сатыны бөліп көрсетуге болады. Бірінші
саты - ... ... ... ... ... бұл ... ... кредиторлардың қызығушылығын сипатайтын дәрменсіздік
процедурасын өткізуге ... ... ... ... саты - ЖЭС ... Бұл ... дәрменсіздікті (банкротттықты)
құқықтық реттеудің негізгі сипаттамасы болып қызығушылықтары ең алдымен
мемелкет алдындағы міндеттемелер ... ... ... барлық
сатыларындағы үкіметтің өктемдік ролі.
Үшінші саты - Ресейдегі дәрменсіздік ... ... - ... 1992ж. ... процедурасын реттеу қажеттілігі ... ... ... өтуді жариялаудан басталды.
Тәуелсіздікті алғанға дейінгі Қазақстандағы банкроттық дамуының тарихы
және Ресейдегі банкроттық ... ... ... бүтін және жалпы ретінде
сәйкес келеді.
Жоспарлық рельстерден нарықтыққа өту рельстері банкроттық ... ... ... ... экономика - біржақты емес экономика, онда әдетте ... ... жеке ... бар, және де ... ... ... және де жеке тұлғалар ... ... ... ... Нарықтық экономиканың тиімділігі оны бұл мақсаттарда банкроттық
механизмін пайдаланып бәсекеқабілетті емес элементтер жүйелерінен шығарудың
тұрақты ... ... ... ... ... ... механизмін жасап шығару және іске
енгізуге қол жеткендігін мойындау керек. Тәелсіздік алғаннан бергі ... ... база ... ... ... мамандар саны
дайындалған, банкроттық және банроттық процедураларды ... ... ... ... ... бір ... жасалған.
Қазіргі кезде белгілі бір дэрменсіздікті және ... ... ... ... ... ... және ... банкроттықтың бірегей анықтамасы жоқ. ... ... ... «дәрменсіздік» және «банкроттық» түсініктері тепе-
тең. ТІпті «банкроттық» ... ... ... ... ... та ... пен ... американдық вариантын қолданған
дұрыс болар еді. ... ... ... ... ... ... өндіріс кезінде дәрменсіз болып саналады, ал сот
шешімінен кейін ... ... ... түсінігі өзара байланысты экономикалық және ... кең ... ... ол ... ... табиғатына
әртурлі көзқарастар мен сипаттардың көзі ... ... ... ... ... ... заңды дәләлі, ол оны жою үшін
негіз болып табылады. Банкроттық ... ... ... ... ... ... ... бұл екі термин
қолданылатыны жай емес.
Банкроттықтың мақсаттарын, міндеттері мен функцияларының өз түсінігіне
жүгіне отырып қазақстандық ғалымдар өз ... ... ... ... ... жүргізудің экономикалық дәрменсіздігі, уақытша сипатты емес
шаруашылық соттың шешімімен жарияланған қарыз міндеттемелері бойынша ... мәні ... - ... ... ... ... ... күрестің өзіндік процесі, онда әлсіз кәсіпкерлік құрылымдар өз
шаруашылық қызметін ... ... ... ... ... өндіріс дамуын, кәсіпкерлік ынтаны ынталандырады.
Банкроттықтың болуын дағдарыстың 2 ... ... ... жарияланған талаптардың ... ... ... 150 ... ... ... ... томен болмағанда;
- кәсіпорын ағымдағы төлемдерін тоқтатып, сәйкес міндетті ... ... үш ай ... ... талаптарын орындауды
қамтамасыз ете алмаса және қабілетті болмаса.
Әртүрлі елдердің заңдарында қабылданған ... ... ... ... ... заңдық жүйелерде орталық орынды меншік
құқығы және оның кепілдемелері (немесе мұндайдың жоқтығы) алады. ... ... деп ... ... ... ... дәрменсіздігі
(банкротығы) туралы жариялауы бұл құқық мүлкін өткізу (жою) ... ... ... ... ... ... деп ... жариясына
айналады. Занды тұлғаны жою оның басқа ... ... ... ... мен ... ... ... әкеледі.
Сондықтан көптеген зерттеушілердің ойы бойынша банкроттық категория ретінде
көбінесе заңды қатынастарды ... ... ... ... - бұл ... (арбитражды сотпен) танылған немесе борышкермен
жарияланған міндетті ... ... ... ... ... және
(немесе) ақшалай міндеттері бойынша кредиторлардың талаптарын толығымен
қанағаттандыруға борышкердің қабілетсіздігі.
Құқықтық толтырылусыз ... ... ... емес ... ... ... ... әдебиеттерде оны анықтауға деген құқықтық бағыт
басым болатыны кездейсоқ емес.
Құқықтық ... ... ... - ... ... жою ... ... табылатын оның төлем қабілетсіздігінің заңды дәлелі. Құқықтық
бағғыттың ... ... - ... ... ... ... ... төлемқабілетсіздік бұл
көзқарастан кәсіпорын құқықтық көзқарастан ондай болып табылмайды.
Бұл контекстте «төлемқабілетсіздік» және «дәрменсіздік» түсініктерін
нақты бөлу ... ... ... ... ... ... жауаптар
береді. Төлемқабілетсіздік - бұл ... ... ... ... ... міндеттемелер мен басқа да талаптарды борышкердің орындау
қабілетсіздігі. Кәсіпорынды банкрот деп жариялау мақсатында дәрменсіздік
деп бюджет және ... тыс ... ... ... ... ... қосқанда тауарларды төлеу бойынша (жұмыстарды, қызметтерді)
кредиторлардың талаптарын қанағаттандыру қабілетсіздігі түсіндіріледі.
Біздің көзқарасымыз бойынша, қарыз қатынасындағы зерттеудің бастапқы
нүктесі ... ... ... бірақ өзара жеке жақтардың бөлінуі
болуы керек: экономикалық ... және ... ... бірақ та бұл жерде
олардың араласуы және де қарама-қарсы ... ... ... Банкроттыққа
деген экономикалық құқықтық бағыт кездейсоқ емес және оны таза экономикалық
немесе таза құқықтық көрініс ретінде қарастыру ... ... ... ... ... ... үщін бұрыштың негізіне
шаруашылық субъектінің дәрменсіздігіне әкелетін себептерді зерттеуді қояды.
Банкроттық макро және микроэкономикалық өлшемдерде ... ... ... экономикалық теорияның, нарыктар теориясының
жағдайлары мен қортындыларына, екіншісі - ... ... ... экономикалық себептерді ашып көрсетуге, нарық теорияларына негізделген.
Егер банкроттық макроэкономикадық көзқарастан құрылымдық қайта құру
мен экономиканы ... ... ... ... ... ... ... Әрине, бұл форманы ... ... бар. Ең кең ... ... банкроттық дағдарыстың ең шекті
көрінісі түрінде қаралатыны табылады.
Сонымен қатар кез келген шаруашылық ... ... ... ... ... ... ... мүмкін және
банкроттық солардың бірі болып сипатталады. Банкроттықты бұл ... ... яғни ... субъекттің өзінің ағымдағы
міндеттемелерін орындау қабілетсіздігін ретінде түсіну ... ... ... ... одан да ... ... дағдарысқа
(компанияның материалдық ресурстары тиімсіз пайдаланылған жағдайда) және
басқару ... ... ... ... ... қоршаған орта
талаптарына басқару шешімдерінің адекватты емес көзқарасы және т.б.)
ұшырауы ... шыға ... ... ... ... экономикалық бағыты
біздің көзқарасымыз бойынша, келесідей түсініктемеден тұрады: «Банкроттық -
бұл қызметтің тоқталуына ... ... ... мен ... үшін ... ... бар болуымен немесе олардың
жетіспеушілігімен, жоқтығымен байланысты тікелей кәсіпорында пайда болған
экономикалық дағдарыс».
Басқа сөзбен айтқанда ... ... ... ... ... қаржылық дағдарыс ретінде, ... ... ... ... ... ... ... механизмі ретінде, яғни қаржылық ... ... Ол ... ... және ... бар ... ... табиғатынан шығады: банкроттық экономика
көзқарасынан және банкроттық жою процесі ... ... ... ... оның ... ... ... аспектісі бар. Шетелдік теорияда және ... ... ... қарастырылады. Бірінші жағдайда - бұл ... ... жою ... ... ... ... ... анықтамасы
дәрменсіз борышкердің оның ... ... ... ... Мұндай екіжақты бағыт банкроттық табиғатының
күрделілігімен негізделген. Жоғарыда аталған екеуінен, ең дұрысы деп ... ... ... ... ... процесіне тек жою процесі ғана
емес, процедуралардың кең спектрі кіреді.
ТМД елдерінде, ... ... ... ... түсінігіне деген
құқықтық бағыт басым, ол экономикалық жасаулардың жоқтығымен байланысты, ал
банкроттық туралы заң банкроттық мәселелерін жүйелейтін ... ғана ... ... ... ... ... туралы түсінік экономикадағы
құқықтық қатынастарды заңды бекітудің әдісі ретінде, сәйкес ... ерте ... ... ... ... ... ... көріністердің терең мазмұнын сипаттай алмайды, құқықты формалы
макроэкономикалық қатынастарды тек ... ... ... ... сотпен жарияланғаннан кейін ғана, сонымен қатар егер де ол
өзінің банкроттығы және жойылуы туралы ресми ... ... ғана ... ... біз ... анықтауға деген әртүрлі бағыттардың қарама-
қайшылығын көреміз. Көптеген сұрақтар ... оның ең ... ... ... қайсысы бүгінгі таңда қолдануға болатын және
банкроттық теориясында қолданылады.
Т.И.Мухамбетовтың ... ... ... ... бар ... бар және ... ... банкроттыққа дееген қатынастар ... Егер де ... ... ... ... ... экономикалық табиғатына негізделсе сонымен қатар кәсіпорынның
дағдарыстан шығу мәселелері қарастырса, құқықтық бағыт ... ... ... ... ішкі жағдайын көру, ондағы тұрақты байланыстарды, мәнді
ерекшеліктерді анықтау белгілі ... ... ... ... ... мазмұнын сипаттайтын экономикалық негізін ... ... ... ... ... Шаруашылық өмірдің императивтері «банкроттық»
категориясында ең алдымен ... ... ... ... ... - бұл ... экономикадағы экономикалық объективті
көрініс. Ол ... ... ... ... жетуінің
белгісіздігімен, сәйкесінше жоғалту тәуекелімен байланысқан ... ... ... Нарық тәукелсіз мүмкін емес, және де
Тәуекел нарық үшін оның шаруашылық субъектілерінің ... ... және ... ... емес жағдай.
Осылайша, банкроттық деп ... ... ... ... ... және құқықтық формаларға сәйкес бекітілген
өз міндеттемелері бойынша ... өз ... ... ... ... қатынастарды сипаттайтын экономикалық құқықтық категорияны
түсінеді. ... ... ... ... болғанымен, соңғы кезде
банкроттық тәжірибесінде оның экономикалық жақтары көріне бастады.
1.2 Банкроттықтың себептері, белгілері мен ... ... ... ... ... экономикаға өнеркәсіптің
құлдырауы, экономикалық дағадарыс, инвестициялардың жоқтығы, ақша-несие
қатынастарының ... ... ... тән ... ол әлбетте
шаруашылық субъектілерінің дәрменсіздігіне әкелді.
Банкроттықтың пайда болуының негізгі ... ... ... болады:
1) шаруашылық жүргізумен байланысты объективті себептер:
- қаржылық, ... ... ... ... экономиканы
реформалаудың нормативті және заңды базасының жетілмегендігі;
- инфляцияның біршама жоғары деңгейі.
2) тікелей шаруашылық жүргізуге қатысты субъективті себептер:
- басшылардың ... көре алу және оны ... ... сұраныстың нашар зерттелуі салдарынан сату көлемдерінің төмендеуі,
өткізу торабының, жарнаманың болмауы;
- өндіріс көлемдерінің азаюы;
- өнім сапасы мен бағасының ... ... өнім ... ... ... ... ... сапалы
импортты бағаларға жақындығы;
- өтелмеген жоғары шығындар;
- өнімнің төмен рентабельділігі;
- өндірістің өте ... ... көп ... өзара өтелмеген төлемдер;
- басқарудың көне мектеп менеджер-өкілдерінің нарық қалыптасуының
тұрақты нақтылығына әлсіз бейімділігі, ... ... ... ие ... ... ... көрсете алмауы, тиімді, ... ... ... таңдай алмауы;
- кәсіпорын капиталы ұдайы өндірісінің экономикалық механизмінің тепе-
теңдігінің бұзылуы.
Қазіргі қазақстандық экономика жақында дамыған социализм экономикасы
деп ... Ол ... ... бойы ... және ... ... емес бірқатар сипаттамалар қатарына ие болды.
Осылайша ... ... ... ... тиеу ... Халық шаруашылығын басқарудың жоғарғы деңгейлерінде бұл табыстар
жинақталып, үлестірілді. Жартылай олар ... ... ... ... ... ретінде.
Кез келген кәсіпкер үшін банкроттық қалаусыз екендігі бәріне белгілі.
Сондықтан кәсіпкер қауіпті сигнал ... ... ... ... ... ... мұндай көрсеткіштерге мыналар жатады:
- өндірістік қызметтегі көп ... ... ... ... ... қаражаттардың тұрақты жетіспеушілігі және өткізілген
міндеттемелерді өтей алу қабілетсіздігі;
- кредиторлық борыштың тез ... ... ... ... үшін ... ... мерзімді қарыз қаражаттарын
тартудың өспелі қажеттілігі;
- өтіп кеткен дебиторлық борыштың ... үлес ... ... ... ... және ... емес өндірістік запастарға
қоймаларды толтыру;
- несие қабілеттілігінің төмен индексі;
- тиімді іскер серіктестерді немесе ... өнім ... ... ... ... құнының төмендеуі;
- әртүрлі себептермен жетекші және ең тәжірибелі мамандардың және т.б.
кәсіпорыннан кетуі;
Келе жатқан банкроттықтың бірінші ... ... ... ... туралы көрсететін қаржылық есеп берудің басталуын,
сонымен қатар баланс ... және ... мен ... ... ... тез ... көруге болады.
Баланстың қанағаттаңдырылмайтын құрылымы - бұл ... ... ... ... ... ... алдында мүлік
есебінен міндеттемелер өз уақытында орындалмауы қамтамасыз етілмеуі мүмкін
болатын ... ... мен ... ... ... ... ... үшін аудиттеу тәжірибесі
бойынша комитетпен (Ұлыбритания) ... ... ... ... формальданған емес критерийлер жүйесін пайдалануға болады.
Бұл көрсеткіштерді екі топқа бөлуге болады.
Бірінші топқа қолайсыз ағымдағы ... ... ... ... ... ... ... қиыншылықтар туралы,
сонымен қатар банкроттық туралы көрсететін ... мен ... ... топқа қолайсыз жағдайлары ағымдағы қаржылық жағдайды дағдарысты
деп қарауға ... ... ... мен ... жатқызылады,
сонымен қатар олар белгілі бар жағдайларда, ... ... ... ... ... ... нашарлауы мүмкін екендігін көрстетеді.
Бұл ұсыныстардың жақсы жақтарына мүмкін ... ... ... ... ... жағдайын түсінуге деген
жүйелілікті, кешенді бағытты, кез келген саланың кез келген кәсіпорынының
мәнді ... ... ... ... ... пайдаланудағы қиыншылықтар мынада: бір критериялық
жағдайға қарағанда көп критерийлі міндеттер ... ... ... ... ... критерийлардың критикалық мәндері салалар мен қосалқы салалар
бойынша детальдану керек, ал олардың ... тек ... ... ... ... орындалуы мүмкін.
Отандық тәжірибеде қолданылатын, ұйымның мүмкін болатын банкроттығының
көзқарасынан ... ... ... ... ... 1995 ж. 12 ... Республикасы Министрлігімен бекітілген кәсіпорынның ... ... ... ... ... критерийлер жүйесі
табылады. Бұл нормативтік құжатқа сәйкес баланс құрылымының қанағаттанарлық
талдауы мен ... ... ... ... ... асырылады:
- ағымдағы өтімділік коэффиценті;
- меншікті қаражаттармен қамсыздандыру коэффиценті.
Ұйымның қаржылық жағдайын талдауды ... ... ... ... ... деп, ал ... - төлеуге қабілетсіз деп тану
туралы шешімді негіздеу табылады.
Ұйымның балансын ... ал ... - ... ... тану үшін келесідей жағдайлардың бірі жасалуы керек:
- есепті кезең аяғына ағымдағы ... ... мәні 2,0 ... ... ... ... меншік қаражаттарымен қамсыздандыру деңгейі
мәні 0,1 -ден төмен.
Көптеген отандық ұйымдар банкроттық белгілеріне ұшырайды. Бұл көптеген
ұйымдар ... ... ... ... ... бөліп
көрсетпегендіктен, бұл критерийлер жұмыс істемейтіндігін білдіреді.
Әлемдік ... ... ... ... ... ... оның
қаржылық стартегиясын таңдау үшін, сонымен ... ... ... ... ... айту үшін ... ... ықтималдылығын бағалаудың ең кеп қолданылатын әдістері
болып белгілі американ экономисті Э.Альтман ... Z ... ... ... ең ... болып екі факторлы табылады. Ол
Э.Альтманның ойынша банкроттық ... ... екі ... ... ... активтердің өтімділігін сипаттайтын жалпы
жабу коэффиценті (К) немесе ағымдағы өтімділік коэффиценті (К)
және ... ... ... ... тәуекелділік коэффиценті.
Бұл көрсеткіштер коэффиценттердің үлестік ... ... ... ... да бір ... шамаға жинақталады.
Американдық тәжірибеде коэффиценттедің мынадай үлестік мәндері
анықталып пайдаланылады:
- ағымдығы өтімділік (Ктл) ... жабу (Кп) ... үшін ... ... ... ... ... үлестік салмақ
көрсетекіштеір ( К3) үшін (К3) - (+ 0,0579);
- тұрақты шама-(-0,3877).
мұндағы Z есептеу формуласы ... ... ... = -0,3877 + Ка.ө. х ... + Кт х 0,0579 ... = ағымдағы активтер / ағымдағы міндеттемелер
Кт = қарыз қаражаттары (міндеттемелер) / қарыз көздерінің жалпы шамасы
(жинақталған капитал)
Z = 0 ... ... ... ықтималдылығы 50%-ке тең.
Егер Z < 0 болса, банкроттылық ықтималдылығы 50%-тен төмен және ол ... ... ... Егер Z > 0 ... онда ... ықтималдылығы
50%-тен жоғары, және ол Z өскен сайын өседі.
Ұйымдардың банкроттык ... ... үшін ... ... ... ... ... көп факторлы модельдері кең қолданылады,
олар ұйым ... ... ... ... ... ... бар акциялардың нарықтық құны негізінде ... 1968 ... ... бес ... моделі ұсынылды. Банкроттыққа ұшыраған
американ ... ... ... ... сол ... және ... ... дамушы кәсіпорындардың көрсеткіштерімен сәйкестіргенде ол
оған ... ... ... бес ... құраушы факторларды
аныктауға және олардың үлестік коэффиценттерін анықтауға мүмкіндік ... ... ... моделі былай көрсетіледі:
Z = 1.2хК1 + 1,4хК2 + 3,3хК3 + 0,6хК4 + 1,0хК5 ... К1 және К5 ... ... ... = ... айналым қаражаттары / барлық активтер
К2 = бөлінбеген табыс / барлық активтер
К3 = проценттер мен салықты төлегенге дейінгі ... ... ... - ... ... / ... капиталы
К5 = өткізуден түскен табыс / барлық активтер
Zсчет = 1,80 болған немесе төмен жағдайдағы ықтималдылық ... - ... ... = 1,81 - 2,7 жоғары, Zсчет = 2,8 - 2,9 ... ... = - ... ... - ықтималдылығы аз.
Басқа да осындай критерийлер белгілі, әсіресе британ ... ... ... 1977ж. төрт факторлы болжау моделін ұсынды.Осы жылы ... ... бойы 70%-ты ... дейін банкроттық ықтималдығын бақылауға мүмкіндік
беретін жеті факторлы модельді ... Бұл ... ... көрсеткіштер
кіреді: 1) активтер рентабельділігі; 2) пайда динамикасы; 3) ... ... жабу ... 4) кумулятивті пайда; 5) ағымдағы өтімділік
коэффиценті. 6) ... ... 7) ... ... ... ... ... модельдерін қолдану
байқаушылықты талап етеді, өйткені олар бизнес ерекшелігін (мысалы ... ... ... және елдегі экономикалық жағдайды
ескермейді. Оларды пайдалану қазақстандық экономикадағы тұрған пропорциялар
есебінен ... ... ... заңнамаларда баланс құрылымын бағалаудың нормативтік мән
көрсеткіштері салалық спецификаны, ... ... ... типін
ескермейді. Бұл екі факторлар айналым ... ... ... ... және өз ... ... айналым қаражаттармен
қамсыздандырылуын және ағымдағы ... ... ... ... Бұны ... кету ... ... бағалауда
қателіктерге әкеледі.
Бакроттық ықтималдылығын талдауда тағы бір жағдай бар. Кез ... ... Ол ... ... ... да ... ... және керісінше ешқандай мүмкіндігі болмаса да ... ... Бұл ... ... ... ... ... қабылдаудағы
субъективизмнің ролі үлкен.
1.3. Кәсіпорынның қаржылық және экономикалық тұрақтылығын қамтамасыз етудің
мүмкіндігі және объективті қажеттілігі
Кәсіпорынның қойылған максатқа ... оның ... ... ... жұмыс істеген кезде, өзара реттеліп балансталған жағдайда ... ... ... ... ... ... ішкі және ... ортасымен
спецификалық ерекшеліктермен байланысқан, күрделі, ашық ... ... ... Кәсіпорының ішкі ортасы ... төрт ... ... және жұмысқа қабілетті сәйкестігін
қамтамасыз ететін ... ... ... құрылымды
сипаттайды: таза еңбек, еңбек құралдары, еңбек заттары және ... ... ... ... ... - бұл ... ... әсер
ететін кәсіпорынға қатысты айнымалылар.
Сыртқы орта ... ... ... ... ... ... ... ішкі ортаға тікелей және жанама
іс-әрекетімен сипатталады. Сыртқы құрылымның сипатты ерекшелігі болып оның
тұрақсыздығы ... ... оның ... ... ... ... әсер ... жағдайының өзгеруін талап етеді. Сыртқы орта жағдайының
өзгерісі кәсіпорынның ішкі ортасына әсер ... ... ... ... ... бағдарламаларын іс-
эрекетке уақытында енгізе алу мүмкіндігі үшін ... ... коре алу ... ... ... ... қызмет етуі
мен дамуын сипаттайтын көрсеткіштер тенденцияларының өзгерісінде байқалады.
Дағдарыстық басқару симптомы болып ... ... ... бір
экономикалық параметрлердің екіншісіне сай болмауы мүмкін. ... ... ... ... ... өсу ... ... Және де
симптомдар барлык кезде дағдарыстық белгілердің сыртқы көрінісінің ... ... ... мен ... ... ... білу ... факторлары болуы ... өнім ... ... ... ... кредиторлық борыштың үлкен көлемдері.
Дағдарыс себептері болуы мүмкін: ... ... ... ... ... ... ынталандыру жүйелерінің
жетіспеушілігі; ал ... ... ... ... алғашқы
белгілерінің пайда болуын және осы тенденциялардың тұрақтылығын жатқызуға
болады.
Кәсіпорын дамуында ... ... ... байланысатын немесе
таралатын көптеген циклдар бар. Дағдарыс мүмкіндігі және оның ... ... ... дамуының өтпелі кезеңінде, даму циклдары
сатысы арасында кезеңдерде ... Бұл ... ... ... ... аралық процестер ретінде қарастыруға болады.
Дағдарыс жағдайлары кәсіпорынның өмірлік циклының барлық сатыларында
пайда болуы мүмкін. Бірақта ... ... ... ... ... бір ... ... күрт төмендеуі жағдайында ғана басталады.
Қазіргі кезде дағдарысқа қарсы басқарудың тек қана ... ... ... ... қатар мақсаттары мен міндеттеріне де қатысты бірегей
түсінік қалыптасқан жоқ. Біреулер дағдарысқа ... ... ... ... ... байланысты таза қаржылық процеске жатқызады.
Басқалары дағдарысқа қарсы ... деп ... ... қызметін
түсінеді. Үшіншілері дағдарыска қарсы басқаруды персонал мобилизациясы
бойынша ... ... ... ... ... қосатын
кешенді, көп жоспарлы процесс ретінде қарастырады.
Ең толық болып біздің ойымызша дағдарысқа қарсы басқару дағдарысты
алдын-ала ... оны жою ... ... ... ... ... ... көзқарас табылады.
Дағдарысқа қарсы басқару тек қана кәсіпорынды дағдарыстық жағдайдан
шығаруға ғана емес, сонымен қатар дағдарысты көре білуге, оның ... ... ... ... төмендету бойынша шараларды жасағанға
және оның факторларын ары қарай даму үшін ... ... ... басқару макроэкономикалық категория болып табылады
және кәсіпорын деңгейінде оны жою немесе ... ... ... қатынастарды сипаттайды. Банкроттықты ескерту процестеріне
мыналар жатады:
сотқа ... ... ... процедураларына мыналар жатады:
- еркінен тыс борышкер - кәсіпорынды сот шешімі бойынша жою;
- кредиторлардың бақылауымен тұрақсыз кәсіпорынды еркімен жабу.
Ескерту және жою ... ... кең ... ... Бұл ... жиынтығын кең түрде дағдарысқа қарсы
продедуралар ... ... ... Сәйкесінше, банкроттық
процедуралары дағдарысқа ... ... ... ... ... кәсіпорынның қалауы бойыншы тікелей қауіп ретінде қарастыра
отырып, дағдарысытың пайда болуымен байланысты екі аспектіні ... ... және ... Сыртқы аспект кәсіпорынның кредиторлар алдында ... ... ... қажет айналым қаражаттарының көлемін
жүзеге асыру мүмкіндігімен байланысты. Ішкі аспект ... ... үшін ... ... ... ... ... ете алу
қабілетімен байланысты. Айналым қаражаттарының ... ... ... ... және ... ... ... жүзеге
асырылады.
Дағдарыс жағдайында тұрған кәсіпорынның болашағы жоқ екенін ескеру
қажет. Егер үш айдан соң ... ... ... ... ... ... ... шықса, онда кез келген жоспарлары абстрактілі сипатқа
не болады. Егер кәсіпорын дағдарысты жеңе алса, онда оның ... ... ол ... ... ... ... ... бұрынығыдан сақтану
үшін бас тарту керек ... ... ... ... ... орта
параметрлеріне оның қаржылық-шаруашылық переметрлерінің сәйкессіздігінен
болады, ол өз кезегінде дұрыс емес ... және ... ... ... ... ... шешу ... олардың пайда болу мүмкіндігін жою болып
жасап шығарылған стратегия негізінде жүргізілген кәсіпорынның қайта ... ... ... ... жақындап келе жатқан дағдарыстың бірінші
белгілері кезінде жүргізу қажет: өйткені жақындап келе ... ... ... та, оны ... ... қаражаттар да болмайды. Сондықтан,
дағдарыс жағдайынан ... ... ... ... екі ... ... ... салдарын жою, төлем қабілеттілігін қалпына келтіру және
қаржылық-экономикалық жағдайды тұрақтандыру;
- дағдарыс себептерін жою, кәсіпорын ... ... ... ... ... көріністерінің қайталанбауын болдырмау мақсатында оны
кәсіпорынды қайта құру негізінде жүзеге асыру.
Дағдарысқа ... ... ... болып кәсіпорынның төлем
қабілеттілігін қайта қалпына келтіруге ... ... ... ... ... табылады. Бұл жерде дағдарысқа қарсы басқарудың
принципиалды ерекшеліктері бар ... ... ... Бұл ... ... ... ауысымында. Әдеттегі басқаруда мұндай
критерийді қысқа мерзімде ... ... және ұзақ ... ... стратегиялық мақсаттарына жетуіне жеткізуге болады.
Дағдарыстық жағдайға кәсіпорынның өтуі ... ұзақ ... ... ... жояды, өйткені кәсіпорынның болашағы жоқ, ал қысқа мерзімді
аспектте ... ... ақша ... максимизациясы немесе үнемі
табылады. Дағдарысқа қарсы басқару кәсіпорынның төлем қабілеттілігін ... ... ... ... кез келген жоғалтуларға жол ... ... ... ... ... олардың түсімінен жабу
резервтері болмауы ... ... ... Бұл ... мәні ақшалай қаражаттарының оларды шығындалуы мен түсімі
арасындағы үзілісті жабуда. «Дағдарыс орын» жабу ... ... ... есебінен, сонымен қатар айналым қаражаттарына ... ... ... жүзеге асырылады.
Ағымдағы шаруашылық қажеттілікті азайту бойынша шаралардың мәні
тиімсіз шығындарды тез және радикалды, ... ... Ең ... ... емес ... ... ... Егер өндіріс зиянды
болса және оны сату мүмкін емес болса, оны ары ... зиян ... ... ... Тек ... ... кәсіпорынның тоқтатылуына әкелетін
өндірістерді тоқтатуға болмайды. ... ... ... ... қарыз міндеттемелерін қайта құрудың қандай да бір формалары арқылы
жүзеге асырылады. Ең қолайлы шара ... ... ... міндеттемелерін
сатып алу табылады. Борышкер-кәсіпорынның дағдарыстық ... ... ... ... ... ... ... сатып алу
мүмкіндігі пайда болады. Тұрақтандыру бағдарламасы рамкасында берілген
шешім ... ... ... ... ... ... ... сәйкес
анықталады.
Ағымдағы қаржылық қажеттіліктің азаюын жарғылық капиталға қарыздар
конвертациясы есебінен де жүргізуге болады. Конвертация жарғылық ... ... ... ... кәсіпорынды иемденушілерге өз бөлігін беру
жолымен де жүзеге асырылады.
Қарыздарды қайта құрудың ... бірі ... ... бағамен
кәсіпорын өнімдерін жабдықтауға форвардты келісім-шарттар болуы мүмкін.
Егер борышкердің берілген өнімде қызығушылығы ... оған оның ... ... аванс ретінде ұзақ мерзімді жабдықтаулар ... ... ... келісім-шар бағасы өнімнің болжанған өзіндік
құнынан төмен болмау керек.
Дағдарыстан ... ... ... ... ... ... екі топқа
біріктіруге болады: тактикалық және стратегиялық.
Кәсіпорынды дағдарыстан шығару ... ... ... ... ішкі ... анықтауда, мамандарды тартуда, несиелерді алуда
және т.б. тұрады. Мұнда олар қорғанушы, сонымен ... ... ... ... ... келесілерді жатқызуға болады: шығындарды
азайту, бөлімшелерді жабу, ... ... ... және ... ... дағдарысқа қарсы маркетинг, ішкі резервтерді
пайдалану, басқаруды жетілдіру, өндіріс модернизациясы ... ... ... ... ... бар. Ең ... келесілер табылады:
- дағдарысты ескерту, оның пайда болуына дайындық;
- дағдарысты жеңу проблемаларын жақсы шешу үшін оның ... ... ... ... ... оның ... жай
болуы;
- резервтерді, қосымша ресурстарды ... ... ... ... ... ... ... шығару;
- дағдарыс салдарын жою жағдайларын құру және көре білу;
Кәсіпорынды дағдарыстан шығару ... ... ... ... ... ... ... және бағалау;
- кәсіпорынның өндірістік потенциалын зерттеу;
- өндірістік бағдарламаларды жасап шығару;
- ... ... ... қаржылық сауықтырудың жалпы концепциясын жасап шығару.
Кәсіпорынның дағдарыстан шығуы ... ... ... ... ... асыруды жатқызуға болады.
Кәсіпорын дағдарыстан шығу процесінде келесідей өндіріс қайта
құрылуының ... ... ... үздікті-тізбекті;
- үздіксіз-тізбекті;
- параллельді;
- параллельді -сатылы;
- параллельді- тізбекті.
Банкроттық басқару құралы ... оны ... ... ... ... ... иеленушілерден тиімділерге өту кезінде ғана үнемді. ... ... ... ... көру ... емес, ал қоғамдағы
пайда болатын проблемаларды шешу құралы. Мәселе жеке меншік иеленушілердің
санында ... ал ... ... пен ... бере алуға қабілетті
тиімді меншік ... ... ... Оған ... ... бәсекені кеңейту негізінде қол жеткізуге болады. Ең тиімді
өндірістерді дамыта ... ... ... ... және ... ... қарастыра отырып бәсеке бір ... ... ... ... ... ретінде, ал екінші жағынан жеке фирмалардың
нарықтық билігін ... және ... ... ... ... ете
отырып, ол кәсіпорынның қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз етуге, бизнестегі
негативті тенденциялардың ... ... ... ... ... ... жұмыс істеуге қабілетті менеджерлер басшылық жасайтын жаңа
кәсіпкерлік құрылымдардың пайда болуы үшін қолайлы жағдайлар жасайды.
2 – БӨЛІМ.Кәсіпорынның қаржысының банкроттық ... ... ... ... ... ... терең түсіну үшін ... ... ... білу керек.
Қарызгер немесе кредиторлар.
Қарызгер бұл кредиторлардың ақшалай міндеттемелер бойынша талабын
қанағаттандыра алмайтын ... ... ... ... міндетті
төлемдерде төлеу міндеттемесін орындай алмайтын азамат, соның ішінде жеке
кәсіпкер немесе заңды тұлға.
Қарызгер жетекшісі – ... ... ... ... атынан сенімхатсыз
қызметін жүргізе беретін заңды ... ... ... және басқа да
тұлғалар.
Қарызгер жұмысшыларының өкілі – банкроттық процедурасы жүргізілгенде
жұмысшылардың мүддесін көрсету үшін құзіретті тұлға.
Конкурстық кредиторлар – ... ... ... ... ... ... өмірі мен денсаулығына нұқсан келтіргені үшін ... ... ... қатысудан туындайтын міндеттемелер бойынша құрылтайшылар.
Кредиторлардың жиналысы – жиналыста дауыс беру құқығыи бар ... ... Ол ... ... талап ету бөлігінде салықтық
немесе басқа да құзыретті ... ... ... ... қарызгер
жұмысшыларының өкілдері де қатысады. Кредиторлар жиналысын арбитражды
басқарушы ұйымдастырып өткізеді.
Кредиторлар ... – егер ... ... ... ... ... ... жиналысы таңдайды. Комитет адамнан көп ... ... ... және конкурстық өндірісті жүргізу үшін әр кезеңге
таңдалынады. Комитет шешімі жиналыста дауыс көпшілігімен қабылданады.
Кредиторлар талаптарының реестрі келесідей мәліметтерді қамтиды:
- әрбір ... ... ... ... ... ... талаптарының мөлшері туралы;
- әрбір талаптарды қанағаттандыру кезектілігі туралы.
Реестрді арбитражды басқарушы жүргізеді.
Кредиторлардың арызына қарызгердің пікірі – ... ... ... арбитражды сотқа жіберіледі. Қарызгердің пікірінде оның
шағымдары кредитор алдындағы жалпы қарызы, оның мүлкі соның ішінде ... ... ... ... тағы ... ... керек. Қарызгердің
пікірінің болмауы банкроттық істі қарауға кедергі келтірмейді.
Міндеттемелер мен ... ...... ... ... ... бір ақша сомасын
азаматтық құқықтық келісім және ҚР Азаматтық кодексімен қарастырылған басқа
да негіздер бойынша төлеуге міндетті.
Ақша міндеттемелерінің ... ... ... тауарлар, орындалған жұмыстар, көрсетілген қызметтер үшін
қарыз;
- қарыз – адам төлеуі қажет пайыздарды ескергендегі займ сомасы.
Міндеттемелерге кірмейді:
- ... мен ... ... келтірілген нұқсан үшін ... ... ... ... ... ... қатысудан туындайтын қарыз кәсіпорынның құрылтайшылары
алдында.
- орындауға ... ... ... ақша ... ... өсімпұлдар; олар сондай – ақ міндетті төлемдер мөлшерін
анықтауда ескерілмейді.
Міндетті ...... ... ... бюджеттің сәйкес
деңгейіне және бюджеттен тыс қорларға түсетін салықтар, алымдар немесе
басқа міндетті ... ... ... ... ... ... ... мен мөлшері арбитражды ... ... ... деп ... арыз ... ... ... анықталады. Ақша
міндеттемелерінің мөлшері сот шешімімен немесе құжаттармен бекітілуі керек.
Мараторий – қарыз кәсіпорынның ақшалай ... ... ... ... төлеуін тоқтату.
Банкроттық процедурасы.
Сотқа дейін санация – бұл банкроттыққа ескерту мақсатында ... ... ... басқа да тұлғалар қарыз кәсіпорынның
төлемқабілеттілігін қайтару бойынша өткізетін ... ... – бұл ... ... мен ... ... ... қалтыру немесе қарыздан женілдік жасау үшін келісімге
жету процедурасы.
Бақылау – бұл қарыз кәсіпорынды арбитражды сот банкрот деп ... ... ... мүлкін сақтау үшін қолданылатын
банкроттық процедурасы. Бақылау арбитражды сот қарыз ... ... ... ... өндірісті ашық деп немесе сыртқы ... ... ... ... ... ... ... тоқтатылады.
Сыртқы басқару (соттық санация) – бұл ... ... ... қамтамасыз ету үшін және оны басқару құзыретін сыртқы
басқарушыға беру үшін қолданылатын банкроттық ... ...... деп танылған қарыз ... ... ... ... мақсатында қолданылатын
банкроттық процедурасы.
Конкурстық масса – бұл конкурстық өндірістің ашылу ... бар ... ... ... ... ... барлық мүлкі.
Арбитражды басқарушы ( уақытша, сыртқы, конкурстық) – бұл ... ... ... жүргізу немесе басқа да құзыреттерді жүзеге
асыру үшін тағайындайтын ... ... – оны ... сот ... ... ... ... ету үшін, бақылау үшін тағайындайды.
Сыртқы басқарушы – арбитражды сотпен сыртқы басқаруды ... ... да ... ... үшін ... тұлға.
Конкурстық басқарушы – бұл ... ... ... ... және ... да ... ... асыру үшін тағайындалатын тұлға.
Мүдделі тұлғалар – оларға келесілер жатады:
- қарыз кәсіпорынға бас ... ... ... ... ... ... директорлар кеңесіне (бақылау кеңесіне) кіретін жетекші тұлғалар,
ұжымдау атқарушы ... бас ... ... ... ... ... өндірісте банкроттық туралы іс
қозғалғанға дейін бір жыл ішінде өз міндеттерінен ... ... ... ... келесі жұмысшылары; жұбайы (зайыбы),
туған – туысқандары, апай, ағалары және олардың туысқандары;
Мүдделі тұлғалар арбитражды ... мен ... ... сот арбитражды басқарушы ретінде келесі жеке тұлғаларды
тағайындауы мүмкін:
- жеке ... ... ... банкроттық жөніндегі мемлекеттік орган лицензиясы негізінде әрекет
ететін және арнаулы білімі бар. ... ... кем ... ... ... ... бұл туралы мемлекеттік органға айтуы
керек.
- қарызгер мен кредиторға қатысты алғанда мүдделі емес тұлғалар.
Арбитражды басқарушы ... ... ... ... ... жұмысын жүргізгендер;
- басқа тұлғалардың ісі мен мүлкін басқаруда құқығы шектеулі тұлғалар
(дисквалификацияланған ... ... ... басқарушының құқықтары:
- кредиторлардың жиналысы мен комитетін шақыруға;
- арбитражды сотқа шағымдануға;
- сыйақы алуға;
- өз құзіретін жүзеге асыру үшін келісімшарт ... ... ... ... ... өз ... уақытынан бұрын тоқтататыны туралы
арыз беруге болады.
Арбитражды басқарушының міндеті:
- қарызгердің мүлкін қорғау жөнінде шаралар қолдануға;
- қарызгердің қаржылық ... ... ... ... ... ... ... қызметін, оның
тауар нарығындағы жағдайын талдауға;
- кредиторлардың талаптарын қарауға;
- басқа да қызметтерді жүзеге асыруға.
Арбитражды басқарушының өзіне берілген міндеттерді ... ... ... оның ... тартып алуға;
- арбитражды соттың арбитражды басқарушыны өз ... ... ... ... оның кредиторының талап ... ... ... толтыруға болады.
Арбитражды басқарушы ай сайын өз құзіретін жүзеге асырғаны үшін сыйақы
алады, оның мөлшері кредиторлар ... ... және ... сот ... сотқа қарызгерді банкрот деп тану туралы шағымдану құқығы
барлар келесілер:
- ақша міндеттемелерін орындамаған жағдайда қарызгер, кредитор ... ... ... ... ... орындамағанда – қарызгер,
прокурор, салықтық немесе басқа құзіретті органдар.
Қарызгердің жетекшісі арбитражды сотқа ... ... ... туындаған сәттен бастап бір ай ... ... ... бір ... ... кредиторлардың талабын қанағаттандыру қарызгердің
бірнеше кредитор алдында ақша міндеттемелерін толық орындай алмауға
әкелгенде;
- қарызгердің құзіретті ... ... ... шағымдану туралы шешім
қабылдағанда;
- егер кәсіпорынды ликвидациялау ... ... ... ... ... ... бұл жағдайда қарызгердің
жетекшісі ликвидациялық комиссиясымен бірге арыз ... ... және ... ... ... ... арыз
бермесе келесідей санкциялар қолданылуы мүмкін:
- арызды беру уақыты өскеннен кейін туындайтын ... ... ... ... ... ... бойынша
қарызгердің жетекшісі және ликвидациялық ... ... ... ... жетекшісі мен ликвидациялық комиссия мүшелері басқарушы
қызмет құқығынан немесе заңды тұлғаларды ... ... ... ... асыру құқығынан айырылуы мүмкін (белгілі уақыттарға
дисквалификациялау мүмкін);
- қарызгердің жетекшісі қылмыстық жауапкершілікке тартылуы мүмкін.
Ақшалай ... ... ... ... отандық немесе
шетелдік заңды немесе жеке ... ... – ақ ҚР оның ... ... өзін - өзі ... ... ... сотқа қарызгерді банкрот деп тануға сұрау жөнінде арыз беру
құқығына конкурстық ... ие. ... ... ... мен ... білдіреді. Сондықтан да арбитражды сот ... деп ... ... ... қарызгерге өз топтарын
қанағаттандыру мақсатында шыға алмайды.
Бұл жекелеген ... ... ... ... ... ... келтірілетінімен түсіндіріледі.
Кредиторлар жиналысы конкурстық кредиторлардың үштен бір ... ... ... ... талаптары кредиторлар талаптары
реестіріне енгізілген жалпы талаптардың үштен бір бөлігінен аз ... ... ... екі апталық мерзімге шақырылып, қарызгер тұратын
орында өтеді.
Кредиторлар дауысы жиналыс өткен күнге олардың ... ... ... ... ... ... келесі шешімдерді қабылдауға құқығы бар:
1. сыртқы басқаруды енгізу және қысқартуға және бұл ... ... ... ... ... ... ... сотқа қарызгерді банкрот деп танып, конкурстық өндірісті ашу
жөнінде шағымдануға;
4. кредиторлар комитетінің мүшелерін таңдауға, оның ... ... ... оның ... уақытынан бұрын тоқтауға;
5. басқа да сұрақтар бойынша.
Кредиторлар жиналысында оған ... ... ... ... ... ... конкурстық кредиторлардың жалпы дауыс
санының көпшілік ... ... Бұл ... ... ... ... ... арбитражды сотқа қарызгерді банкрот деп тануы туралы
шағымдануы, ... ... ашуы ... ... басқарушыны
туралы;
Арбитражды сотқа бір немесе бірнеше кредиторлар арыз бере алады. Соңғы
жағдайда оған барлық бірлескен ... қол ... ... ... ... ... органның арызына міндетті төлемдер бойынша қарызды алуға
бағытталған ... ... ... де ... келесі жағдайларда арбитражды сотқа қарызгерді банкрот деп
тануы жөнінде шағым беруге құқығы бар:
- ол алдын – ала ... ... ... ... қарызгердің міндетті төлемдер бойынша қарызы болса;
- ҚР, оның ... ... ... ... мүддесіне;
- Басқа жағдайда.
Банкроттық ісіне қатысатын тұлғалар:
- қарызгер;
- арбитражды басқарушы;
- конкурстық кредиторлар;
- салықтық немесе басқа да ... ... оның ... ... банкроттық туралы істі прокурор қарастырғанда.
Арбитражды сот қарызгерді банкрот деп тану арызының ... ... оның ... ... ... үш күн ... ... Ол банкроттық
ісінде қатысушы тұлғаның арызы ... ... ... ... шараларын қабылдауға құқылы:
- арбитражды басқарушының келісімінсіз мәміле жасауға тыйым салуға;
- қарызгерді ... ... ... ... мен ... ... тұлғаға сақтауға беруге міндеттеуге;
- қарызгердің мүлкін сақтау жөнінде басқа да ... ... ... ... ... дейін қызмет етеді:
- сыртқы басқарушыны енгізу мен тағайындауға дейін;
- арбитражды соттың қарызгердің банкрот деп танып немесе ... ашық деп ... ... ... ... арбитражды соттың бейбіт келісімді бекіткенге дейін;
- қарызгерді банкрот деп ... бас ... ... ... қабылдағанға
дейін.
Арбитражды соттың кредитордың арызын қабылдағаны туралы анықтаманы
алғаннан ... 5 ... ... ... ... ... сот банкроттық туралы істі соттық талқылауға дайындайды.
Бұл процесте қарызгердің қаржылық жағдайын анықтау үшін оның ... ... ... ... істі қарастырудың соңғы мерзімі арыздың түскен
күнінен ... 3 ... ... ... ... 2 ай ... ... мүмкін.
Банкроттық туралы істі қарастыру нәтижесінде арбитражды сот келесі
актілердің бірін қабылдайды:
- қарызгерді ... деп тану ... ... ... ... деп ... бас тарту туралы шешім;
- сыртқы басқарушыны енгізу туралы шешім;
- банкроттық іс бойынша өндірісті тоқтату туралы анықтама.
Қарызгерді банкрот деп тану ... ... ... ... ... ... ... сыртқы басқарушыны енгізуге ешқандай негіз
болмағанда қабылданады. Бұл жағдайда қабылданатын шешімдер ... ... ... деп ... ... ... ашу;
- конкурстық басқарушыны тағайындау.
Қарызгерді банкрот деп танудан бас тарту ... ... ... ... ... қабылданады:
- банкроттық белгілерінің болмауы;
- арбитражды сот банкроттық іс туралы ... ... ... ... ... ... банкроттық анықталғанда;
- басқа жағдайларда.
Арбитражды сот егер қарызгерде жеткілікті ликвидті ... ... ... ... талабын жабуды ұсынуы мүмкін.
Арбитражды сот банкроттық іс ... ... ... ... сыртқы басқару кезінде қарызгердің төлем қабілеттілігі қалпына
келтірлгенде;
- бейбіт келісім жасасқанда.
Арбитражды сот ... ... ... ... ... ... бақылау;
- конкурстық бақылау;
- бейбіт келісім;
- басқа да процедуралар.
2.2 Кәсіпорын санациясы мен банкроттың алдын алудың негізгі бағыттары
Банкроттықтың алдын ... ... ... шаралары оның
қаржылары мен өндірісін тиімді басқарумен оларды ... ... ... ... мен тактиканы дұрыс анықтаумен байланысты.
Санация – сотқа дейінгі және соттау түрінде оның төлем қабілеттілігін
орнына ... ... ... ... ... барлығы белгілі
бір мөлшерде кәсіпорынды реформалаумен байланысты. Бұл оны басқарудың
жетілгенін, ... ... мен ... ... ... ... ... шығындарының төмендегенін, қаржы –
экономикалық нәтижелердің жақсарғанын білдіреді. ... ... ... табысы факторлардың екі тобымен анықталады; мемлекет
жасайтын жағдайлар тиімділігімен ... ... ... жоюмен, сондай-ақ кәсіпорынның ... ... ... ... және ... байланысты қабылданған шаралар
тиімділігімен.
Банкроттықтың алдын – алу ... ... мен ... ... енгізу шараларының тиімділігі кәсіпорындағы қаржыларды
басқару жүйесінен тәуелді болады.
Айналым ... ... бір ... болып дебиторлық және
кредиторлық қарызды басқару табылады. ... ... ... ... ... ... белсенді пайдаланады.
Кәсіпорынның қаржылық стратегиясының бір мақсаты пайда алу ... ... ... ету. ... негізінде «шығын, түсім, пайда»
өзара байланысының талдауы жатыр, ал бұл ... ... ... ... ... өнімнің өзіндік құнына енгізудің екі негізгі әдісі бар:
калькуляциялық және маржиналды. Екінші дәстүрлі емес әдіс ... ... ... ... байланысты айнымалы және тұрақты
болып өзгеруімен ерекшеленеді. Сонымен ... онда тек ... ... өнім ... ... емес ... құны анықталады. Мұның барлығы
кәсіпорынның талдаушылық мүмкіндіктерін кеңейтіп, шығарылатын өнімнің
жекелеген ... ... ... ... ... Маржиналды әдіс
операциялық тетікті пайдалануға, яғни маржиналды табыстың өткізуден түскен
пайдаға қатынасымен анықталады. Кәсіпорынның қаржылық ... ... ... көп ... бөлінуі керек. Бұл жерде негізгі,
инвестициялық және қаржылық қызметті ақшалай ... ... ... ... олардың ұлғаю, кему себептерін талдауы керек. Бұл облыстағы
маңызыды ... бірі ... ... ... ... ... әсер
ететін уақыт факторы.
2.3 Кәсіпорынның қаржылық түрақсыздығы
Кәсіпорынның банкроттығымен байланысты негізгі ережелер ҚР «Банкроттық
туралы» Заңымен және Азаматтық Кодексінде көрсетілген.
Кәсіпорынның ... дер ... ... ... ... өзін ... талабын толық көлемде ақшалай міндеттемелер
бойынша қанағаттандыра алмауын ... ... ... ... ... Кәсіпорын нақтылы түрде ... ... ... деп есептеледі. Егер де ол міндеттемелерін немесе міндеттерін
түскен мерзімінен бастап үш ай мерзімде ... де ... ... талаптар 500 минималды ... аз ... ... ... сот банкроттық туралы іс
қозғайды.
ҚР Азаматтық кодексінде кәсіпорын банкрот деп сот шешімімен ... ... ... ... танылады. Кез – келген жағдайда,
мәжбүрлі немесе ерікті түрде ликвидациялануы керек. Сонымен қатар, ... ... ... ... фиктивті де түрлері болуы мүмкін.
Фиктивті банкроттық деп қарызгердің арбитражды ... арыз ... ... ... ... алатындай жағдайын айтады. Бұл
әдетте кредитордан төлемдерді кейінге шегеруді немесе ... ... ... жасалынады. Мұндай арызды берген қарызгер кредитор алдында
мұндай арызды бергені үшін жауапты болады.
Мақсатты банкроттық құрылтайшылар ... ... да ... соның
ішінде басшының кінәсінен болады, өйткені олардың қарызгерге қандай да бір
нұсқау беруге мүмкіндігі және құқығы бар. Бұл ... ... ... ... өз ... ... кәсіпорынды әдейі төлем қабілетсіз деп танитын
жағдайларда орын алады. Бұл ... ... ... және ... ... қарызгердің мүлкі жетіспеген ... оның ... ... ... ... бірге заңмен бекітілген ережелер бірқатар сұрақтарды тудырады:
Біріншіден, Заң қабілетсіздік пен банкроттықты бірдей қарастырады.
Алайда ... ... ... ... ... ... ал
банкроттық мұның нәтижесі болып табылады, бірақ бұл міндетті емес.
Екіншіден, Заң ... ... ... ... талыбын толық
көлемде қанағаттандыра алмау қабілетсіздігімен байланысты. ... ... ... ... ... ... тым қатаң
қарастырады. Әдістемелік ережелерге сәйкес мемлекеттік қарыз ... ... ... ... ... Мұны заңға енгізу керек,
бірақ мұны нақты дебиторлық қарызға қатысты ... ... ... ... үш ай ішіндегі төлемсіздік үнемі кредиторлар талабын
қанағаттандыра алмау ... ... ... Бұл ... ... де білдіруі мүмкін.
ҚОРЫТЫНДЫ
Сонымен, қорытындылай келе, банкроттық нарықтық қатынастардың
мәнісімен ... ... ... ... ... ... ... кәсіпкерлік нәтижесінің белгісіздігімен, яғни шығынға қалу қаупімен
үзеңгілес жүреді. Бұл өнім өндірудің шикізаттар мен материалдарды ... ... ... ... ... ... өндіру мен сатуға дейінгі барлық
стадиясында (сатысында) пайда болуы мүмкін. Бұның ... ... ... ... пен ... жабдықтаушылардың өз
міндеттемесін орындамауы, жеткізілген өнімнің ... ... ұзақ ... ... ... әр ... ... өнімнің сапасыз
өндірілу, басқарушы персоналдың компетентсіздігі және т.б. болуы мүмкін.
Бұл жағымсыз ... ... ... ... және ... ... (дефицитінің) пайда болуы нәтижесінде туындайтын
шығындарды ... ... ... әкеп ... ... кредиторлар
несиелеуді жаңартпаса, одан әрі тереңдей түседі. Мұндай жағдайда кәсіпорын
тек процентті ғана ... ... ... ... ... ... төлеуге
міндетті болады. Ал қолма-қол қаражаттың болмауы жағдайында өтімділік
проблемасы (мәселесі), яғни ... сату ... ... ... ... ... ... мен практикада "техникалық
төлем қабілетсіздігі" деп атайды.
Қазіргі кезде ... ... екі ... ... ... ... және ... (қаржылық).
Бүгінгі таңда көп жағдайда банкроттықты түсіндіруде әсіресе құқықтық
бағытты кездестіруге болады, ... оның ... ... ... ... ... туралы заң жалғыз құжат ... да ... ... ... ... бүгінгі таңда оны анықтауда
көбінесе құқықтық бағыт қолданылады. Соған сәйкес банкроттық бұл ... оны ... ... болатын төлем қабілетсіздігі.
Қазақстанда, жалпы ТМД мемлекеттерінде әлі де ... ... көп ... ... атап өткен жөн. Бұл банкрот үрдісінің
массалық ... ие ... және ... көп ... ... алу мен ұйымдастырушылық басқару мәдениетіне емес, соттық
талқылауларға, ... бөлу ... ... бағалау мен сатуға,
конкурстық басқаруға және т.б. бөлу қажеттілігін көрсетеді.
Кәсіпорын ... тез ... ... ... ... басқару
әрекеттерінің жүйесімен байланысты. Оған (басқару әрекеттеріне):
- кәсіпорынның қызметін жүргізудегі бұрын қолданған ... ... ... ... трансформациясы;
- табысты ұлғайтуды жеделдету мақсатындағы шаралар жүйесін жасап
шығару және іске ... ... ... ... ... ... (шаралардың)
жиынтығын жасау (дайындау) және іске асыру.
ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... заңы (Алматы,
1997 жылғы 21 қаңтар).
2. Мухамбетов Т.И., Нукушев А.Г. ... и ... ... ... ... ... ... Ш., Кунанбаев А. Теоретические основы банкротства
Финансы Казакстана 2002-№3 с85-92
4. Алпыспаева, Мусин Становление ... ... ... ... ... 2003 №3 с19
5. Дюсембаев К.Ш. Анализ вероятности банкротства предприятия ... ... ... ... ... научных трудов- Алматы: Экономика 1999
6. О банкротстве в Республике Казахстан. Сборник нормативных
правовых актов по ... ... ... ... ... «LEM», 2002.
7. Жуков Е.Ф. Деньги, кредит, банки: ... для ...... и
биржи, ЮНИТИ, 1999, -с.' 622.
8. Министерство экономики и ... РК. ... ... ... РК за 2002 г., ... 2003 ... Ғ.С. Сейтқасымов «Ақша, несие, банк», Алматы «Экономика»
2001 ж. 232-261 б.
10. Белолипетский В. Г. ... и ... - М.: ... 1998. - ... ... К. Ж., ... М.М: ... - казакша казіргі
уакытагы экономикалық түсіндірме сөздігі», Алматы: «LEM»,
2001> 3446.
12. ... Қ. ... ... ... ... ... «Алтын Қазына»,1999. - 704 б.
12. Шалабай С. И. ... ... ... ... ... г. -с. 11
13. Банкроттық туралы. Қазақстан Республикасының Заңы. – Алматы:
ЮРИСТ, 2007. – 44б.
ҚОСЫМШАЛАР
дағдарыс
1 ... ... ... даму ... ... ... ... циклы және дағдарысқа қарсы саясат
-----------------------
Банкроттық
Жою дағдарысы
Қызмет стратегиясының дағдарысы
Стратегия дағдарысы
Стратегияны жүзеге асыру
Дағдарысқа қарсы ... ... құру ... жою ... ... ...

Пән: Қаржы
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 26 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 500 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
Кәсіпорынның қаржылық жағдайы туралы ақпарат57 бет
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын ЖШС СП «FIAL» мысалында қаржылық коэфиценттерін бағалау62 бет
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың ақпараттық негізі40 бет
Кәсіпорынның қаржылық жағдайын талдаудың экономикалық мәні мен маңыздылығы80 бет
Қазіргі экономикалық жағдайда кәсіпорынның қаржылық жағдайын бағалау64 бет
Кәсіпорынның айналым қаражаттары (айналым капиталы)3 бет
Пәннің оқу - әдістемелік кешені "қаржы"17 бет
Шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысы24 бет
Банкроттық және оның құқықтық аспектілері82 бет
Банкроттық рәсімдерді қолдану негіздері71 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь