Модуль №3 Үйсіндер: мекені, шаруашылығы, қоғамдық құрылысы және мәдениеті - сабақ жоспары

№51 М. Қаратаев атындағы орта мектебінің тарих пәні мұғалімі Омарова Гүлжахан Сунәділлә қызы.
Модуль №3 Үйсіндер
1. Модульге кіру. Модульдің мақсатын түсіндіру.
2. Дәріс. Үйсіндер мекені, қоғамдық құрылысы, шаруашылығы, мәдениеті.
3. Тірек сызбамен тақырыпты түсіндіру.
4. Оқулықпен дәптермен жұмыс.
Қорытынды үйге тапсырма.
5 мин
10 мин
15 мин
10 мин
5 мин
Сөйлесу бөлімі:
Оқу материалын меңгерту
- «Қарлы кесек» ойыны бойынша
- Қорытынды. Үйге тапсырма
40 мин
5 мин
Білім әскерлік дағдыларын дамыту
- Өз жартыңды тап ойыны
- Брейнг-ринг ойыны.
- Қорытынды үйге тапсырма.
20 мин
20 мин
5 мин
1. Тест
2. Сынақ
15 мин
20 мин
- Ұйымдастыру кезеңі.
Үйсіндер жайлы деректерді Қытай тарихшысы Сыма Цян қалдырған. Б . з . б . ІІ ғасырда Орталық Азиядан Жетісу жеріне үйсіндер келіп қоныстанған . Үйсіндердің коне тарихын зерттеу мақсатында археологтар Жетісу жерінде қазба жұмыстарын жүргізді. Бірқатар қоныстар обалар қазды. Үйсіндер обаларын археологтар салынған уақытына қарай 3топқа бөледі.
Мал шаруашылығы, егіншіліктің дамығандығын түрлі кәсіппен айналысқанын қысқаша түсіндіру.
Үйсіндердің тұрмыс-тіршілігіне жеке-меншік иелігіне қарай әр-түрлі болып қалыптасты.
1. Мыңғырған малға мол жерге ие болғандар тайпа, ру басшылары.
2. Діни басшылар мен жасауылдар орташа ауқаттылар қатарына жатты.
3. Қарапйым бұқара халық - малшылар мен егіншілер.
4. Құлдар - соғыс кезінде тұтқынға түскендер.
2. тірек сызба.
Үйсіндер тарауын оқу.
Жеке шығармашылық жұмыстарды бөліп беру.
1. Үйсіндер Қазақстанның қай жерінде мекендеген?
2. Үйсіндер обалары қай жерлерде табылған?
3. Жазба деректер бойынша б. з. б. І ғасырда үйсін халқының саны қанша болды?
4. Үйсіндердің мал шаруашылығы қай аймақтарда дамыды?
5. Қандай мал түрлерін өсірді?
6. Егіншілік қай аймақтарда дамыды?
7. Мамандарды таң қалдырған екі зергерлік бұйымды ата?
Бөлек жеке дайындалады.
І. Үйсіндерде жеке меншік қалай пайда болды. Жеке меншік белгілері.
І. Обалардың салынған уақытына қарай бөлінуі.
І. Үйсін шеберлерінің дүниежүзілік өнерге қосқан үлесі деген сөйлемінің мәнін түсіндір.
І. Үйсіндердің дүние танымы туралы қандай қорытынды. Бағалау парағы бойынша жақсы топ жақсы оқушы анықталады . . Үйге тапсырма . § 17. § 18. § 19. §20 оқу . тест жазу.
А) күнді. Б) айды. В) аспанды. 6. Ә. Төлеубаевтың зерттеулеріне қарағанда үйсін мәдениеті Шығыс Қазақстанның қандай баурай ларында тараған. А) Тарбағатай. Б) Алтай. В) Сауыр.
7. Бүгінде ұлы жүз құрамындағы ру. А) найман б) тама в) үйсін 8Б. з. б. нешінші ғасырда үйсін атауы қытай жазбаларынан кездеседі.
А) 3 б) 1 В) 2
9. Үйсіндер тайпа көсемін қалай атаған?
А) Бекзат Б) Яғбу В) Бек
10) Жетісудағы үйсін мәдениеті қанша жылдай өмір сүрген?
А) 70 Б) 700 В) 730
1. Үйсіндер темірден, мыстан, қоладан күнделікті тұрмысқа қажетті нелер жасаған?
А) Ыдыстар Б) еңбек құралдары В) бұйымдар.
2. Сүйектен үйсіндер нелер джайындаған?
А) сәндік затта р. Б) қайрақ тас . В) жебелердің ұштары.
3. Үйсіндердің қыш заттары мен ыдыстарындағы салынған сурет. А) күннің суреті б) аңның суреті в) айдың суреті. 4. Үйсіндерде жақсы дамыған кәсіп . а) тері өңдеу б) зергерлік В) Құмыра жасау
5. Қандай мал шаруашылығының ауысуы қоғамның ілгері басуына әсер етті? А) отырықшы Б) жартылай көшпелі В) көшпелі.
6. Бай үйсіннің қанша мың жылқысы болған?
А) 5-6 б) 4-5 в) 4-6
7. Үйсін тайпа одағының билеушісі?
А) Шаньюи б) гуньмо В) яғбу
8. б. з. б. ІІ-І ғасырларда үйсін мемлекеті қай елмен сауда байланысын жасады?
А) Қытай Б) Ғұн В) Қаңлы
9. Үйсіндердің солтүстік батыстағы көршісі?
А) Ғұн Б) Қаңлы В) Сармат
10. Орталық Азиядағы алғашқы этникалық бірлестік?
А) Үйсін Б) Қаңлы В) Ғұн