Еңбек тәрбиесінің мақсат-міндеттері және оның оқушы тұлғасының дамуына ықпалы

КІРІСПЕ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .5.6
1 ЕҢБЕК ТӘРБИЕСІНІҢ МАҚСАТ.МІНДЕТТЕРІ ЖӘНЕ ОНЫҢ ОҚУШЫ ТҰЛҒАСЫНЫҢ ДАМУЫНА ЫҚПАЛЫ
1.1.Еңбек тәрбиесінің мазмұны мен міндетттері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ...7.9
1.2.Оқушының жеке тұлға ретінде қалыптасыуна оқудан тыс жүргізілетін еңбек тәрбиесінің рөлі ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 10.12
2 ОҚУДАН ТЫС УАҚЫТТА ЕҢБЕК ТӘРБИЕСІН ҰЙЫМДАСТЫРУ ЖҮЙЕСІ
2.1.Оқудан тыс уақыттағы еңбек тәрбиесінің маңызы мен оның тәрбие процесінің бірізділігін қамтамасыз етудегі орны ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 13.15
2.2.Оқудан тыс еңбек тәрбиесін ұйымдастыру түрлері ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ..16.17
2.3.Оқушыларға оқудан тыс еңбек тәрбиесі мен кәсіптік бағдар берудің байланыстылығы ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 18.20
ҚОРЫТЫНДЫ ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... .21.22
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... ... 23
Курстық жұмыстың өзектілігі: Қазіргі нарықтық экономика жағдайында тәрбие процесінің тиімділігін одан әрі жетілдіру ерекше маңызға ие болып отыр. Бұл, әсіресе бүгінгі ғылыми-техникалық өрлеу кезеңінде айқын басымдылыққа ие.
Қазіргі мектепте тәрбие беру жұмысының тиімділігі мен сапасын арттырудың негізгі жолы – барлық тәрбиелік іс-шараларды ұйымдастыруды кешенді түрде жүргізу, яғни оқушылардың жеке басы мен әртүрлі әлеуметтік топтарын ескере отырып, тәрбие салалары: ақыл-ой, адамгершілік, эстетикалық, дене және еңбек, құқықтық пен экологиялық тәрбиелерінің өзара тығыз бірлігін қамтамасыз ету. Соған сәйкес оқыту мен тәрбиелеу қызметінің бірлігін қамтамасыз етудің маңызы ерекше.
Тәрбие берудің кешенділігін қамтамасыз ету барлық тәрбие беру мекемелерінің, соның ішінде мектептің де идеологиялық жұмысын осы міндетке сай ұйымдастыра жүргізудіңде қызметі ерекше. Оқушылардың тәрбие процесін ұйымдастырудағы мұндай көзқарас қоғамның әрбір жеке тұлғаны жан-жақты үйлесімді дамыту мақсатына толық сай келеді.
Нарықтық экономика жағдайында жаңа қоғамның талабы мен жекешелендіру саясатының жүйесі жүзеге асырылуы мектептегі және мектептен тыс оқыту мен тәрбиелеу және отбасындағы еңбек тәрбиесін түбірімен өзгертуді қажет етеді. Сол себептен демектептерде оқушыларды қабілеттеріне сай оқыту мен тәрбиелеуді ұйымдастырған жөн. Осы кезеңде мектептегі сыныпта және сыныптан тыс еңбек тәрбиесі мәселесі ұстаздар мен әрбір отбасын ойландыруықажет. Бұрынғыдай мемлекеттің қамтамасыз етуі жәнемектептерде еңбекке үйретуге қажетті арнайы жабдықталған оқу шеберханалары, кәсіптік бағдарлау сыныптары, сыныптан тыс жүргізілетін үйірме, оқушылардың жазғы демалысы кезінде ұйымдастырылатын өндірістік бригадасы, еңбек демалыс лагерлерімүлдем жұмыс істеуден қалды. Мектептердің матеориалдық базасын жақсартуға бөлінетін қаржы жетіспейді. Осындай олқылықтарды болдырмау, оқушыларға берілетін еңбек тәрбиесін жақсарту, белгілі бір кәсіпке бағдарлап оқыту жаңаша ұйымдастырылуда.
Еңбек тәрбиесі – баланы еңбексүйгіштікке, табандылыққа, адалдыққа тәрбиелеу, еңбекке тәрбиелеу мен оқытудың міндеттері, еңбекке баулу сабақтарында орындалады. Еңбек тәрбиесі – еңбекті негзгі өмірлік қажеттілік деп ілетін саналы көзқарасты қалыптастыру арқылы адамды белсенді ңбек әрекетіне және оны ұйымдастыруға қалыптастыру. Еңбек тәрбиесінің мақсаты – адамның еңбекті қажетсінуін, оның мінез-сипаты ретінде қалыптастыру.
Көптеген кеңес педагогтары мен психологтары П.Р. Атутов, И.Ф. Вадковский, М.Н. Скаткин, С.М. Шабалов, С. Г. Шаповаленко, А. И. Шибанов еңбек тәрбесіне қатысты өздерінің зерттеулерін жүргізді.
Қоғамның ең басты талаптарының бірі -әр азаматтың өмірде өз орнында толық күш-жігерін жұмсап, қоғамдық байлықты еседей түсуге еңбек үлесін қосуы, еңбекке адал, саналы қатынасу қоғамның өмір салтының алғы шарты болып табылады. Ол үшін адам еңбекке лайықты тәрбиеленуі керек. Осы заманғы ғылыми біліммен қаруланған, белсенді және қоғамдық іс-әрекетке жан-жақты даярланған еңбек адамын қалыптастыратын әлеуметтік тәрбие институттарының негізгісі жалпы орта білім беретін политехникалық еңбек мектебі.
1. ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаевтың халыққа жолдаған «Қазақстан -2030» үндеуі,1997.
2. ҚР этномәдениеттік білім беру концепциясы, 1996.
3. ҚР 2015 жылға дейінгі білім беруді дамыту тұжырымдамасы, 2004.
4. Қоянбаев Ж.Б., Қоянбаев Р.М. Педагогика. Алматы, 2000.
5. Педагогика. Дәріс курсы./ Құраст. Хмель Н.Д., Жампеисова Қ.К және т.б. Алматы: Нұрлы әлем,2003.
6. Қалиұлы С. Қазақ этнопедагогикасының теориялық негіздері мен тарихы. Алматы, Білім, 2003.
7. Табылдиев Ә. Қазақ этнопедагогикасы. Алматы, Санат,2001.
8. Мектептегі тәрбие жұмысының теориясы мен әдістемесі./ред.басқар. С.Қалиев, т.б. Алматы,1999.
9. Методика воспитателной работы. / Под ред. Л.И. Рувинского. М,1989.
10. С. Әбенбаев. Тәрбие теориясы мен әдістемесі. Алматы, Дарын, 2004.
11. Ә. Құтпанбаев, Е. Райымжанов. Еңбекке баулу және ұлттық тәрбие. Алматы,2001.
12. Қожахметова К. Сынып жетекшісі. – Алматы,Әлем,2000.
13. Рожков М.И., Байбородова Л.В. Теория и методика воспитания. М, 2004.
14. Қалиев С. ҮЛгілі үйдің ұл-қызы. Алматы, Атамұра, 2001.
15. Қалиев С., Майғарапова Ш. Оқушылардың тұлғалық қасиетерін дамытудың педагогикалық негіздері. Алматы,Білім,2001.
16. Қожахметова К. Мектептің ұлттық тәрбие жүйесі: теория және практика. Алматы: РБК,1997.
17. Ильясова А. Класс жетекшісінің жүргізетін тәрбие жұмысының жүйесі. Алматы, Мектеп, 1991.
18. Ұзақбаева С.А. Тамыры терең тәрбие. Алматы, Білім, 1995.
19. Құлмағамбетова, Исанова А, Исингарина М, Көккөзова М, Құрманғалиева М, Айтжанова П. Қазақ тілін оқыту әдістемесі. А, Білім. 2000 жыл.
20. Кәтенбаева Б. Етістікті оқытуға байланысты грамматикалық таблица. А, 1980 жыл.
21. Жаниязов Ә. Лексиканы оқытуға арналған таблица. А, 1970 жыл.
22. Қазақ тілі мен әдебиеті. 2. 2004 жыл. 78-бет.
23. Айдосова. Грамматикалық ойындар арқылы оқушылардың
белсенділігін арттыру.
23. Қанжанова Г. Ізденімпаздықтың жемісі. Қазақ тілі мен әдебиеті. 2003. 3. 19-бет.
24. Оралова А. Қазақ тілі сабақтарында тіл ұстарту. Қазақ тілі мен әдебиеті. 2004.5.
25. Әбдразаков Е. Адамгершілік имандылық тәрбиесі.-Шымкент, 1994 жыл.
        
        Мазмұны:
КІРІСПЕ.....................................................................
....................................................5-6
1 ЕҢБЕК ТӘРБИЕСІНІҢ МАҚСАТ-МІНДЕТТЕРІ ЖӘНЕ ОНЫҢ ОҚУШЫ ТҰЛҒАСЫНЫҢ ДАМУЫНА
ЫҚПАЛЫ
1.1.Еңбек тәрбиесінің мазмұны мен
міндетттері...............................................7-9
1.2.Оқушының жеке тұлға ретінде қалыптасыуна оқудан тыс жүргізілетін
еңбек ... ... ТЫС ... ... ... ... ЖҮЙЕСІ
2.1.Оқудан тыс уақыттағы еңбек тәрбиесінің маңызы мен оның тәрбие
процесінің бірізділігін ... ... тыс ... ... ұйымдастыру
түрлері.....................................................................
.....................................................16-17
2.3.Оқушыларға оқудан тыс еңбек тәрбиесі мен ... ... ... ... ... ... ... жағдайында
тәрбие процесінің тиімділігін одан әрі жетілдіру ерекше маңызға ие ... Бұл, ... ... ... өрлеу кезеңінде айқын
басымдылыққа ие.
Қазіргі ... ... беру ... ... мен сапасын
арттырудың негізгі жолы – барлық ... ... ... ... ... яғни ... жеке басы мен әртүрлі әлеуметтік
топтарын ескере отырып, ... ... ... ... дене және ... ... пен экологиялық тәрбиелерінің өзара
тығыз бірлігін ... ету. ... ... ... мен тәрбиелеу қызметінің
бірлігін қамтамасыз етудің маңызы ерекше.
Тәрбие берудің кешенділігін қамтамасыз ету ... ... ... соның ішінде мектептің де идеологиялық жұмысын осы міндетке
сай ұйымдастыра жүргізудіңде қызметі ерекше. Оқушылардың тәрбие ... ... ... қоғамның әрбір жеке тұлғаны жан-жақты
үйлесімді дамыту мақсатына толық сай келеді.
Нарықтық экономика жағдайында жаңа ... ... мен ... ... ... ... мектептегі және мектептен тыс оқыту мен
тәрбиелеу және отбасындағы еңбек тәрбиесін түбірімен өзгертуді қажет ... ... ... ... ... сай ... мен
тәрбиелеуді ұйымдастырған жөн. Осы кезеңде мектептегі сыныпта және сыныптан
тыс еңбек тәрбиесі ... ... мен ... отбасын ойландыруықажет.
Бұрынғыдай мемлекеттің қамтамасыз етуі ... ... ... ... ... оқу ... кәсіптік бағдарлау
сыныптары, сыныптан тыс жүргізілетін үйірме, оқушылардың жазғы ... ... ... ... ... демалыс
лагерлерімүлдем жұмыс істеуден қалды. Мектептердің ... ... ... қаржы жетіспейді. Осындай олқылықтарды ... ... ... ... ... ... бір кәсіпке
бағдарлап оқыту жаңаша ұйымдастырылуда.
Еңбек ...... ... ... ... еңбекке тәрбиелеу мен оқытудың міндеттері, еңбекке ... ... ... ...... ... өмірлік қажеттілік
деп ілетін саналы көзқарасты қалыптастыру ... ... ... ңбек
әрекетіне және оны ұйымдастыруға қалыптастыру. Еңбек тәрбиесінің мақсаты –
адамның еңбекті қажетсінуін, оның ... ... ... ... ... мен ... П.Р. ... И.Ф.
Вадковский, М.Н. Скаткин, С.М. Шабалов, С. Г. Шаповаленко, А. ... ... ... ... ... зерттеулерін жүргізді.
Қоғамның ең басты талаптарының бірі -әр азаматтың өмірде өз орнында
толық күш-жігерін жұмсап, қоғамдық ... ... ... ... ... ... адал, саналы қатынасу қоғамның өмір салтының алғы шарты
болып табылады. Ол үшін адам ... ... ... керек. Осы заманғы
ғылыми біліммен қаруланған, белсенді және қоғамдық іс-әрекетке жан-жақты
даярланған еңбек адамын қалыптастыратын ... ... ... ... орта ... ... политехникалық еңбек мектебі.
Еңбекке тәрбиелеу, баулу және кәсіптік бағдар, мектеп оқушыларының
қоғамға пайдалы, өнімді еңбекке ... ... ... деген саналы
көзқарасты тәрбиелеудің, азамат болып өсудің, жеке адамды адамгершілік және
зиялылық жағынан ... ... көзі ... табылады.
Курстық жұмыстың мақсаты: оқушылардың оқудан тыс уақыттағы еңбек
тәрбиесінің ... ... және ... ... іске асыру
жолдарын көрсету көзделеді.
Курстық ... ... ... ... ... ... мектептердегі
оқудан тыс уақыттағы еңбек тәрбиесінің ұйымдастырылу жүйесі.
Курстық жұмыстың зерттеу пәні: ... ... тыс ... ... ... ... мен ... жұмыстың міндеттері:
1.Еңбек тәрбиесінің мазмұны мен міндетттері.
2.Оқушының жеке тұлға ретінде қалыптасыуна сыныптан тыс жүргізілетін
еңбек ... ... ... тыс уақыттағы еңбек тәрбиесінің маңызы мен оның
тәрбие процесінің бірізділігін қамтамасыз етудегі ... ... тыс ... ... ұйымдастыру түрлері.
5.Оқушыларға сыныптан тыс еңбек тәрбиесі мен ... ... ... ... ... ... ... педагог –ғалымдардың
әлеуметтанушылардың, психологтардың еңбектері; ҚР «Білім беру ... ... ҚР ... білім беру концепциясы; Елбасшысының халыққа
жолдаған ... - 2030» ... ҚР 2015 ... ... ... беруді
дамыту тұжырымдамасының педагогикалық және жас ерекшелігі ... ... ... туралы ғылыми зерттеулер мен теориялық
әдебиеттері негіздеріне сүйеніп жасалған.
Зерттеу ... ... ... ... ... және ... әдебиеттерге, ғылыми мерзімді басылымдарға
ғылыми талдау жасау, педагогикалық эксперимент өткізу, анкета және ... ... ... ... ... ... кіріспеден, екі бөлімнен,
қорытындыдан және пайдаланылған әдебиеттерден тұрады.
Кіріспе бөлімінде осы тақырыптың көкейкестілігі, қоғамдағы ... ... оны ... ат ... ... еңбектерінің
құндылығы қарастырылды. Зерттеу жұмысының ғылыми ... ... ... ... мен пәні ... ... мақсат-міндеттері жәнеоның оқушы тұлғасының
дамуына ықпалы» деп аталатын бөлімде ... ... ... ... мәні мен ... ... жеке ... ретінде дамуына әсері
қарастырылады.
1 ЕҢБЕК ТӘРБИЕСІНІҢ МАҚСАТ-МІНДЕТТЕРІ ЖӘНЕ ОНЫҢ ОҚУШЫ ТҰЛҒАСЫНЫҢ
ДАМУЫНА ЫҚПАЛЫ
1.1 Еңбек тәрбиесінің мазмұны мен міндетттері
Қоғамдық ... ... ...... жүйесінің негізгі бір
саласы болып табылады. «Адамды адам еткен , еңбек» - ... « ... адам ... ... ... өзі де ... деген қағидаға
сүйенсек, еңбек әрекетінің нәтижесінде адамның дене және ... мен ... ... дамып және одан әрі жетіліп отырады.
Жеке тұлғаның дамуында оқу мен еңбектің ... ... ... қабілетін жандандырады, адамгершілік-ізгілік қасиеттері мен дене
күштерін қалыптастырады. Сондықтан да мктептегі еңбек тәрбиесінің ... ... ... арқылы оған адал ниеттік қатынас орнату, еңбекті
сүю, ... ... ... еңбектің қарапайым әдістері мен құралдарын
пайдалана білуге ... ... ... ... ... ... аталған мәселелерді орындау үшін, енбек тәрбиесінің алдымен
міндеттермен таыс болған жөн:
... елде ... ... ... ... адамның еңбек етуге міндеттілігін
оның сенімі мен санасына орнықтыру.
• Еңбек етуге деген қажеттілік пен ... ... ... ... қатысты білім, білік, дағды сапаларымен қаруландыру,
тиімді еңбек ете білуге дағдыландыру.
• Оқушылардың кәсіби мамандыққа ... ... ол үшін ... мен ... бір ... ... ескере отыра,
болашақ мамандықты таңдауларына жағдай жасап, көмектесу.
Еңбек тәрбиесінің мақсаты, міндеттері және мазмұны нақтылы қоғамдық-
тарихи жағдайға байланысты ... ... ... еңбекке
тәрбиелеу мәселесі Н. К. ... мен ... ... ... ... ... мектептеріндегі еңбек тәрбиесінің орны
мен даму жолдарына үлкен мән берілді.
А.С. Макаренко балалар ұжымын құруда ... ... ... белгілеп, еңбек тәрбиесінің ғылыми жүйесін жасады. Ол өзінің
практикалық әрекетінде балаларды еңбектің барлық түріне қатыстырды және
ауыл шаруашылығы еңбегінің қарапайым ... сол ... жаңа ... ... ... ... Оның сол кездегі жетістігін
матан тұта отырып, ең негізгі жаңашылдығын былай атап көрсеуге болады:
- оқушылардың әртүрлі ... ... ... ... ... ... бірінші күнінен оларды халық игілігі үшін бесенді еңбек
етуге үйрету;
- оқушыларда еңбексүйгіштік ... ... және ... ... етіп ... оқушыларды саналы түрде мамандық таңдауға және сынып, мектеп ұжымы
мен өз ... ... ... ... ... ... етуге дайындау
мәселелері.
Сондықтан да осы жүйеде ... ... ... ... еңбек етуге
тұрақты сенімдерін қалыптастыру – еңбек тәрбиесі мен кәсіби бағыттың
негізгі бір ... ... ... кеңес педагогтары мен психологтары П.Р. Атутов, И.Ф.
Вадковский, М.Н. ... С.М. ... С. Г. ... А. И.
Шибанов еңбек тәрбесіне қатысты ... ... ... ... адам ... ... ... дайын күйіндегі бірде бір
қабілеттер, бірде бір адамгершілік және ... ... ... ... бәрі ... барысында және басқа адамдармен
қарым-қатынаста тәрбиеленеді, дамиды, қалыптасады және жетіледі. Сондықтан
адамның дамуында негізгі ...... ... ... ... ... ... айтуынша «қарым-қатынас қажеттілігі
еңбектің арқасында ... ... ... ... ... бойынша П.Р. Атутов, Н.И.
Болдырев, Н.К. Гончаров, К.А. Иванов, И.С. Марьенко, В.А. ... М.У. ... ... ... ... ... сәйкес,
педагогикада тұлғаның дамуы мен оның адамгершілік қалыптасуында еңбек
тәрбиесінің қызметі егжей-тегжей ... ... ... олар ... ... – практикалық өндірістік әрекет ретінде адамның дене
құрылысының дамуына жағымды әсер ... ... ... ... ... дене ... ... және
бұлшықет жаттығуларымен тікелей байланысты, таза ауада болу, бәрі ... ... мен ... ... оның өмірлік жігерін,
қайратын шыңдайды, ақыл-ой қабілетін жандандырады.ъ
- Еңбек – ... ... ... оның ... ... ... ... өндірістегі жұмыс адам баласынан терең
білімді және кең ... ... ... жаңа ... ... біліктілігін, еңбек тәсілдерін жетілдіру және ... ... ... ... Еңбектің – тұлғаның адамгершілік тәрбиесіндегі маңызы ерекше.
Көптеген педагогтар еңбек әрекетін ... ... ... ... ... және ... қоғам алдындағы
борыштарын түсінуімен байланыстырады. Әрбір тәрбиеленуші еңбек ұжымының
мүшесі болуға дайындалады. ... ... оның ... және ... ... ете білу ... және өзіне, адамдарға әкелетін пайдасына
байланысты болады. Адамның ... ... ... және ... ... ... ... үлесіне байланысты оның материалдық жағдайы
жақсарады.
- Еңбектің маңызды қызметі ... ... ... және ... ... етушілік қасиеттерін қалыптастыру болып
табылады.
- Еңбек тәрбие факторы ретінде тұлғаның ... ... ... ... ... таңдауға әсер етеді. Оқудың тәрбиелік маңызы
көпқырлы болғанымен де, ол ... ... ... ... тұлғаның көбінесе интеллектілік ... ... Осы ... ... «тәрбие адамның тек ақылын ғана
дамытуды және оған белгілі бір мөлшерде мағлұмат ... ... ... оның ... лайықты, бақытты бола алатын онда ... ... ... ... ... - ... ойы ... маңызға ие.
Еңбек әрекетінде оқушыларды тәрбиелеу нәтижесінің жемісті болуы,
негізінен оның педагогикалық тұрғыдан дұрыс ... ... ... ... ... ... ... оқыту және
оқушылардың қоғамдық пайдалы еңбек әректі жатады.
Оқушыларды еңбек ... ... ... ... және ... біліктілік пен дағды мәселелерімен қаруландыру еңбекке
оқытудың негізгі педагогикалық міндеттерінің бірі болып ... ... ... ... ... ... ретінде
оқушыларда еңбек біліктілігі және дағдысын тәрбиелеуге, еңбек әрекетінің
практикалық ... ... ... ... ... ... өткізудегі көздейтін басты мақсаты –
ең алдымен ... ... ету ... тәрбиелеу. Бұл үшін
оқушылардың:
- еңбек материалдарымен құралдарын жұмыс үстелінде дұрыс орналастырып,
жұмыс ... ... өз ... ... қою;
- жұмыс істеу барысында қауіпсіздік техникасы ережелері мен тазалық
–гигиеналық талаптарын орындау;
- өзінің жұмыс орнын тиімді пайдаланып, жұмысқа ... ... ... дағдыларын қалыптастыру баса назар аудару. Сол арқылы
оқушылар әрекетін әсем ... ... ... отырып, еңбексүйгіштікке,
инабаттылыққа, ұқыптылыққа, өздігінен жұмыс істей білуге дағдыландырылады.
Еңбек тәрбиесінің ... ... ... кіреді. Олар: оқу
барысындағы еңбек, сыныптан тыс үйірме және ... ... ... ету; ... ... және өнімді еңбек. Еңбек тәрбиесі үшін өте
маңызды еңбек ... онда ... ... ... ... ... игереді.
Еңбек тәрбиесі дегеніміз оқушылардың еңбек әрекетін ұйымдастыру ... әр ... ... ... ... ... жұмыстарына оларда
шынайы жағымды қарым-қатынастарын орнату, ... ... ... ... мен ... ... Оқушының жеке тұлға ретінде қалыптасыуна оқудан тыс
жүргізілетін еңбек тәрбиесінің рөлі.
Адамның жан-жақты және үйлесімді ... ... ... ... Ал халық педагогикасында еңбекті бүкіл тәрбие жүйесінің күре тамыры
деп қарастырады. Адам еңбексіз ... ... азып ... ... халқымыз жалпы еңбексүйгіштікке тәрбиелей отырып, «он ... ... ... ... иесі ... да ... Бұл ... еңбек
дағдаларын меңгеруде зор жігерліктің қажет екенін жақсы түсінеді. ... ... ... ... ... еңбекке тәрбиелеудегі міндеттері мыналар болып табылады:
1. Ең алдымен еңбек – адам игілігінің қайнар көзі.
Балаларды өзінің жеке басының ... үшін ғана ... ... ... іс үшін еңбек етуге үйрету, өз қолымен жасаған еңбектерін сыйлауға,
басқалар жасаған заттарды ұқыптылықпен ... ... ... ... ... маңызды міндеттерінің бірі.
2. Оқушылардың жас ерекшелігіне қарай, еңбек етуге қажеттілікті сезіну
санасының қалыптауы еңбекке деген ... ... ... ... ... оларда бұл әдет болмаса, онда олар ... ... ... істі ... тастап кетеді. Қазіргі нарықтық заман
мен жекешелендіру кезеңінде өте ... ... да ... ... ... іске ... ... керек.
3. Еңбекке қызықтыру, еңбекте шынығу сияқты мәселелерінің маңызы ... ... ... ... ... тәрбиесіне ерекше назарда
болуы керек.
4. ... ... ... ... ... жеке адамның немесе
бірлестік, не ұжымдардың , тіртен жеке адамның өз ... Бұл ... ... ... пайдалану, күту жеке адамның сапалы ісі ... ... да өсіп келе ... ... ... отбасы әрбір пайдалы
затты «өзімдікі» деген мақсатта тәрбиелеуге міндетті.
5. Мектепке келеген оқушылардың еңбекке қабілетін дамыту, оған ... ... ... ... ... ... міндеті.
Әрбір оқушы тапсырылған жұмысқа бар ниетімен берліп, орындау ... ... мен ... ... ғана ... ету ол үшін пайдалы болып
шығады. Олай ... ... ... ... ... ... ... оны жеткізе, меңгерте білу әдісне байланысты.
6. Еңбекке тәрбиелеу процесінде балаларды ұжымшылдыққа дағдыландыру
аса ... ... ... күш-жігер, бірлескен жұмыс, оқушылардың
бір-біріне деген өзара қарым-қатынасының қалыптасуына мүмкіндік туады. А.С.
Макаренко жазғандай: ... ... ... әр ... ұжымдық
формаларын қолдап, достық, жолдастық сезімдерді, оқушылардың ... ... ... ... ... ... ісін ... жолға қоюдың нәтижесінде жолдасқа деген
дұрыс көзқарас орнауы да мүмкін. Егер оқушы қоғамға барлық ... ... ол өз ... ... ... ол ... ... батыл
күреседі.
7. Жас ұрпақты болашақта белгілі бір кәсіпке үйретуде, үйрену жолына
тәрбиелеуде де еңбек ... ... да зор. ... ... мектепті
аяқтаған соң, оқушы өз талғамын жасайды. Осы ... ... ... ... ... ... ... тәрбиелеуде (Ү-ІХ) оқушылардың жеке
қабілеттеріне ... ... әр ... ... ... олардың
білімінің белгілі бір саласына қабілетіне және іс жүзіндегі бейімдігіне
қарай дұрыс бағыт беру керек.
Жалпы ... ... ... ... ... жүйесінде
ұжымдық, еңбектің жетекшілік мәні зор. Оқушылардың бірлескен еңбегін
ұйымдастыруда ... ... ... ... орындалады. Тек
бірлесіп дұрыс ұйымдастырылған еңбекте ғана болашақта нағыз ... ... ... ... ... ... істегенді жақсы көреді. Ұжымдық
бірлескен ... ... пен ... арттыруға, бос ... ... ... ... көпшілік болып істеген еңбектің
арқасында ... ... істі ... ... ... ... сөз – оның жеке ... бірге ол жұмысты
орындау үшін белгілі мөлшерде күш және қуат ... ... ... ... ... ... адам өмірінде алатын орны,
қоғамдағы еңбектің сипаты, еңбек ... ... ... ... ... ... ... орындалған еңбек сапасын да түсіндіру
қажет.
Еңбекті орындауды ұйымдастыру мен орындай ... ... ... еңбек ете білу іскерлігі мен дағдысын қалыптастырудың қайнар
көзі деп қарау дұрыс нәтиже береді.
Оқушылар ... әр ... ... ... туралы, табиғаттағы
маусымдық өзгерістерге байланысты ұйымдастырылатын ... ... ... алуы керек.
Еңбек тәрбиесі – баланы еңбексүйгіштікке, табандылыққа, ... ... ... мен ... ... еңбекке баулу
сабақтарында орындалады. Еңбек тәрбиесі – еңбекті негзгі өмірлік қажеттілік
деп ілетін ... ... ... арқылы адамды белсенді ңбек
әрекетіне және оны ұйымдастыруға қалыптастыру. Еңбек тәрбиесінің мақсаты –
адамның ... ... оның ... ... қалыптастыру.
Сыныптан тыс жүргізілетін еңбек тәрбиесі – сабақтан тыс ... ... ... ... оятып, біліктілігін арттыру
үшін, сонымен қатар бос уақытарын саналы және ... ... ... ... ... табылады.
Сыныптан тыс уақытта оқушыларды үйірме және жаппай ұжымдық жұмыстардың
еңбек тәрбиесін іске асыруда тәрбиелік мүмкіндігі өте зор. ... бірі ... « Жас ... « Жас ... және пән
үйірмелеріндегі сабақтар оқушыларды еңбекке баулиды, олардың шығармашылық
дамуына мүмкіндік туғызады. ... ... ... ... ... қатынасы байқалады, олар еңбегін үйымдастыру ... ... ... ... ( әдебиеттер мен жұмыс істеу, жазып
алу, мәліметтерді жинақтай білу т.б.) ... ... ... мақсатымен техникалық үйірмелер саны
көбейіп келеді. Мысалы: село мектептерінде « Жас механизаторлар», « ... « Жас ... ... т.б. ... қурылған. Бұл
үйірмелер келешек мамандықты ... ... ... ой ... Олар әр
мамандықтың болымды, болымсыз жақтарымен танысады, зерттейді, сүйтіп,
өзінше тиісті ... ... ... орай ... мен ... ... ... педагогикалық пікір айтып кеңес ... ... ... ... қызығушылығы арта
түседі.
Үйірме жумыстарын жаппай жұмыстар толықтырады.Оқушылар қызғылықты,
үлкен тәрбиелік мәні бар ... ... ... қатысады және оларды
тікелей ұйымдастырады.Мұндай жаппай жұмыстарға « Құстар ... « ... « Бақ ... ... ... ... ... ТЫС УАҚЫТТА ЕҢБЕК ТӘРБИЕСІН ҰЙЫМДАСТЫРУ ЖҮЙЕСІ
2.1 Оқудан тыс уақыттағы еңбек тәрбиесінің маңызы мен оның тәрбие
процесінің ... ... ... ... ... ... демократияландыру мен гуманитарландыру,
қоғамымыздағы негізгі міндеттердің бірі. Бұл міндете шешу, оқушы жастарға
эстетикалық білім және ... ... бұл ... процеске
мұғалімдердің даярлық дәрежесін қамтамасыз теу мәселесімен ... ... ол адам ... ... ... ... бастамаларында,
атқарған тамаша дүниенің кіршіксіз тазалығы секілді ұғымдарға өзіндік
бейнесімен орын алады.
Сондықтан да ... ... ... жан-жақты үйлесімді дамуы, оған
әрбір тұлғаның өз өмірін «әдемілік заңы» бойынша құруға материалдық ... ... ... ... бірге дамып отырады. Сол үшін де
қоғамның әрбір ... осы ... ... әрі ... пайдалана
білуге дайын және тәрбиелі болуы ... тыс ... ... ... жүйесіне түрлі іс-әректтер
кіреді: оқу барысындағы еңбек ; сыныптан тыс үйірмелер, ... ... ... ... ету, ... ... еңбек және өнімді еңбек.
Өзін-өзі қызмет ету – еңбек тәрбиесінің қажеті ... ... ... қызмет ете отырып, ... ... ... ... ... ... ... сезеді, сонымен
бірге үлкендердің еңбегін сыйлайды. Сыныптан тыс уақытта өзін-өзі ... оқу ... ... ... ... ... ... бөлмесін
жөндеу, шеберханаларға, спорт залдарына көрнекі ... ... ... ... тыс ... тәрбиесіне байланысты жұмыстар болып табылады.
Оқушылардың қызығушылығын қоғамдық пайдалы еңбектің де түрлері оятады.
Қоғамдық пайдалы еңбек- қоғамдық қажеттілікті қанағаттандыру, жеке ... ... ... ... ... ... ... өткізілетін
қоғамдық пайдалы жұмыстардың тәрбиелік мәні зор. Қоғамдық пайдалы жұмыстың
барысында оқушылардың ... ... ... ... ... ... ... қатар денсаулығы жақсарады, саяси сенімі ... ... ... ... тыс ... ... ... бірі- мәдени -ағарту
жұмыстары ... ... ... ... ... ... ортамен қарым-қатынасын кеңейтеді.
Оқудан тыс уақытта оқушыларды өнімді еңбекпен қызығушылығын оятып,
еңбекке тәрбиелеуге болады. Өнімді еңбек ... адам ... ... ... ... материалдық құндылықты жасайды.
Жалпы білім беретін орта мектеп оқу-өндірістік кооперативтері, ... кіші ... , ... оқу –өндірістік комбинаттар, оқушылардың
өндірістік бригадалары, т.б. арқылы оқушыларды өнімді еңбекке қатыстыруды
іске асырады. Өнімді еңбек ... ... өз ... ... ... іске үлес ... ... бригадасы іс-әрекеттің байырғы мәселелері –
материалдық базасын жасау, оған ... және ... ... ... және ... құралдары, мал шаруашылық
фермаларда жұмыстары; ... ... ... ҮІ-Х ... ұйымдастырылады; бір жылдық оқу -өндірістік жоспар ... ... ... агротехниканы, зоотехниканы оқып үйрену, тұқымды,
топырақты дайындау, технологиялық карта, агрономиялық жоспар жасау, оқу-
практикалық тапсырмаларды орындау ... ... ... ... ауыл шаруашылық дақылдарын өсіреді,
өнім алады, оны ... ... ... процесінде оқушылар
мектептен алған теориялық білімдерін практикада қолданады. Оқуды өнімді
еңбекпен байланыстырудың тиімді формасы ауыл ... ... ... ... ... ... ... байланыстылығы, шығармашылық
даму, оқушылардың өз бетімен жұмыс ... ... ... ... ... ... ... еңбекпен
байланыстырудан басқа да формаларын атауға болады. Олар оқушылардың
өндірістік экскурсиясы, ... ... ... т.б. ... ... ұштастыруда, оқушылардың кәсіби ынтасын, қызығушылығын, ауыл
шаруашылығық еңбегін дамытуда, еңбек және адамгершілік тәрбиесін кешенді
тұрғыдан іске ... ... ... ... рөлі өте ... тәрбиелеу бірқатар педагогикалық шарттарға байланысты :
- еңбекке тәрбиелеудің нәтижелі жүруі оқушының еңбекке ... ... ... ... еңбек әрекетінің қоғамдық мағынасы және идеалдық-
өнегелік негізі болуы керек;
- еңбек тапсырмасын орындағаннан ... оның ... ... ... ... ... қуаттайды, қуаныш сезімі артады. Неғұрлым ... ... ... оның ... ... ... болады.Еңбек
оқушылардың психикалық және физиологиялық ерекшеліктеріне сай ұйымдастыруы
қажет.
Оқудан тыс уақыттағы ... ... ... мен оның ... ... ... етуі- бұл бағыттағы тәрбие жұмыстарын
жоспарлауда – сынып жетекшісіне оның қоғамдық бағытының ... ... және дара ... ұйымдастыру жұмыстарындағы ... ... ... талап етіледі.
Тәрбие жұмысының формасында оның ... ... ... Сондықтан
сыныптан тыс тәрбие жұмысының мазмұны оқушылардың теориялық ... ... ... ... ... жеке қабілетін дамыта
түсерліктей болғаны ... тыс ... ... ... ... ... ... табылады:
- Белгілі бір тақырыптық сынып сабақтарын өткізу үшін оған ... ... соң ... жұмыстарын ұйымдастыру: қабырға газетін шығару,
альбом жасау, плакаттар мен ... ... ... ... жазу ... ... оқушыларын тақпақ, би, ән, күй және скетч үйрету – мұның ... ... ... ... жасалаған қолөнер туындыларын шығармашылық
жұмыстарына сай ... ... ... ... ... ... талап-тіліетерін,
қабілеттеріне сай қатынасуын ұйымдастыру: пәндік, көркемөнер, өлкетану,
бақ ... ... ... Оқушыларға сыныптағы , мектептегі кезекшілігін, жалпы тазалыққа
қатысуын, кабинетті жабдықтау, ... ... ... ... жөндеу, мектеп маңайын тазалау, безендіру, өсімдіктерін ... ... ... ... ... ... ... олардың
нәтижелерін талдау жасап отыру.
- Соғыс, еңбек ардагерлеріне, жалғыз ... ... ... ұйымдастыру.
- Мектептен тыс тәрбие мекемелерінің жұмысына қатысу.
Оқудан тыс тәрбие жұмыстарында оқушылардың практикалық ... ... ... ... ... ... оның
мазмұнын анықтауда оқушының әлеуметтік тәжірибені меңгеруіндегі әрекеттің
маңызына ерекше мән берген жөн.
2.2 Оқудан тыс ... ... ... түрлері
Оқудан тыс тәрбие жұмысы – тұлғаның әлеуметтік қалыптасуын қамтамасыз
етуде оған жағдай туғызатын мұғалімдердің басшылығымен ... ... ... ... ... ... ... тәрбие жұмысының дербес
түрі. Ол әртүрлі тәрбие әрекеттерінің жиынтығы ретінде балаға кең көлемде
тәрбиелік ықпал ете ... тыс ... ... ... ... ... ... жан-
жақты дара қабілетін ашуға ықпал етеді.
Оқудан тыс әртүрлі ... ... ... ... оқушының жеке
әлеуметтік тәжірибесін жандандырып, ... оның ... ... ... байытып, қажетті практикалық
іскерлігі мен дағдысын қалыптастырады.
Оқудан тыс түрлі тәрбие жұмысы оқушыларда ... ... ... ... оған ... ... ... құлшынысын
тәрбиелеуге нәтижелі ықпал етеді. Егерде оқушыда еңбекке деген тұрақты
қызығушылық және ... бір ... ... ... болса, онда ол
өз бетінше тапсырманы ... ... ... ете ... ... өзінің бос уақытын қандай іске арнауды білмей жатса, соның ... ... ... ... ... ... бұл өте ... айналуда.
Оқудан тыс әртүрлі тәрбие жұмысының формасы тек қана ... ... ... ашуға ықпал етпейді, сонымен бірге оқушылар ұжымында өмір
сүруге ұйретеді. Яғни, оқу, еңбек ... және ... ... атқаруда өзара ынтымақтастыққа, бір-біріне қамқор ... ... ... ... қоя ... ... Тіпті оқудан тыс
әрекеттің ... да бір түрі ... ... ... ... ... ... өзара ынтымақтастық тәжірибесін белгілі бір салада
байытады, қорытындысында үлкен тәрбиелік ... қол ... ... ... ... ... спектакль қойды делік, онда өзара қарым-
қатынас тәжірибесін меңгереді. ... ... ұжым ... ... ... міндеттерін бөлісу тәжірибемін меңгереді. Спорттық әрекетте оқушылар
« бірі бәрі үшін, бәрі бірі ... ... ... маңызын жете түсінеді
т.с.с.
Оқудан тыс тәрбие жұмысын ... мен ... ... қатысты
қатаң шектеу болмайды. Сынып жетекшісі оның ... мен ... мен ... және бағытын таңдауда ерікті ... Бұл, ... оған ... ... және ... тұрғысында әрекет етуге
мумкіндік берсе, екінші жағдайда, оның жауапкершілігін ... ... одан ... ... ... ... тыс ... жұмысының нәтижесіне ... ... ... ... онда тек жалпы жетістік пен оқушылардың жеке
дара даму деңгейін ... ғана ... ... ... ... қандай да
бір форма немесе әдістің нәтижесін бірден анықтау өте коп ... ... ... ... ... табиғи жағдайда жұмыс
жасауды, оқушылармен қарым-қатынаста немқұрайлылыққа жол бермеуді және оның
нәтижесін бағалауда оларда ... ... ... қажет етеді.
Оқудан тыс тәрбие жұмысы оқушылардың мүмкіндіктеріне сай қолдары бос
уақытта ( үзілісте, сабақтан кейін, ... ... ... және ... ... ... ... қатар оған кең көлемде
ата-аналар мен жұртшылықтың өкілдері қатыстырылады.
Оқудан тыс тәрбие жұмысы мектептегі тәрбие жұмысының құрамдас ... ол ... ... ... ... ...... өмір сүруге қажетті әлеуметтік тәжірибені меңгерту және қоғамдық
тұрғыдан қабылданған құндылықтар ... ... ... орай ... ... – сабақ үстінде жүзеге асыратын ... ... және ... ... ... ... толық ашу, белгілі
бір нәрсеге қызығушылығы мен ынтасын ояту, қағамдық белсенділіктерін
шыңдау, бос ... ... ... ... тыс ... ... ... төмендегі аталған міндеттерде
көрсетілген:
1.Оқушы өзіне қатысты жағымды қатынасты қалыптастыру және ондағы өзін-
өзі бағалаудың ... ... ету. Бұл ... одан әрі ... негізі болады. Себебі, тәжирибе көрсеткендей « қиын оқушыда» өзі
туралы жағымсыз көзқарас қалыптасқан. Тәрбие жұмысы ... ... не ... ... ... ... жағымды әсерді өзгертеді.
2.Оқушыда ынтымақтастық, ұжымдық өзара әрекет ету ... ... ... ... ... ... ... бар жағдайда
жолдастарымен тіл табысу, олардың пікірін тыңдау, өзара міндеттерін бөлісу,
басқа адамдардың мүддесін ескеру, ... ... ... онда ... ... ... ... әрекеттесу дағдысы
қалыптасады.
3.Оқушыда әртүрлі көркемөнер әрекеттерінің түрімен тікелей танысу
арқылы ондағы қажеттілікті ... Оған ... ... ... және ... біліктілік пен дағды дәрежесін ескеру негізінде
қалыптастыру. ... тыс ... бала ... ... әрекетпен шұғылдануы
тиіс және оны өздік тұрғыдан ұйымдастыра алуы қажет.
4. Оқушының дүниетанымының компоненттері: адамгершілік, ... ... ... тыс ... оқушы адамгершілік
түсінік арқылы қоғамдық мораль және мінез-құлық ... ... сала ... ... ... ... ... Оқушының таным қызығушылығын дамыту. Мұндай міндетте сабақтан тыс
жұмыс сабақта және ... тыс ... ... ... етеді.
Өйткені сабақтан тыс жұмыс сабақтағы тәрбиемен байланысты, ... ол оқу ... ... ... ... ... ... дамыту, бір жағдайда, ол оқыту процесіне жұмыс істесе,
екінші жағдайда, балаға тәрбиелік ықпалын күшейтеді.
2.3 Оқушыларға оқудан тыс еңбек ... мен ... ... ... ... ... түсіндіруге көмектесу үшін және еркін
кәсіпкерлік жүйесінде өндірісте басқарудың кейбір сарамандық ... үшін ... тыс ... ... ... зор. Бұл ... ең маңыздысы
– мектеп оқушылары өздері қалаған белгілі бір кәсіпке бейімделуге, оған
барар жолдағы мүмкіндіктер мен ... ... оқып ... ... ... ... қабілеттері мен материалдық байлықтарды
/ ресурстарды/ өз қажеттілігіне жарату кезіндегі есептерді толық меңгеруге
көмектеседі. Олар ... ... ... ... ... компаниясын
ұйымдастырып оны басқару, компьютерлік ойындардың ... ... мен ... ... пен ... ... ... өзара
байланысты жақсы түсінуге көмектеседі.
Оқушылар негізгі білімді оқу процесінде және еңбек ... ... ... оқу, ... ... ... көру арқылы күнделікті ... ... ... ... еңбегінің жақсы жақтарын байқау, еңбек
туралы білімдерін тереңдете түседі. Оны өмірдегі іс-әрекетпен, ... ... ... ... ... ... нәтижесін
көреді. Сондай дәрежеде еңбек істеуге қызығады.
Егер әрбір сабақ еңбек озаттарының қызықты іс-тәжірибелері жөнінде
түсірілген ... мен ... ... ... ... ... ... ұйымдастыру еңбекке деген қызығушылығының
қайнар көзі болып табылады.
Еңбек туралы білімді жетілдіру мен ... оны ... ... бір ... ... сыныптан тыс тақырыптық оқу,
кітап оқушылардың конференцияларының да маңызы зор.
Оқушылардың сол ... ... ... ... ... оған қызығушылығын арттыру үшін, жеке еңбек ... ... ... ... ... олардың сол озаттар еңбегіне еліктету,
еңбекке деген жақсы көзқарастарын қалыптастырады.
Еңбек адамдары туралы білімді жинақтаудың қайнар көзі ... ... ... ... ... орындарына топ серуендеу. Топ серуенде
оқушылар еңбек адамдарының еңбекті ұйымдастыру ... ... ... өз көздерімен көреді. Соған қызығады. Мұндай топ
серуенді озат мектептердің ... ... ... ... ... ... ... халыққа пайдалы
қызмет істейтін (байланыс бөлімі, дүкен, дәріхана, мода ... ... ... ... ... ... ... т.б.)
орындарға да жасауға болады.
Егер осындай игі шаралар оларға ұнаса, олар өздерінің шығармашылық,
суретшілік, радиохабарлаушы, әртүрлі сурет альбомдарына ... ... ... қарасақ, қазіргі нарықтық жағдайда мектеп
оқушыларына ... ... ... ... қана ... жеке ... ... қоғам басшылары, еңбек ұжымдары мен жеке шаруа қожалықтары
қолға алса артықболмайды. Өйткені олар ... жас ... сол ... ... ... қалыптастыра алады, үйретеді, өзіне ... ... ... тәрбиелеуде мектеп жұмысының табысты болуы көбіне
олардың ата-аналары мен келісу арқылы жүргізетін ... да ... ... ... ... жұмыс істей алмайды. ... ... ... құралдарын да оқушылар өздері әкеледі. Мектепті
өздері жөндейтіні тағы бар. Олай ... ... ата ... да ... ... ... бұйымдар жасау керек. Сонда, біріншіден, ... ... ... ... ... ... өнімге құн қойып сатуды
ұйымдастырады.
Жас ұрпақты болашақта белгілі бір ... ... ... ... де ... тәрбиесінің маңызы да зор. Тоғыз жылдық мектепті
аяқтаған соң, оқушы өз ... ... Осы ... ... ... ... ерекше өлшеусіз. Еңбекке тәрбиелеуде (Ү-ІХ) оқушылардың ... ... ... әр ... ... ... ... белгілі бір саласына қабілетіне және іс жүзіндегі ... ... ... беру ... ... ... беру ... орталығы жалпы,
политехникалық білім беретін орта мектеп.
Кәсіптік бағдар беру жүйесінде ... ... ... ... ... кәсіптік іріктеу, кәсіптік адаптация кіреді.
Кәсіптік диагностика кәсіптік бағдар беру мақсатына ... ... ... Осының нәтижесінде мамандықты таңдауда оған оқушының
дайндығын, ... және ... ... Ол үшін мыныдай әдістерді
қолдануға болады: оқушылардың құжаттарын, іс-әрекетінің жемісін ( ... ... ... ... қолөнер бұйымдары т.б) талдау;
практикалық ... ... ( ... ... ... ... зерттеу, анкета мәліметтерінзерттеу; әңгіме-сұхбат;
педагогикалық эксперимент; тәуелсіз мінездемені жинақтау әдісі.
Бұл әдістердің біразы ... ... ... да
қолданылады. Сондықтан біз бақылау және тәуелсіз ... ... ... қысқа мерзімді, дискретті және монографиялық бақылау
әдістері жатады. Қысқа мерзімді бақылау әдісі сабақтардың барысында, ... ... ... күні бойында жүргізіледі. Әдетте бақылау ... ... Ал ... бақылау оқтын-оқтын жүргізіледі. Мұны дискретті
бақылау дейді. Монографиялық ... ... ұзақ ... ... мінездемені жинақтау әдісін ұсынған профессор К.К.Платонов.
Бұл әдістің мәні: мұғалімдерден ... оқу ... ... ... және дәрігерден түскен мінездеме мәліметтеріне
сүйеніп, ... ... ... ... ... береді.
Кәсіптік білім беру – кейде кәсіптік ақпарат деп те аталады. Кәсіптік
білім беру – бұл әртүрлі мамандықтар және сол ... ... ... жөнінде оқушыларды біліммен қаруландыру. Кәсіптік білім берудің
негізгі принципі оны өмірмен байланыстыру, ... ... ... оның ... ... ... ... түсінігін еңбек
тәрбиесі, политехникалық білім беру негізінде қалыптастыру. Кәсіптік білім
беру барысында ... ... ... ... ... еске алу ... ... сапалы таңдауда қажетті екі факторды еске алу керек:
1. Оқушылардың білім деңгейі;
2. Оқушылардың жеке қасиеттері.
Орта мектеп ... ... ... жұмысшы мамандығын таңдап
ала алмағандығының себебін мектептегі теориялық білім мен ... ... ... ... ... яғни ... деп
түсіндіреді. Шынында, қазіргі кездегі құю заводтары, байытатын фабрикалар,
технологиялық процестер, ... ... ... ... т.б.) жастардан техникалық, математикалық білімді талап етеді.
Оқушылардың жеке қасиеттері мамандық талаптарына сәйкес ... ... ... ... беру – бұл ... өз ... шешуде оқушылардың
бойындағы жеке қасиеттерін, қабілетін мүмкіншілігін дамыту. Осы тұрғыдан
алғанда оқушылардың ... ... ... және ... ... ... аударылуы қажет.
Кәсіптік бағдар беру жұмысы жүйесінің басты ... бірі ... ... және ... тыс ... ... ... негізгі
қызметі: біріншіден, кәсіптік бағдар беру ... ... ... ... ... ... ... кәсіптік
бағдар беру әдісі және оқушыларға психологиялық-педагогикалық мінездеме
дайындау ... ... жіне ... ... үшін ... ... ... жайында оқушылармен әңгімелесетін
кәсіпорын өкілдерімен ... ... ... ... кәсіптік
бағдар беру жұмысын жоспарлау, қорытынды жасау.
ҚОРЫТЫНДЫ
Қазіргі таңда жаңа ақпараттық және телекоммуникациялық ... ... ... ... бір ғана ... түрімен шектелмей
бірнеше мамандықтан хабардар болу жолдары қарастырылуда. Соның ішінде
басымырағы ... ... ... ... еткен ауыл шаруашылығы мен ... ... өнер ... ... материалдарды
көркемдеп өңдеу, кәсіпкерлік және үй ... ... ... ... ... ... аударылуда. Осының бәрінің негізі-
еңбек тәрбиесінде жатыр.
Қоғамның басты талаптарының бірі - әр ... ... ... ... жұмсап, қоғамдық байлықты ... ... ... ... еңбекке адал, саналы қатынасу қоғамның өмір салтының алғы
шарты болып ... ...... ... ... адалдыққа
тәрбиелеу, еңбекке тәрбиелеу мен оқытудың міндеттері, ... ... ... Еңбек тәрбиесі – еңбекті негзгі өмірлік қажеттілік
деп ілетін саналы көзқарасты қалыптастыру арқылы адамды ... ... және оны ... қалыптастыру.
Еңбек тәрбиесінің мақсаты – адамның еңбекті ... оның ... ... ... ... тыс ... еңбек тәрбиесі –
сабақтан тыс уақытта оқушының білімін ... ... ... ... ... ... қатар бос уақытарын саналы және белсенді
өткізу мақсатында жүргізілетін жұмыстар болып табылады.
Оқудан тыс үйірме және ... ... ... тәрбиесін іске асыруда
тәрбиелік мүмкіндіктер зор. Әрбір оқушының үйірме сабақтарында еңбекке
шығармашылық ... ... ... ... ... ... зерттеу дағдыларына (әдебиеттермен жұмыс жасау, ... ... ... білу т.б.) төселеді.
Оқушыларды жеке басының пайдасы үшін ғана емес, ... ... ... ... іс үшін еңбек етуге үйрету, еңбек адамдарын барлық ықыласымен
сыйлауға, өзінен ... ... ... жасалған заттарға ұқыптылықпен
қарауға дағдыландыру - өіс келе жатқан ұрпақты еңбекке тәрбиелеудің маңызды
міндеті.
Еңбек етуге ... ... ... ... жағдайы мен
жекешелендіру кезінде өзіме, өз тіршілігім, өз болашағым үшін ... ... ... ... ... ... Егер оқушы осы уақыттағы, ... ... ... ... ... әдет болмаса, ол алғашқы
кездескен қиыншылықтан-ақ бастаған істі аяқсыз қалдырары сөзсіз.
Оқушылардың еңбек ету іскерлігі және ... ... ... ... да, ... қолдарынан келеді. Сондықтан еңбекке тәрбиелеудің мәндеті
– іскерлік пен дағдыны бекіту. Жұмыс орнын, аспаптарды мұқият ... ... ... нәрсенің барлығын рет-ретімен дұрыс орналастыру т.б. Қашанда
болмасын ұстаз мақсаты- тәрбиеленушіге ... ... ... ... ... қасиеттерін дамыта білу. Мұндай жағдайда ... ... ат ... ... мен ... ... ... мен халықтың зиялы қауымы бірлесе кіріскенде ғана, ... ... ... ... бар. ... ұрпаққа оның тәрбиесіне қатысты
жандардың мейірімділігі мен ... көп ... ... ... ... ... ... тәртіп пен мәдениеттілікті күллі
адам атаулының күнделікті әдеттеріне айналған ... ... ... мол
қайырымды қоғамды құрып қана қоймай, оның мазмұнынәсерлендіріп, ... ... ... ... Өйткені, тіршіліктің қай саласында да ... ... ... ... ... ең ... мақсаттарына жету
үшін бала ... ... мән ... ... ... қоса тіршілік
тылсымдарына тереңдей бойлаған ғылым жаңалықтарын пайдаланып, жас ұрпақтың
тәрбиесіне білімді жүйелі түрде жетілдіре беруде іркіліс жасалмауы ... ... ... ҚР Президенті Н.Ә.Назарбаевтың халыққа жолдаған «Қазақстан -2030»
үндеуі,1997.
2. ҚР этномәдениеттік білім беру ... ... ҚР 2015 ... ... ... ... дамыту тұжырымдамасы, 2004.
4. Қоянбаев Ж.Б., Қоянбаев Р.М. Педагогика. Алматы, 2000.
5. Педагогика. Дәріс ... ... ... Н.Д., ... Қ.К және ... Нұрлы әлем,2003.
6. Қалиұлы С. Қазақ этнопедагогикасының теориялық негіздері мен тарихы.
Алматы, Білім, 2003.
7. Табылдиев Ә. ... ... ... Санат,2001.
8. Мектептегі тәрбие жұмысының теориясы мен ... т.б. ... ... ... ... / Под ред. Л.И. ... ... С. Әбенбаев. Тәрбие теориясы мен әдістемесі. Алматы, Дарын, 2004.
11. Ә. ... Е. ... ... ... және ... ... ... К. Сынып жетекшісі. – Алматы,Әлем,2000.
13. Рожков М.И., Байбородова Л.В. Теория и методика ... М, ... ... С. ... ... ... Алматы, Атамұра, 2001.
15. Қалиев С., Майғарапова Ш. Оқушылардың тұлғалық қасиетерін дамытудың
педагогикалық негіздері. Алматы,Білім,2001.
16. Қожахметова К. ... ... ... жүйесі: теория және ... ... ... А. ... ... ... тәрбие жұмысының жүйесі.
Алматы, Мектеп, 1991.
18. Ұзақбаева С.А. ... ... ... ... ... ... Құлмағамбетова, Исанова А, Исингарина М, Көккөзова М, Құрманғалиева М,
Айтжанова П. ... ... ... әдістемесі. А, Білім. 2000 жыл.
20. Кәтенбаева Б. Етістікті оқытуға байланысты ... ... 1980 ... ... Ә. ... ... ... таблица. А, 1970 жыл.
22. Қазақ тілі мен әдебиеті. 2. 2004 жыл. ... ... ... ... ... ... арттыру.
23. Қанжанова Г. Ізденімпаздықтың жемісі. Қазақ тілі мен ... 3. ... ... А. ... тілі ... тіл ұстарту. Қазақ тілі мен
әдебиеті. ... ... Е. ... имандылық тәрбиесі.-Шымкент, 1994 жыл.

Пән: Педагогика
Жұмыс түрі: Курстық жұмыс
Көлемі: 21 бет
Бұл жұмыстың бағасы: 700 теңге









Ұқсас жұмыстар
Тақырыб Бет саны
«Өзін-өзі тану» курсын оқыту барысында оқушылардың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастырудың ғылыми-педагогикалық негіздері110 бет
Бастауыш мектеп оқушыларының сөйлеу дағдысын қалыптастыру әдiстемесi (1-2 сынып)119 бет
Бастауыш сынып оқушылардың таным процестерін дамыту жолдары13 бет
Өндірістік оқыту шеберінің оқушылар ұжымындағы рөлі24 бет
Мүсін бұзылуы (бастауыш сынып балалары)18 бет
Тұлға мәселесін теориялық тұрғыдан шолу8 бет
Қылмыскер тұлғасының ұғымы11 бет
Қылмыскердің жеке тұлғасы18 бет
Қылмыскердің тұлғасының ұғымы және қылмыстық мінез – құлықтың ерекшеліктері49 бет
"Жәбірленуші тұлғасының психологиялық анализі"6 бет


+ тегін презентациялар
Пәндер
Көмек / Помощь
Арайлым
Біз міндетті түрде жауап береміз!
Мы обязательно ответим!
Жіберу / Отправить


Зарабатывайте вместе с нами

Рахмет!
Хабарлама жіберілді. / Сообщение отправлено.

Сіз үшін аптасына 5 күн жұмыс істейміз.
Жұмыс уақыты 09:00 - 18:00

Мы работаем для Вас 5 дней в неделю.
Время работы 09:00 - 18:00

Email: info@stud.kz

Phone: 777 614 50 20
Жабу / Закрыть

Көмек / Помощь